Acta Albaruthenica

23/12/2025

Паважанае спадарства, дарагія калегі і сябры кафедры беларусістыкі Варшаўскага ўніверсітэта!

Рэдакцыйны калектыў часопіса Acta Albarutheniсa віншуе Вас з надыходзячымі святамі!

Szanowni Państwo, drogie Koleżanki i drodzy Koledzy, Przyjaciele Katedry Białorutenistyki UW!

Redakcja czasopisma Acta Albaruthenica życzy Państwu spokojnych, radosnych i ciepłych świąt Bożego Narodzenia oraz wszystkiego najlepszego w nadchodzącym 2026 roku!

22/12/2025

[ENG] We recommend Natasha Kadlec's recent article, entitled "World Literature in Aliaksei Kulakoŭski’s Maladosć (1953–1958)". Natasha is a PhD candidate at Harvard University. Her article analyzes the presence of translated foreign literary works in the Belarusian literary journal Maladosć within the context of "Thaw"-era Belarusian cultural history. It concludes that Maladosć contributed to the partial re-integration of Belarusian literature into world and, especially, European literary dialogues. [Link bellow]

[BY] Шчыра рэкамендуем чытачам артыкул Наташы Кадлец, аспіранткі Гарвардскага ўніверсітэта, пад загалоўкам "Сусветная літаратура на старонках «Маладосці» пад рэдакцыяй Аляксея Кулакоўскага (1953–1958 гг.)". У тэксце аналізуецца дзейнасць часопіса па літаратурным перакладзе ў кантэксце беларускай культурнай гісторыі падчас так званай "Адлігі". Робіцца выснова аб тым, што “Маладосць” зрабіла ўнёсак у ажыўленне міжнародных культурных сувязяў Беларусі, асабліва з еўрапейскімі літаратурамі. [спасылка ніжэй]

Pobierz nr 24/2024 Spis treści Да 100-годдзя з дня нараджэння Васіля Быкава 7 Inesa Kuryan, “Wojnokultura” oraz “fantomy historyczne”: nauka czytania Wasila Bykawa [PDF;

18/12/2025

[BY] Тэматыцы беларускіх гаворак прысвечана ў Acta Albarurhenica шэраг артыкулаў. Апошні, аўтарства Міраслава Янковяка, пра беларускія гаворкі Латвіі, зацікавіў шырокі круг чытачоў, не толькі мовазнаўцаў ды навукоўцаў. Рэдакцыя Нашай Нівы, спасылаючыся на наш артыкул, апісала крытычную сітуацыя беларушчыны ў Латвіі. Пра гісторыю і стан сучасных беларускіх гаворак можна прачытаць у артыкуле М. Янковяка "Granice zasięgu gwar białoruskich w świetle badań lingwistów. Część II: pogranicze białorusko-łotewskie" (спасылка на тэкст ў першым каментары)

[PL] Tematyce gwar białoruskich poświęcono w czasopiśmie Acta Albaruthenica szereg artykułów. Ostatni, autorstwa Mirosława Jankowiaka, o gwarach białoruskich na Łotwie, zainteresował szeroki krąg cztelników, i to nie tylko lingwistów i naukowców. Redakcja Naszaj Niwy, powołując się na nasz artykuł, opisała krytyczną sytuację białoruszczyzny na Łotwie. O historii i stanie współczesnych gwar białoruskich na Łotwie można przeczytać więcej w artykule M. Jankowiaka pt. "Granice zasięgu gwar białoruskich w świetle badań lingwistów. Część II: pogranicze białorusko-łotewskie" (link w pierwszym komentarzu)

Латгалія — усходні край Латвіі — заўсёды была ўнікальным культурным скрыжаваннем. Тут, сярод блакітных азёр і каталіцкіх касцёлаў, стагоддзямі гучала «простая мо...

10/12/2025

The academic journal Acta Albaruthenica invites submissions of previously unpublished articles, reviews, and reports in the broadly understood field of Belarusian studies (including literature, language, and culture) until April 5.
Published annually, the journal accepts texts in English, Polish, and Belarusian.

More details can be found here:

On average, manuscripts are evaluated in 6 days, reviewed in 17 days, and published in 120 days.   This is an open access journal, which means that all content is freely available without charge to the user or his/her institution. Users are allowed to read, download, copy, distribute, print, search...

14/10/2025

Навуковы часопіс „Беларуская мова як замежная” заснаваны ў 2017 годзе праф. Радаславам Калетам у рамках Беларускай глотадыдактычнай майстэрні Кафедры беларусістыкі Варшаўскага ўніверсітэта. Гэта ўнікальны гадавік, які закранае тэматыку папулярызацыі вывучэння і выкладання беларускай мовы, літаратуры, гісторыі, культуры ў Польшчы і ў свеце. Рэдакцыя часопіса запрашае ўсіх зацікаўленых дасылаць навуковыя тэксты ў новыя нумары часопіса. Пра гадавік „Беларуская мова як замежная” расказаў для Радыё Рацыя др хаб. Міраслаў Янковяк

https://racyja.com/by/kultura/casopis-belaruskaja-mova-jak-zameznaja-zaprasae-da-supracounictva/?fbclid=IwY2xjawNVjfhleHRuA2FlbQIxMABicmlkETBiQnBuUzFNRFBqQ2s0T283AR6M2dDvPLJfmp8MwRVK5Yg3LKv2KehC7XFRWRST56pm1JLWayI8q3J443_9ew_aem_8fWygoFs40kwTL9_FQDg9w

29/08/2025

Развітанне з доктарам габілітаваным, прафесарам Варшаўскага ўніверсітэта Мікалаем Цімашуком адбудзецца ў панядзелак 1 верасня а 12-й гадзіне дня ў капліцы святога Ігната Лаёлы на Паўночных камунальных могілках, што на вуліцы Вуйціцкего 14А ў Варшаве.

Pożegnanie Pana Dr. hab. Mikołaja Timoszuka, prof. UW odbędzie się w poniedziałek 1 września o godz. 12:00 w Kaplicy Świętego Ignacego Loyoli na Cmentarzu Komunalnym Północnym przy ul. Wóycickiego 14A w Warszawie.

29/08/2025

З глыбокім смуткам паведамляем пра смерць шматгадовага супрацоўніка кафедры беларусістыкі Варшаўскага ўніверсітэта, былога кіраўніка нашай адзінкі прафесара Мікалая Цімашука.

Доктар габілітаваны, прафесар Варшаўскага ўніверсітэта Мікалай Цімашук, знакаміты русіст, які займаўся перадусім руска-беларускімі лексікалагічнымі і лексікаграфічнымі даследаваннямі, узначальваў кафедру беларусістыкі з кастрычніка 2004-га па 2009 год. Прафесар М. Цімашук быў аўтарам, сярод іншага, высока ацэненых руска-польскіх і польска-рускіх слоўнікаў, развіваў польскую беларусістыку, даследуючы лінгвістычныя аспекты помнікаў беларускай пісьменнасці. Ягонай рупнасцю на працягу пяці гадоў павялічылася колькасць працаўнікоў кафедры беларусістыкі і быў адноўлены студэнцкі абмен з Беларускім дзяржаўным універсітэтам. Прафесар М. Цімошук працаваў на кафедры да ліпеня 2017 года. Шмат гадоў Ён быў сурэдактарам навуковага часопіса "Acta Albarythebica". Спіс публікацый Прафесара даступны тут:

28/08/2025

BY: Радаслаў Калета ‒ мовазнаўца і глотадыдактык, беларусіст і паланіст, звязаны навукова з Варшаўскім універсітэтам з 2007 года. Асноўнае поле яго даследавання ‒ малыя мовы і мовы пад пагрозай знікнення, моўныя і культурныя стэрэатыпы, моўныя ўплывы, навучанне мовам анлайн і штучны інтэлект, білінгвізм, мультылінгвізм, канфрантатыўная лінгвістыка, граматыка славянскіх моў, правільнасць маўлення і змены моўных нормаў, перакладазнаўства, лексікалогія і лексікаграфія. Радаслаў Калета ‒ аўтар 4 манаграфій і 85 артыкулаў і рэцэнзій, рэдактар 5 зборных тамоў і 3-х падручнікаў. Запрашаем пазнаёміцца з яго профілямі на Wikipedia, LinkedIn, Ludzie Nauki, ORCID, CEON.

PL: Radosław Kaleta jest językoznawcą i glottodydaktykiem, białorutenistą i polonistą, związanym naukowo z Uniwersytetem Warszawskim od 2007. Do jego głównych obszarów badawczych należą: języki małe i zagrożone, stereotypy językowe i kulturowe, wpływy językowe, nauczanie języków online i sztuczna inteligencja, bilingwizm, multilingwizm, językoznawstwo konfrontatywne, gramatyka języków słowiańskich, poprawność językowa i zmiany norm językowych, przekładoznawstwo, leksykologia i leksykografia. Jest autorem 4 monografii oraz 85 artykułów i recenzji, redaktorem 5 tomów zbiorowych i 3 podręczników. Zachęcamy do zapoznania się z jego profilami na Wikipedia, LinkedIn, Ludzie Nauki, ORCID, CEON.

ENG: Radosław Kaleta is a linguist and language educator specializing in Belarusian and Polish studies. He has been affiliated with the University of Warsaw since 2007. His main research areas include: low resource and endangered languages, linguistic and cultural stereotypes, language contact and influence, online language learning and artificial intelligence, bilingualism, multilingualism, contrastive linguistics, Slavic grammar, linguistic correctness and evolving language standards, translation studies, lexicology, and lexicography. He is the author of four monographs and 85 scholarly articles and reviews, as well as the editor of five edited volumes and three textbooks. We invite you to explore his profiles Wikipedia, LinkedIn, People of Science, ORCID, CEON.

28/08/2025

BY: Дарагія чытачы! Інфармуем, што ў 2025 годзе адбыліся змены ў рэдакцыі часопіса “Acta Albaruthenica”. Новым галоўным рэдактарам стаў Радаслаў Калета, тэматычныя рэдактары: Катажына Дрозд (літаратуразнаўства) і Міраслаў Янковяк (мовазнаўства). Сакратары рэдакцыі ‒ Вольга Трацяк і Марыля Хаўстовіч. Далей мы коратка прадставім іх прафесійныя профілі.

PL: Drodzy Czytelnicy! Informujemy, że w roku 2025 nastąpiła zmiana w redakcji czasopisma “Acta Albaruthenica”. Nowym redaktorem naczelnym został Radosław Kaleta, redaktorami tematycznymi: Katarzyna Drozd (literaturoznawstwo) i Mirosław Jankowiak (językoznawstwo). Sekretarze redakcji to Volha Tratsiak i Maryla Chaustowicz. Krótko przybliżymy ich sylwetki zawodowe.

ENG: Dear Readers,
We would like to inform you that in 2025 a change took place in the editorial team of Acta Albaruthenica. The new editor-in-chief is Radosław Kaleta. The thematic editors are Katarzyna Drozd (Literary Studies) and Mirosław Jankowiak (Linguistics). The editorial secretaries are Volha Tratsiak and Maryla Chaustowicz. Soon, we will briefly introduce their professional backgrounds.

27/03/2024

На навуковым (мовазнаўчым, культуралягічным, сацыялягічным), пэдагагічным і перакладніцкім узроўнях перад намі ў беларускай сацыяльна-культурнай прасторы паўстала важнае пытанне: як па-беларуску азначыць, перадаць небінарныя ідэнтычнасьці? Як уключыць небінарных асобаў у мову? І пакуль па пералічаных вышэй прычынах з боку афіцыйнага беларускага мовазнаўства адказаў няма. Але ва ўмовах дыяспары, замежжа, у якім апынулася шматлікае беларускае дасьледніцтва апошнім часам, у беларускай мове пачалі знаходзіцца адказы і рэакцыі на новыя выклікі гендарнай лінгвістыкі. Панятак “інклюзіўная мова” не зьяўляецца новым: па-беларуску існуе шэраг публікацыяў, парадаў у дадзенай тэме [Kalita, Tulus... 2017; Kedron 2014; Іваноў 2019; Гендарнае вымярэньне... 2022]. А вось пра небінарнасьць тэкстаў пакуль няма. Таму адной з мэтаў дадзенага артыкула зьяўляецца спроба распачаць размову на малавядомую тэму і сабраць першасны матэрыял для аналізу [Іваноў 2023, у: Acta Albaruthenica, c. 160].

Калі вас таксама цікавіць навуковае развіццё найноўшай праблематыкі беларушчыны, запрашаем азнаёміцца з нашым часопісам!

https://albaruthenica.uw.edu.pl/be/acta-albaruthenica-n-23-2023/

25/03/2024

“Acta Albaruthenica”, навуковы часопіс Кафедры Беларусістыкі Варшаўскага ўніверсітэта, быў заснаваны ў 1998 годзе. Навуковыя працы, якія друкуюцца ў часопісе, прысвечаны разнастайным праблемам беларусістыкі (мова, літаратура і культура). У кожным нумары публікуюцца таксама рэцэнзіі, водгукі, справаздачы.

Аўтарамі публікацый могуць быць навукоўцы з беларускіх, польскіх і міжнародных інстытуцый, а таксама незалежныя даследчыкі. Прымаюцца тэксты на беларускай, польскай і англійскай мовах.

Калі даследуеце любы аспект беларушчыны і жадаеце падзяліцца сваімі вынікамі — будзем чакаць ваш тэкст!

Больш інфармацыі для патэнцыйных аўтараў: https://albaruthenica.uw.edu.pl/be/для-аўтараў/

20/03/2024

Апошні нумар часопіса "Acta Albaruthenica" ўжо даступны на сайце часопіса!

У 2023 годзе былі апублікаваныя 17 навуковых артыкулаў, у якіх разглядаліся пытанні літаратуразнаўства, лінгвістыкі, гісторыі, культуры, а таксама міждысціплінарныя праблемы беларусістыкі. Друкаваліся таксама рэцэнзіі і іншыя матэрыялы.

Запрашаем азнаёміцца з 23 нумарам часопіса тут: https://albaruthenica.uw.edu.pl/be/acta-albaruthenica-n-23-2023/