Lmar Magazine لمر

12/12/2025

لا تر اوسه یې ماغزه په کرار ندي-چا چې ما سره وهلی سر په سنګ دی
پیالهٔ چای که بسیار قیمت تمام شد!
امروز محکمهٔ نظامی پاکستان فیض حمید سابق ریس آی اس آی را به چهار ده سال زندان محکوم نمود.
وی متهم به دخالت در امور سیاسی، سؤ استفاده از صلاحیت های اداری و تخلف از اصول حفظ اسرار کاری است.

11/27/2025

پښتو متن:
پرون، د ۲۰۲۵ کال د نومبر په ۲۶مه، د امریکا د ملي ګارد پر دوو سرتېرو د واشنګټن ډي سي په ښار کې ډزې وشوې. وروسته اعلان وشو، چې ډزې کوونکی یو ۲۹ کلن افغان، رحمن الله لکنوال، و چې له ۲۰۲۱ کال راهیسې په امریکا کې ژوند کوي.
د امریکا ولسمشر، ډونالډ ټرمپ، د دې پېښې په اړه یو فرمان صادر کړ چې د افغانانو د پناه‌ غوښتنې پروسه یې ودروله. پوښتنه دا ده، چې په داسې هېواد کې چې د قانون له مخې:

۱. هر متهم تر هغه چې جرم یې ثابت نه شي، بې‌ګناه ګڼل کېږي.
۲. جرم د فردي مسؤولیت موضوع ده، او یوازې د جرم مرتکب باید مجازات شي.

نو ولې د پرونۍ پېښې په قضیه کې د یو فرد جرم د یوې پراخې ټولنې جرم وشمېرل شو، او ولې باید دا پراخه ټولنه د هغه د لا نه ثبوت شوي جرم له امله سزا وویني؟
زه، د یوه افغان په توګه چې په امریکا کې ژوند کوم، د دې دورې د قانون ضد پرېکړو په وړاندې دومره ګنګس پاتې یم چې نه پوهېږم څه ووایم. حیرانه یم چې د دې هېواد قانوني سیستم به دا بې‌سروساماني تر کله زغمي.

- هېڅ متهم مجرم نه دی، تر هغو چې جرم یې په قانوني توګه ثابت نه شي.
- هېڅ ټولنه د یو فرد د جرم مسؤلیت نه لري او نه باید د هغه د جرم له امله مجازات شي.
متن دری:
دیروز، ۲۶ نومبر ۲۰۲۵، بالای دو سرباز گارد ملی امریکا در شهر واشنگتن دی سی فیر شد. بعداً اعلان شد، که فیر کننده یک افغان ۲۹ ساله به نام رحمت الله لکنوال است، که از سال ۲۰۲۱ بدینسو در امریکا زنده گی میکند.
دانالد ترمپ ریس جمهور امریکا در قبال این حمله فرمانی را صادر کرد، که طی پذیرفتن درخواست پناهنده گی افغان ها متوقف شد. سوال خلق میشود، که در مملکتی که طبق قانون:
۱. متهم تا اثبات جرم اش بیگناه است.
۲. جرم مسئولیت فردی است و تنها عامل جرم محکوم به جزا است.
چرا در قضیهٔ دیروز جرم یک فرد، جرم یک کتلهٔ وسیع محاسبه شده و این کتلهٔ وسیع باید به جرم هنوز ثابت نشدهٔ وی جزا ببیند.
من منحیث افغانی که در امریکا زنده گی میکنم، با فیصلات این دورهٔ ریاست جمهوری کاملاً درمانده ام که چه بگویم و حیرانم که سیستم قانونمند این مملکت این بیسروسامانی قانونی را تا چه وقت تحمل خواهد کرد.
* هیچ متهم مجرم نیست، تا جرم اش قانوناً ثابت نگردد.
* هیچ کتلهٔ مسئولیت جرم یک فرد را ندارد و نباید مورد مجازات قرار بگیرد.

11/26/2025

افغانستان حریم هوایی خود را بر طیاره های مسافربری و کارگوی پاکستان بست. دیگر هیچ طیارهٔ پاکستانی اجازهٔ پرواز در فضای افغانستان را ندارد.

11/22/2025

زموږ په ټولنه کې نه یوازې د ماشومانو ادبیاتو ته کمه پاملرنه شوې، بلکې تر اوسه د ماشومانو د حقوقو لپاره کوم ځانګړی قانون هم نلرو، هغه قانون چې وکولای شي د دوی حقونه خوندي او تضمین کړي. زموږ کوچني هلکان د نارینو په څېر له کوره بهر د کار په درنو بارونو بوخت وي او د کورنۍ لپاره نفقه ګټي. زموږ د ماشومانو په اوږو ټوپکونه زوړند دي او جګړو ته ټېل وهل کېږي. زموږ کوچنۍ انجونې د یوې کورنۍ د مشرې ښځې ټول درانه مسئولیتونه په غاړه لري، لکه د ماشومانو ساتنه، پخلی، لوښي او کالي مینځل، او حتی د خښتو وهلو سخت کارونه...

په داسې ټولنه کې چې د ماشومانو نه ماشومتوب غلا شوی وي، یوه ویدیو راته ورسېده او په لیدو یې زړه مې لږ ډاډه شو. ځکه لږ تر لږه د لیکوالانو او شاعرانو پام د ماشومانو دې مظلوم، خاموش او بې‌غږې قشر ته اوښتی او هغوی ته یې یو ستر خدمت کړی دی.

له قدرمن ډاکتر صاحب محب‌الله زغم څخه مننه کوم چې دا ویدیو یې موږ سره شریکه کړه. خدای دې عمر اوږد، کور یې ودان او بچیان پخپل پناه کې ولري.

شعر/ترانه: معصومه غرنۍ
ویدیوګرافي او د تولید چارې: ږلۍ سهاند

Enjoy the videos and music you love, upload original content, and share it all with friends, family, and the world on YouTube.

11/20/2025

پیام داکتر اشرف غنی احمدزی:

بسم الله الرحمن الرحیم
ګرانو خویندو او وروڼو،
زموږ لرغونی هېواد د یوه ډېر حساس تاریخي پړاو له منځه په تېرېدو د یوه مهم انتخاب دوه لارې ته رسېدلی چې د لویو خطرونو ترڅنګ په کې د لویو فرصتونو څرک هم لګېدلی شي. د هیلو او نهیلیو، د باورونو او بې باوریو، د صراط المستقیم او طریق الجحیم په دې مجادلو او انتخابونو کې هېوادوال د یوه سملاسي او بنیادي بحث غوښتنه لري، داسې یو بحث چې دوی ته د ملي ګټو پولې روښانه او د هغه پر چاپېر یوې لازمي اجماع ته لار جوړه کړي.
وطنداشلر، فقط و فقط ملی منفعتلر و قدریتلارگینه بیزنینگ کینگ خلقی میزنی بیر ملی اجماع اوستیگه ایغلی لادی، کلاجک اوچون توغری یول تپیشگه امکان یره تیب بیره دی.
اوس زموږ د ولس اساسي پوښتنه داده چې ددې تاریخي
مقطع غوښتنې څه دي او د حصول له پاره یې څه کول په کار دي.
پاسخ به این سوال اساسی، با پاسخ یافتن چند پرسش مهم دیگر که با آن خیلی تنگ گره خورده اند، امکان پذیر می گردد و آن اینکه:
- تعریف ما از وضیعت کنونی چیست؟
- حالات در چه جهتی مسیر یافته اند و ادامه آن مثلاً، تنها برای دو سال دیگر چه عواقبی به دنبال خواهد آورد؟
- برای تعریف و مشخص سازی منافع ملی، اجماع لازمی را چگونه شکل داد؟
- تأمین منافع تعریف شده ملی در کدام محدوده و چارچوب ممکن است؟
- وسایل و امکانات تأمین آن کدام ها اند؟
ددې پوښتنو ځوابونو کې د راتلونکې هغه لاره او مسیر موندل کېدلی شي چې سر یې تلپاتې سولې او ثبات ته وځي. تلپاتې سوله د ملي حاکمیت او راتلونکي مشروعیت اساس؛ د ثبات، ملي امنیت، اقتصادي ودې، ولسي سوکالۍ او نړیوالې، اسلامي او سیمه ییزې مننې او همغږۍ مخشرط دی. له بده مرغه ۴۷ کاله وشول چې موږ له دغو حقونو او مزایاوو بې برخې پاتې شوي یا ساتل شوي یو.
تر کومه چې د ملي ګټو په اړه د ولس په غوښتنو او بحث پورې اړه مومي، نه شوای کېدی چې د تلپاتې سولې مهمه مساله له پامه وغورځوو. دلته اساسي پوښتنه هم همدا ده چې تلپاتې سولې ته چې زموږ له لاسه وتلی حق دی، څنګه ورسېږو؟ آیا دا ومنو چې د یوې ډلې د ارادې تحمیل مو هغې ته رسولی شي؟ که نه باید ټول لاسونه سره ورکړو، زړونه یو کړو، سرونه نژدې او فکرونه سره ګډ کړو چې ور ورسېږو؟
به تأسی از حکم واضح خالق لایزال در قرآن کریم که «از من بخواهید تا استدعای شما اجابت شود»، با توکل به او تعالی و طلب معاونت از ذات اقدس، به جستجوی گمشده اساسی خود یعنی صلح پایدار بر می آییم. اگر این اصل را پذیرفتیم که مقصود، رسیدن به یک صلح پایدار برای همه است، مساله بعدی تصمیم گیری در مورد توازن میان تحول اوضاع کنونی و تداوم آنچه داشتیم، خواهد بود.
که د شل کلن «قتل العباد» او «تخریب البلاد» یادونه کېږي؛ که د واکمنۍ له پاره د «فساد، رشوت خورۍ، زورواکۍ، انډیوالیزم، قومیت پرستۍ او منطقه پرستۍ پای ته رسول او د عدالت تامین» شرط ایښودل کېږي او پرته یې «دا حکومت نه دی، دا امنیت نه دی، دا د مسلمانانو په ګټه حکومت نه دی، دا د شخصي خلکو په ګټه حکومت دی»، نو بیا پرېږدئ چې په دغه امتحان کې د کامیابۍ او ناکامۍ نمرې ولس ورکړي چې وضعیت ورته لکه لمر روښانه دی.
اوس هغه وخت دی چې ولس دې بحث ته ورګډ شي، خپلې نمرې اعلان کړي او ووایي چې دا معیارونه پوره شوي دي که نه. که ځواب منفي وي، باید پرېکړه وکړي چې آیا دا اوسنی مسیر یې د پوره کېدو خواته ځي که «ترکستان ته رسېږي» او سوکالي نه راوړي.
عودت دادن اجباری بیش از دونیم میلیون مهاجر ما، زلزله های ویرانگر و سایر بلایای طبیعی، و مهمتر از همه تجاوز نظامی پاکستان بر خاک ما و عواقب آن، وضعیت نابسامان کشور را به مراتب جدی تر ساخته است. نیاز به اقدامات برای بیرون رفت از آن نیز به همین پیمانه جدی تر و مستعجل تر شده است.
نن زموږ خویندې او وروڼه دننه په هېواد کې او بهر پوښتنه کوي چې آیا دې ټولو پرمختیاوو ته په کتو، هیلې مړې شوي که څرک یې لا پاتې دی؟ زما ځواب دادی چې نهیلۍ ته به لار نه ورکوو، خو دا به هم منو چې واټن اوږد او مزل ستومانوونکی دی چې په یوه شپه کې نه بشپړېږي. دا به منو چې د بدلون له پاره په ډېرو لوړو او ژورو د تېرېدو اړتیا ده او موږ د یوې دوې لارې پر سر ولاړ یو. یوه یې د اوسني وضعیت د رغولو، له بحران نه د وتلو او په هوښیارۍ او درایت د ستونزو د غوڅولو ده؛ بله یې د بحران د ژورېدو او کندې ته د لوېدو ده چې پراختیا او ژورتیا یې ‌ډېر نه، په راتلونکو دوو کلونو کې راڅرګندېږي.
اکنون باید به طور جدی محور گفتمان ملی خود را بر این قرار دهیم که اهداف ما چگونه مشخص شده می توانند؛ چگونه به آن دست می یابیم؛ چگونه با جهان دوباره می پیوندیم و روابط با کشورهای دور و نزدیک را چگونه تنظیم و تحکیم می بخشیم. اگر انتخاب ما آینده است، باید راه برای یک اجماع لازمی یعنی اشتراک اکثریت، و نه همه و هرکس، در نتیجه بحث های همه جانبه در داخل و خارج کشور، هموار شود. بقای ما در همدیگر پذیری، تامین صلح پایدار و تحول و تداوم است. اگر راه همدیگر پذیری را انتخاب می کنیم باید در عین حال مشخص سازیم که آیا تمرکز بر آینده خواهد بود یا آنچه در گذشته اتفاق افتاده است؛ تعادل میان گذشته و آینده چگونه باشد؛ بیدرنگ آغاز کنیم و به پیش رویم یا کماکان پا برجا می مانیم و چشمان خود را بر گذشته می دوزیم.
زما په نظر، د حل اساسي لاره داده چې مخ ته ولاړ شو او په ګډه ولاړ شو، خو د تاریخ درسونه هم رالنډ کړو او د خپلې غوړېدلې راتلونکې په ښه یې راولو. له خپلو او پردیو تجربو نه عبرت واخلو؛ بشپړ مشروعیت تامین کړو؛ ژوند ته لومړیتوب ورکړو؛ له نړۍ سره د سیالېدو له پاره روزلي او تحصیل کړي هوښیار ځوانان او پېغلې ولرو؛ داسې طرحې جوړې کړو چې له اوسنیو شرایطو او اوضاع سره سمون ولري. او دا هر څه یو مخشرط لري او هغه د ولس موافقه او لازمه اجماع ده. زموږ ټول تمرکز باید ۲۱ کاله وروسته د معاصر افغانستان پر ۳۰۰ مې کالیزې وي. موږ باید ژر د خپلو اوسنیو ستونزو په هوارولو دداسې یوه افغانستان جوړولو ته مټې ونغاړو چې په ۲۰۴۷ کال کې په هسکه غاړه د نړۍ سیال شوی وي.
په پای کې غواړم یو ځل بیا تکرار کړم چې زه د ځان له پاره هېڅ نه غواړم او نه یې په هڅه کې یم، خو که اړتیا او د خلکو غوښتنه وي، چمتو یم چې له بحران نه د وتلو او د جوړوونکو لارو په ښودلو او وړاندې کولو چې اساسي ټکي یې پر مرګ د ژوندانه، پر فقر د شتمنۍ، پر تربګنۍ د ملي ورورولۍ رجحان وي، خپله ونډه پوره کړم.
ژوندی دې وي افغانستان
زنده باد افغانستان
یشه سین افغانستان

11/10/2025

دور دوم مذاکرات صلح بین حکومت طالبان و رژیم نظامی پاکستان بدون مؤفقیت پایان یافت. وزیر امور داخله امیر خان متقی درینمورد چنین توضیح داد.

11/04/2025

A bit too late...

10/30/2025

خواجه آصف وزیر دفاع رژیم نظامی پاکستان بعد از پافشاری در جنگ با افغانستان:

10/19/2025