14/09/2026
अमेरिकाले #रबी, बालेन, सुदन, र सागर ढकाललाई ठूलो #रकम दिएको आरोप 🙏🤔
The Grayzone ले ९ सेप्टेम्बर २०२६ मा प्रकाशित गरेको रिपोर्ट हो। त्यसमा CEPPS (Consortium for Elections and Political Process Strengthening) का लिक भएका कागजातलाई आधार बनाउँदै रवि लामिछाने, बालेन शाह, सागर ढकाल र सुदन गुरुङको नाम “catalytic civic leaders” अर्थात् प्रभाव सिर्जना गर्न सक्ने नागरिक नेताका रूपमा उल्लेख गरिएको दाबी गरिएको छ।
१. अमेरिकी पैसा CEPPS सम्म पुगेको कुरा भने वास्तविक हो
CEPPS अमेरिकी सरकारको USAID बाट विभिन्न लोकतान्त्रिक/निर्वाचनसम्बन्धी कार्यक्रमका लागि आर्थिक सहयोग पाउने संस्था हो। २०१९ को CEPPS वित्तीय अभिलेखमै नेपालसम्बन्धी कार्यक्रमका लागि अमेरिकी सहायता देखिन्छ। उदाहरणका लागि, नेपाल कार्यक्रमको कुल grant obligation करिब ४.२६ मिलियन अमेरिकी डलर उल्लेख छ।
त्यसैले “अमेरिकी सरकारी पैसा CEPPS मार्फत नेपालमा राजनीतिक/निर्वाचन तथा नागरिक सहभागिताका कार्यक्रमका लागि प्रयोग भएको थियो” भन्ने भागमा तथ्यको आधार छ।
यही कारण “अमेरिकाले उनीहरूलाई किनेको/लगानी गरेको” भन्नु प्रमाणभन्दा धेरै अगाडि जाने निष्कर्ष हो।
२ . लिक भएको दस्तावेजमा नाम हुनु चाहिँ गम्भीर विषय हो
यहाँ चाहिँ प्रश्न उठाउने ठाउँ छ। Grayzone को रिपोर्टअनुसार CEPPS का दस्तावेजमा उनीहरूलाई भविष्यमा सहयोग गर्नुपर्ने/समर्थन गर्नुपर्ने सम्भावित नागरिक नेताहरूको सूचीमा नाम राखिएको दाबी गरिएको छ।
यसले कम्तीमा यस्तो देखाउँछ:
अमेरिकी सहायता प्राप्त लोकतन्त्र/राजनीतिक प्रक्रिया सम्बन्धी कार्यक्रमहरूले नेपालका नयाँ पुस्ताका सम्भावित राजनीतिक तथा नागरिक नेताहरू पहिचान गरेर उनीहरूको क्षमता विकास र सार्वजनिक सहभागितामा काम गर्ने योजना बनाएका थिए।
तर “नाम सूचीमा थियो” → “अमेरिकाले पैसा दिएर उनीहरूलाई नेता बनायो” भन्ने दोस्रो निष्कर्ष स्वतः प्रमाणित हुँदैन।
३. CEPPS को कार्यक्रम वास्तवमै केका लागि थियो?
USAID का दस्तावेजमा CEPPS अन्तर्गतका कार्यक्रमले नेपालमा राजनीतिक दलको क्षमता, संसद्, निर्वाचन प्रक्रिया, समावेशिता, पारदर्शिता र नागरिक सहभागिता सुधार गर्ने उद्देश्य राखेको देखिन्छ।
त्यसैले अमेरिकाले नेपालमा लोकतान्त्रिक तथा राजनीतिक संस्थासँग सम्बन्धित कार्यक्रम चलाएको कुरा लुकाइएको कुरा होइन।
