29/01/2026
پاڪستان جي معيشت ۾ زراعت اهم ڪردار ادا ڪري ٿي. پاڪستان جي جي ڊي پي جو لڳ ڀڳ 23-24 سيڪڙو هن شعبي تي منحصر آهي، ۽ ملڪ جي 37 سيڪڙو کان وڌيڪ افرادي قوت هن شعبي ۾ مصروف آهي.
پاڪستان جي پيداوار جا هيٺيان اهم پهلو آهن:
1. مکيه فصلون
پاڪستان جي پيداوار ٻن موسمن ۾ ورهايل آهي:
* خريف (گرمي جون فصلون): ڪپهه، چانور، ڪمند ۽ مڪئي.
* ربيع (سياري جون فصلون): ڪڻڪ، چنا ۽ تيلن جا ٻج.
2. ڪڻڪ جي اهميت (ڪڻڪ جي پيداوار)
ڪڻڪ پاڪستان جي سڀ کان اهم غازي فصل آهي. ملڪ کي خوراڪ ۾ خود ڪفيل بڻائڻ لاءِ، حڪومت هر سال ڪڻڪ جي سپورٽ قيمت مقرر ڪري ٿي ته جيئن هارين کي انهن جي محنت جو مناسب بدلو ملي سگهي.
3. چوپايو مال
زراعت جي شعبي ۾ چوپايو مال جو حصو هاڻي فصلن کان وڌي ويو آهي. پاڪستان دنيا جي سڀ کان وڏي کير پيدا ڪندڙ ملڪن مان هڪ آهي. ڳئون، مينهن ۽ ڪڪڙين جي پالنا نه رڳو ٻهراڙي وارن ماڻهن کي روزگار فراهم ڪري ٿي پر گوشت ۽ چمڙي جي برآمدات ۾ پڻ حصو وٺندي آهي.
4. جديد ٽيڪنالاجيون ۽ چئلينجز
پاڪستان جي زمين کي اڄ ڪجهه خوفناڪ چئلينجز کي منهن ڏيڻو پوي ٿو:
* پاڻي جي کوٽ: پاڻي بچائڻ لاءِ ڊريپ آبپاشي ۽ ليزر لينڊ ليولنگ جهڙا جديد طريقا اختيار ڪيا پيا وڃن.
* موسمياتي تبديلي: بي وقت مينهن ۽ گرمي جي لهرن فصلن کي نقصان پهچايو.
* ڪارپوريٽ فارمنگ: پاڪستان تازو ئي "ڪارپوريٽ فارمنگ" شروع ڪئي آهي، جنهن ۾ هزارين ايڪڙ زمين کي ايمبيڊڊ مشينري استعمال ڪندي جوٽيو پيو وڃي.
5. گرين پاڪستان انيشيئيٽو
گرين پاڪستان انيشيئيٽو حڪومت ۽ فوج جي گڏيل مدد سان شروع ڪيو ويو آهي. ان جو مقصد بنجر زمينن کي قابل عمل بڻائڻ ۽ برآمدات ذريعي پرڏيهي سيڙپڪاري کي راغب ڪرڻ آهي.
انڪشاف:
پاڪستان جون برآمدات هاڻي پراڻي رجحان تائين محدود نه رهيون آهن؛ اهي هاڻي ڊالر پيدا ڪرڻ لاءِ زرعي ٽيڪنالاجي ۽ برآمد تي ٻڌل فارمنگ ڏانهن منتقل ٿي رهيا آهن.