Ethio-Daily

19/02/2026

ዛሬ ሐሙስ የካቲት 12 ቀን 2018 ዓ.ም (February 19, 2026) በኢትዮጵያና በዓለም ዙሪያ የተሰሙ ዋና ዋና ዜናዎች የሚከተሉት ናቸው፦

የኢትዮጵያ ዋና ዋና ዜናዎች

የኢትዮጵያና ኤርትራ ውጥረት፦ በኢትዮጵያ ፌዴራል መንግሥትና በኤርትራ መካከል ያለው የቃላት ጦርነትና ውጥረት ተባብሶ መቀጠሉ ተዘግቧል። የኢትዮጵያ ውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር የኤርትራ ሠራዊት ከኢትዮጵያ ግዛቶች እንዲወጣ በድጋሚ የጠየቀ ሲሆን፣ ኤርትራ በበኩሏ ክሱን "ትርጉም የለሽ" በማለት አጣጥላለች።

የብሔራዊ ምክክር ኮሚሽን፦ የሕዝብ ተወካዮች ምክር ቤት የኢትዮጵያ አገራዊ የምክክር ኮሚሽንን የሥራ ዘመን ለተጨማሪ ስምንት ወራት ማራዘሙ ታውቋል።

ኢኮኖሚ፦ የገንዘብ ሚኒስትሩ አቶ አህመድ ሺዴ ከዓለም አቀፉ የፋይናንስ ኮርፖሬሽን (IFC) ምክትል ፕሬዝዳንት ጋር ተገናኝተው በኢኮኖሚ ማሻሻያዎች ዙሪያ መክረዋል። በተጨማሪም ብሔራዊ ባንክ የውጭ ምንዛሬ አካውንት ላላቸው ደንበኞች በውጭ ምንዛሬ ክፍያ መፈጸም የሚያስችል የክፍያ ካርድ (International Payment Card) እንዲያገኙ መፍቀዱ ተዘግቧል።

የዓለም ዜናዎች

የ2026 የክረምት ኦሊምፒክ፦ በጣሊያን ሚላን ኮርቲና እየተካሄደ የሚገኘው የ2026 የክረምት ኦሊምፒክ 13ኛ ቀኑን ይዟል። ዛሬ ስምንት የወርቅ ሜዳሊያ የሚያሰጡ ውድድሮች የሚካሄዱ ሲሆን፣ በተለይም በሴቶች የአይስ ሆኪ የካናዳና የአሜሪካ የፍጻሜ ጨዋታ ይጠበቃል።
የአርቴሚስ 2 (Artemis II) ተልዕኮ፦ ናሳ (NASA) የሰውን ልጅ ከ50 ዓመታት በኋላ ወደ ጨረቃ የሚመልሰውን የአርቴሚስ 2 ተልዕኮ በዚህ ወር (የካቲት 2026) እንደሚያስጀምር በይፋ አረጋግጧል።

የአሜሪካ ጦር ከሶሪያ መውጣት፦ አሜሪካ በሶሪያ የነበራትን 1,000 ገደማ የሚሆን ጦር ሙሉ በሙሉ ለማስወጣት መወሰኗ ተዘግቧል። ይህም ላለፉት አሥር ዓመታት በሶሪያ የነበረውን የአሜሪካ ወታደራዊ ተገኝነት የሚያበቃ ይሆናል።

ዓለም አቀፍ የሰው ሰራሽ አስተውሎት (AI) ጉባኤ፦ በሕንድ ኒው ዴልሂ እየተካሄደ በሚገኘው የኤ አይ ጉባኤ ላይ የሕንዱ ጠቅላይ ሚኒስትር ናሬንድራ ሞዲ፣ ፈረንሳይን ጨምሮ ከተለያዩ አገራት መሪዎችና የቴክኖሎጂ ኩባንያዎች ኃላፊዎች ጋር ተወያይተዋል።

የረመዳን ጾም፦ በሕንድ፣ ፓኪስታንና ባንግላዴሽ የሚገኙ ሙስሊሞች የዘንድሮውን የረመዳን ጾም ዛሬ የካቲት 19 ቀን 2026 ጀምረዋል።

28/01/2026

የኢትዮጵያ አየር ኃይል 90ኛ ዓመት ክብረ በዓልን አስመልክቶ ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ ባደረጉት ንግግር፤ እንደ አውሮፓውያኑ በ2030 የኢትዮጵያ አየር ኃይልን አቅም ወደ አምስተኛው ትውልድ ለማሻገር ዕቅድ መያዙን ተናግረዋል።
ለመሆኑ የኢትዮጵያ አየር ኃይልን አቅም ከአጎራባቾቿ ጋር እንዴት ይነጻጸራል? 145 አገራትን በአጠቃላይ ወታደራዊ አቋማቸው ያነጻጸረው ግሎባል ፋየርፓወር (Global Firepower) የአፍሪካ ቀንድ አገራት አየር ኃይል አቋምን ባላቸው መሣሪያ እና ዝግጁነት አወዳድሯል።
👇👇👇👇👇👇
https://whatsapp.com/channel/0029VbCIgKA8qIzuMQykpI0i

Follow ETHIO-DAILY HOMES's WhatsApp channel. Ethiopian and the Glob facts and effects. Join 2 followers for the latest updates.

27/01/2026

https://whatsapp.com/channel/0029VbCIgKA8qIzuMQykpI0i

Follow ETHIO-DAILY HOMES's WhatsApp channel. Ethiopian and the Glob facts and effects. Join 2 followers for the latest updates.

26/01/2026

11/01/2026

Ethio-Daily

11/01/2026

ኢትዮጵያ #በአፍሪካ #ግዙፉን #አውሮፕላን #ማረፊያ መገንባት ጀመረች።

Ethio-Daily

ኢትዮጵያ በ12.5 ቢሊዮን ዶላር ወጪ የአፍሪካ ትልቁ ይሆናል የተባለውን አዲስ ዓለም አቀፍ አውሮፕላን ማረፊያ ግንባታ በይፋ ጀምራለች። ፕሮጀክቱ በፈረንጆቹ 2030 ይጠናቀቃል ተብሎ ይጠበቃል።
ዋና ዋና መረጃዎች፦
* ስም፦ የቢሾፍቱ ዓለም አቀፍ አውሮፕላን ማረፊያ (Bishoftu International Airport)
* የመያዝ አቅም፦ በዓመት 110 ሚሊዮን መንገደኞችን የማስተናገድ አቅም ይኖረዋል።
* የፓርኪንግ ስፋት፦ በአንድ ጊዜ 270 አውሮፕላኖችን ማቆም ይችላል።
* ግቡ፦ የኢትዮጵያ አየር መንገድን በዓለም አቀፍ ደረጃ ያለውን ተወዳዳሪነት ለማሳደግ እና አዲስ አበባን የዓለም የትራንዚት ማዕከል ለማድረግ ያለመ ነው።
ይህ አዲስ አውሮፕላን ማረፊያ በአሁኑ ወቅት በከፍተኛ መጨናነቅ ላይ የሚገኘውን የቦሌ ዓለም አቀፍ አውሮፕላን ማረፊያን ጫና በእጅጉ ይቀንሳል ተብሎ ይታመናል።

11/01/2026

የናይጄሪያው #ዜኒት #ባንክ አዲስ የተከፈተውን የኢትዮጵያ ነፃ ገበያ በመጠቀም በአህጉሪቱ የሚያደርገውን መስፋፋት እያፋጠነ ይገኛል። ይህም ከጠቅላላ ትርፉ 50 በመቶውን ከውጭ አገራት ቅርንጫፎች ለማግኘት የያዘው ስትራቴጂካዊ ግብ አካል ነው።

Ethio-Daily

09/01/2026

#ቬንዙዌላ 🇻🇪 ከ2013–2016 በኒኮላስ #ማዱሮ አስተዳደር መንግስት ኢኮኖሚውን ለመደገፍ መጠባበቂያ ሲሸጥ 113 ቶን #የማዕከላዊ #ባንክ #ወርቅ ወደ 4.14 ቢሊዮን የስዊስ ፍራንክ (5.20 ቢሊዮን ዶላር) ወደ #ስዊዘርላንድ ልኳል። እ.ኤ.አ. በ2017 የአውሮፓ ህብረት #ማዕቀብ ከጣለ በኋላ ወደ ውጭ መላክ የቆመ ሲሆን ስዊዘርላንድም ከማዱሮ እና ከ36 #ተባባሪዎች ጋር የተገናኙ ንብረቶችን #አግዳለች።

- Ethio-Daily

31/12/2025

በኢትዮጵያ ውስጥ የውጭ ሀገር ባለሀብቶች በብዛት የሚሰማሩባቸውን #የንግድ #ዘርፎች በሚከተለው መልኩ አቅርበነዋል።
በቅርብ ዓመታት በኢትዮጵያ ውስጥ #የውጭ #ኢንቨስትመንት ከፍተኛ ለውጥ እያሳየ ነው። ቀደም ሲል በትላልቅ መሰረተ ልማቶች እና በማኑፋክቸሪንግ ላይ ብቻ ያተኮረ የነበረ ቢሆንም፣ አሁን ግን በመንግስት ማሻሻያ ምክንያት እንደ ባንክ፣ ችርቻሮ ንግድ እና ቴሌኮሙኒኬሽን ያሉ ቀደም ሲል ለውጭ ሰዎች ዝግ የነበሩ ዘርፎች ክፍት ሆነዋል።
ከውጭ ባለሀብቶች ተሞክሮ የንግድ ሀሳብ ለማግኘት ከፈለጉ፣ በዋናነት የሚከተሉትን ዘርፎች ይመልከቱ፡
1. አዳዲስና ለውጭ ክፍት የሆኑ ዘርፎች
ለብዙ አሥርተ ዓመታት ዝግ የነበሩና አሁን በቅርቡ የተከፈቱ ዘርፎች፡
* ባንክ እና ፋይናንስ፦ ትላልቅ የውጭ ባንኮች (በተለይ ከኬንያ እና ከባህረ ሰላጤው ሀገራት) ወደ ገበያው እየገቡ ወይም ከሀገር ውስጥ ባንኮች ጋር አጋርነት እየፈጠሩ ነው።
* ቴሌኮሙኒኬሽን፦ ሳፋሪኮም ኢትዮጵያ ትልቁ ማሳያ ሲሆን፣ ከዚህ ጋር ተያይዞ በፊንቴክ (FinTech)፣ በዲጂታል ክፍያ እና በሞባይል ገንዘብ አገልግሎቶች ላይ ሰፊ የኢንቨስትመንት ፍላጎት አለ።
* ጅምላ እና ችርቻሮ ንግድ፦ የውጭ ሀገር ዜጎች አሁን እንደ ቡና፣ የቅባት እህሎች እና ጫት ባሉ ስልታዊ ምርቶች የገቢ እና ወጪ ንግድ እንዲሁም በችርቻሮ ንግድ ላይ መሳተፍ ይችላሉ።
2. ማኑፋክቸሪንግ (የኢንዱስትሪ ፓርኮች)
ኢትዮጵያ የ"ማኑፋክቸሪንግ ማዕከል" ለመሆን ትጥራለች። የውጭ ሀገር ባለሀብቶች (በተለይ ከቻይና፣ ህንድ እና ቱርክ) ዝቅተኛ የሰው ኃይል ዋጋን እና ከቀረጥ ነፃ ወደ ውጭ የመላክ ዕድሎችን በመጠቀም በሚከተሉት ላይ ይሳተፋሉ፡
* ጨርቃጨርቅ እና አልባሳት፦ እንደ ሐዋሳ እና ቦሌ ለሚ ባሉ የኢንዱስትሪ ፓርኮች ውስጥ በስፋት ይገኛሉ።
* የቆዳ ውጤቶች፦ ለዓለም አቀፍ ብራንዶች የተጠናቀቁ ጫማዎችን እና ቦርሳዎችን ማምረት።
* መድኃኒት (Pharmaceuticals)፦ ሀገሪቱ ከውጭ ለምታስገባቸው መድኃኒቶች የምታወጣውን ወጪ ለመቀነስ በአገር ውስጥ ፋብሪካዎችን መገንባት።
3. ግብርና እና የግብርና ውጤቶች ማቀነባበር
የውጭ ባለሀብቶች ጥሬ የኢትዮጵያ ምርቶችን ወስዶ እሴት በመጨመር (Value Addition) ላይ ያተኩራሉ፡
* ሆርቲካልቸር (አበቦች)፦ የሆላንድ እና የእስራኤል ኩባንያዎች በአበባ ምርት እና ኤክስፖርት ላይ ቀዳሚ ናቸው።
* የግብርና-ኢንዱስትሪ ፓርኮች፦ የምግብ ዘይት፣ የእንስሳት መኖ እና የወተት ተዋጽኦዎችን የሚያቀነባብሩ ፋብሪካዎች።
* ንግድ ተኮር ግብርና፦ በስፋት የሚመረት የስንዴ፣ የጥጥ እና የሻይ ልማት።
4. ማዕድን እና ኢነርጂ
ኢትዮጵያ ወደ "አረንጓዴ ኢነርጂ" በምታደርገው ጉዞ የውጭ ባለሀብቶች በሚከተሉት ላይ እየተሳተፉ ነው፡
* ታዳሽ ኃይል፦ የፀሐይ እና የንፋስ ኃይል ፕሮጀክቶች (ለምሳሌ ከተባበሩት አረብ ኤሚሬቶች የመጣው AMEA Power)።
* ማዕድን፦ ወርቅ፣ ታንታለም እና ሊቲየም ማውጣት ላይ የአውስትራሊያ እና የካናዳ ኩባንያዎች ትኩረት አድርገዋል።
ለምንድነው በእነዚህ ዘርፎች ላይ የሚሰማሩት?
የውጭ ባለሀብቶች ትልቁ የንግድ ስሌት ከውጭ የሚገቡ ምርቶችን በአገር ውስጥ መተካት (Import Substitution) ላይ የተመሰረተ ነው። ኢትዮጵያ መሰረታዊ ሸቀጦችን ከውጭ ለማስገባት ብዙ የውጭ ምንዛሬ ስለምታወጣ፣ እነዚህን ምርቶች (እንደ ሲሚንቶ፣ ብረት ወይም መድኃኒት) በአገር ውስጥ ማምረት የሚችል ማንኛውም ሰው ለስኬት የቀረበ ነው።
Ethio-Daily

29/12/2025

ኢትዮጵያ ለሶማሌላንድ #እውቅና አትሰጥም።
ብዙዎች ኢትዮጵያ ከእስራኤል ቀጥሎ ሁለተኛዋ እውቀና ሰጪ አገር ትሆናለትች ብለው ተንብየዋል። በዚህ አልስማማም።

አሜሪካ እስካሁን ይፋ ያደረገችው ነገር ባይኖርም ለሶማሌላንድ እውቅና አትሰጥም። ሙሉ የአውሮፓ ህብረት እስራኤል የሰጠችውን እውቅና አውግዘዋል። የአፍሪካ ህብረት፣ ቻይና እና 21 የአረብ ሀገራት፣ ሁሉም የአፍሪካ እና ሁሉም በሚባል ደረጃ የእስያ አገራት አውግዘዋል።

ሶማሌላንድ እንደ አገር የአፍሪካ ህብረት አባልነት መሆን አትችልም ማለት ነው። የተባበሩም መንግስታት ድርጅት አባልም አትሆንም ምክንያቱም አብዛኛው አባላት የሶማሌላንድን እውቅና ያወግዛሉ። በተጨማሪም በፀጥታ ምክር ቤቱ ውስጥ ቻይና እና ሩሲያ ድምጽ የመሻር መብታቸውን ስለሚጠቀሙ ለሶማሌላንድ የተባበሩት መንግስታት አባልነት የማይታሰብ ነው።

ኢትዮጵያ በ2024 ከሶማሌላንድ ጋር ወደብ ለማግኘት የመግባቢያ ስምምነት ብትፈራረምም ለሶማሌላንድ እውቅና አትሰጥም። ኢትዮጵያ ከሶማሊያ ጋር ጥሩ ግንኙነት እንዲኖራት ለማድረግ የሶማሌላንድን እውቅናን መተው ግድ ይሆንባታል [for time indefinite] የኢትዮጵያ ከሶማሌላንድ ጋር የተፈረመችውን የወደብ ስምምነት ለመተግበር የሶማሊያ ፈቃደኝነት የግድ ይላል።

ኢትዮጵያ የእስራኤልን ተከትላ ለሶማሌላንድ እውቅና ብትሰጥ ሆኖ የማያውቅ የዲፕሎማቲክ ቀውስ ያመጣል። ከሶማሊያ፣ ከግብፅ፣ ከቱርክ፣ ከጅቡቲ እና ከባድ የአፍሪካ ህብረት እና የአረብ ሊግ ውግዘት ወደ ማግለል ወይም ግጭቶች ሊያመራ ይችላላ። የኢትዮጵያ በአፍሪካ ህብረት ውስጥ ያላት ሚና እና በታሪክ ለግዛት አንድነት ያላት ቁርጠኝነት ተደምሮ በዲፕሎማሲ ዜሮ ውጤት ሊያመጣ ስለሚችል ለሶማሌላንድ እውቅና የመስጠት ሁኔታ የማይታሰብ ይሆናል።

አብይ አህመድ አንካራ ድረስ ሄዶ የፈረመው (Ankara declaration) አሳሪ ውል ላይ ኢትዮጵያ የሶማሊያን የግዛት አንድነት እንደምታከብር ቃል ገብቷል። ኢትዮጵያ ከሶማሊያ ጋር ያላትን ግንኙነት ካደሰች በኋላ ለሶማሌላንድ እውቅና መስጠት በአብይ መንግስት የማይታሰብ ይመስለኛል። ኢትዮጵያ እውቅና ብትሰጥ በብዙ ግንባሮች ጫና ይገጥማታል።

ለሶማሌላንድ እውቅና መስጠት የባህር መዳረሻን ሊያስገኝ ቢችልም፣ ኢትዮጵያ ለአንካራ ስምምነት ያላትን ቁርጠኝነት እና ተአማኒነት ከመጉዳት አልፎ የሶማሊያ የግዛት አንድነት ከሚደገፈው የአፍሪካ ህብረት እንድትገለል ያደርጋታል። ቱርክ በሶማሊያ በኩል ወታደራዊ ተጽዕኖ ልታደርግ ትችላለች። በተጨማሪም ኢትዮጵያ ላይ ቀጠናዊ እና ዓለም አቀፍ ውግዘት እና መገለልን ሊያከተል ይችላል።

የአፍሪካ ህብረት በዚህ ወር አጋማሽ ታህሳስ 15/2025 ባወጣው መግለጫ የሶማሊያን የግዛት አንድነት እንደሚያከብር እና የሶማሊያን እውቅና እንደማይቀበል አረጋግጧል። የአውሮፓ ህብረት በፈረንጅች ታህሳስ 27/2025 ባወጣው መግለጫ የአፍሪካ ህብረትን መርህ እንደሚደግፍ ይፋ አድርጓል።

27/12/2025

ግብፅ፣ ቱርክ፣ ሶማሊያ እና ጅቡቲ እስራኤል ለሶማሊላንድ የሰጠችውን #እውቅና #አወገዙ

የግብፅ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ባድር አብደላቲ ከቱርክ፣ ሶማሊያ እና ጅቡቲ አቻዎቻቸው ጋር ካደረጉት ውይይት በኋላ እርምጃውን ባወጡት መግለጫ ኮንነዋል፡፡

በሌላ በኩል #የአፍሪካ #ህብረት እስራኤል ለሶማሊላንድ የሰጠችውን ዕውቅና #ውድቅ አድርጓል።

የአፍሪካ ህብረት ለሶማሊያ አንድነት እና ሉዓላዊነት የማይናወጥ ቁርጠኝነት አለው ብሏል ባወጣው መግለጫ።

ጠቅላይ ሚኒስትር ቤንያሚን ኔታንያሁ ያሳለፉት ይህ ውሳኔ ቴላቪቭ ለምስራቅ አፍሪካዊቷ የሶማሊላንድ ግዛት እውቅና የሰጠች የመጀመሪያዋ ሀገር አድርጓታል፡፡

ሶማሊላንድ ከ1991 ጀምሮ የራሷ መንግሥት፣ የምርጫ ስርዓት እና ተቋማት ያሏት ራሷን የምታስተዳድር ግዛት ብትሆንም፤ በተባበሩት መንግሥታት ድርጅት እውቅና ያልተሰጣት፣ በዓለም አቀፍ ደረጃም የሶማሊያ ፌዴራላዊ ሪፐብሊክ አካል ተደርጋ ትቆጠራለች።

Ethio-Daily