08/06/2026
CBN ya umarci bankuna su riƙa bibiyar dalilin yadda kwastomomi ke tura kuɗaɗe daga asusun kuɗaɗen wajen su, ko su fuskanci tarar naira miliyan 100
Daga Ashafa Murnai Barkiya
Babban Bankin Nijeriya (CBN) ya umarci bankuna da su ci gaba da sa-ido tare da rubuta dalilin duk wata mu’amalar taransifa ko canja kuɗaɗen ƙasashen waje daga asusun da kowane kwastoman su ke ajiye kuɗaɗen waje.
Sannan kuma CBN na mai gargaɗin cewa rashin bin wannan umarni na iya jawo hukuncin tarar har naira miliyan 100 kan bankin da ya yi sakaci wajen ƙin bibiyar.
Wannan ƙarin haske ya biyo bayan matakin CBN na soke buƙatar masu asusun ajiyar kuɗaɗen waje na yau da kullum, tare da umarnin su cike 'Form A' kafin su tura kuɗaɗen ƙasashen waje daga asusun su.
A cikin ƙa’idojin da ke cikin bugu na huɗu na Kundin Dokokin Kasuwancin Musayar Kuɗaɗen Ƙasashen Waje, wanda a Turance ake kira 'Foreign Exchange Manual', CBN ya bayyana cewa masu asusun kuɗaɗen waje na yau da kullum suna da ’yancin amfani da kuɗaɗen da ke cikin asusun su domin halastattun mu’amaloli, ba tare da buƙatar 'Form A ba'.
Sai dai kuma, bankin ya jaddada cewa dole ne bankuna su rubuta dalilin kowace mu’amala tare da sanya ta a madaidaicin rukuni a ƙarƙashin Kundin Lambobin Tsarin Gudanar da Musayar Kuɗaɗen Ƙasashen Waje, wato 'Foreign Exchange Management System' (FEMS Code Book).
Ana sa ran wannan mataki zai sauƙaƙa wa kwastomomi canja kuɗaɗen ƙasashen waje daga asusun su na ajiyar kuɗaɗen waje, tare da tabbatar da cewa masu sa-ido kan harkokin kuɗi za su ci gaba da bibiyar yadda kuɗaɗen ƙasashen waje ke gudana a cikin tsarin dokokin Nijeriya.
A ƙarƙashin waɗannan ƙa’idoji, masu asusun za su iya cire kuɗi ko biyan kuɗaɗe ta hanyar tsabar kuɗi, canjin kuɗi ta waya da sauran hanyoyin da aka amince da su.
Haka nan CBN ya kuma amince wa kwastomomi su yi amfani da tsabar kuɗin su na ƙasashen waje da ke cikin asusun su, har zuwa adadin dala 10,000 a rana, ko makamancin sa a wasu kuɗaɗen ƙasashen waje, domin yin canjin kuɗi ta waya, matuƙar bankuna sun gabatar da rahotannin da ke bayyana dalilin waɗannan mu’amaloli.
Babban bankin ya kuma bayyana cewa mutanen da ke buɗe ko sanya kuɗaɗe a asusun ajiyar kuɗaɗen wajen su, ba lallai ne su bayyana tushen kuɗaɗen ƙasashen wajen da s**a ajiye ba. Duk da haka, dole ne dukkan mu’amalolin su kasance cikin bin dokokin yaƙi da halatta kuɗaɗen haram da kuma hana ɗaukar nauyin ayyukan ta’addanci.
Wannan sabon ƙarfafa matakin tattara bayanai wani ɓangare ne na ƙoƙarin CBN na ƙara ƙarfafa sa-ido kan kasuwar musayar kuɗaɗen ƙasashen waje ta Nijeriya tare da inganta bin doka da oda a tsakanin cibiyoyin kuɗi.
Bisa ga ƙa’idojin, duk wani bankin da aka ba izinin gudanar da harkokin musayar kuɗaɗen ƙasashen waje da ya aiwatar da wata mu’amala ba tare da cikakkun takardun shaida ba, zai iya fuskantar hukunci mai tsauri.
Kundin dokokin ya tanadi tarar naira miliyan 100 saboda gazawar samar da takardun da ake buƙata, baya ga tarar naira miliyan 10 kan kowace mu’amala da aka gano ta karya ƙa’idojin.
Masu fitar da kaya zuwa ƙasashen waje za su ci gaba da samun cikakkiyar damar amfani da kuɗaɗen da ke cikin asusun ajiyar kuɗaɗen wajen su, domin halattattun mu’amaloli. Sai dai idan aka canja kuɗaɗen zuwa wani mutum ko kamfani na uku, dole ne bankuna su tabbatar da cewa an rubuta dalilin mu’amalar yadda ya kamata tare da sanya ta ƙarƙashin lambar amfani da ta dace.
Masana harkokin kuɗi sun bayyana cewa wannan sabon umarni na nuna ƙoƙarin CBN wajen daidaita tsakanin sauƙaƙa samun damar amfani da kuɗaɗen ƙasashen waje da kuma tabbatar da gaskiya da bayyana gaskiya a kasuwar musayar kuɗi.
