16/12/2025
เมื่อคืนหลังจากที่เราได้ฟังการถกเถียง
เสวนาในประเด็น “อัลลอฮฺอยู่บนบัลลังก์หรือไม่” ในทัศนะของอิหม่ามกุรฏูบีย์
คำถามหนึ่งที่ควรถามต่อทันทีคือ
แล้วอิหม่ามกุรฏูบีย์คือใคร และเหตุใด
ความเห็นของท่านจึงมีน้ำหนักทางวิชาการอย่างยิ่ง?
อีหม่ามกุรฏูบีย์คือใคร ?
อีหม่ามกุรฏูบีย์ มีชื่อเต็มว่า
อาบู อับดิลลาฮฺ มุฮัมมัด บิน อะห์มัด อัลอันศอรี อัลกุรฏูบีย์
(أبو عبد الله محمد بن أحمد الأنصاري القرطبي)
ท่านเกิดที่เมือง กุรฏุบะฮฺ แคว้นอันดะลุส
และเสียชีวิตในปี ฮ.ศ. 671
อีหม่ามกุรฏูบีย์เป็นนักวิชาการ มาลิกีย์
ในด้านฟิกฮฺ และเป็นหนึ่งในนักตัฟซีร
อัลกุรอานที่ยิ่งใหญ่ที่สุดในประวัติศาสตร์อิสลาม
สถานะและบทบาททางวิชาการ
สิ่งที่ทำให้อีหม่ามกุรฏูบีย์มีความสำคัญอย่างยิ่ง คือความรอบด้านของท่าน
ท่านไม่ใช่นักตัฟซีรที่อธิบายเพียงภาษา
แต่เชื่อมโยงทั้ง :
*ตัฟซีร (การอรรถาธิบายอัลกุรอาน)
*ฟิกฮฺ (นิติศาสตร์อิสลาม)
*อุศูลฟิกฮฺ
*อะกีดะฮฺ (หลักความเชื่อ)
*คำกล่าวของสะลัฟ และอุลามาอ์รุ่นหลัง
ผลงานชิ้นเอกของท่านคือ
الجامع لأحكام القرآن
“อัลญามิอ์ ลิอะห์กามุลกุรอาน”
ซึ่งเป็นตัฟซีรที่อุลามาอ์ทุกมัซฮับให้การยอมรับ และใช้เป็นแหล่งอ้างอิงมาจนถึงปัจจุบัน
จุดยืนด้านอะกีดะฮฺของอีหม่ามกุรฏูบีย์
ในประเด็นโองการคุณลักษณะของอัลลอฮฺ (อายาตุศศิฟาต) เช่น
อัลลอฮฺอยู่เหนือบัลลังก์ (الاستواء على العرش)
อีหม่ามกุรฏูบีย์ได้อธิบายอย่างชัดเจนว่า
อัลลอฮฺ ไม่ถูกจำกัดด้วยสถานที่
ไม่อยู่ในทิศทาง
ไม่คล้ายกับสิ่งถูกสร้าง
ท่านยืนอยู่บนแนวทางของ อะฮฺลุซซุนนะฮฺ วัลญะมาอะฮฺ แบบนักวิชาการกระแสหลัก
คือ ยืนยันตัวบท (อิษบาต) พร้อมกับปฏิเสธการเปรียบเปรย (ตันซีฮฺ)
ไม่ตีความแบบหยาบ และไม่ยึดตัวอักษร
จนทำให้อัลลอฮฺมีลักษณะของสิ่งถูกสร้าง
นี่คือเหตุผลว่าทำไมเมื่อนำชื่ออีหม่ามกุรฏูบีย์มาอ้างอิงในประเด็นอะกีดะฮฺ
มันไม่ใช่ “ความเห็นส่วนตัว” แต่คือ
น้ำหนักของนักวิชาการระดับเสาหลัก
ของประชาชาติ
การทำความเข้าใจคำกล่าวของอีหม่ามกุรฏูบีย์ ไม่ใช่เพียงการหยิบถ้อยคำบางบรรทัดมาใช้โต้แย้ง
แต่คือการเข้าใจภูมิหลังทางวิชาการ
แนวคิด และกรอบวิธีคิดของท่านทั้งระบบ
เพราะอีหม่ามกุรฏูบีย์
ไม่ใช่นักพูดบนเวที
ไม่ใช่นักดีเบต
แต่คือ อุลามาอ์ผู้เขียนตำราที่อุมมะฮฺ
ใช้เรียนรู้มานานกว่าหลายร้อยปี
และนั่นคือเหตุผลว่า "เมื่อกล่าวถึงอะกีดะฮฺ"
ชื่อของอีหม่ามกุรฏูบีย์ ยังคง “มีเสียง”
ในโลกวิชาการอิสลามจนถึงทุกวันนี้