27/08/2026
अझै बेपत्ता
काठमाडौं । रसुवाको भोटेकोशी नदीमा बुधबार बिहान आएको विनाशकारी बाढीले नेपालको उत्तरी क्षेत्रमा ठूलो मानवीय तथा भौतिक क्षति पुर्याएको छ। बाढीले नदी आसपासका बस्ती, सडक, पुल तथा जलविद्युत् आयोजनाका संरचनामा क्षति पुर्याउनुका साथै मानिसहरूलाई समेत बगाएको थियो।
पछिल्लो नेपाल प्रहरीको विवरणअनुसार बाढी तथा त्यसपछिको खोजीका क्रममा विभिन्न जिल्लाबाट १६२ जनाको शव फेला परेको छ। उद्धार तथा खोजी कार्य जारी रहेकाले मृतकको संख्या थप बढ्न सक्ने अधिकारीहरूले बताएका छन्।
बाढीको सबैभन्दा ठूलो प्रभाव रसुवा जिल्लाको नेपाल–चीन सीमा आसपासको क्षेत्रमा परेको छ। भोटेकोशीको सहायक नदी क्षेत्रमा अचानक ठूलो मात्रामा पानी, ढुंगा, माटो र लेदो तलतिर बगेपछि नदी आसपासका संरचनामा व्यापक क्षति पुगेको थियो। त्यसको प्रभाव त्रिशूली नदीको तल्लो तटीय क्षेत्रमा समेत परेको छ।
सयौँ मानिस अझै सम्पर्कविहीन
घटनापछि ठूलो संख्यामा मानिस सम्पर्कविहीन छन्। हराइरहेकामा स्थानीय बासिन्दासँगै सुरक्षाकर्मी, जलविद्युत् आयोजनामा कार्यरत कर्मचारी तथा विदेशी पर्यटक र यात्रुहरू समेत रहेको विभिन्न रिपोर्टमा उल्लेख छ। नेपाल पर्यटन बोर्डका अधिकारीहरूले पनि ठूलो संख्यामा पर्यटक तथा यात्रु सम्पर्कविहीन रहेको बताएका छन्।
बाढीले सडक तथा पुलमा क्षति पुर्याएपछि कतिपय प्रभावित क्षेत्रमा स्थलमार्गबाट पुग्न कठिन भएको छ। नेपाली सेना, नेपाल प्रहरी र सशस्त्र प्रहरीका टोलीले हेलिकोप्टरसहित विभिन्न माध्यमबाट खोजी तथा उद्धार गरिरहेका छन्। खराब मौसम र भौगोलिक कठिनाइका कारण उद्धार कार्य भने सहज छैन।
बाढीले सडक तथा पुलमा क्षति पुर्याएपछि कतिपय प्रभावित क्षेत्रमा स्थलमार्गबाट पुग्न कठिन भएको छ। नेपाली सेना, नेपाल प्रहरी र सशस्त्र प्रहरीका टोलीले हेलिकोप्टरसहित विभिन्न माध्यमबाट खोजी तथा उद्धार गरिरहेका छन्। खराब मौसम र भौगोलिक कठिनाइका कारण उद्धार कार्य चुनौतीपूर्ण बनेको छ।
बाढीको कारणबारे नयाँ तथ्य
बाढीको कारणबारे प्रारम्भिक रूपमा भूकम्प र पहिरोको आशंका गरिएको थियो। तर पछिल्ला वैज्ञानिक विश्लेषणले नेपाल–तिब्बत सीमा नजिक हिमनदीको ठूलो भाग भत्किएर बरफ, चट्टान र माटो नदीतर्फ खस्दा त्यसले अचानक ठूलो बहाव सिर्जना गरेको हुनसक्ने देखाएको छ। यही बहावले ल्हेन्दे खोला हुँदै भोटेकोशी क्षेत्रमा विनाशकारी बाढीको रूप लिएको प्रारम्भिक निष्कर्ष छ।
तर घटनाको पूर्ण वैज्ञानिक कारण र त्यसले सिर्जना गरेको प्रभावबारे अध्ययन तथा तथ्य संकलन अझै जारी छ। त्यसैले बाढीको कारणलाई लिएर थप आधिकारिक विवरण आउन बाँकी छ।
तर घटनाको पूर्ण वैज्ञानिक कारण र त्यसबाट सिर्जित प्रभावबारे अध्ययन तथा तथ्य संकलन अझै जारी छ। त्यसैले बाढीको कारणबारे थप आधिकारिक विवरण आउन बाँकी छ।
पूर्वाधारमा पनि ठूलो क्षति
बाढीले नेपाल–चीन व्यापारिक मार्गअन्तर्गतका सडक, पुल तथा अन्य संरचनामा ठूलो क्षति पुर्याएको छ। जलविद्युत् आयोजना तथा नदी आसपासका संरचनाहरू पनि प्रभावित भएका छन्। केही स्थानमा सडक सम्पर्क विच्छेद हुँदा उद्धार तथा राहत सामग्री पुर्याउनसमेत समस्या भइरहेको छ।
अहिले सबैभन्दा ठूलो प्राथमिकता भनेको सम्पर्कविहीन मानिसहरूको खोजी, घाइतेको उद्धार र प्रभावित परिवारसम्म राहत पुर्याउनु हो। बाढीले पुर्याएको वास्तविक मानवीय तथा भौतिक क्षतिको पूर्ण विवरण भने खोज तथा उद्धार अभियान सकिएपछि मात्र स्पष्ट हुने देखिन्छ।
भोटेकोशीमा आएको यो विपत्ति एउटा बाढीको घटना मात्र रहेन। यसले हिमाली क्षेत्रमा बढ्दै गएको प्राकृतिक जोखिम, नदी आसपासको पूर्वाधार र विपद्को पूर्वतयारीबारे गम्भीर प्रश्नसमेत उठाएको छ। अहिले भने बहसभन्दा पहिले हराइरहेकाहरूको खोजी र प्रभावितको जीवन जोगाउनु नै सबैभन्दा ठूलो जिम्मेवारी हो।
अहिले सबैभन्दा ठूलो प्राथमिकता भनेको सम्पर्कविहीन मानिसहरूको खोजी, घाइतेको उद्धार र प्रभावित परिवारसम्म राहत पुर्याउनु हो। बाढीबाट भएको वास्तविक मानवीय तथा भौतिक क्षतिको पूर्ण विवरण भने खोज तथा उद्धार अभियान सम्पन्न भएपछि मात्र स्पष्ट हुने देखिन्छ।
भोटेकोशीमा आएको यो विपत्ति एउटा बाढीको घटना मात्र रहेन। यसले हिमाली क्षेत्रमा बढ्दै गएको प्राकृतिक जोखिम, नदी आसपासको पूर्वाधार तथा विपद् पूर्वतयारीबारे गम्भीर प्रश्न उठाएको छ। अहिले भने बहसभन्दा पहिले हराइरहेकाहरूको खोजी र प्रभावितको जीवन जोगाउनु नै सबैभन्दा ठूलो जिम्मेवारी हो। #भोटेकोशीबाढी #रसुवा #बाढीविपत्ति #नेपालबाढी #बाढीअपडेट #रसुवाबाढी
