09/24/2026
KWA NINI BRAZIL HUANZA HOTUBA KATIKA MKUTANO MKUU WA UMOJA WA MATAIFA?
NEW YORK, Marekani.
Kila mwaka Viongozi wa dunia wanapokusanyika katika Mkutano Mkuu wa Umoja wa Mataifa (UN General Assembly) Jijini New York, kuna utaratibu wa kidiplomasia unaojirudia: Brazil huwa nchi ya kwanza kuzungumza katika mjadala mkuu, ikifuatiwa na Marekani, ambayo ni mwenyeji wa Umoja wa Mataifa.
Umoja wa Mataifa unasema nafasi hiyo ya Brazil si haki maalum iliyoandikwa katika sheria au kanuni za shirika hilo, bali ni heshima ya kidiplomasia iliyojengwa na utamaduni wa muda mrefu. Tangu kikao cha 10 cha Mkutano Mkuu mwaka 1955, Brazil imekuwa ikifungua rasmi mjadala mkuu, kabla ya Marekani kupewa nafasi ya pili k**a nchi mwenyeji.
Mizizi ya utamaduni huo inarudi katika miaka ya mwanzo ya Umoja wa Mataifa, ambapo Mwanadiplomasia wa Brazil Oswaldo Ar**ha alikuwa na nafasi muhimu katika shughuli za shirika hilo. Ar**ha aliongoza kikao maalumu cha kwanza cha Mkutano Mkuu mwaka 1947 na baadaye akachaguliwa kuwa Rais wa kikao cha pili cha Mkutano Mkuu mwaka huo huo.
Kwa mujibu wa maelezo ya Umoja wa Mataifa, heshima ya Brazil kuanza mjadala mkuu ilijengwa kutokana na nafasi yake katika miaka ya mwanzo ya shirika hilo na baadaye kuwa utaratibu wa kidiplomasia. Umoja wa Mataifa unasisitiza kwamba utaratibu huo haujawekwa kuwa sheria ya lazima, bali ni desturi iliyodumu kwa miongo kadhaa.
Taarifa ya Folha de S.Paulo pia inaeleza kuwa utamaduni huo umehusishwa na kipindi cha mwanzo cha Umoja wa Mataifa, wakati Brazil ilijitokeza kuchukua nafasi ya kuanzisha mjadala. Tangu mwaka 1955, mpangilio huo umekuwa ukifuata mfumo wa Brazil kwanza na Marekani baada yake, ingawa kumekuwa na tofauti chache katika historia. Mwaka 1983 na 1984, kwa mfano, Marekani ilizungumza kabla ya Brazil.
Baada ya hotuba za Brazil na Marekani, mpangilio wa Viongozi wengine huamuliwa kwa kuzingatia mambo mbalimbali ya kiitifaki na kiutendaji, ikiwemo ngazi ya mwakilishi anayehutubia, uwiano wa kijiografia na utaratibu wa kujiandikisha katika orodha ya wazungumzaji.
Nafasi ya kwanza imekuwa pia na umuhimu wa kidiplomasia kwa Brazil kwa sababu inaiwezesha nchi hiyo kutoa ujumbe wake kwa Viongozi wa dunia, wanadiplomasia na vyombo vya habari kabla ya hotuba nyingi za Viongozi wengine kuanza. Kwa miaka mbalimbali, Brazil imekuwa ikitumia jukwaa hilo kueleza misimamo yake kuhusu ushirikiano wa kimataifa, maendeleo, njaa, mabadiliko ya tabianchi, amani na mageuzi ya mfumo wa kimataifa.
Katika Mkutano Mkuu wa 81 wa Umoja wa Mataifa mwaka 2026, utamaduni huo uliendelea ambapo Rais Luiz Inácio Lula da Silva wa Brazil alifungua mjadala mkuu tarehe 22 Septemba, kabla ya hotuba ya Rais wa Marekani Donald Trump.
Hata hivyo, kuwa nchi ya kwanza kuzungumza hakumpei Brazil mamlaka ya ziada ndani ya Umoja wa Mataifa, wala haki maalum katika upigaji kura. Ni nafasi ya kiitifaki na kidiplomasia iliyogeuka kuwa moja ya mila zinazotambulika zaidi katika Mkutano Mkuu wa Umoja wa Mataifa.
Toa maoni yako