18/09/2026
Zangeres Wia Buze: "Ik wil nait naar Amsterdam. Ik wil hier bliem."
In de eerste aflevering van het nieuwe seizoen van Bert op de Kovvie ontmoet Bert Noteboom een Groningse in hart en nieren: zangeres Wia Buze.
Op de dijk, met uitzicht over de haven van Termunterzijl, begint hun gesprek. Meeuwen scheren boven het water, de wind waait vrij over de Dollard en in de verte ligt de Boog van Ziel, de ruim 350 jaar oude sluis die zo onlosmakelijk verbonden is met het dorp. Het is een prachtig decor voor een inspirerend gesprek.
Ik kom van Ziel.
Voor Wia is het meer dan een lied. Het vertelt iets over haarzelf.
Een meisje uit de visserscultuur
Wia is geboren en getogen in Termunterzijl. Of zoals ze zelf zegt: Ziel.
Al wandelend over de dijk komen de verhalen vanzelf naar boven. Ze groeide op als kleindochter van een garnalenvisser, in een gemeenschap waarin veel gezinnen leefden van de visserij. De mannen waren op zee, de vrouwen zorgden thuis voor het gezin. Op vrijdag stonden families op de uitkijk wanneer de vissers weer terugkeerden naar de haven.
Vandaag liggen er vooral plezierboten in de haven. De tijd van de garnalenvisserij is voorbij. Maar de herinneringen zijn gebleven.
Wanneer ze uitkijkt over het water, volgen de herinneringen elkaar snel op. Hier werd gezwommen, geschaatst en gezeild. Op vakantie gaan was nauwelijks nodig. Waarom zou je ook? Voor Wia was alles wat ze nodig had gewoon hier.
Al vroeg draaide haar leven om muziek. Een docent Duits op de middelbare school, die toetsenist was bij de Nordstar Showband, zag haar talent. Tijdens een schoolfeest trad ze met de band op. En toen dacht Wia: "Nou dit is wel wat ik wil!"
De taal van haar hart
Zoals de visserij bij Ziel hoorde, hoorde zingen bij het dorp.
Termunterzijl heeft een rijke zangtraditie. De bekende Tuutefloiters kwamen er vandaan. Ook Wia begon al jong met zingen, al waren haar eerste liedjes Nederlandstalig.
Een van de eerste zetjes richting het Gronings kwam van haar moeder. Tijdens een talentwedstrijd in Delfzijl moedigde zij haar aan om een paar liedjes in het Gronings te zingen: "God Kest stou ook wel een poar liedjes int Groning saing." Haar moeder zou wel vertalen. Een jaar later stond ze opnieuw op het podium, dit keer met liedjes van Ank Kuipers van de Tuutefloiters. Dat bleek een schot in de roos.
Vanaf dat moment koos Wia bewust voor het Gronings. Niet omdat het moest, maar omdat het vanzelf goed voelde. Wanneer het gesprek daarop komt, wijst ze naar haar borst. "Dat Gronings zit hier." Haar hand rust op haar hart. Meer uitleg heeft ze eigenlijk niet nodig. In het Gronings hoeft ze niet te zoeken naar woorden. Daar vallen muziek, gevoel en identiteit samen. Het is de taal waarin ze zichzelf het beste kan laten horen.
Zelfs haar afstudeerproject op de PABO draaide om het Gronings op de basisschool. En tot op de dag van vandaag is ze door haar liedjes een promotor van de Groninger taal en cultuur. De taal van haar hart.
Carré of Groningen?
Het leven van Wia stond jarenlang in het teken van optredens, concoursen en zangwedstrijden. Ze won er ongeveer driehonderd en wist zich steeds verder in de kijker te zingen. Zelfs Carré kwam binnen bereik. Ze deed auditie en kwam door de selectie.
Voor veel artiesten zou dat een droom zijn geweest. Maar Wia keek er anders naar.
"Ik wil nait naar Amsterdam. Ik wil hier bliem."
Terwijl ze het vertelt, laat haar gezichtsuitdrukking weinig ruimte voor twijfel. Voor haar voelde die keuze volkomen vanzelfsprekend.
Als Bert aan Wia vraagt wat zingen eigenlijk voor haar betekent, moet ze even nadenken. Muziek is zo verweven met haar leven dat ze zich nauwelijks kan voorstellen hoe het zonder zou zijn.
Toch komt uiteindelijk de kern boven tafel. "Ik vind het leuk om op het podium te staan en mensen te entertainen en dat in mijn eigen taal." Met als hoogtepunt de verbinding met mensen. Niet het applaus, niet de prijzen, maar dat ene moment waarop een liedje iemand raakt.
Wia zingt overal: in theaters, op dorpsfeesten, tijdens openingen en bij ontmoetingen waar mensen samenkomen. Maar waar ze ook optreedt, uiteindelijk draait het om contact maken. Dat typeert haar misschien nog wel meer dan alle gewonnen wedstrijden samen. "Al zit er maar één iemand waarvan je ziet en die zingt mee, dan is het al klaar. Daar doe ik het voor."
Dit is een deel van een groter artikel & uitzending. Lees & kijk verder: https://www.bertopdekovvie.nl/verhaal/wia-buze
Of kijk op TV! 📺 Dit weekend op Groningen 1 en dinsdagavond op RTV EEN.
