16/12/2025
කඩේ මුදලාලි කියන "බොරු නීති" වලට ඔබත් අහුවුණාද? (ඇත්තම නීතිය මෙන්න)
අලුත් අවුරුද්දට හෝ උත්සවයකට අපි සපත්තු ජෝඩුවක් ගන්නවා. දවස් දෙකක් දාගෙන යනකොට සපත්තුවේ අඩිය ගැලවිලා එනවා. මේ වෙලාවට කඩේට ගියාම මුදලාලි කියන කතාවට අපි බොහෝ වෙලාවට හිස් අතින් ආපහු එනවා. "පාවිච්චි කරපු බඩු අපි මාරු කරන්නේ නෑ, අන්න බෝඩ් එකේ ගහලා තියෙනවා දැක්කේ නැද්ද?"
නමුත් ඔබ දන්නවාද? කඩේ මුදලාලිගේ මේ කතාව අමුම අමු බොරුවක් බව. ශ්රී ලංකාවේ පාරිභෝගිකයා ආරක්ෂා කරන්න තියෙන නීති රීති ගැන ඔබ දැනුවත් නම්, කඩේ බිත්තියේ තියෙන ප්ලාස්ටික් බෝඩ් එකට වඩා ඔබේ හඬ බලවත්. අපි බලමු සමාජයේ තියෙන ප්රධාන මිත්යාවන් සහ එහි නීතිමය ඇත්ත මොකක්ද කියලා.
මිත්යාව 01: "බෝඩ් එකේ දාලා තියෙන නිසා අපිට කරන්න දෙයක් නෑ" ඇත්ත: කඩේ බිත්තියේ ගහන බෝඩ් එක නීතියක් නෙවෙයි. "භාණ්ඩ විකිණීමේ ආඥා පනත" අනුව ඕනෑම භාණ්ඩයක් "හොඳ තත්ත්වයේ" (Merchantable Quality) තියෙන්න ඕන. සරලවම කිව්වොත්, ඔබ සපත්තු දෙකක් ගන්නේ ඇවිදින්න මිසක් අරන් ගිහින් ගම් ගගා ඉන්න නෙවෙයි. සතියෙන් දෙකෙන් අඩිය ගැලවෙනවා නම්, පාට යනවා නම් ඒ භාණ්ඩයේ නිෂ්පාදන දෝෂයක් තියෙනවා. කඩේ බෝඩ් එකේ මොනවා තිබුණත්, එවැනි බාල බඩුවක් ආපසු දීලා අලුත් එකක් හෝ මුදල් ඉල්ලන්න ඔබට පූර්ණ අයිතිය තියෙනවා.
මිත්යාව 02: "ඔයා තෝරලා ගත්තනේ... දැන් මට කරන්න දෙයක් නෑ" ඇත්ත: මේක ගොඩක් අය නොදන්න දෙයක්. ඔබ රෙදි කඩයකට ගිහින් කියනවා "මට ළමයගේ යුනිෆෝම් එක මහන්න රෙද්දක් දෙන්න, හැබැයි හේදුවම හැකිලෙන්න (Shrink වෙන්න) බෑ" කියලා. මුදලාලි රෙද්දක් දෙනවා "මේක ගානට හරියනවා" කියලා. ඔබ ඒක ගෙදර ගෙනිහින් හේදුවම හැකිලෙනවා නම්, "ඔයානේ තෝරගත්තේ" කියලා ඇඟ බේරගන්න මුදලාලිට බෑ. නීතියේ 16 වන වගන්තිය (Fitness for Purpose) අනුව ඔබ ඔබේ අවශ්යතාවය කියලා, වෙළෙන්දාගේ දැනුම විශ්වාස කරලා ගත්ත දෙයක් ඒ විදිහටම වැඩ කරන්නේ නැත්නම්, එය ආපසු භාරදෙන්න පුළුවන්.
මිත්යාව 03: "Sale දාලා විකුණන ඒවට වගකීමක් නෑ / බිලේ 'No Refunds' ගහලා තියෙන්නේ" ඇත්ත: බිල්පතේ සීල් ගැහුවා කියලා නීතිය වෙනස් වෙන්නේ නෑ. 1997 අංක 26 දරන පනත අනුව පාරිභෝගිකයාට අසාධාරණ කොන්දේසි පනවන්න වෙළෙන්දාට බැහැ. ඒ වගේම "Warranty Card" එක නැති වුණත්, ඔබ ඒ කඩෙන් බඩු ගත්ත බව ඔප්පු කරන්න "බිල්පත" (Receipt) තිබීම ප්රමාණවත් සාක්ෂියක්. පාරිභෝගික අධිකාරිය පනත අනුව දෝෂ සහිත භාණ්ඩවලට සහන සලසන්න වෙළෙන්දා බැඳී සිටිනවා.
ඔබ කළ යුත්තේ කුමක්ද? කඩේ එක්ක රණ්ඩු වෙන්න කාලය නාස්ති කරන්න එපා. මුදලාලි නීතියට පිටුපානවා නම්, බිල්පතේ සහ හානි වූ භාණ්ඩයේ පැහැදිලි ඡායාරූප ගන්න. කෙලින්ම 1977 අංකයට කතා කරලා පාරිභෝගික සේවා අධිකාරියට (Consumer Affairs Authority) පැමිණිලි කරන්න.
ඔබේ අයිතිය දිනාගන්න තියෙන ලොකුම ආයුධය "දැනුම" කියන එක අමතක කරන්න එපා!
