09/01/2026
MITE IN HONG BANG CI MUH HIAM?
( 1Peter 2:11-25)
Tu hun ciangin, leitung nuntakna le leitung buppi kizopna pen khangto mahmah ahih manin, ih khua sung a thupiang khat nangawn ih theihloh kalin, leimong d**gah tung khin pakpak thei hi. Leitung mite pilna le khantohna sungah kihel kha ih hih manin lam khat panin hampha hi hang.
Nungzui Peter in thu-um mite lai na khak in, “Kong itte aw, kha tawh ki do si le sa lunggulhnate na tangun, ci-in mizinte le pemtate tawh a ki bang note kong hanthawn hi. Minam dangte in siatna bawlte banga hong kosiathangin, amaute muhna ah a pahtawi huai in gamta un, Tua bang hi le a muh uh note gamtatna a phate hangin thukhen ni ciangin Pasian a phat thei ding uh hi.” ( 1 Pet.2:11-12)
Tua a hih manin, hih leitungah tawmvei sung khual zin a om thu um mite in, mite hong muhna ki ngaihsun in, tua ban ah eite kuate ih hi hiam cih zong ih phawk den ding kisam hi. Eite pen, Pasian in a tapa’ sisan tawh hong leisa hong tuam neih, hong tuam koih, hong it mahmah, ni khat ni ciangin nopna kicinna, a tawntung mun ah hong paipih dingte ih hihi. Pasian’ it diakte hi napi leitungah tawmvei ih nuntak sungin, Pasian adingin bang ci nuntak ih hi hiam cih a hi zongin MITE IN HONG BANG CI MUH HIAM? cih a hi zongin nisim in ngaihsut ding kisam mahmah hi.
I. Thumaan-na
Hih thumaanna cih kammal pen a thuk mahmah kammal ahihi. Hih thumaanna in, mi khat gamtatna le nuntakna teng a uk thu bulpi ahihi. Hih pen mit khua muh na mitlimlang tawh zong ki bang hi. Mi pawl khatte a mit thahat na ki kimlo a hih manin, mitlimlang power pen a mit veilam le taklam kikimlo thei hi. Tua mah bangin, thu um mite nuntakna sungah zong Pasian thu tawh kituak in thumaanna a om kei le gamtat zia le nuntakna pen man lo ding hi.
Thumaan mite adingin bangmah launa ding omlo hi. Seelsim ding zong omlo a, ki suanna ding zong bang mah omlo ding hi. Solomon Kumpipa in zong “Thamaan mite lungnuam takin om hithiat hi”(Pau. 10:9) na ci hi. Tua a hih manin;
• Ih tatzia le upna a tonkhop kul ding hi.
• Ih kampau le kalsuan zia zong tonkhop kul ding hi.
• Ih zuihdan le gamtatna a tonkhop kul ding hi.
• Nipi ni a ih om danin nipi kalsung teng om kul ding.
II. Ih thumaan dan ding.
“Tua bang ding mah a Pasian in hong sap mite na hi uh hi. Bang hang hiam cih le Khris in zong eite tangin na thuak khinzo a, Ama khekhap na zuih theihna dingun, limpha hong nusiat zo hi.” ( 2:21)
Ih thumaanna ih cih pen tu hun ciangin, leitungah thu haksa khat le a kizui zo nawnlo thu khat hong suak hi. Leitung khua hun pai zia tawh kizui in mite ki zulhtat, ki thadah a baihlam vive ki ut ciat a hih manin, thumaan tentan ding, ih supna ding nangawn ah zuau genlo ding cihte om thei nawnlo hi.
Tu hunciangin, lawmte khem zawh le khem ding, innkuan pih nute le pate nangawn khem zawh le khem ding cih ngaihsutna khat kinei ta mawk a hih manin, a dah huai mahmah hi. Khem ding bek hilo in, guk sak ding bang hi lai kha ding hi. Tu lai in, mi tampi takin, ih nuntakna haksa ciat a hih manin gamdang mun khat peuhah pai khia in sum thalawh leng cih ngiimna tawh Yangon lamah panin passport le gamdang tun theihna ding visa vai tuamtuamte bawl uh a, a tuah siasia zong om kawmkawm hi. Inn panin tupna kician mahmah tawh lungsimsiangtho taka Yangon hong pai suk mi pawl khatte in, Yangon ah passport visa vai khawng a semsem, a tualtel mahmah pawl khatte hangin, supna tampi thuak thei uh hi.
Bang hang hiam cih le ei mite Pasian um mahmah dan khat in ih om pong mawk hangin, ih Pasian upna pen puan bangin kisilh a, sepnop dang khat peuh ih neih ciangin tua Pasian upna puan bang a ih silh pen suahkhia pak in ut bangbang in ki gamta in pha mawh kisa lo zumlo lai mawk hi.
Hih thute pen ih Pasian upna thuk zo nai lo le Pasian thu in ih nuntakna khempeuh hong min’ hong zeel zo nailo hi gige hi. Pasian thu in hong uk zo taktak lo a hih manin, ki thumaan om zolo hi ding hi.
Tua bangin leitung mite ih etteh ding omlo ding a hih manin T**a Jesu mah etteh ding ahihi. Gentehtheihna ding tampi omte sung panin,Mark12:14 sungah, Pharisees te hongpai in T**a Jesu ze-et uh a, Rome KumpipaCaesar tungah siah piak kul lai ding hiam? ci-in d**g uh hi. T**a Jesu in dangka tang khat en kawm in, hih lim kua a hi hiam a cih ciangin, Caesar limhi a cih uh ciangin, Caesar sum amah na pia unla, Pasian sum zong Pasian mah na pia un ci hi. Tua ciangin amah mawhmat nuam a thu d**gte in acihna ding uh thei nawnlo uh hi.
Tua ahih manin, thu khat peuhpeuh ih phut khak ciangin, ei le ei mah zong ki dot ding thu khat om a, “T**a Jesu ih kiangah om le bang ci sep ding ih hiam” cih tawh khen sat ding kisam hi.
III. Mite hong muhna
Thu um mite om zia pen, leitung mite mitsuan khat ih hihi. Leitung mite in ih hoihna tampi amuh khit hangin, khialhna neu khat a muh khak uh le tua khialhna mah thupi gen zaw ding uh hi. Tua a hih manin Peter in a laikhakna sungah hih bangin na gelh hi. “Kong itte aw, kha tawh ki do si le sa lunggulhnate na tangun, ci-in mizinte le pemtate tawh a ki bang note kong hanthawn hi.” ci hi.(2:11)
A. A muanmawh huai thute ah.
Thu um mite nuntakna pen, leitung mite muhna ah limlaang bang ahihi. Leitung mite in ih kam tawh ih gen thu te ih gamtatna tawh na kip sak zel uh a hih manin, ih gen thu tawh kituak in nuntak ding kisam hi. Tua a hih manin, ih gamtatna, kampauna le ih omna khat peuhpeuh pen, thu umlo mite adingin etteh hoihlo a hih khak ding ki nakdop huai mahmah hi. Tua bangin, leitung mite muhna ah a muan mawh huai, teci pan’na siasak thei ding a om khak le man lang tak in ki hepkhiat pah ding a hihi.
Ih theihsa bangin, Piancil Lai Siangtho sungah Adam le Eve te nupa, Eden huan sungah nuamtak a om hithiat kimlai, Pasianin ne kei un a cih singgah omna kiangah va pai zel uh a, a tawpna ah ne kha mawk uh a hih manin tu ni ciang d**g leitung buppi in ki thuak lailai hi. Pasian phallohna mun, nekloh ding a cih singgahte omna khawngah va pai se kei le uh hih mawhna pen omlo kha ding hi. Tua mahbangin, ih nuntakna sungah zong a muanmawh huai le a kilawm khollo munte ah va kinel a, va kitahtah ding hilo zaw hi. Eve na bang kha ding a hi maw. Thu khat peuhpeuh ah ki nelnel, ki tahtah leng hoih khollo thei zaw hi.
Tu hun ciangin, Upna tawh Gupna ki ngah hi cih kinak gen mahmah a hih manin mi pawl khatte in sang khial uha pawl khatte ki sangkhial sak uh hi. Bang hang hiam cih le Lai Siangtho sungah, note in Gamtat hoih a gamta dingin Upna tawh Gupna hong ki ngah sak hi na ci tektek hi. Hih thu pen kitelkhiallo napi kizang khialpian mawk hi.
Pasian thu hong tun’ cil hun lai a beisa k*m 100 lai khawng a kipanin tapidawte, zune lo ci a hong kiciamteh hi. Zu ne thei pawlpi a om hangin tapidaw te zune lo te hi se hi. A hi zongin tu hun ciangin, ki lehbulh hi ding hiam? Tapidaw kici mite sung panin pawl khatte in zu neek pen a kilawmlo le khialhna in zong ngaihsun nawnlo mai uh hi.
Nuihzak huai ding thu khat, Yangon khua sungah, mipawl khatte in beer ki zuakna ah beer dawn uh hi. Tua laitak in pawlpi sung a meltheih khat pai kha a hih manin, tua a beer dawn pen, kilawm sa lo sam a hih maqnin, Kawl niangphan dawn kineih in muut samsam in dawn pong mawk hi. Kawl niangphan pen beer dawnna haite tawh ki dawn lo hi, beer pen tuikhal tawh ki koih hi in muut kul khol hetlo ding hi. Ei le ei ih ki khem sawmpong mawk hangin Pasian muhna ah bang ding hiam? Tua ahih manin, a muanmawh huai le a kilawmlo gamtat zia le ngeina te zong khel huai mahmah ding hi.
o Zu kamnam sa khawng a kikhawm dingin biakinn zuan cihte, KIKHAWM LO DING CIHNA HI LO HI.
o Kuva tawh kam sung khawng sanneinai sa in biakinn ah kikhawm dingin pai cihte,
o Biakinn kongkhak kiang khawng ah tuibuuk khawng ki pia sim vauvau cihte,
o Biakinn kong khak kiang khuam tung pen zateep sukmitna ah kizang cihte,
o Kikhop sungin la sa theilo liangin khaini muam tentan cihte;
Biakinn a kikhopna pen Pasian phat ding le Pasin thu kigente ngai dingin nuntak pih ding deihna hi in pawlkhatte hi bang thu aki gen ciangin, kikhop loh ding lam peuh tawh ki tawng zawsop hihang. Nang biakinn paina pen nang ading hi in, nang kikhop manin, Pasian zong nakpi tak in nuamlua pah zenzen ken cin, ka kikhop oh manin zong Pasian pen dah lua mahmah in zong um khollo hing. Nang biak ki khopna khawng a na kihel pen Siate le Upate ading peuh na sak khak zenzen le nang ading hi zaw hi.
B. Mite tawh kizopna ah
Ih T**a min na khualna un hong uk mite thukhun khempeuh na mangun. A lian bel k*mpipa thu na man mah bangun, tatsia mite dan a pia ding le a hoih a gamtate a pahtawi ding a, ama koih gam ukte thu zong na mangun. ( 2:13-14).
Nungzui Peter in, thu um mite a vaikhakna ah, leitung a om lai ih hih manin, hong-uk mite thu zong na mang un ci-in vai khak hi. Thu um mite ih omna mun peuh ah, mi hoih pen ih hih ding kisam mahmah hi. Ih omna mun le ih veeng khawngah a genhak pen, a phengphi pen khawng ih hih ciangin, Pasian adingin teci panna kongkhak te kikhak lian hi.
Tua a hih manin, hong ukte thu nuai ah thumang tak a omna zongkisam mahmah hi. Ukna nuai a omna ah thumanna pen gual lelhna hi lo hi. Pasian adingin teci pianna hoih ih neih theihna ding kong hon’na hi zaw hi cih mangngilh kei ni.
Thumaan diktatna in:
o Hong ki ukna le vaihawmna te ih deih a batloh hangin, Pasian hong koihna mun a hih manin, thu mang veve ding ci hi, banghang hiam cih le leitung le a tung a om na khempeuh a ukpi pa Pasian hi in, PASIAN THU HI cih thei ding kisam hi.
o Ukna neite a mipa thupi lua mahmah hi ta kei le amah kipia ukna le thu neihna hangin, thu man’ veve ding hihi.
o Thu khempeuh a ukpipa Pasian a hih manin, thukhat peuhpeuh ah PASIAN DEIHNA LE PHALNA KHAT OM HI DING HI cih thei ding kisam hi.
C. Nasepna mun ah
Silate aw, na tote uh thu kihtakna tak tawh mangun. A hoih a thunem tote bek hi lo in, a gilo tote ukna zong na mang un. (2:18)
Leitung hun pai zia kikhel khel a, ni dang Rome te uk hun sungin sila le nasem tamp**i nei uh hi. Tu hun ciangin, a min tuam khat kinei in, mi haute in company nei te in a khut nuai ah naseem tamp**i nei leuleu uh hi.
LST thak ki gelh hun khawng in Rome k*mpite lian mahmah uh a hih manin, sila hau pha mahmah uh a, million 60 val bang om ding hi cih in ki ciamteh hi. Hih silate pen mihing danin ki sehlo phial in, neihsa van le ganhing khawite tawh kikim in seh uh hi. Pasian thu kigen kawikawi a sila te zong tampi tak mah hong piangthak uh hi. Tua bang a sila piangthakte tungah Peter in na vaikhak kik in, na omna mun mah ah om un, na tote uh zong na tote mah uh hi lai hi. Piangthak manin to neihna pan suakta pah ding hi zenzen lo-in, na pian’thakna uh, na tote uh in hong muh theihna ding un, nasepna hanciam zaw un, na ci hi. Na tote gilo ta le migi ta le na sep ding te uh manman in seem in, na gamtatna uh tawh teci na pang ding uh hi a cihna hi.
Ih pianthak le thumaanna hong tonkhawm le ih tote a hi zongin, tu lai kampau in ih p**e (siate) in zong hong pakta lel ding uh hi.
D. Haksat hun ciang.
Thuman lopi a bawl siatna a thuak mi khat in Pasian a theih man a, a thuak zawh le pahtaak huai hi. ( 2:19).
Pasian um ih hihna le ih thumaanna pen haksat hun ciangin hong kilang khia diak ding hi. Mi khat ii hihna taktak pen haksatna le thuakna aom ciangin hong kilang khia baih pen hi.
Khat veivei Pasian in, thu um mite tungah haksatna, bawl siatna, supna le natna cihte hong tung sak thei hi. Hih te hong tun’ ciangin Pasian lam ih ki hei zawkna ding a hi zongin, Pasian ih muan zawk na ding hong deihna a hihi.
Thu um mite pen, “Lipton tea bag” tawh ki bang hi ci in thuhilh siate in gen thei uh hi. Bang hang hiam cih le hih tea bagte pen, tuisa sungah ih diah mateng a meel kimu thei lo hi. Tuiso a sa mahmah sungah ih diah ciangin, a niangteh vui a hihna hong kilang khia in, tua hai sung a tuite niangteh tui hong suak pah hi.Thu um mite tungah haksa tuamtuam hong tun ciangin, ih sunga om ih upna taktak pen hong ki lang khia hi. Thu khat peuhpeuh ah makai nuam a hong kipan pawl khatte zong, haksatna le thuakna a hi zongin, a lang khat lamah aituam hamphatna neucik khat peuh hong om ciangin, khat vei lai a, a thugente uh le a kamciamna te uh bei pak thei lel hi.
Amaute ngiimna le tupna te haksatna ahih kei le aituam hamphatna te in pei khia thei hi. Tampi gen kullo in, gam it taktak a nasem nuam mite om zia kithei pah lel hi. Tua mah bangin, Pasian ading nungta in nasem nuam taktak te hong ki latkhiatna pen “hun” in hong gen pah lel hi. Haksatna a hih kei le aituam hatphatna hangin, maban kitun; zolo thei hi.
Lai Siangtho sung le tangthu sungah thu tampi kimu thei hi. A beisa hunin Pasian min tawh haksatna tmpi tak a thuak mite hangin tu in eite in lamlahna zong ih ngah thei hi. Pasian kammal tungtawnin zong tha ngahna tuamtuam hong om thei hi.
La phuak siam minthamg F***y Crosby kici nu pen, aneu lai-in, mit natna vei a Siavuan te kiangah kilak uh hi, a zatuipiak tawh kilem lo a hih manin, a neu mahmah lai in a mittaw suak hi. A khan’tawn khuamu lo hi. A hi zongin, hih thuakna le gentheihna kizo sak hetlo in, Pasian tungah ki pumpiak zaw in, la dawng tampi na phuak hi. Tua late ih sak ciangin tu ni in, kha lam thu ah thangahna in kinei mahmah hi.
A tawpna ah, ei thu um mite, mite’n hong bang ci muh hiam? cih thupi mahmah a, ih sung a om Jesu ih kilat khiat sak ding kisam hi. Mite in kam tawh ih gen thute ih gamtana tawh na kipsak zel uh hi. Tua a hih manin, ih gen bang ih nuntak theih ding le, ih nuntakna penin mite Jesu hoihna amuh theih ding kisam pha mahmah hi.
A dahhuai thu kigengen khat pen, Yangon panin khua lam ah sum le vankhak ding a om ciangin, Hallelujah cih atam zat te khak ngam huai lo zaw hi ki ci hi. Hih pen mi kim hong kigenna hi khol lo kha ding hi. A hi zongin, Pasian um mite teci pan’na beelmang kinuh hi lo a hih hiam? Khat vei khialhna hangin ih khan’tawn hong ki muang nawnlo ding a, khatvei khialhna hangin ih teci panna kisia le tua supna lian zaw a hihi.