03/09/2026
# # นั่งนานแล้วเจ็บ "ก้นกบ" จนต้องนั่งบิดไปบิดมา... ตกลงกระดูกพังหรือแค่กล้ามเนื้อเกร็ง?
"โอ๊ย... นั่งไม่ได้เลยหมอ เหมือนมีอะไรทิ่มที่ก้นตลอดเวลา"
"จะลุกก็โอย จะนั่งก็โอย ต้องนั่งเอียงก้นข้างเดียวถึงจะค่อยยังชั่ว"
ใครกำลังมีอาการแบบนี้บ้างครับ? โดยเฉพาะชาวออฟฟิศที่ต้องนั่งประชุมมาราธอน หรือคนที่ชอบนั่งดูซีรีส์บนโซฟานุ่มๆ นานๆ พอจะลุกขึ้นยืนทีนึง รู้สึกเจ็บจี๊ดที่ "ปลายก้นกบ" จนน้ำตาเล็ด
หลายคนกังวลว่า "นี่ฉันเป็นหมอนรองกระดูกทับเส้นประสาทหรือเปล่า?" หรือ "กระดูกสันหลังฉันกำลังจะพังไหม?" วันนี้หมอเก่งจะพาไปสำรวจจุดที่ลึกลับที่สุดจุดหนึ่งของร่างกาย นั่นคือ "ก้นกบ" ว่าทำไมมันถึงเจ็บ และมันกำลังฟ้องอะไรเราอยู่ครับ
---
# # # "คุณเมย์" กราฟิกดีไซเนอร์สาววัย 30 ปี เดินเข้ามาหาหมอด้วยท่านั่งที่ดูไม่ค่อยถนัดนัก เธอบอกว่าช่วงนี้งานเร่ง ต้องนั่งทำงานหน้าคอมพิวเตอร์วันละ 10-12 ชั่วโมง
"ตอนแรกนึกว่าปวดเมื่อยธรรมดาค่ะหมอ เลยไปนวด พอนวดเสร็จระบมกว่าเดิม ตอนนี้แค่นั่งขับรถมาหาหมอยังทรมานเลยค่ะ เหมือนกระดูกมันจะทะลุออกมา มันเกี่ยวกับที่หนูเคยลื่นล้มก้นกระแทกเมื่อ 2 ปีก่อนด้วยไหมคะ?"
คำถามของคุณเมย์น่าสนใจมากครับ เพราะอาการปวดก้นกบมักมีจำเลยอยู่ 2 คน คือ "พฤติกรรมปัจจุบัน" และ "ประวัติในอดีต" เดี๋ยวหมอจะไขคดีนี้ให้ฟังครับ
ความจริง: ก้นกบคือ "หาง" ที่หายไป
---
# # # ความจริงที่เจ็บปวดคือ: ธรรมชาติไม่ได้ออกแบบก้นกบมาให้รับน้ำหนักโดยตรงครับ!
ตำแหน่งที่ควรรับน้ำหนักเวลาเรานั่งคือ "ปุ่มกระดูกรองนั่ง" (Ischial Tuberosity) ซึ่งอยู่ตรงแก้มก้นแข็งๆ สองข้าง
แต่เมื่อไหร่ก็ตามที่เรา "นั่งไหล" (Slouching) หรือนั่งเอนหลังกึ่งนอนกึ่งนั่งบนโซฟานุ่มๆ น้ำหนักตัวจะถูกถ่ายเทจากปุ่มรองนั่ง ไปกดทับที่ "ก้นกบ" เต็มๆ ซึ่งก้นกบมันบอบบางมากครับ พอกดทับนานเข้า เยื่อหุ้มกระดูกก็อักเสบ จนเกิดอาการปวดร้าวขึ้นมา
แยกให้ออก: ปวดก้นกบ vs หมอนรองกระดูกทับเส้น
คำถามยอดฮิตคือ "มันเกี่ยวกันไหม?" คำตอบคือ "ส่วนใหญ่เป็นคนละโรคกันครับ"
---
# # # จุดปวด: เจ็บที่ "ปลายสุด" ของร่องก้น กดเจ็บที่กระดูกชิ้นเล็กๆ ตรงกลางเป๊ะๆ
อาการ: เจ็บมากเวลานั่ง โดยเฉพาะนั่งเอนหลัง หรือเวลาเปลี่ยนท่าจากนั่งเป็นยืน
1. การร้าว: มักไม่ร้าวลงขา แต่อาจจะรู้สึกตึงๆ รอบๆ รูทวารได้
- โรคหมอนรองกระดูกทับเส้น (Herniated Disc):
- จุดปวด: มักเริ่มที่เอว (บั้นเอว)
- อาการ: มีอาการชา หรือไฟช็อต ร้าวลงไปที่ขาหรือปลายเท้า
1. การทดสอบ: เวลายกขาตึงจะเจ็บจี๊ด
- ดังนั้น ถ้าคุณเจ็บแค่ตรงปลายก้นกบเวลานั่ง แต่เดินเหินได้ปกติ ขาไม่ชา สบายใจได้เปราะหนึ่งว่า "ไม่ใช่หมอนรองกระดูกทับเส้น" ครับ
- สาเหตุ: ทำไมอยู่ดีๆ ถึงเจ็บ? (Pathogenesis)
- อาการปวดก้นกบ เกิดได้จาก 3 สาเหตุหลักครับ:
อุบัติเหตุ (Trauma): นี่คือสาเหตุอันดับ 1 เช่น ลื่นล้มก้นจ้ำเบ้า ตกบันได แม้จะผ่านไปหลายปีแล้ว แต่อาการอักเสบเรื้อรัง หรือกระดูกที่เชื่อมผิดรูป อาจกำเริบขึ้นมาเมื่อถูกกระตุ้น
---
# # # กล้ามเนื้อดึงรั้ง: กล้ามเนื้ออุ้งเชิงกรานที่เกร็งตัวมากเกินไป อาจไปดึงรั้งกระดูกก้นกบให้เคลื่อนตัวผิดปกติ ทำให้เกิดอาการเจ็บได้
การตรวจวินิจฉัย (Investigation)
1. หมอจะตรวจดูว่าเป็นอะไรกันแน่ ด้วยวิธี:
2. ซักประวัติ: เคยล้มไหม? นั่งท่าไหน?
3. กดหาจุดเจ็บ: หมอจะคลำหาตำแหน่งปลายกระดูกก้นกบ ถ้ากดแล้วคนไข้ร้อง "จ๊าก" แสดงว่าใช่เลย
---
# # # รักษาอย่างไรให้หายเจ็บ? (Treatment)
ข่าวดีคือ 90% ของคนไข้ หายได้โดยไม่ต้องผ่าตัด ครับ แต่ต้อง "ใจเย็น" เพราะบริเวณนี้เลือดไปเลี้ยงน้อย หายช้าหน่อยครับ
1. อาวุธลับ: เบาะโดนัท (Donut Cushion)
2. สำคัญที่สุด! ต้องหาเบาะรองนั่งที่มีรูตรงกลาง เพื่อให้เวลานั่ง ก้นกบเราลอยอยู่กลางอากาศ ไม่ไปสัมผัสพื้นเก้าอี้ ลดแรงกดทับได้ 100%
3. ปรับท่านั่ง:
---
# # # ให้นั่งตัวตรง โน้มตัวไปข้างหน้านิดๆ เพื่อให้น้ำหนักลงที่ต้นขาและแก้มก้นแทน
ยา:
1. ยาต้านการอักเสบ (NSAIDs) ช่วยลดอาการปวดบวม
- ยาลดการเกร็งตัวของกล้ามเนื้อ
1. กายภาพบำบัด:
- ใช้เครื่องอัลตราซาวด์ หรือเลเซอร์ ลดการอักเสบ
- การแช่น้ำอุ่น (Sitz bath) ช่วยผ่อนคลายกล้ามเนื้อรอบๆ ก้นได้ดี
1. ฉีดยา (Injection):
- ถ้าทำทุกอย่างแล้วไม่หาย หมออาจพิจารณาฉีดยาสเตียรอยด์เฉพาะที่ เข้าไปที่ข้อต่อก้นกบ เพื่อลดการอักเสบแบบเร่งด่วน (แต่ทำบ่อยไม่ได้นะครับ)
- พยากรณ์โรค: จะหายขาดไหม?
1. ส่วนใหญ่อาการจะดีขึ้นภายใน 4-8 สัปดาห์ หากปรับพฤติกรรมและใช้เบาะรองนั่งเคร่งครัด
- ถ้าปล่อยเรื้อรัง อาจใช้เวลาเป็นปี
- การผ่าตัดตัดก้นกบ (Coccygectomy) จะทำเฉพาะในกรณีที่รักษาทุกวิธีแล้วไม่หายจริงๆ และกระทบชีวิตมาก เพราะมีความเสี่ยงเรื่องการติดเชื้อสูง (เนื่องจากอยู่ใกล้ทวารหนัก)
1. สรุป
- อาการปวดก้นกบ ส่วนใหญ่เกิดจาก "พฤติกรรมการนั่ง" ที่ไปทำร้ายกระดูกชิ้นเล็กๆ ที่ไม่ได้ถูกออกแบบมาให้รับน้ำหนักครับ ไม่ใช่โรคร้ายแรง และมักไม่เกี่ยวกับหมอนรองกระดูกสันหลังส่วนเอว
---
# # # บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์
สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่
ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง)
ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ
สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ
📱 Line ID: โทร 081-5303666
- #ปวดก้นกบ #เจ็บก้น #ออฟฟิศซินโดรม #เบาะรองนั่ง #หมอเก่งกระดูกและข้อ #กระดูกสันหลัง #ท่านั่งทำงาน #ปวดหลังล่าง
- References
- Maigne JY, Doursounian L, Chatellier G. Causes and mechanisms of common coccydynia: role of body mass index and coccygeal trauma. Spine. 2000;25(23):3072-3079.
---
# # # Fogel GR, Cunningham PY 3rd, Esses SI. Coccygodynia: evaluation and management. J Am Acad Orthop Surg. 2004;12(1):49-54.
(สรุป: แนวทางการวินิจฉัยและการรักษา โดยเน้นการรักษาแบบไม่ผ่าตัด เช่น การใช้เบาะรองนั่ง และการปรับพฤติกรรม เป็นลำดับแรก)
Lirette LS, Chaiban G, Tolba R, Eissa H. Coccydynia: an overview of the anatomy, etiology, and treatment of coccyx pain. Ochsner J. 2014;14(1):84-87.
(สรุป: ภาพรวมทางกายวิภาคและกลไกการเกิดโรค ยืนยันว่าการนั่งผิดท่าที่เพิ่มแรงกดต่อก้นกบเป็นสาเหตุสำคัญ)
---
