30/10/2025
Rồi một ngày, bạn sẽ nhận ra ....
khởi nghiệp không chỉ là chuyện sản phẩm, mô hình hay vốn liếng.
Nó còn là chuyện làm người.
Nhiều người bước vào con đường này với khát khao “làm điều lớn”,
muốn thay đổi thế giới, muốn được công nhận, muốn thành công thật nhanh.
Nhưng càng đi lâu, càng va đập, họ càng nhận ra:
Thứ khiến doanh nghiệp đứng vững, không phải là ý tưởng –
mà là con người thật đứng sau ý tưởng đó.
Carl Rogers, nhà tâm lý học nổi tiếng, từng nói:
“Điều độc đáo và tuyệt vời nhất về con người là sự chân thành được thể hiện khi họ chấp nhận chính mình.”
Câu nói đó, nghe tưởng triết lý, nhưng lại là nền tảng sống còn trong khởi nghiệp.
Vì nếu bạn không thật với chính mình – bạn sẽ xây một doanh nghiệp giả.
Một mô hình chạy theo trend.
Một thương hiệu cố gồng cho sang.
Một người sáng lập chỉ biết nói cho hay mà không dám thừa nhận: “Tôi đang sai.”
Sự giả vờ trong kinh doanh thường bắt đầu bằng một câu nói đơn giản:
“Cứ làm cho người ta thích trước đã.”
Nhưng rồi, chính nó làm bạn mất đi cái “hồn” ban đầu.
Còn Maya Angelou từng nhắn nhủ:
“Khi bạn biết điều gì đó tốt hơn, bạn hãy làm điều đó tốt hơn.”
Câu này – chính là định nghĩa thật nhất về sự tiến bộ trong kinh doanh.
Không ai khởi nghiệp mà làm đúng ngay từ đầu.
Không ai có tri thức toàn vẹn, kỹ năng hoàn hảo hay tầm nhìn siêu phàm ngay bước một.
Nhưng điều làm nên khác biệt là:
Biết sai, và dám sửa.
Biết mình còn thiếu, và học thêm.
Biết hôm nay chưa đủ, nhưng ngày mai sẽ làm tốt hơn một chút.
Vậy nên, lòng tốt trong kinh doanh không phải là:
– Nói hay để làm hài lòng khách hàng.
– Tặng miễn phí cho có tiếng.
– Hay giả vờ “chân thành” trong từng bài post marketing.
Mà là:
Sống thật, làm thật, và phục vụ thật.
Là khi bạn dám nói “Tôi chưa làm được, nhưng tôi sẽ làm được.”
Là khi bạn không hứa những điều lớn lao, mà giữ lời ở những điều nhỏ nhặt.
Là khi bạn giúp nhân viên, đối tác, khách hàng –
không phải để ghi điểm, mà vì đó là cách đúng để làm.
Trong hành trình khởi nghiệp, có hai loại người rất dễ lẫn lộn:
Một – người muốn được yêu thích.
Hai – người muốn tạo giá trị.
Người đầu tiên thường chọn cách dễ nghe, dễ được vỗ tay.
Người thứ hai chọn cách đúng – dù bị chê bai, hiểu lầm, hay ghét bỏ.
Nhưng về lâu dài, chính người thứ hai mới là người xây được doanh nghiệp bền.
Bởi thị trường có thể bị “dụ” trong ngắn hạn,
nhưng khách hàng không ngu – họ cảm được đâu là sự thật.
Tôi từng thấy nhiều startup chết không phải vì hết tiền,
mà vì hết niềm tin.
Không phải niềm tin từ nhà đầu tư hay khách hàng –
mà là niềm tin của chính founder vào thứ mình đang làm.
Vì khi bạn làm thứ mà mình không tin, bạn sẽ không dám đi đường dài.
Khi bạn giả vờ quan tâm khách hàng, bạn sẽ không chịu nổi áp lực khi họ quay lưng.
Và khi bạn chỉ sống để “làm vừa lòng” người khác, bạn sẽ đánh mất bản thân.
Có một điều thú vị trong khởi nghiệp mà ít ai để ý:
Càng “thật”, càng “chậm”, nhưng lại càng sống lâu.
Doanh nghiệp càng có linh hồn, càng dễ được người khác yêu thương.
Vì con người vốn bị thu hút bởi sự chân thành.
Họ có thể không nói ra,
nhưng họ luôn nhận ra đâu là người làm bằng tâm,
và đâu là người chỉ đang “bán cảm xúc”.
Lòng tốt trong kinh doanh —
không phải là sự yếu mềm hay chiều lòng người khác.
Mà là sự dũng cảm dám đối diện với thật – kể cả khi sự thật không đẹp.
Là khi bạn dám nói “chúng tôi đang gặp khó khăn” thay vì tô vẽ màu hồng.
Là khi bạn dám cắt lỗ, dừng lại, điều chỉnh – thay vì cố giữ thể diện.
Là khi bạn chọn đúng – thay vì chọn dễ.
Thật ra, sự chân thành trong kinh doanh,
chính là nền tảng của niềm tin –
và niềm tin là nền tảng của mọi giao dịch.
Người ta không mua vì quảng cáo,
mà vì họ tin bạn sẽ làm đúng điều bạn nói.
Khởi nghiệp là hành trình dài,
và trong hành trình đó, thứ giữ bạn lại không phải là vốn –
mà là uy tín.
Mà uy tín – chỉ đến từ sự chân thành.
Vậy nên, đừng chạy theo việc “làm người khác hài lòng”.
Hãy tập trung vào việc làm điều đúng – mỗi ngày, hơn hôm qua một chút.
Vì cuối cùng, một doanh nghiệp sống được,
không phải là doanh nghiệp làm người khác vui,
mà là doanh nghiệp khiến người khác tin.
Và niềm tin ấy, không cần hô hào, không cần slogan,
chỉ cần thể hiện qua cách bạn đối xử với con người – mỗi ngày một thật hơn.
Khởi nghiệp là học cách làm người trước khi làm chủ.
Mà làm người, đôi khi chỉ đơn giản là:
– Biết mình là ai.
– Biết mình muốn gì.
– Và dám sống thật, dù khó.
Vì một founder chân thành có thể xây dựng công ty chân thành.
Một công ty chân thành có thể tạo ra sản phẩm có hồn.
Và sản phẩm có hồn —
sẽ luôn tìm được khách hàng có tim.
- ST-