Rito Ra Vatsonga

Rito Ra Vatsonga Hi xihangalasamahungu xa Vatsonga lexi tiselaka vaaki mahungu ya ntiyiso, hi ririmi ra Xitsonga.

Hi tivisa hi:
• Mahungu ya siku na siku
• Politiki
• Madzolonga
• Dyondzo
• Timhaka ta ikhonomi
Xikongomelo xa hina i ku nyika vaaki rungula leri tshembekaka.

Vaxavisi va swidzidziharisi va biwe hi xibakele endzhaku ka loko maphorisa ma khomile muxavisi loyi a ehleketiwaka, wa m...
09/03/2026

Vaxavisi va swidzidziharisi va biwe hi xibakele endzhaku ka loko maphorisa ma khomile muxavisi loyi a ehleketiwaka, wa malembe ya 25, kwalomu ka 08:30 hi Mugqivela, 07 Nyenyankulu 2026, endzhaku ka ku kumiwa mbangi (fole ra rihlaza) leyi endlaka nkoka lowu ringanyetiwaka eka R478 000 endzeni ka movha wa yena e Upington.

Swirho swa South African Police Service a swi ri karhi swi endla patrol ya masiku hinkwawo etlhelo ka Schroder Street e Upington loko swi vona movha naswona muchayeri a kombisa mahanyelo lama kanakanisaka loko a vona movha wa maphorisa.

Loyi a hehliwaka u ringetile ku cinca layini hi xihatla, leswi endleke leswaku maphorisa ma n’wi yimisa. Loko a komberiwa ku humesa layisense ya ku chayela, u tsandzekile ku yi humesa.

Loko maphorisa ma ri karhi ma vulavula na muchayeri, swirho leswi xalamukeke swi vone nun’hwelo wo tiya wa mbangi (fole ra rihlaza) lowu humaka endzeni ka movha. Endzhaku ka sweswo va endlile ku lavisisa movha kutani va kuma tibegi to tala leti nga tele hi mbangi leti a ti layichiwile endzeni ka wona.

Wanuna loyi u khomiwile hi ku hatlisa naswona u hehliwile hi ku xavisa mbangi.

U languteriwile ku humelela emahlweni ka Upington Magistrate’s Court hi Musumbhunuku, 09 Nyenyankulu 2026.

Khomixinara wa Xifundzha xa ZF Mgcawu District, Monica Sebili, u bumabumele swirho swa maphorisa hikwalaho ka ku tshama swi xalamukile na ku sivela ku hangalasiwa ka swidzidziharisi eka miganga. Nakambe u lemukisile vaxavisi va swidzidziharisi leswaku maphorisa ya ZFM District ma tirhisa ndlela ya zero tolerance eka ku lwisana na ku xavisiwa ka swidzidziharisi naswona ma ta ya emahlweni ma sivela tindlela hinkwato leti va tirhisaka ku tirha. 👍

Muchayeri wa movha u khomiwile hi ku diza xipikitere xale patwini hi R700 na nyama yo oxiwa.Muchayeri wa movha u yimisiw...
09/03/2026

Muchayeri wa movha u khomiwile hi ku diza xipikitere xale patwini hi R700 na nyama yo oxiwa.

Muchayeri wa movha u yimisiwile hikuva a ri karhi a chayela ehansi ka nkucetelo wa byalwa naswona a tlula mpimo wa rivilo leri pfumeleriweke.

Loko a swi lemuka leswaku a ta ya kongoma etisele ta maphorisa, u ringetile ku nyika va Road Traffic Inspectorate (RTI) R500, kutani a tlhela a engetela hi R200 na nyama yo oxiwa.

Mhaka hinkwayo ya ku ringeta ku nyika bribery yi tekiwile hi khamera naswona yi ta tirhisiwa ekhoto ku tiyisisa leswaku ku va na ku avanyisiwa loku humelelaka.

Vavanuna vambirhi lava humaka eka ndhawu ya Rasmeni eNgcobo, lava nga ni malembe ya 35 na 36, va khomiwile hi Mavandla y...
06/03/2026

Vavanuna vambirhi lava humaka eka ndhawu ya Rasmeni eNgcobo, lava nga ni malembe ya 35 na 36, va khomiwile hi Mavandla ya Mthatha Public Order Police (POP) hi Musumbhunuku, 04 Nyenyankulu 2026, kwalomu ka 08:00 nimixo, eNcise locality eMthatha, hikwalaho ka ku kumeka va ri na tinyimpfu ta 23 leti ehleketeleriwaka leswaku ti yiviwile na xibamu lexi nga riki na layisense xikan’we na tinhlamvu.

Timembara ta Mthatha POP ti tekile goza ra ku endla ntirho endzhaku ka loko va amukerile rungula mayelana na movha lowu a wu rhwala tinyimpfu leti ehleketeleriwaka leswaku ti yiviwile. Va vone Isuzu bakkie leyi a yi fambisana na nhlamuselo leyi nyikiweke eNcise locality. Loko va kambisisa lava khomiweke, wanuna wa 35 wa malembe u kumekile a ri na pistol ya 9mm leyi nga riki na layisense (leyi nomboro ya yona yi susiweke) xikan’we na 14 wa tinhlamvu leti hanyaka. Vavanuna lava vambirhi a va nga ri na matsalwa lama kombisaka ku xava kumbe ku fambisa tinyimpfu teto.

Ndzavisiso wa masungulo wu kombisile leswaku tinyimpfu teto ti ehleketeleriwa leswaku ti yiviwile emapurasi ya le Ngcobo naswona a ti ya xavisiwa eMthatha Link locality.

Bakkie leyi yi tekiwile hi maphorisa tanihi leswi yi tirhisiweke eku endleni ka vugevenga, kasi xibamu xi ta rhumeriwa eka ku kambisisiwa ka ballistic.

Vavanuna lava vambirhi va languteriwa ku humelela emahlweni ka Nkantoro wa Majisitirata wa Mthatha hi Ravuntlhanu, 06 Nyenyankulu 2026, va langutane na nandzu wa ku kumeka va ri na tinyimpfu leti ehleketeleriwaka leswaku ti yiviwile, kasi wanuna wa 35 wa malembe u ta tlhela a langutana na nandzu wo kumeka a ri na xibamu lexi nga riki na layisense na tinhlamvu.

NHLOKO-MHAKA: SAPS eNorthern Cape yi khomile 977 wa vahlambanyi hi nkarhi wa   IIKu tiyimisela ka South African Police S...
01/03/2026

NHLOKO-MHAKA: SAPS eNorthern Cape yi khomile 977 wa vahlambanyi hi nkarhi wa II

Ku tiyimisela ka South African Police Service (SAPS) eNorthern Cape ku vonake kahle hi nkarhi wa ku tirhisa II eka swifundzankulu hinkwaswo swa ntlhanu swa profense, leswi yiseke eka ku khomiwa ka 977 wa vahlambanyi.

Oporexini leyi yi endliwile ku sukela hi Musumbhunuku, ti 23 Nyenyankulu 2026 ku fika hi Sonto, ti 1 Nyenyenyani 2026. Yi katse magoza lama yaka emahlweni lama sekeriweke hi vuxokoxoko bya vutivi (intelligence-led operations), lama kongomeke eka ku lwa na vugevenga eka tindhawu leti hlawuriweke tanihi ti-hotspot, na ku tiyisa vuhlayiseki emimugangeni.

Magoza lama hlanganisiweke ma rhangeriwe hi Vaseketeri va Khomixinara wa Profense, Vakhomixinara va Swifundzankulu, Tinhloko ta Profense na vatirhi va le henhla, hi ku tirhisana na maendlelo man’wana ya nawu.

Hi nkarhi wa oporexini leyi, tindhawu to tala ti kambisisiwile. Leswi swi katsa ku kambela vanhu va 25 464 na timovha ta 11 559.

Magoza ya ntirho ma katsa ku yimisa na ku kambela, ma-patrol ya ku vonakala swinene, tindhawu to kambela timovha (VCPs), na ku pfala magondzo. Vanhu vo tala va khomiwile hikwalaho ka ku chayela va dakwile hi byala na ku dakwa erivaleni.

Ku engetela kwalaho, mintlawa ya swirho swo hambanahambana yi nghenele eka matirhelo ya ku tirhisana eka mipfuka ya swifundzankulu leswi hlanganisiweke, lama lawuriweke hi profense ya Free State.

Magoza lawa ma yisile eka ku lwisana na vugevenga eka mipfuka ya profense.

Vaphenyi va endle matirhelo yo landzelerisa, leswi yiseke eka ku khomiwa ka vahlambanyi lava a va laveka lava a va ri karhi va papalata nawu hikwalaho ka milandzu yo hambanahambana.

Ku endliwile na ku kambela ka ku landzelela nawu eka tindhawu to xavisa byala, vaxavisi va swilo leswi tirhisiweke (second-hand goods), tindhawu ta swikhumba swa tinsimbi (scrapyards), tindhawu to tlhela ti tirhisa swilo (recycling facilities), vaxavisi va swibamu, mabindzu ya le swimitini, timayini na mapurasi ku tiyisisa leswaku nawu wa landzeleriwa.

Hi ku landzela leswi, tindhawu ta 24 leti a ti xavisa byala handle ka layisense ti pfariwile.

Xirhambo eka ti artist hiva ka SAMPRA please don’t miss the opportunity SAMPRA yi khome ti mali totala ta ti artist vase...
01/03/2026

Xirhambo eka ti artist hiva ka SAMPRA please don’t miss the opportunity SAMPRA yi khome ti mali totala ta ti artist vaseketeri advice your favourite artists vata kota ku claim ti mali ta vona ta khale.

Ku tiyimisela loku nga heriki ka swirho swa Frances Baard District Illicit Mining Task Team ku paluxile swidzidziharisi ...
01/03/2026

Ku tiyimisela loku nga heriki ka swirho swa Frances Baard District Illicit Mining Task Team ku paluxile swidzidziharisi endzhaku ka ku amukela vuxokoxoko lebyi a byi kombisa leswaku ku nga ha va na swidzidziharisi leswi fihliweke eka yindlu yin’wana eWarrenton hi Mugqivela, ti 28 Nyenyankulu 2026.

Ntlawa lowu wa swirho swo hambanahambana wu kambisisile yindlu leyi vuriwaka leswaku yi nghenele eka mintirho leyi fambelanaka na swidzidziharisi.

Ku phenyisisa ku yisile eka ku khomiwa ka vavanuna vambirhi va malembe ya 30 na 38, naswona ku tekiwile timbilwa ta mandrax na tik leti endlaka ntsengo lowu ringanyetiwaka eka R5 600-00.

Vavanuna lava va khomiwile hikwalaho ka ku va ni swidzidziharisi.

Eka xiendlakalo xin’wana lexi nga fambelaniki na lexi, eKimberley, loko swirho swi ri karhi swi endla patrol eOld De Beers Road naswona swi ri karhi swi endla ku yimisa na ku kambela, swi lemukile wanuna loyi a wela xitarata, a ri ni swilo emapokothweni naswona a tikomba a nga tshembekangi.

Swirho swi yimise munhu loyi kutani swi n’wi kombela ku n’wi kambela.

Hi nkarhi wa ku kambela, maphorisa ma kumile tiselula to hambanahambana leti a ti funengetiwe hi plastiki yo ntima swin’we na mali leyi a ri na yona.

Endzhaku ka ku ya emahlweni na ku phenyisisa ekaya ka yena, ku kumekile tiselula tin’wana.

A nga kotanga ku hlamusela leswaku u ti kumile njhani tiselula leti kumekeke eka yena.

Muhlambanyi (42) u khomiwile hikwalaho ka ku va ni nhundzu leyi ehleketiwaka leswaku yi yiviwile naswona u pfaleriwile.

Vahlambanyi lava va languteriwile ku humelela eNtsindza wa vuavanyisi ku nga ri khale.

Ku sivela vugevenga bya ku cela hi ndlela leyi nga riki enawini ni vugevenga lebyi fambelanaka na kona swi ta ya emahlweni swi nga heri eka xifundzankulu lexi.

28/02/2026

KHOTI YA MANKWENG YI AVANYISA MUAMBI WA MATIKO YA LE HANDLE HI 12 WA MALANGUTU YA KU PFALELIWA EJELENI

Khoti ya le Mankweng yi avanyisile wanuna wa malembe ya 35, la humaka etikweni ra le handle, hi ku n’wi nyika khume-mbirhi (12) wa malembe ya ku pfaleriwa ejele hi ku tlula Nawu wa Vuhungasi bya Vafambi (Immigration Act) na ku kumeka a ri ni movha lowu yiviweke. Ku avanyisiwa loku ku humelerile hi Ravuntlhanu, ti 27 Nyenyankulu 2026.

Ku avanyisiwa loku ku landzele matshalatshala lama hlanganisiweke kahle ya ku lwisana na ku xavisisa hi ndlela yo biha, lama endliweke hi Ravunharhu, ti 27 Mhawuri 2025, eSolomondale endhawini ya vuphorisa bya Sebayeng, eXifundzheni xa Capricorn.

Matshalatshala lawa ma endliwile hi swirho swa South African Police Service Limpopo Tracking Team na Limpopo Provincial Investigations Unit, leswi tirhisaneke na mabindzu ya vuhlayiseki ya le handle ku katsa na Tshimollo Security and Investigation na Shadow Secure Security.

Maphorisa ma amukerile vuxokoxoko bya vutlhari lebyi kombiseke leswaku ku ni Toyota Prado VX ya muhlovo wo basa, leyi nga na nkoka lowu ringana R900 000, leyi yiviweke eGauteng naswona a yi kongome ku nghenisiwa eZimbabwe hi ndlela yo ka yi nga ri enawini.

Hi nkarhi wa ntirho lowu, movha wu voniwile wu famba hi patu ra R71 wu kongoma eMankweng. Loko maphorisa ma ringeta ku yimisa movha, muchayeri loyi a tivekaka tanihi Kenias Chimbwanda u balekile hi rivilo a kongoma eSolomondale.

Ku landzeleriwa ku landzelerile, naswona movha wu lahlekeriwe hi vulawuri kutani wu thumbeka ekusuhi na layini ya xitimela ya le Solomondale, wu tlhela wu ba movha wa nhloko ya xikolo xa laha kaya. Movha lowu yiviweke wu kumekile endzhaku eka swihlahleni ekusuhi na patu ra R81.

Vulavisisi byi kombisile leswaku movha lowu wu tivisiwile tanihi lowu yiviweke hi nkarhi wa 09:00 hi siku rero etindhawini ta vuphorisa bya Lyttelton ePretoria.

Muhehliwa u khomiwile hi nkarhi wolowo naswona u tshamile ehansi ka vuhlayiseki ku fikela loko a avanyisiwa.

Vulawuri byi tlhele byi tiyisisa ku tiyimisela ka byona ku lwisana na swiyenge leswi xavisaka mimovha hi ndlela yo ka yi nga ri enawini leswi tirhaka ku tlula mindzilekano ya swifundzha na matiko.

Address

Polokwane
0727

Telephone

+27712246244

Website

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when Rito Ra Vatsonga posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Share