Upna Lagil

Upna Lagil Yangon EBC Upna Laigil Journal

09/01/2026

MITE IN HONG BANG CI MUH HIAM?
( 1Peter 2:11-25)

Tu hun ciangin, leitung nuntakna le leitung buppi kizopna pen khangto mahmah ahih manin, ih khua sung a thupiang khat nangawn ih theihloh kalin, leimong d**gah tung khin pakpak thei hi. Leitung mite pilna le khantohna sungah kihel kha ih hih manin lam khat panin hampha hi hang.
Nungzui Peter in thu-um mite lai na khak in, “Kong itte aw, kha tawh ki do si le sa lunggulhnate na tangun, ci-in mizinte le pemtate tawh a ki bang note kong hanthawn hi. Minam dangte in siatna bawlte banga hong kosiathangin, amaute muhna ah a pahtawi huai in gamta un, Tua bang hi le a muh uh note gamtatna a phate hangin thukhen ni ciangin Pasian a phat thei ding uh hi.” ( 1 Pet.2:11-12)
Tua a hih manin, hih leitungah tawmvei sung khual zin a om thu um mite in, mite hong muhna ki ngaihsun in, tua ban ah eite kuate ih hi hiam cih zong ih phawk den ding kisam hi. Eite pen, Pasian in a tapa’ sisan tawh hong leisa hong tuam neih, hong tuam koih, hong it mahmah, ni khat ni ciangin nopna kicinna, a tawntung mun ah hong paipih dingte ih hihi. Pasian’ it diakte hi napi leitungah tawmvei ih nuntak sungin, Pasian adingin bang ci nuntak ih hi hiam cih a hi zongin MITE IN HONG BANG CI MUH HIAM? cih a hi zongin nisim in ngaihsut ding kisam mahmah hi.

I. Thumaan-na
Hih thumaanna cih kammal pen a thuk mahmah kammal ahihi. Hih thumaanna in, mi khat gamtatna le nuntakna teng a uk thu bulpi ahihi. Hih pen mit khua muh na mitlimlang tawh zong ki bang hi. Mi pawl khatte a mit thahat na ki kimlo a hih manin, mitlimlang power pen a mit veilam le taklam kikimlo thei hi. Tua mah bangin, thu um mite nuntakna sungah zong Pasian thu tawh kituak in thumaanna a om kei le gamtat zia le nuntakna pen man lo ding hi.
Thumaan mite adingin bangmah launa ding omlo hi. Seelsim ding zong omlo a, ki suanna ding zong bang mah omlo ding hi. Solomon Kumpipa in zong “Thamaan mite lungnuam takin om hithiat hi”(Pau. 10:9) na ci hi. Tua a hih manin;
• Ih tatzia le upna a tonkhop kul ding hi.
• Ih kampau le kalsuan zia zong tonkhop kul ding hi.
• Ih zuihdan le gamtatna a tonkhop kul ding hi.
• Nipi ni a ih om danin nipi kalsung teng om kul ding.

II. Ih thumaan dan ding.
“Tua bang ding mah a Pasian in hong sap mite na hi uh hi. Bang hang hiam cih le Khris in zong eite tangin na thuak khinzo a, Ama khekhap na zuih theihna dingun, limpha hong nusiat zo hi.” ( 2:21)
Ih thumaanna ih cih pen tu hun ciangin, leitungah thu haksa khat le a kizui zo nawnlo thu khat hong suak hi. Leitung khua hun pai zia tawh kizui in mite ki zulhtat, ki thadah a baihlam vive ki ut ciat a hih manin, thumaan tentan ding, ih supna ding nangawn ah zuau genlo ding cihte om thei nawnlo hi.
Tu hunciangin, lawmte khem zawh le khem ding, innkuan pih nute le pate nangawn khem zawh le khem ding cih ngaihsutna khat kinei ta mawk a hih manin, a dah huai mahmah hi. Khem ding bek hilo in, guk sak ding bang hi lai kha ding hi. Tu lai in, mi tampi takin, ih nuntakna haksa ciat a hih manin gamdang mun khat peuhah pai khia in sum thalawh leng cih ngiimna tawh Yangon lamah panin passport le gamdang tun theihna ding visa vai tuamtuamte bawl uh a, a tuah siasia zong om kawmkawm hi. Inn panin tupna kician mahmah tawh lungsimsiangtho taka Yangon hong pai suk mi pawl khatte in, Yangon ah passport visa vai khawng a semsem, a tualtel mahmah pawl khatte hangin, supna tampi thuak thei uh hi.

Bang hang hiam cih le ei mite Pasian um mahmah dan khat in ih om pong mawk hangin, ih Pasian upna pen puan bangin kisilh a, sepnop dang khat peuh ih neih ciangin tua Pasian upna puan bang a ih silh pen suahkhia pak in ut bangbang in ki gamta in pha mawh kisa lo zumlo lai mawk hi.
Hih thute pen ih Pasian upna thuk zo nai lo le Pasian thu in ih nuntakna khempeuh hong min’ hong zeel zo nailo hi gige hi. Pasian thu in hong uk zo taktak lo a hih manin, ki thumaan om zolo hi ding hi.
Tua bangin leitung mite ih etteh ding omlo ding a hih manin T**a Jesu mah etteh ding ahihi. Gentehtheihna ding tampi omte sung panin,Mark12:14 sungah, Pharisees te hongpai in T**a Jesu ze-et uh a, Rome KumpipaCaesar tungah siah piak kul lai ding hiam? ci-in d**g uh hi. T**a Jesu in dangka tang khat en kawm in, hih lim kua a hi hiam a cih ciangin, Caesar limhi a cih uh ciangin, Caesar sum amah na pia unla, Pasian sum zong Pasian mah na pia un ci hi. Tua ciangin amah mawhmat nuam a thu d**gte in acihna ding uh thei nawnlo uh hi.
Tua ahih manin, thu khat peuhpeuh ih phut khak ciangin, ei le ei mah zong ki dot ding thu khat om a, “T**a Jesu ih kiangah om le bang ci sep ding ih hiam” cih tawh khen sat ding kisam hi.

III. Mite hong muhna
Thu um mite om zia pen, leitung mite mitsuan khat ih hihi. Leitung mite in ih hoihna tampi amuh khit hangin, khialhna neu khat a muh khak uh le tua khialhna mah thupi gen zaw ding uh hi. Tua a hih manin Peter in a laikhakna sungah hih bangin na gelh hi. “Kong itte aw, kha tawh ki do si le sa lunggulhnate na tangun, ci-in mizinte le pemtate tawh a ki bang note kong hanthawn hi.” ci hi.(2:11)

A. A muanmawh huai thute ah.
Thu um mite nuntakna pen, leitung mite muhna ah limlaang bang ahihi. Leitung mite in ih kam tawh ih gen thu te ih gamtatna tawh na kip sak zel uh a hih manin, ih gen thu tawh kituak in nuntak ding kisam hi. Tua a hih manin, ih gamtatna, kampauna le ih omna khat peuhpeuh pen, thu umlo mite adingin etteh hoihlo a hih khak ding ki nakdop huai mahmah hi. Tua bangin, leitung mite muhna ah a muan mawh huai, teci pan’na siasak thei ding a om khak le man lang tak in ki hepkhiat pah ding a hihi.
Ih theihsa bangin, Piancil Lai Siangtho sungah Adam le Eve te nupa, Eden huan sungah nuamtak a om hithiat kimlai, Pasianin ne kei un a cih singgah omna kiangah va pai zel uh a, a tawpna ah ne kha mawk uh a hih manin tu ni ciang d**g leitung buppi in ki thuak lailai hi. Pasian phallohna mun, nekloh ding a cih singgahte omna khawngah va pai se kei le uh hih mawhna pen omlo kha ding hi. Tua mahbangin, ih nuntakna sungah zong a muanmawh huai le a kilawm khollo munte ah va kinel a, va kitahtah ding hilo zaw hi. Eve na bang kha ding a hi maw. Thu khat peuhpeuh ah ki nelnel, ki tahtah leng hoih khollo thei zaw hi.
Tu hun ciangin, Upna tawh Gupna ki ngah hi cih kinak gen mahmah a hih manin mi pawl khatte in sang khial uha pawl khatte ki sangkhial sak uh hi. Bang hang hiam cih le Lai Siangtho sungah, note in Gamtat hoih a gamta dingin Upna tawh Gupna hong ki ngah sak hi na ci tektek hi. Hih thu pen kitelkhiallo napi kizang khialpian mawk hi.
Pasian thu hong tun’ cil hun lai a beisa k*m 100 lai khawng a kipanin tapidawte, zune lo ci a hong kiciamteh hi. Zu ne thei pawlpi a om hangin tapidaw te zune lo te hi se hi. A hi zongin tu hun ciangin, ki lehbulh hi ding hiam? Tapidaw kici mite sung panin pawl khatte in zu neek pen a kilawmlo le khialhna in zong ngaihsun nawnlo mai uh hi.
Nuihzak huai ding thu khat, Yangon khua sungah, mipawl khatte in beer ki zuakna ah beer dawn uh hi. Tua laitak in pawlpi sung a meltheih khat pai kha a hih manin, tua a beer dawn pen, kilawm sa lo sam a hih maqnin, Kawl niangphan dawn kineih in muut samsam in dawn pong mawk hi. Kawl niangphan pen beer dawnna haite tawh ki dawn lo hi, beer pen tuikhal tawh ki koih hi in muut kul khol hetlo ding hi. Ei le ei ih ki khem sawmpong mawk hangin Pasian muhna ah bang ding hiam? Tua ahih manin, a muanmawh huai le a kilawmlo gamtat zia le ngeina te zong khel huai mahmah ding hi.
o Zu kamnam sa khawng a kikhawm dingin biakinn zuan cihte, KIKHAWM LO DING CIHNA HI LO HI.
o Kuva tawh kam sung khawng sanneinai sa in biakinn ah kikhawm dingin pai cihte,
o Biakinn kongkhak kiang khawng ah tuibuuk khawng ki pia sim vauvau cihte,
o Biakinn kong khak kiang khuam tung pen zateep sukmitna ah kizang cihte,
o Kikhop sungin la sa theilo liangin khaini muam tentan cihte;
Biakinn a kikhopna pen Pasian phat ding le Pasin thu kigente ngai dingin nuntak pih ding deihna hi in pawlkhatte hi bang thu aki gen ciangin, kikhop loh ding lam peuh tawh ki tawng zawsop hihang. Nang biakinn paina pen nang ading hi in, nang kikhop manin, Pasian zong nakpi tak in nuamlua pah zenzen ken cin, ka kikhop oh manin zong Pasian pen dah lua mahmah in zong um khollo hing. Nang biak ki khopna khawng a na kihel pen Siate le Upate ading peuh na sak khak zenzen le nang ading hi zaw hi.

B. Mite tawh kizopna ah
Ih T**a min na khualna un hong uk mite thukhun khempeuh na mangun. A lian bel k*mpipa thu na man mah bangun, tatsia mite dan a pia ding le a hoih a gamtate a pahtawi ding a, ama koih gam ukte thu zong na mangun. ( 2:13-14).
Nungzui Peter in, thu um mite a vaikhakna ah, leitung a om lai ih hih manin, hong-uk mite thu zong na mang un ci-in vai khak hi. Thu um mite ih omna mun peuh ah, mi hoih pen ih hih ding kisam mahmah hi. Ih omna mun le ih veeng khawngah a genhak pen, a phengphi pen khawng ih hih ciangin, Pasian adingin teci panna kongkhak te kikhak lian hi.
Tua a hih manin, hong ukte thu nuai ah thumang tak a omna zongkisam mahmah hi. Ukna nuai a omna ah thumanna pen gual lelhna hi lo hi. Pasian adingin teci pianna hoih ih neih theihna ding kong hon’na hi zaw hi cih mangngilh kei ni.

Thumaan diktatna in:
o Hong ki ukna le vaihawmna te ih deih a batloh hangin, Pasian hong koihna mun a hih manin, thu mang veve ding ci hi, banghang hiam cih le leitung le a tung a om na khempeuh a ukpi pa Pasian hi in, PASIAN THU HI cih thei ding kisam hi.
o Ukna neite a mipa thupi lua mahmah hi ta kei le amah kipia ukna le thu neihna hangin, thu man’ veve ding hihi.
o Thu khempeuh a ukpipa Pasian a hih manin, thukhat peuhpeuh ah PASIAN DEIHNA LE PHALNA KHAT OM HI DING HI cih thei ding kisam hi.

C. Nasepna mun ah
Silate aw, na tote uh thu kihtakna tak tawh mangun. A hoih a thunem tote bek hi lo in, a gilo tote ukna zong na mang un. (2:18)
Leitung hun pai zia kikhel khel a, ni dang Rome te uk hun sungin sila le nasem tamp**i nei uh hi. Tu hun ciangin, a min tuam khat kinei in, mi haute in company nei te in a khut nuai ah naseem tamp**i nei leuleu uh hi.
LST thak ki gelh hun khawng in Rome k*mpite lian mahmah uh a hih manin, sila hau pha mahmah uh a, million 60 val bang om ding hi cih in ki ciamteh hi. Hih silate pen mihing danin ki sehlo phial in, neihsa van le ganhing khawite tawh kikim in seh uh hi. Pasian thu kigen kawikawi a sila te zong tampi tak mah hong piangthak uh hi. Tua bang a sila piangthakte tungah Peter in na vaikhak kik in, na omna mun mah ah om un, na tote uh zong na tote mah uh hi lai hi. Piangthak manin to neihna pan suakta pah ding hi zenzen lo-in, na pian’thakna uh, na tote uh in hong muh theihna ding un, nasepna hanciam zaw un, na ci hi. Na tote gilo ta le migi ta le na sep ding te uh manman in seem in, na gamtatna uh tawh teci na pang ding uh hi a cihna hi.
Ih pianthak le thumaanna hong tonkhawm le ih tote a hi zongin, tu lai kampau in ih p**e (siate) in zong hong pakta lel ding uh hi.

D. Haksat hun ciang.
Thuman lopi a bawl siatna a thuak mi khat in Pasian a theih man a, a thuak zawh le pahtaak huai hi. ( 2:19).
Pasian um ih hihna le ih thumaanna pen haksat hun ciangin hong kilang khia diak ding hi. Mi khat ii hihna taktak pen haksatna le thuakna aom ciangin hong kilang khia baih pen hi.
Khat veivei Pasian in, thu um mite tungah haksatna, bawl siatna, supna le natna cihte hong tung sak thei hi. Hih te hong tun’ ciangin Pasian lam ih ki hei zawkna ding a hi zongin, Pasian ih muan zawk na ding hong deihna a hihi.
Thu um mite pen, “Lipton tea bag” tawh ki bang hi ci in thuhilh siate in gen thei uh hi. Bang hang hiam cih le hih tea bagte pen, tuisa sungah ih diah mateng a meel kimu thei lo hi. Tuiso a sa mahmah sungah ih diah ciangin, a niangteh vui a hihna hong kilang khia in, tua hai sung a tuite niangteh tui hong suak pah hi.Thu um mite tungah haksa tuamtuam hong tun ciangin, ih sunga om ih upna taktak pen hong ki lang khia hi. Thu khat peuhpeuh ah makai nuam a hong kipan pawl khatte zong, haksatna le thuakna a hi zongin, a lang khat lamah aituam hamphatna neucik khat peuh hong om ciangin, khat vei lai a, a thugente uh le a kamciamna te uh bei pak thei lel hi.
Amaute ngiimna le tupna te haksatna ahih kei le aituam hamphatna te in pei khia thei hi. Tampi gen kullo in, gam it taktak a nasem nuam mite om zia kithei pah lel hi. Tua mah bangin, Pasian ading nungta in nasem nuam taktak te hong ki latkhiatna pen “hun” in hong gen pah lel hi. Haksatna a hih kei le aituam hatphatna hangin, maban kitun; zolo thei hi.
Lai Siangtho sung le tangthu sungah thu tampi kimu thei hi. A beisa hunin Pasian min tawh haksatna tmpi tak a thuak mite hangin tu in eite in lamlahna zong ih ngah thei hi. Pasian kammal tungtawnin zong tha ngahna tuamtuam hong om thei hi.
La phuak siam minthamg F***y Crosby kici nu pen, aneu lai-in, mit natna vei a Siavuan te kiangah kilak uh hi, a zatuipiak tawh kilem lo a hih manin, a neu mahmah lai in a mittaw suak hi. A khan’tawn khuamu lo hi. A hi zongin, hih thuakna le gentheihna kizo sak hetlo in, Pasian tungah ki pumpiak zaw in, la dawng tampi na phuak hi. Tua late ih sak ciangin tu ni in, kha lam thu ah thangahna in kinei mahmah hi.
A tawpna ah, ei thu um mite, mite’n hong bang ci muh hiam? cih thupi mahmah a, ih sung a om Jesu ih kilat khiat sak ding kisam hi. Mite in kam tawh ih gen thute ih gamtana tawh na kipsak zel uh hi. Tua a hih manin, ih gen bang ih nuntak theih ding le, ih nuntakna penin mite Jesu hoihna amuh theih ding kisam pha mahmah hi.
A dahhuai thu kigengen khat pen, Yangon panin khua lam ah sum le vankhak ding a om ciangin, Hallelujah cih atam zat te khak ngam huai lo zaw hi ki ci hi. Hih pen mi kim hong kigenna hi khol lo kha ding hi. A hi zongin, Pasian um mite teci pan’na beelmang kinuh hi lo a hih hiam? Khat vei khialhna hangin ih khan’tawn hong ki muang nawnlo ding a, khatvei khialhna hangin ih teci panna kisia le tua supna lian zaw a hihi.

19/12/2025

A SUAKTHAK NAUNGEEK

(Luke 2:1-20)



Kumsim in LUNGDAM BAWL hun ciangin, Aksipi, Tuucingte, Mipilte, Kumpipa, Inncingpa, Mary le Josephte thu tamveipi kigen tawntung hi. Ko neu lai hun khawng in, Lungdam bawl ding ki lawp mahmah a, Lundambawl meei phualpi ding motor tawh sing ding kipua a, ciah lam ciangin motor tungah phuitong paak suangin, lungdam bawl la sak thei sunsun teng tha neihzah in kisa hi. Tua hun ding ki ngak lah mahmah hi. Tutung in T**a Jesu hong suahna

hangin, Bethlehem khua ah kua teng pai hiam cih en ding hi

hang.



I. NAUNGEEK SUAHNA DINGIN MARY LE JOSEPH TE

BETHELEHEM AH PAI. (1-7)

Judah mite ngeina ah, mi kiteeng dingte zutawl kipia

in k*m khat bang khit ciangin kiteenna pawipi bawl pan uh

hi. Zuthawl aki piak khit nak le amautegel pen nupa innkuan

khat bangin a ki ngaihsun a hihi. A hi hangin, om khawmnai

lo uh hi.



Pasian in leitungmite adingin geelna lianpen ahi, mite gupkhiatna ding thu hong kivaihawm ciangin, Kamsangte genkholh mah bangin “nungak siangtho sung panin Honpa khat suak ding hi,” cih thu ahi hi. Vantung mi khat hong pai in nungak siangtho Mary tungah thu hong pulaaka, “Thupha ngah numei aw, na cidam tahen, T**a in nang tawh om khawm hi,” cih a genban ah

· G*i in tapa na nei ding hi.

· A min Jesu na phuak ding hi.

· Tua ta in mi lian hi ding hi.

· Sangbel Pasian Tapa kici ding hi.

· A pa David tokhom Pasian in pia ding hi.

· Amah in Jacob suante a tawntungin uk ding hi.

· Ama gam a bei ngei kei ding hi. ( Luke 1:28-33).

Hih thu teng a gen khit ciangin, Mary in, “Na cih bang in piang ta hen” ci-in mang hi. Hih thute in taanglai pek pan a kamsangte genkholhna a tangtun’na ding zong ahi hi. Leitung mite gumkhia dingin, Pasian in hong paisak ding mi in,

· Mihing hi in, vantung mi hi lo ding hi.

· Jews mite sungpan hi ding, minam dang hi lo ding

· Jewste sung panin zong Judah suante hi ding.

· Judahte sungah zong David khanggui pan hi ding

· Nungak siangtho sung pan suak ding hi

· A suahna ding khua pen Bethlehem khua hi ding

cihte a taangtunna ding ahi hi.



Tua thute a zak ciangin Joseph zong, lungnuam hetlo

ahih manin, a lungsim sungah geelgeel hi. Judah mite ngeina bangin, mipite kiangah pulaak khia hi le Mary in mindaina le sihna zong a thuak thei ding ahi hi. Lai Siangtho sungah, Joseph in, ‘tua bangin, a lungngaih laitak in, a mang sungah T**a vantung mi khat ki langa’, David suan Joseph aw,

· Na lawmnu Mary na teenpih ding, lauthawng kei in,

· Ama naupaai pen Kha Siangtho paai sak hi.

· A mah in Tapa a nei ding hi.

· Tua tapa in ama mipawlte a mawhnate sung panin

gumkhia ding hi.

· Amin Jesu na phuak ding hi. ( Matt. 1:10-22)

ci in thu cing takin a gen ciangin, Joseph in zong lunghei nei

nawnlo a lawmnu Mary tenpih suak ding mah in khentat hi.



Lai Siangtho sungah Bethlehem khua ah hong pai na

thu kimu thei hi. Banghang hiam cih le Lai Siangtho in gen khol hi. Bethlehem khua pen, khua thupi ahih loh hangin, na lianpi ki sepkhiatna khua khat a hihi. ( Mich 5:2)

· Rachael sihna khua,

· Benjamin suahna khua,

· Ruth pasal neihna khua,

· Jesu hong suahna khua a hi hi.

Tua hun laitak in leitung buppi a uk Rome Kumpipa

Caesar Augustus in, a gam sung mi phazah sim dingin thu pia hi. Rome Kumpite Ukna sung hih bangin mi phazah pha cih ki simna k*m 14 ciangin khat veita kinei zel hi. Tua mi

phazah tawh kituakin k*mpite phiangsiah donna le galkap

donna ding thute kivaihawm ahi hi.



Leitung le vantung a uk Pasian in, Lai Siangtho sung

akigen thute le ama hong tatkhiatna vaihawmna a tangtun

theihna dingin, na khempeuh a zang thei hi. Rome Kumpipa

Augustus in zong tua thute ki tuak dingin, mi phazah simna

bawlsak hi. Rome Kumpipa thu piakna, Mary le Joseph te tungah Pasian vantung mi kilangin thu telgenna te a om khit ciangin, Nazareth khua pan Bethlehem khua ah NAUNGEEK a suah theihna dingin, Mary le Joseph te hong pai uh hi.



II. NAUNGEEK SUAHNA HANGIN PASIAN PHAT DINGIN VANTUNG MITE HONG TUAKSUK. (8-14)

Honpa hong suahna thu a kigen masak penna tuucingte kiang ahi hi. Bang hangin, tuucing te kiangah gen masa a, kamsang khat, siampi khat, tua hun a laithei khat ahi kei le k*mpi ulian khat tung hi lo-in, vangtung mite in tuucingte kiangah lungdamna thu lianpen hong gen ciangin, leitung mi khempeuh tunga gen tawh ki bang ahi hi.



Tuucingte pen amau nasep tawh kisai in gamsung om den keei banah biakpiakna adingin kisiansuah manlo uh ahih manin, tuucingte biakinnpi ah pai cih tam khollo ding hi. Tua hi a, Pasian in ama Tapa hong piakna thu tuucingte kiangah hong taangko masak ciangin, a kiniamkhiat, nuntakna zong a niam takpi tuucingte in lungdamna thu za masa uh ahihna pen, leitung mi khempeuh in tua lungdamna thu ih zakkim theihna ding deihna zong ahi hi.



Tuucing in, thudang tampi theilo kha ding uh hi. A theihsunsun uh teltak in lencip pah uh a, um pah uh hi. Vantung mite in amaute kiangah taangko in, “Nakpi nuamna thu kong taangko hi..” a cih ciangin, lau kawmsa p**i in hoihtak ngai-in thei pah uh hi. Tua khit ciangin, amau zaksa thu kigente a en ding Bethlehem khua ah paipah vingveng uh hi.



Vantung mi in, “nakpi nuamna thu, kilemna thu kong

puak hi” ci in gen hi. Tua hun laitak a kilemna le nopna a

kisam mite in, amau lametna ah galkap mang liankhat hi

henla, Rome Kumpi te Ukna pan suahtakna ding hi le ut

zaw kha ding uh hi. Bang hanghiam cih le tua hun lai in

Rome k*mpi ukna nuai ah, siahdon’na le kuli puakna cih a

tuamtuam tampi a om te hangin gim mahmah uh hi.



Jews mite in nopsakna- kilemna (peace) a cih uh ciangin, galte zo in gal nei nawnlo cih bang bek hilo in, gal om nawn hetlo in, amaute lungnuam tawldam tak, mavang taka om hithiatna zong ahi hi. Jews mite in nopsakna hih bangin a lamet uh hangin, vantungmi hong taangko nopsak na in, Pasian tawh kilem kik a nopsakna thu a gen na hi zaw hi.



Vantung mite in, leitung kipiansak tungin Pasian phatna lasa cih thu kimu hi. (Job 38:7) Tua khit ciangin, Pasian tapa mihing gumkhia dingin leitungah hong suahna thu hong taangko khit uh ciangin, Pasian phatna la sa kik leuleu uh hi. (Luke 2:13). Leitung kibawl tung le mite Pasian a zuat kik theihna ding LAMPI (John 14:6) Jesu mihing bang hong suah hun ciangin, Pasian PHATNA LASA dingin vantung mite hong pai suk uh hi.



III. NAUNGEEK SUAHNA HANGIN TUUCINGTE BETHLEHEM KHUA AH PAI (15-20)

“Tuucingte Bethlehem khua ah hong pai ih cih ciangin, amaute in khua pualam mun khat ah om uh hi cih ki muthei pah hi. Tuucingte in gamlakah giakin amau tuute zan in a vil uh hi, ci hi. Naungeek suahna thu vantung mi in hong taangko khit ciangin, amaute hong kik*m uha, a tuute uh a keem ding le a suak thak naungeek va en dingin pawl khatte hongpai pah uh hi.



Tuucingte in naungeek suahna ding mun a theihloh

hangun, “naungeek puan tawh kituun in bawng annekna

kuang sungah kisial a om na mu ding uh hi..” ci-in vantung

mi in hilh khin ahih manin, Bethlehem khua sunga ganbuk sung va zong uh a va mukhia uh hi. Amaute in vantung mite thugenna a zak uh le amuh teng uh pulaak uh hi. Tua khit ciangin Pasian min phatna lasa kawm in tuucin’na gamlakah a ciah kik uh hi. (Luke 2:20).



Tuucingte mipil in kisehlo ahih manin, thukhen zumah teci ding nangawn in kila theilo hi. Amaute pen gamsung mi suah in gamlak bek nuam asa mi pawl te hi uh a, nuntakna niam pente ahi hi. Ahi zongin, Pasian in, leitung buppi hon khia dinga, Tapa hong pai sak ciangin a phawk masa le a mu masa pen hih mi gina lo tuucingte ahi hi.



Tuucingte Bethlehem khua sungah a zanzanin a pai

na ding uh thu om ngei hetlo hi. Ahi zongin, T**a Jesu hong

suahna thu a vantungmi taangkona a zak uh ciangin. va sittel ding le na encian dingin Bethlehem khua sungah hong pai uh hi.



Naungeek Jesu suahna mun ah tuucing te hong pai uh hi. Hih a tung a ih gen thu thumte panin, bang sintheih ih nei ding hiam? Mary le Joseph te in amau nupa kikal nangawn ah kitelkhialhna lianpi om thei ding kimlai Pasian deihna bang a piang hi cih a theih uh ciangin, innkuan sung khua sung le minam sungah zumhuai phial ding le kilawm lo kisa kha phial ding ahi zongin, Pasian deihna zui in nupa hoih suak in, Pasian geelna a tangtun’ theihna dingin, JESU BETHLEHEM ah suak sak dingin hong pai uh hi. Vantung mite in, mite tungah thu mawk gen lo uha, a kisawl ciang bek in gen uhhi. Pasian sawlna bangin, Jesu suahna thu TAANGKO IN PHATNA LA SA dingin vantung mite leitungah hong k*m suk uh hi.



Tuucingte in zong, amaute kianga kigen Jesu suahna

thu le vantung mite taangkona phatna lasakna te a zak khit

uh ciangin, Bethlehem khua ah khuazan pi in hong pai in,

NAUNGEEK HONG EN uh hi.



Hih lai a sim mimal khat ciat in, Mary le Josephte thuakna le ki pumpiakna tungtawn in ahi zongin, Vantung mite in Jesu suah pahtawina la hong sak mah bangun a hizongin, tuucingte in zong a zaksa uh thute encian dingin a zanzanin Bethlehem khua ah hong pai mah bangun, Jesu suahna thu tamveipi za khin hi hang. Pasian adingin sep khiatna khat beek ih nei thei ding hiam, cih tu k*min ih lungsim ki sit ciat ni.

Merry Christmas to you all





Sia Khenpi

--
Rev. Dr. Gin Khen Mang
Pastor
Evangelical Baptist Church
Dagon Seiikan Tsp.
Yangon. Myanmar
Hp: 095032692

Yangon EBC Upna Laigil Journal

18/12/2025

A beisan hun a Upna Laigil ih hawm theih hun lai a thute hong suak sak kik ing, na sim sak in maw

PASIAN HONG KI-LATKHIATNA



LUNGDAM BAWL hun hong tun’ simin, Pasian in leitung mite hong it manin, a tapa hong pia a, tua tapa a um mite in nuntak tawntungna ngahna thute kiphawk kikkik hi. Lasakna le khua hun tuamtuamte le khua sung le biakinn khawng kizepna tuamtuamte in, Jesu Behtlehem bawng kuang sungah kisialna, tuucingte hawhna, mipilte zon’na cihte hong phawk saka, ih mitkha bangin ah kimu thei phial hi.

Hih thute hong pian’theihna dingin, a kipatna Pasian mah ahi hi. Mihingte ei le ei ki gum theilo banah, diktan sakna ngah zolo ih hih manin, hong gum ding khat kisam a, tua hong gum ding pen leitung mi le leitung nate hi thei nawnlo ahih manin, Pasian in a tapa Jesu hong sawl hi. Tua Pasian tapa Jesu leitung ah hong ki latkhiatna tuamtuamte en suk ding hi hang.



Amasa, Mite tungah Pasian hong kilatna, mihingte lungsim tawngah Pasian theihnopna khat om ahih manin, Pasian hong kilat khiatna masa pen (Late 19:1) na sungah kimu thei hi. “Vantung in Pasian minthan’na gen a, vanpi in ama nasepna tangko hi. Nisim in thu gengen a, zan simin theihtelna pulak hi. Pauna le kammal omlo a, amau aw kiza lo hi..” Tanglai ih p**e ih pate hun lai in a nungta Pasian cih a telloh hangun, Pasian om ahih lam pen thei veve uh hi.



Pasian pen a om mawkmawk hilo-in, nisim le hun simin, ama bawlsa, leitung, vantung a Ni a taan’na tawh, zan a kha le aksi te in zong amau omna panin, Pasian liatna pulak khia den uh hi. Tuate tungtawnin mite in Pasian a phawk kik theih ding deihna ahi hi.



Mipilte in leitung nate hong mukhia khia uh hi. Leitung zong a mungpi (axis)tung a kipei bangin ni khat vial khat kipei in, k*m khat in kualpi khat kipei hi cih ki thei thei hi. Hih leitung kipeina tawm cik khat zekai zaw deuh ahih kei le manlang zaw deuh cih bang hi le mihing te ading a kisam huih diikna pen man nawnlo dinga, kisi mang thei ding hi, ci in mipilte in gen uh hi.



Pasian in a hoih bek mahmah dinga, a bawl khitsa leitung pen, pilna tuamtuam hong khangin, bawl theihna tuamtuam hong tam ciangin, khua hun zong kisia tuam hi. Nisa lua, khua dam lua, tuipi sung panin a votlua le a salua cihte hong om ciangin, a hunlo p**i guah zuzu keei cihte le guah zuk hun mahmah napi guahzu thei paklo cih te om hi. Leitung le ni kikal a om ozone layer datnam khat bang, a om ding zah sangin neucik khat tawm zaw le mihingte in vun tugah natna hoihlo tuamtuamte ki ngah ding hi cih kimu thei hi. Ahi zongin, tu ni ciang d**g Pasian in a bawlsa nate hoihtak in hong zang sak thei a, tuate tung panin a bawlpa (Pasian) ih muh theih ding Pasian in hong deih ahi hi.



Rom. 1: 20 “Bang hang hiam cih le a mu theilo Pasian tawntung vangliatna le pianken pen a bawlsa nate panin ki thei thei a, lei a piansak cil a kipan in teltakin kimu thei ahih manin, paulap a zong thei kei ding uh hi..” Hih Lai Siangtho thu na muh ciangin, Pasian bia lo a, milim peuh, dawi peuh a biate ading hi in teh na cih khak zenzen leh hilo hi, Jesu Khris um a piangthak lote in bang bang bia ta le “paulap zong thei lo ding” a pianthak kei le Hell sung mah tung ding mahhi gegu hi..



A nihna, Mite tungah Pasian hong kilatna in. (Rom. 1:19.) “Bang hang hiam cih le Pasian in amah tawh kisai a theih huai thute mite tungah lak khinzo ahih manin, amaute lungsim sunguh ah ki lang khin zo hi..” Pasian in mite tungah, amah Pasian ahihna hong kilak khia khin zo hi.



Paul in Rome khua mite tungah a laikhakna sungah, Pasian thu a za ngei nailo gentilete nangawn in Pasian a up theihna dingun, a lungsim tawng uh ah Pasian phawk theihna khat nei uh hi. (Rom. 2:14-15), na ci hi.



Pasian thu a za ngei hetlo te nangawn in, leitungah nuntakna ding le gamtat zia ding ah thuman le thumanlo khen theihna nei sak lailai hi. Lai Siangtho sim ngeilote le biakinn a pai ngeilote nangawn in, leitung nuntakna dingin a man le manlo, a hoih le hoihlo khentel thei uh hi. Leitung a om biakna (lawki biakna) tuamtuamte in zong, guktakna hoihlo hi, gitlohna hoih lo hi ci tek uh hi. Pasian in mite lungtang sungah sia le pha khen theihna le a man le manlo khen theihna guan khin hi.



Leitungah Pasian umlo (lawki) mi pawl khatte, leitung nuntakna ah gamtat hoih pha mahmah uh hi. Bang hang hiam cih le a lungsim tawng uh ah phawk theihna khat in hilh a sia le pha khentel uh hi. Tua phawk theihnate khempeuh a piapa Pasian aa ahi hi.



A thumna, Mite tungah Pasian hong kilatna in. (Heb.1:1.) “Pasian in tanglai in kamsangte zangin, hun tuamtuam ah lam tuamtuam tawh i pu i pate tungah thu a gen zo hi.” Hih mun ah Pasian in mite tungah, kiim le paam leitung vantung cihte le lungsim tawngah hong kilatna te bek hi lo-in, Lai Siangtho sung thu hilhna le kamsangte tung tawnin hong kilak leuleu hi.



Pasian in, hong gennop thute Lai Siangtho tungtawnin hong hilh hi. (2 Peter 1:20-21) “Lai Siangtho sunga genkholhna thute khat beek mite deihkaihna tawh kigelh hilo hi, cih thu thei masa un…genkholhna thute mihing deihna bang a hong piang hi lo-in, Pasian mi siangthote in Kha Siangtho theihsakna bang a a gen ahi hi.”



A lina, Mite tungah Pasian hong kilatna in. T**a Jesu mahmah leitungah hong pai sakna ahi hi. (Heb. 1:2-3). “A hih hangin, a nunung bel hunah, na khempeuh luah dinga a seh a tapa tawh hong hopih hi. Van le lei zong a tapa tungtawn mah in a bawl ahi hi..”



Col. 1:15, na sungah “Tua tapa in a kimu theilo Pasian lim le mel hi a, Pasian piansak khempeuh lakah tacil ahi hi..” T**a Jesu hong pianna LUNGDAM BAWL k*msimin ki bawl in thu ki gengen hi. T**a Jesu mihing bangin hong pian’na thu le leitungah mihingte tawh hong om khopna thute ahi zongin, ama nuntakna khempeuh a buppi in encian leng, Pasian hong kilatna lianpen ahi hi.



Tua hi a, Lungdam bawl le T**a Jesu hong pian zia teng zong a thu in thei khin kha ding hi teh ahi zongin, Pasian hong ki latkhiatna nunung pen ahi Jesu mihing bang a hong pianna thu nang adingin na sang thei hiam? Mi pawl khatte, “piangthak khin ingh” ci pong mawk in, Jesu Honpa le T**a a san’ ding lam a theilo pawl khat om kha ding hi. Pasian in nang le kei hong it manin, nuntak tawntungna ngah a ih hamphatna ding hong deih manin;

1. Leitung le vantung a bawlna panin hong tangko hi.

2. Mihingte sia le pha khen theihna ah hong kilang hi.

3. Tanglai kamsangte tungtawn in hong pulaak hi.

4. T**a Jesu mahmah bawng kuang sungah hong suahna tawh hong tangko hi.

5. A nunung pen, Pasian thugen khat peuh tung pan ahi zongin, hih UPNA LAIGIL na simna pan ahi zongin, Pasian hong kilat khiatna na teltheih le Jesu T**a le Honpa a na san’pah ding kisam hi. Hih teng thei khin in, nang ading in Jesu na san’ kei le kuamah na ngawh thei nawnkei ding hi.



Tua a hih manin, hih PASIAN HONG KILAT KHIATNA thu ih gen ciangin, a tuam mahmahin nang tungah Pasian hong kilang in, hong tuam hopih ding kisam nawnlo hi. Lai Siangtho sung a ih muhsa teng kicing khin mahmah hi.



Pasian in leitung mihingte khempeuh gupkhia ding a hong piak a TAPA a um a sang, a piangthak mite bek vantung tung ding hi. Hih pianthakna pen biakna tawh kisai in pawlpi tawh kisai lo hi. Jesu in, “Kei hong UM mi in NUNTAK TAWNTUNGNA a nei hi ci hi. Pasian hong kilatkhiatna a hi Jesu Khris T**a le Honpa in a sang thei te tawntung hamphatna ngah ahi hi

-Sia Khenpi

Address


Opening Hours

Monday 09:00 - 17:00
Tuesday 09:00 - 17:00
Wednesday 09:00 - 17:00
Thursday 09:00 - 17:00
Friday 09:00 - 17:00

Website

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when Upna Lagil posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Contact The Business

Send a message to Upna Lagil:

Shortcuts

  • Want your business to be the top-listed Media Company?

Share