03/09/2026
*🙏🏵️‼️श्री स्वामी समर्थ ‼️🏵️🙏*
*👉देवघरातील खराब झालेल्या किंवा माशी लागलेल्या (भग्न झालेल्या) देवाच्या मूर्ती किंवा प्रतिमा बदलणे आणि नवीन मूर्तीची स्थापना करणे याबद्दलचे सविस्तर शास्त्रोक्त मार्गदर्शन खालीलप्रमाणे आहे. तुम्ही केंद्राच्या साहित्य विभागात सेवा करत आहात, त्यामुळे भाविकांना अचूक माहिती मिळण्यासाठी हे मार्गदर्शन नक्कीच उपयुक्त ठरेल.*
*१. खराब झालेल्या मूर्ती/प्रतिमांचे काय करावे? (विसर्जन विधी)*
*👉शास्त्र काय सांगते?:* देवघरात भंगलेली, चिरडलेली, कागद फाटलेली किंवा डाग पडलेली मूर्ती किंवा प्रतिमा ठेवू नये. यामुळे घरामध्ये नकारात्मक ऊर्जा निर्माण होऊ शकते.
*👉आदरपूर्वक निरोप:* जुन्या मूर्ती किंवा प्रतिमा कचऱ्यात टाकू नयेत.
*💯✨विसर्जन पद्धत:*
*👉कागदी फोटो:* फोटो फ्रेममधून बाहेर काढावा. लाकूड किंवा काच बाजूला करून फक्त कागदी फोटो वाहत्या पाण्यात (नदी किंवा समुद्र) विसर्जित करावा. पाणी उपलब्ध नसल्यास स्वच्छ ठिकाणी अग्नी देऊन ती राख झाडांच्या मुळाशी टाकावी.
*👉मातीची/धातूची मूर्ती:* वाहत्या पाण्यात विसर्जन करावे. धातूची मूर्ती विरघळत नसल्यास ती नदीच्या पात्रात खोलवर अर्पण करावी.
*२. नवीन मूर्ती किंवा प्रतिमा आणताना घ्यायची काळजी*
*👉अखंडता:* मूर्ती किंवा फोटो कुठेही तुटलेला, स्क्रॅच पडलेला किंवा रंग उडालेला नसावा.
*👉आकार:* देवघरातील मूर्ती अंगठ्यापेक्षा मोठी (सुमारे ३ ते ४ इंचापेक्षा जास्त) नसावी.
*👉स्वरूप:* देवी-देवतांचे स्वरूप सौम्य, आशीर्वाद देणारे आणि प्रसन्न असावे. उग्र रूपातील मूर्ती देवघरात ठेवू नयेत.
*३. नवीन मूर्ती/प्रतिमा स्थापना विधी (प्राणप्रतिष्ठा)*
*👉शुभ मुहूर्त:* नवीन स्थापना नेहमी शुभ दिवशी करावी. जसे की - सोमवार (शिवजी), मंगळवार/शुक्रवार (देवी), गुरुवार (दत्त महाराज/गुरु), किंवा संकष्टी, एकादशी, पाडवा यांसारखे शुभ मुहूर्त.
*👉शुद्धीकरण:* जागा स्वच्छ करून घ्यावी.नवीन मूर्तीला किंवा प्रतिमेला गंगाजल किंवा गोमूत्र शिंपडून शुद्ध करावे.धातूची मूर्ती असल्यास पंचामृताने (दूध, दही, तूप, मध, साखर) अभिषेक करावा.
*👉आसन:* देवाच्या जागेवर अक्षता (अखंड तांदूळ) ठेवून त्यावर लाल किंवा पिवळे वस्त्र अंथरावे. त्यावर मूर्तीची स्थापना करावी.
*👉पूजा विधी:* नवीन मूर्तीला गंध, अक्षता, हळद-कुंकू आणि फुले वाहावीत. धूप-दीपक ओवाळावा आणि नैवेद्य (साखर किंवा पेढा) दाखवावा.
*👉क्षमा प्रार्थना:* पूजा झाल्यावर "जाणून-बुजून किंवा अजाणतेपणी काही चूक झाली असल्यास क्षमा करावी" अशी प्रार्थना करावी.
*‼️श्री स्वामी समर्थ गुरुमाऊली‼️*