17/05/2026
YAU CE RANAR HAWAN JINI TA DUNIYA | To ko me hawan jini ke nufi?
Hawan jini matsala ce da a yau ta zama ruwan dare a cikin al'umma, duk da irin haษarin da hawan jinin ke da shi ga lafiya. Hawan jini matsala ce da ake tabbatar da ita da magwajin hawan jini. Magwajin hawan jini yana auna hawa ko saukar batsewar jini a cikin jijiyoyin jini. A yayin da magwajin hawan jini ya nuna batsewar jini ta hau a cikin jijiyoyin jini hakan na nufin ฦarin wahalar harba jini zuwa jijiyoyin jini ga zuciya. Haka nan, idan jini ya hau, haษarin fashewa ko bullin siraran jijiyoyin jini zai ฦaru musamman a cikin ฦwaฦwalwa. Saboda haka ne, hawan jini yake gaba-gaba wajen haddasa shanyewar ษarin jiki.
ฦungiyar Kula da Hawan Jini ta Duniya ce ta ware duk ranar 17 ga watan Mayun kowace shekara domin wayar da kan al'ummar duniya kan hawan jini, matakan kariya, muhimmancin gwaji don gano hawan jini tun da wuri da kuma shawo kansa idan an tabbatar da shi.
Taken ranar na bana shi ne: "shawo kan hawan jininka tare" Ma'ana, rana ce da ya kamata ka je a gwada jininka da magwajin hawan jini, idan jinin ya hau, sai a ษauki matakan shawo kansa don yin rayuwa mai tsayi.
Saboda bincike ya nuna cewa fiye da kaso sittin cikin ษari (60%) na masu hawan jini suna nan a tsakankanin al'umma amma ba a kai ga gano su ba, sadoda rashin zuwa asibiti domin binciken lafiya akai-akai. Wannan ya sa hawan jini ke yi wa masu fama da shi 'kisan mummuฦe' kafin a gano shi.
Wani abun mamaki ga hawan jini shi ne jinin zai iya hawa sosai-sosai amma ba tare da mutum ya ji wata alama a jikinsa ba, wannan ya sa sau da yawa ba a gano hawan jinin har sai ya fara lahani ga zuciya, ฦoda da sauran sassan jiki. Saboda wannan dalili ne ake yi wa hawan jini take da cuta 'mai kisan mummuฦe'.
Daga cikin matakan rage hawan jini ba tare da shan magungunan hawan jini ba akwai:
1) Sanin lambobin gwajin jininka a magwajin hawan jini.
2) Zaษar abincin da ke daga tsirrai ko ciyayi.
3) Rage cin gishiri zuwa ฦasa da cikin mitsitsin cokalin shayi, wato ฦasa da giram biyar (5 gram) a kowace rana.
4) Cin sinadarin 'potassium' wanda ganyayyaki da 'ya'yan itatuwa ke ษauke da shi.
5) Rage teษa/ ฦiba.
6) Motsa jiki/atisaye akai-akai.
7) ฦaurace wa giya da dangoginta.
8) ฦaurace wa shan taba-sigari da dangoginta.
Bugu da ฦari, atisaye na da muhimmancin gasken-gaske ga lafiyar zuciya, jijiyoyin jini da huhu kamar haka:
a) ฦarfafa tsokar zuciya da kuma lausasa jijiyoyin jini yadda zuciya za ta harba isashshen jini zuwa dukkan sassan jiki a sauฦaฦe kuma cikin ฦanฦanin lokaci.
b) Buษe sassan huhu don ษaukar isashshiyar iskar oksijin zuwa cikin jini.
c) Share kiste daga jijiyoyin jini.
d) Daidaita ruwan jiki da sauran sinadarai, da dai sauaransu.
Sai dai, ษabi'ar nan ta fara atisaye ko motsa jiki gabagaษi ba tare da tuntuษar masana ba na da haษarin gaske musamman ga masu hawan jini, ciwon zuciya ko ciwon siga. Saboda atisaye ana auna shi ne tamkar yadda ake auna magani a asibiti bayan an yi la'akari da:
1) Lambobin gwajin hawan jini
2) Shekaru
3) ฦarfin bugun zuciya
4) ฦarfin ษaukar iskar oksijin
Bayan anyi amfani da waษannan alฦaluma ne za a fitar da tsararre kuma ฦayyadajjen atisaye na musamman wanda zai wa zuciya, jijiyoyin jini da huhu amfani ba tare da haifar da wata illa ba.
Kuma ga kowane mai hawan jini, za ai amfani da alฦalumansa ne kawai domin fitar masa da adadin atisayen da zuciyarsa da huhunsa za su iya ษauka. Wannan zai magance faษuwa katsam ko ma mutuwa yayin atisaye/motsa jiki.
Daga ฦarshe ya kamata kowa ya san matsayinsa game da gwajin hawan jini a yau! Sannan a tuntuษi likitocin fisiyo kafin fara atisaye domin tsara atisayen da zai amfani jiki sannan a kauce wa matsalar bugun zuciya
ยฉPhysiothe
