Tewahedo World

06/03/2026

እነዚህ ሰዎች ያሾፋሉ? በቢቢሲ አፋን ኦሮሞ የተጠየቁት የአርሲ ዞን ኮሙኒኬሽን ጽሕፈት ቤት ኃላፊ አቶ ሶሪ ዎጊ እና የሆንቆሎ ዋቤ ወረዳ አስተዳዳሪ አቶ ሀሰን መሐመድ፣ ስለ ግድያውም ሆነ ስለ ንብረት ውድመቱ ምንም ዓይነት መረጃ እስካሁን እንዳልደረሳቸው ገልጸው፣ ጉዳዩን እንደሚያጣሩ ምላሽ ሰጥተዋል።

06/03/2026

(ከተዋሕዶ ወርልድ) የአርሲ ተራሮች ለዘመናት የሰላም፣ የግብርና እና የአብሮነት ምልክት ሆነው ኖረዋል። የጠዋቱ ጸሐይ ሲወጣ የከብቶች ጩኸት፣ የእረኞች ዜማ እና የቤተ ክርስቲያን የደወል ድምፅ ተቀናጅተው መንፈስን የሚያድስ ተስፋን ይሰጡ ነበር። ዛሬ ግን... ዛሬ ከእነዚህ ተራሮች ጀርባ የሚወጣው ጭስ የዕጣን አይደለም፤ የቃጠሎ ነው። ዛሬ የሚሰማው ድምፅ የዝማሬ ሳይሆን የእንባ እና የዋይታ ነው። ከግንቦት 23 ቀን 2018 ዓ.ም. ጀምሮ በአርሲ ሀገረ ስብከት በአሰኮ፣ በሺርካ እና በሆንቆሎ ዋቤ ወረዳዎች ላይ ያንዣበበው የሞት ጥላ፣ ንጹሐንን በግፍ ቀጥፏል፤ ታሪካዊ መቅደሶችንም ወደ አመድነት ቀይሯል።

ይህ የተዋህዶ ወርልድ ትንታኔ የቁጥሮች ድምር አይደለም፤ የ13 የከበሩ የሰው ልጆች ሕይወት መነጠቅ፣ የ101 ዓመት ታሪክ መቃጠል፣ እና የ280 ዜጎች በባዶ እጅ መሰደድ ታሪክ እንጂ። ይህ፣ ሃይማኖት እና ማንነትን መሠረት አድርጎ የሚፈጸም አክራሪነት የሰውን ልጅ ምን ያህል ወደ አውሬነት እንደሚቀይረው የሚያሳይ የዘመናችን ህያው ማሳያ ነው።

የጠላታ ቅዱስ ገብርኤል ቤተ ክርስቲያንን እናስበው። ለ101 ዓመታት ሙሉ፣ አባቶች እና እናቶች በደጃፉ ተንበርክከው ፈጣሪያቸውን ተማጽነዋል። በዚያ መቅደስ ውስጥ ስንቱ ተጠምቋል? ስንቱ ተክሊል አስሯል? ስንቱስ በጸሎት ተጽናንቷል? ከአንድ ምዕተ ዓመት በላይ የቆመው ይህ የጸጋ ቤት፣ የበርካታ ትውልዶች የእምነት ማህደር ነበር። ነገር ግን፣ ጥላቻ ታሪክን አያውቅም፤ ክፋት ቅድስናን አይረዳም። በአንድ ጀንበር፣ ያ ሁሉ ታሪክ፣ ያ ሁሉ የእንጨት ጠረንና የዕጣን መዓዛ፣ በጭካኔ እሳት ተበላ።

በሌላ በኩል ደግሞ የካራ ኩፍተና መድኃኔ ዓለም ቤተ ክርስቲያን ዕጣ ፈንታ ሌላ ልብ ሰባሪ ትዕይንት ነበር። ታጣቂዎች መቅደሱን ሲዘርፉ፣ አማኞች የራሳቸውን ሕይወት እና ንብረት ለማዳን አልተጣደፉም። ይልቁንም፣ መኖሪያ ቤታቸው እያዩት በእሳት ሲጋይ፣ የዕድሜ ልክ ጥሪታቸው፣ ከብቶቻቸውና ማሳቸው ሲዘረፍ፣ እነርሱ ግን ከሁሉ የሚያስበልጡትን የቤተ ክርስቲያኑን ጽላት (ታቦት) በደረታቸው አቅፈው በጨለማ ወደማያውቁት ስደት መጓዝን መረጡ።

ይህ ትዕይንት ወደ ኋላ መለስ ብለን የመጽሐፍ ቅዱስን ታሪክ እንድናስታውስ ያደርገናል። እስራኤላውያን ታቦተ ጽዮንን ተሸክመው በበረሃ እንደተጓዙት ሁሉ፣ የአርሲ ምእመናንም አምላካቸውን በደረታቸው አቅፈው መከራውን ተቀበሉ።

ሞት በቁጥር ሲገለጽ ስሜት አይሰጥም፤ ነገር ግን እያንዳንዱ ቁጥር ከጀርባው ቤተሰብ፣ ተስፋ እና ህልም አለው። በአጠቃላይ 13 ንጹሐን ኦርቶዶክሳውያን በግፍ ተገድለዋል።

የ80 ዓመቱን አቶ አማረ በላይነህን እንመልከት። እኚህ አረጋዊ በህይወት ዘመናቸው ስንት መንግስታትን አይተዋል? ስንት የሀገር መከራን አሳልፈዋል? በስተእርጅናቸው ዘመን ክፋት አላርፍ ብሎ አስጨናቂ ሞትን አመጣባቸው። የ70 ዓመት የዕድሜ ባለጸጋ የሆኑት አቶ ደምረው አበራ፣ አቶ ሐይሉ ንጉሴ እና አቶ ሰሙ አባይነህም እንዲሁ የዚህ ጭካኔ ሰለባ ሆነዋል። እነዚህ አባቶች ለሀገር ምርቃት እንጂ መርገም ያልነበሩ፣ በእምነታቸው ጸንተው የኖሩ የሰላም ሰዎች ነበሩ።

እንደነ እሸቴ ዳመና (42 ዓመት) እና አበባየሁ ዳኜ (42 ዓመት) ያሉ የጎልማሳነት ዘመናቸው ላይ የነበሩ አባወራዎች ሲገደሉ፣ ከጀርባቸው ስንት ቤተሰብ በትነው እንደሄዱ ማሰብ ያሳምማል። ገና ለሀገር እና ለወገን ይደርሳሉ የተባሉ ወጣቶችም የዚህ ጽዋ ቀማሾች ሆነዋል። ተሬ ደሴ (የ25 ዓመት ወጣት)፣ ገነነ ጥላሁን እና ሙርቴሳ ጥላሁን በሺርካ ወረዳ ሕልማቸው ተጨናግፎ፣ ደማቸው በመሬት ላይ ፈሷል።

አቶ ንጉሱ ማንደፍሮ፣ አቶ በቀለ ኃ/ሚካኤል፣ ከፈለኝ ልክየለው... እነዚህ ስሞች ዝም ብለው በወረቀት ላይ የሰፈሩ አይደሉም። እነዚህ አባቶች ያሏቸው፣ እናቶች ያሳደጓቸው፣ ልጆች የሚጠብቋቸው ነፍሶች ነበሩ። በሃይማኖታቸው ምክንያት ብቻ በአሰቃቂ ሁኔታ ተገደሉ።

ይህ ዓይነቱ እምነትን መሠረት ያደረገ መከራ፣ በዓለማችን ታሪክ አዲስ አይደለም። የሰው ልጅ በፈጣሪው በማመኑ ብቻ የተከፈለው ዋጋ ብዙ ነው።

ወደ ሩቅ ጎረቤት ሀገር ግብጽ ስንሄድ የኮፕቲክ ኦርቶዶክስ ክርስቲያኖች ለዘመናት በእምነታቸው ምክንያት ከፍተኛ ዋጋ ሲከፍሉ ኖረዋል። በተለይም እ.ኤ.አ. በ2015 በሊቢያ የባህር ዳርቻ አይ ኤስ በተባለው አሸባሪ ቡድን የታረዱት 21 የግብጽ ኮፕቲክ ክርስቲያኖችን ዓለም መቼም አይረሳም። ቢላዋ በአንገታቸው ላይ ሲያርፍ እንኳን የፈጣሪያቸውን ስም እየጠሩ በድፍረት ሰማዕትነትን ተቀብለዋል። የአርሲዎቹም ሰማዕታት ከዚሁ የጽናት መንገድ የወጡ አይደሉም። ኢትዮጵያውያንም በተመሳሳይ በሊቢያ እንዲሁ።

ወደ ምዕራብ አፍሪካ ስናቀና ደግሞ ናይጄሪያ እናገኛለን። በቦኮሃራም እና በአክራሪ የፉላኒ ታጣቂዎች አማካኝነት በሰሜን እና በመካከለኛው የሀገሪቱ ክፍል በሺዎች የሚቆጠሩ ክርስቲያኖች አብያተ ክርስቲያናቶቻቸው ተቃጥለውባቸው፣ መንደራቸው ወድሞ በግፍ ተጨፍጭፈዋል።

የአርሜንያ የዘር ማጥፋት ታሪክም ሌላው ትልቅ ትምህርት ነው። በ1915 በኦቶማን ኢምፓየር ዘመን፣ ከአንድ ሚሊዮን በላይ አርመናውያን በክርስትና እምነታቸው እና በማንነታቸው ምክንያት ብቻ በግፍ ተጨፍጭፈዋል፣ በበረሃም ተሰደው አልቀዋል። ነገር ግን ዛሬ አርሜንያውያን ከየትኛውም ጊዜ በላይ አብበው፣ እምነታቸውንም አጽንተው ይገኛሉ። ጥይት እና እሳት ስጋን ሊገድል ይችላል፣ እምነትን እና መንፈስን ግን መቼም ሊያጠፋ አይችልም።

ታዋቂው የጥንት ቤተ ክርስቲያን ጸሐፊ ቴርቱሊያን እንዳለው፡-
"የሰማዕታት ደም የቤተ ክርስቲያን ዘር ነው።"

በአርሲ ተራሮች ላይ የፈሰሰው የነ አቶ አማረ፣ የነ ወጣት ተሬ ደሴ ደም በከንቱ አይቀርም። የቤተ ክርስቲያን ታሪክ እንደሚያስተምረን፣ መከራ በበዛ ቁጥር፣ መቅደሶች በነደዱ ቁጥር፣ የእምነት ስር ይበልጥ ይጠልቃል እንጂ አይደርቅም።

በእንደዚህ ዓይነት ጥልቅ ሀዘን እና የሰብአዊነት ውድቀት ውስጥ ስናልፍ፣ የሰው ልጅ ታሪክ ካፈራቸው ታላላቅ መሪዎች እና ፈላስፎች የምንማረው ብዙ ነገር አለ። ጭካኔን በጭካኔ መመለስ የትም አያደርስም።
የሰብአዊ መብት ታጋዩ ማርቲን ሉተር ኪንግ ጁኒየር (የተናገረው ኃያል ቃል በዚህ ጊዜ ትዝ ይለናል፡-
"ጨለማ ጨለማን ሊያባርር አይችልም፤ ይህንን ማድረግ የሚችለው ብርሃን ብቻ ነው። ጥላቻ ጥላቻን ሊያጠፋ አይችልም፤ ይህንን ማድረግ የሚችለው ፍቅር ብቻ ነው።"

በአርሲ የተፈጸመው ድርጊት የጨለማ እና የጥላቻ ፍሬ ነው። ነገር ግን የተፈናቀሉት ምዕመናን ጽላቱን አቅፈው መውጣታቸው፣ ብርሃንን እና ፍቅርን ምርጫቸው እንዳደረጉ ያሳያል።

የሰላም ኖቤል ሽልማት አሸናፊው እና የሆሎኮስት (የአይሁዳውያን ጭፍጨፋ) ተራፊው ኤሊ ዊሰል ስለ ግፍ ዝምታ ሲናገር፡-
"ዝምታ ሁልጊዜም የሚጠቅመው አጥቂውን እንጂ ተጠቂውን አይደለም። ገለልተኝነት የሚረዳው ጨቋኙን እንጂ ተጨቋኙን አይደለም።" ብሎ ነበር።

ስለሆነም የነዚህን ንጹሐን መገደል፣ የ101 ዓመት ታሪካዊ ቅርስ መቃጠል፣ እና የ280 ሰዎች መፈናቀል እንደ ቀላል ዜና አልፈነው ልንሄድ አይገባም። ህመማቸውን ልንጋራ፣ ድምጻቸው ልንሆን ይገባል።
ታላቁ የነጻነት ታጋይ ኔልሰን ማንዴላ ደግሞ ስለ መጽናት እንዲህ ይላሉ፡-
"ትልቁ የህይወት ክብር ያለው ፈጽሞ ባለመውደቅ ውስጥ ሳይሆን፣ በወደቅን ቁጥር ተመልሶ በመነሳት ውስጥ ነው።"

ኦርቶዶክሳውያኑ ዛሬ ቤታቸው ፈርሶ፣ ዘመዶቻቸው ተገድለውባቸው ሜዳ ላይ ወድቀው ሊሆን ይችላል፤ ነገር ግን እምነታቸው እስካለ ድረስ፣ ነገ ከአመዱ ላይ ተመልሰው ይነሳሉ።

በአሰኮ ወረዳ ብቻ ከ280 በላይ የሚሆኑ ዜጎች ተፈናቅለዋል። መፈናቀል ማለት መጓዝ ብቻ አይደለም። መፈናቀል ማለት ትዝታን፣ ልፋትን፣ የልጅነት የቦረቁበትን አፈር፣ እና የዘመዶችን መቃብር ትቶ መሄድ ማለት ነው። እነዚህ ሰዎች አሁን ያሉት ሜዳ ላይ ነው። የለበሱት ልብስ ብቻ ነው ያላቸው። የሌሊቱ ብርድ ሲቆራርጣቸው፣ የጠዋቱ ጸሐይ ሲያቃጥላቸው፣ የልጆቻቸው ርሃብ አንጀታቸውን ሲበላው... ያላቸው ብቸኛ መጽናኛ በደረታቸው ያቀፉት እምነታቸው ብቻ ነው።

"ስለ አንተ ሁልጊዜም ተገድለናል እንደሚታረዱም በጎች ሆነናል" (መዝሙር 43:22)። የአርሲና ሶማሌ ክልል ጅግጅጋ አህጉረ ስብከት ሊቀ ጳጳስ ብፁዕ አቡነ ኤልሳዕ የሀዘን መግለጫቸውን የጀመሩት በዚህ የዳዊት መዝሙር ነበር። ይህ ቃል የዛሬን ብቻ ሳይሆን የዘመናትን የክርስቲያኖችን ህይወት የሚገልጽ ነው።

በእርግጥም እንደ በግ ለመታረድ የተሰለፉት እነዚህ ወገኖች ጥፋታቸው ምንድን ነው? ከማንም ጋር ያልተጣሉ፣ የፖለቲካ አጀንዳ የሌላቸው፣ ኑሯቸውን ለማሸነፍ መሬት የሚጭሩ ምስኪን ገበሬዎች ነበሩ። ነገር ግን በአክራሪነት የታወረው አእምሮ ይህንን ሊረዳ አይችልም።

እሳት ሁሉንም ነገር ያወድማል፤ መጽሐፍትን ያቃጥላል፣ ግድግዳን ያፈርሳል፣ ስጋን ያጠፋል። ነገር ግን እሳት እምነትን ሊያቃጥል አይችልም። የ101 ዓመቱ የጠላታ ቅዱስ ገብርኤል ቤተ ክርስቲያን ዛሬ በአካላዊ ገጽታው ባይኖርም፣ ያ መቅደስ የሰራው መንፈሳዊ ህንጻ ግን አሁንም በምዕመናኑ ልብ ውስጥ ጸንቶ ይገኛል።

የ13ቱ ሰማዕታት ነፍስ በሰላም ታርፋለች፤ ደማቸው ግን ለትውልድ የሚተላለፍ የጽናት ትምህርት ሆኖ ይኖራል። የተሰደዱት ወገኖቻችን ዛሬ ሜዳ ላይ ቢሆኑም፣ የታሪክ ጌታ የሆነው አምላክ ነገን አዲስ አድርጎ ይሰራላቸዋል። የጥላቻ ኃይሎች በክፋታቸው መቅደሱን አፍርሰውታል፤ ሆኖም እውነተኛዋ ቤተ ክርስቲያን የድንጋይ እና የእንጨት ክምር ሳትሆን፣ ያቺ በስደት መሃልም ጽላቷን አቅፋ የምትጓዘዋ የሰው ልጅ ልብ ናት።

እስከዚያው ግን እንደ አቡነ ኤልሳዕ ጸሎት፤ ፈጣሪ የሞቱትን ነፍስ በመንግሥተ ሰማያት ያሳርፍ፣ የተፈናቀሉትን፣ የተራቡትን እና የተራቆቱትን ደግሞ በምህረት እጁ ይጎብኝ፣ ያጽናናም። ከጭስ እና ከአመድ በስተጀርባ፣ ብርሃን አለና።

06/02/2026

በእሳት የተፈተነው እምነት፡ ከአርሲ ተራሮች እስከ ዓለም አደባባይ የሚያስተጋባው የሰማዕታት ድምፅ

06/02/2026

በእሳት የተፈተነው እምነት፡ ከአርሲ ተራሮች እስከ ዓለም አደባባይ የሚያስተጋባው የሰማዕታት ድምፅ | ሁላችሁም እንድትመልከቱት እና ሼር እንድታርደጉት በእግዚአብሔር ስም እንለምናለን።

Faith Tested by Fire: The Echoing Voice of Arsi’s MartyrsThe Arsi ...

06/02/2026

ዜና ተዋሕዶ | ከግንቦት 23 ቀን 2018 ዓ.ም. ጀምሮ በአርሲ ሀገረ ስብከት ስር በሚገኙ የተለያዩ ወረዳዎች ውስጥ በኦርቶዶክስ እምነት ተከታዮች ላይ በተፈጸመ ጥቃት የ13 ሰዎች ሕይወት ማለፉን እና ከፍተኛ የንብረት ውድመት መድረሱን የአርሲና ሶማሌ ክልል ጅግጅጋ አህጉረ ስብከት ሊቀ ጳጳስ እና የቅዱስ ሲኖዶስ አባል ብፁዕ አቡነ ኤልሳዕ ባወጡት የሀዘን መግለጫ አስታውቀዋል። ጥቃቱ የተፈጸመው በአሰኮ፣ በሽርካ እና በሆንቆሎ ዋቤ ወረዳዎች ውስጥ መሆኑ ተገልጿል።

በአህጉረ ስብከቱ መግለጫ መሠረ በጥቃቱ ሳቢያ በአሰኮ ወረዳ የሚገኘው እና የ101 ዓመት ዕድሜ ያስቆጠረው የጠላታ ቅዱስ ገብርኤል ቤተ ክርስቲያን ሙሉ በሙሉ በእሳት ወድሟል። በተመሳሳይ ሁኔታ የካራ ኩፍተና መድኃኔ ዓለም ቤተ ክርስቲያን ላይ ዘረፋ የተካሄደ ሲሆን፣ ምዕመናን የቤተ ክርስቲያኑን ጽላት ይዘው ለመሰደድ መገደዳቸውና መኖሪያ ቤቶቻቸውም መቃጠላቸው ተጠቅሷል።

በዚህ አሰቃቂ ጥቃት ሳቢያ በአጠቃላይ የ13 ሰዎች ሕይወት ያለፈ ሲሆን፣ ከተገደሉት መካከልም የ70 እና የ80 ዓመት አረጋውያን፣ ወጣቶች እንዲሁም አንድ የሚሊሻ አባል ይገኙበታል። በተጨማሪም በአሰኮ ወረዳ ብቻ ከ280 በላይ የሚሆኑ ዜጎች ከመኖሪያ ቀያቸው መፈናቀላቸውንና ንብረቶቻቸው እንዲሁም ከብቶቻቸው መዘረፋቸውን ሊቀ ጳጳሱ በመግለጫቸው አብራርተዋል።

ብፁዕ አቡነ ኤልሳዕ በጥቃቱ ሳቢያ የተሰማቸውን ጥልቅ ሐዘን በመግለጽ፣ ሕይወታቸውን ላጡት ወገኖች የነፍስ ማርታን፣ ለተጎዱት እና ለተፈናቀሉት ምዕመናንም መጽናናትን ተመኝተዋል። በአሁኑ ወቅት ከጥቃቱ የተረፉትና የተፈናቀሉት ወገኖች መጠለያ አጥተው በሜዳ ላይ ወድቀው እንደሚገኙ የጠቀሰው መግለጫው፣ ሁኔታው እጅግ አሳሳቢ መሆኑን አመልክቷል።

05/17/2026

የካናዳ መንግስት በኢትዮጵያ ያለውን የጸጥታ ሁኔታ፣ የነዳጅ እጥረት እና የታጠቁ ግጭቶችን መነሻ በማድረግ፤ ዜጎቹ እጅግ አስፈላጊ ካልሆነ በስተቀር ወደ ሀገሪቱ ከመጓዝ እንዲቆጠቡ የሚያሳስብ አዲስ የጉዞ ማስጠንቀቂያ አውጥቷል። በዚህ ማስጠንቀቂያ መሰረት መዲናዋ አዲስ አበባን በተመለከተ ጉዞ ሙሉ በሙሉ ያልተከለከለ ቢሆንም፣ ጎብኚዎች ከፍተኛ ጥንቃቄ እንዲያደርጉ መክሯል።

መንግስት በተለይም በሰሜኑ የሀገሪቱ ክፍል በሚገኙት አማራ፣ ቤንሻንጉል ጉሙዝ እና ትግራይ ክልሎች፣ እንዲሁም በማዕከላዊ ኢትዮጵያ የጋምቤላ እና የተለያዩ የኦሮሚያ ዞኖች ውስጥ ያለው የጸጥታ ሁኔታ ሊተነበይ የማይችል እና አደገኛ በመሆኑ ዜጎቹ ወደነዚህ ስፍራዎች ፈጽሞ እንዳይጓዙ አግዷል። በተመሳሳይ ከኤርትራ፣ ሶማሊያ፣ ኬንያ እና ሱዳን ጋር በሚያዋስኑ የድንበር አካባቢዎችም ከፍተኛ የጸጥታ ስጋት በመኖሩ ጉዞ ተከልክሏል።

በመላው ሀገሪቱ እያጋጠመ ያለው የነዳጅ እጥረትም ሌላው ትኩረት የተሰጠው ጉዳይ ሲሆን፣ ይህ እጥረት የትራንስፖርት፣ የመብራት እና የኢንተርኔት አገልግሎት መቆራረጥን እያስከተለ በመሆኑ ሀገሪቱን አቋርጦ ለመጓዝ እጅግ አዳጋች ሊሆን እንደሚችል አስታውቋል። ከዚህም በተጨማሪ ሰኔ 1 ቀን 2026 ለሚካሄደው 7ኛ ሀገራዊ ምርጫ የቅድመ-ምርጫ ድባቡ ውጥረት የበዛበት ሊሆን ስለሚችል፣ ዜጎች ከትላልቅ ስብሰባዎች እና ሰልፎች እንዲርቁ አሳስቧል።

ከወንጀል እና ደህንነት አንጻር መዲናዋ አዲስ አበባን ጨምሮ በተለይም ቦሌ፣ መስቀል አደባባይ፣ መርካቶ እና እንጦጦ አካባቢዎች የኪስ ጥለቃ እና ዘረፋ ሊያጋጥሙ እንደሚችሉ፣ ከምሽት በኋላ ደግሞ ብቻን መንቀሳቀስ አደገኛ ሊሆን እንደሚችል አስጠንቅቋል። በኦሮሚያ፣ ጋምቤላ እና ሶማሌ ክልል ድንበሮች ደግሞ የጠለፋ ወንጀል ስጋት መኖሩን አመላክቷል። በመጨረሻም የዝንጀሮ ፈንጣጣ (Mpox) ስርጭትን ለመከላከል ወደ ኢትዮጵያ የሚገቡ መንገደኞች የጤና መግለጫ ቅጽ መሙላት እና ተጨማሪ ምርመራዎችን ማድረግ ሊጠበቅባቸው እንደሚችል በማስጠንቀቂያው ላይ ተጠቅሷል።

05/16/2026

የመነኮሳቱ መግለጫ መሠረታዊ ጭብጥ በቅዱስ ሲኖዶስ አባቶች ላይ የቀረበ የ"እረኝነት መጓደል" ክስ ነው። በክርስትና አስተምህሮ መሠረት፣ 'ኤጲስ ቆጶስ' (ጳጳስ) ማለት ጠባቂ፣ ተቆጣጣሪ እና ለመንጋው ነፍሱን አሳልፎ ለመስጠት የተጠራ አባት ማለት ነው። መግለጫው እንዳነሳው፣ ምእመናን እየተገደሉ እና እየተፈናቀሉ፣ የቤተ ክርስቲያን ሀብት እየተዘረፈ አባቶች "መንግሥትን ላለማስቀየም" ዝምታን መምረጣቸው ከመንፈሳዊው ሕግ ጋር በእጅጉ ይጋጫል።

"መልካም እረኛ እኔ ነኝ፤ መልካም እረኛ ነፍሱን ስለ በጎቹ ያኖራል። እረኛ ያልሆነው በጎቹም የእርሱ ያልሆኑ ሞያተኛ ግን ተኩላ ሲመጣ ባየ ጊዜ በጎቹን ትቶ ይሸሻል፤ ተኩላም ይነጥቃቸዋል በጎቹንም ይበትናቸዋል።" (የዮሐንስ ወንጌል 10፥11-12)

ይህ የጌታ የኢየሱስ ክርስቶስ ቃል፣ የመነኮሳቱ ጉባኤ ሲኖዶሱን "መንጋውን ለተኩላ አሳልፋችሁ ሰጥታችኋል" ብሎ ለወቀሰበት ነጥብ ትልቁ መንፈሳዊ ሚዛን ነው። አባቶች ሰላምን እና መረጋጋትን ፈልገው ዲፕሎማሲያዊ አካሄድን መርጠው ሊሆን ቢችልም፣ መንፈሳዊው ሚዛን ግን ደም ሲፈስ እና ግፍ ሲበዛ ቤተ ክርስቲያን ዲፕሎማት ሳይሆን የነቢያትን የጩኸት ድምጽ እንድታሰማ ይጠይቃል።

መግለጫው ሲኖዶሱን "ከእግዚአብሔር ይልቅ ሰውን መፍራት" በሚል በብርቱ ኮንኗል። ቤተ ክርስቲያን በባህሪዋ ሥጋዊ ኃይልን ወይም ምድራዊ ሥልጣንን ፈርታ እውነትን ከመናገር ወደ ኋላ እንድትል አልተጠራችም። ሐዋርያት በአይሁድ ሸንጎ ፊት ቀርበው ዝም እንዲሉ ሲታዘዙ የመለሱት ምላሽ፣ የቤተ ክርስቲያን አባቶች በማንኛውም ዘመን ሊኖራቸው የሚገባውን አቋም ያሳያል።

"ጴጥሮስና ሐዋርያትም መልሰው አሉ፦ ከሰው ይልቅ ለእግዚአብሔር ልንታዘዝ ይገባል።" (የሐዋርያት ሥራ 5፥29)

የመነኮሳቱ ጉባኤ ትችት የሚያሳየው፣ ሲኖዶሱ ወቅታዊ ሁኔታን ላለማባባስ በማሰብ የሚያወጣቸው "ለባለሥልጣናት ማስታገሻ" የሆኑ መግለጫዎች፣ በእግዚአብሔር ፊት ተጠያቂነትን የሚያመጡ መሆናቸውን ነው። የቤተ ክርስቲያን አባቶች መስቀል የያዙት ለመከራ እና ለሰማዕትነት እንጂ፣ ከምድራዊ ባለሥልጣናት ጋር ተሞዳሙዶ ለማለፍ ባለመሆኑ ይህ ትችት መንፈሳዊ እና ታሪካዊ ክብደት አለው።

መግለጫው በውጭ ሀገር (ዲያስፖራ) በሚገኙ ሊቃነ ጳጳሳት ላይ ያቀረበው ትችት ሌላው አሳሳቢ መንፈሳዊ ነጥብ ነው። በውጭ ሀገር ሲሆኑ እንደ ቆራጥ እና ለመንጋው አሳቢ መስለው፣ አዲስ አበባ ሲገቡ ግን የተለየ አቋም ማራመድ በመንፈሳዊው ዓለም የግብዝነት (Hypocrisy) ማሳያ ተደርጎ ይወሰዳል። ክርስትና በማንኛውም መልክዓ ምድር ውስጥ የማይለወጥ አንድ ጽኑ አቋምን ይጠይቃል።

"ሁለት አሳብ ላለው በመንገዱም ሁሉ ለሚወላውል ሰው ጌታ አንዳች እንዲሰጠው አይምሰለው።" (የያዕቆብ መልእክት 1፥8)

እንደ መነኮሳቱ መግለጫ ከሆነ፣ እውነትን መመስከር ቦታን አይመርጥም። አባቶች ሀገር ቤትም ሆኑ ውጭ፣ ለቤተ ክርስቲያን እና ለእውነት ብቻ መቆም ሲገባቸው ማወላወላቸው በምእመናኑ ዘንድ መተማመንን ያሳጣቸዋል።

ወልታ ጽድቅ ዓለም አቀፍ የመነኮሳት ጉባኤ ማሳሰቢያውን ያጠናቀቀው አባቶች "በንስሐ ተመልሰው የመንጋውን ድምጽ እንዲሰሙ" በማሳሰብ ነው። ቤተ ክርስቲያን የቱንም ያህል በፈተና ብታልፍም፣ መፍትሔዋ የሚመነጨው ወደ ጥንታዊው የሐዋርያት መንገድ በመመለስ ነው። አባቶች የሕዝብን እንባ በማበስ፣ ግፍን በግልጽ በማውገዝ እና ለተገፉት ጠበቃ በመሆን ኃላፊነታቸውን ሊወጡ ይገባል የሚለው የዚህ መግለጫ መንፈሳዊ አንድምታ፣ ለዘመኑ የቤተ ክርስቲያን አመራር የቀረበ ከባድ የታሪክ እና የእምነት ጥሪ ነው።

"በእናንተ ዘንድ ያለውን የእግዚአብሔርን መንጋ ጠብቁ፤ እንደ እግዚአብሔር ፈቃድ በውድ እንጂ በግድ ሳይሆን፥ በበጎ ፈቃድ እንጂ መጥፎውን ረብ በመመኘት ሳይሆን ጎብኙት፤ ለመንጋው ምሳሌ ሁኑ እንጂ ማኅበሮቻችሁን በኃይል አትግዙ።" (1ኛ የጴጥሮስ መልእክት 5፥2-3)

05/15/2026

እንደዚህ ዓይነት ፎቶ አንስታችሁ የምትለጥፉ ግን እረፉ!

05/15/2026

Minnesota Debrselam Medhanialem EOTC

05/15/2026

በኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን የምሥራቅ ወለጋ ሀገረ ስብከት ውስጥ የተፈጸመው የወርቅ ጽላት መጥፋት ዜና፣ ከቁሳዊ ክስረት ባለፈ እጅግ ጥልቅ የሆነ መንፈሳዊ ውድቀትን እና የዘመኑን የቤተ ክርስቲያን ፈተና ቁልጭ አድርጎ የሚያሳይ አሳዛኝ ክስተት ነው። ጽላት በቤተ ክርስቲያኒቱ አስተምህሮ የእግዚአብሔር ህልውና መገለጫ፣ የቃል ኪዳኑ ታቦት እና የቤተ መቅደሱ ልብ ነው። ይህ እጅግ የተቀደሰ ንዋየ ቅድሳት በልዩ ጥበቃ ከሚገኝበት ክፍል ውስጥ፣ ያውም የቤተ ክርስቲያኒቱን አደራ ከተቀበሉ ከፍተኛ አባቶች (ጳጳሳት) እጅ ሾልኮ ጠፍቷል መባሉ፣ በመጽሐፈ ሳሙኤል "የእግዚአብሔር ታቦት ተማርካለችና ክብር ከእስራኤል ለቀቀ" (፩ኛ ሳሙኤል ፬፥፳፪) የተባለውን ያሳዛኝ የታሪክ ምዕራፍ በድጋሚ ህያው የሚያደርግ ነው።

ከሁሉ በላይ ልብን የሚያቆስለው እና አሳሳቢ የሆነው ጉዳይ፣ የጣት መጠቋቆሙ ያረፈው መንጋውን እንዲጠብቁ፣ መቅደሱን እንዲቀድሱ እና ለምእመናን አርዓያ እንዲሆኑ በተሾሙ አባቶች ላይ መሆኑ ነው። ሀገረ ስብከቱ በግልጽ በደብዳቤው እንዳሰፈረው፣ የልዩ ክፍሉን ቁልፍ የተረከቡት ብፁዓን አባቶች ንብረቱ የት እንደደረሰ እንዲጠየቁ ማሳሰቡ፣ በቤተ ክርስቲያኒቱ መዋቅር ውስጥ ያለውን የሥነ-ምግባር መሸርሸር ያጋልጣል። ጌታችን መድኃኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስ በመቅደሱ ሲነግዱ የነበሩትን ገልብጦ "ቤቴ የጸሎት ቤት ትባላለች፤ እናንተ ግን የሌቦች ዋሻ አደረጋችኋት" (ማቴዎስ ፳፩፥፲፫) በማለት የገሰጸው ኃይለኛ ቃል፣ ዛሬም የመቅደሱን ንብረት ለግል ጥቅም በሚያውሉ እና ኃላፊነታቸውን በዘነጉ የዘመናችን "ካህናት" ላይ በብርቱ የሚጮኽ ነው። አደራን መብላት፣ ያውም የእግዚአብሔርን ንብረት መመዝበር፣ ከሰብዓዊ ሌብነት አልፎ መለኮታዊ ክህደት ነው።

በሌላ በኩል የዚህ ጉዳይ ሌላኛው አሳሳቢ ገጽታ የመንበረ ፓትርያርክ ጠቅላይ ቤተ ክህነት አፋጣኝ ምላሽ አለመስጠት እና ዝምታ ነው። ሀገረ ስብከቱ አፋጣኝ ምርመራ እንዲደረግለት ቢማጸንም፣ የበላይ አካሉ ጉዳዩን በቸልታ ማለፉ "ኃጢአቱን የሚሰውር አይለማም፤ የሚናዘዝና የሚተዋት ግን ምሕረትን ያገኛል" (ምሳሌ ፳፰፥፲፫) የሚለውን መለኮታዊ መመሪያ የሚጻረር ነው። ቤተ ክርስቲያን የእውነት ዓምድና መሠረት እንደመሆኗ፣ በውስጧ የሚፈጸሙ የጨለማ ሥራዎችን ወደ ብርሃን በማውጣት ፍትሕን ልታሰፍን ግድ ይላታል። የፍትሕ መጓተት ወንጀለኞችን ከማበረታታቱ ባሻገር፣ በመንጋው ዘንድ ከፍተኛ የሆነ ጥርጣሬን እና ቁጣን እያጫረ ይገኛል።

የዚህ ድርጊት መዘዝ በግለሰቦች ኃጢአት ብቻ የሚያበቃ አይደለም፤ "ስለ እናንተ የእግዚአብሔር ስም በአሕዛብ መካከል ይሰደባል" (ሮሜ ፪፥፳፬) ተብሎ እንደተጻፈው፣ በጥቂት አደራ በሊታዎች ምክንያት የቤተ ክርስቲያኒቱ ክብር እና ታማኝነት በአደባባይ እየተፈተነ ነው። ምእመኑ ዓይኑን ጥሎ በሚያያቸው አባቶች ዘንድ እንዲህ ዓይነት አሳፋሪ የንብረት መጥፋት ሲሰማ መንፈሳዊ ልሽቀት ይፈጠራል። በመሆኑም ቅዱስ ሲኖዶስ እና የሚመለከታቸው አካላት "አትሳቱ፤ እግዚአብሔር አይዘበትበትም" (ገላትያ ፮፥፯) የሚለውን ቃል በማሰብ፣ አድልዎ የሌለበት ጥብቅ ምርመራ በማድረግ እውነታውን ለሕዝቡ ሊያሳውቁ፣ የጠፋውን ንዋየ ቅድሳት ሊያስመልሱ እና መቅደሱን ከነቀፋ ሊያጸዱ ይገባል። ይህ ካልሆነ ግን የታሪክም፣ የትውልድም፣ ከሁሉ በላይ ደግሞ የእግዚአብሔር የፍርድ ሚዛን አይምራቸውም።