12/05/2026
Pse nuk duhet të lahen lulet e kamomilit?
Përgatiti: Besnik Ismailati
Tani është periudha e mbledhjes dhe tharjes së kamomilit sipas teknikave tradicionale, pra lulet e vjela apo të grumbulluara vendosen për tharje në hije dhe në vende të ajrosura, pa qenë nevoja e larjes së tyre me ujë dhe sodë buke për ta pastruar nga pluhuri dhe mikrobet. Por le ta spegojmë pse nuk duhet vepruar kështu:
Të gjithë e dimë se kamomil është një nga bimët mjekësore më të përdorura në traditën popullore, i njohur për vetitë e tij qetësuese, aromatike dhe kuruese, prandaj për shkak të këtyre vlerave, mënyra e mbledhjes dhe tharjes së tij ka rëndësi të veçantë. Gjatë periudhës së mbledhjes nga njerëz të ndryshëm lind pyetja nëse kamomili duhet larë apo jo me ujë dhe sodë buke para tharjes. Në pamje të parë ky veprim mund të duket si mënyrë e drejtë për ta pastruar nga pluhuri dhe mikrobet, por në praktikë dhe nga ana teknike kjo nuk rekomandohet, sepse lulet e kamomilit janë shumë delikate dhe përmbajnë vajra esencialë, flavonoide dhe substanca aromatike që japin efektin qetësues dhe medicinal. Këta përbërës janë të ndjeshëm ndaj ujit dhe lagështirës dhe larja me ujë e luleve shpëlan një pjesë të vajrave esencialë dhe polenit ku përqendrohen shumë nga substancat aktive të bimës. Për pasojë, kamomili do të humbasë aromën karakteristike dhe do të ulen vlerat e tij kuruese. Nga ana tjetër lulja kur lahet thith lagështirë dhe bëhet më e vështirë për t’u tharë natyrshëm. Nëse tharja nuk bëhet menjëherë dhe në kushte shumë të mira ajrosjeje, atëhere mund të krijohen procese fermentimi ose myk i padukshëm që ulin cilësinë e bimës. Edhe përdorimi i sodës së bukës nuk është i këshillueshëm, sepse ajo ndryshon pH natyral të bimës dhe mund të ndikojë në strukturën kimike të substancave aktive. Prandaj, mënyra më e mirë sipas traditës dhe profesionalusht është që
kamomili të mblidhet në mot të thatë, në zona të pastra larg ndotjes, të shkundet lehtë nga pluhuri
dhe të thahet në hije në vende të ajrosura mirë.
Një kamomil cilësor pas tharjes në këtë mënyrë e ruan më mirë aromën e fortë, ngjyrën e verdhë në të artë të qendrës së lules dhe vetitë e tij natyrale shëruese.
Siç u sqarua edhe më lart, kamomil nuk rekomandohet të lahet me ujë dhe veçanërisht me sodë buke para tharjes, pasi lulet e tij janë shumë delikate dhe thithin lagështirë. Nga ana tjetër, larja e luleve para tharjes ul aromën dhe një pjesë të vajrave esencialë. Nëse ato nuk do të thahen menjëherë dhe plotësisht, mund të marrin myk ose të nxihen, ndërsa soda e bukës mund të ndryshojë strukturën natyrore të lules dhe shijen.
Sipas traditës kamomili duhet të mblidhet në mot të thatë, të zgjidhet i pastër larg pluhurit e ndotjes, të shkundet lehtë me dorë dhe të thahet në hije e në vende të ajrosura. Vetëm në raste kur lulet e kamomilit janë shumë të ndotura, mund të shpëlahen shpejt, por kjo praktikë zakonisht bëhet për përdorimin e tij të menjëhershëm dhe jo për tharje afatgjatë.
Edhe diçka më sqaruese: kamomili përmban përbërës shumë të ndjeshëm, sidomos vajrat esencialë (azuleni dhe bisabololi), flavonoidet, sikurse edhe substanca aromatike dhe qetësuese.
Këta përbërës kanë vetinë që të treten pjesërisht në ujë, avullojnë lehtë dhe dëmtohen nga prania e lagështirës së tepërt dhe temperaturave të larta.
Kur kamomili lahet, atëhere uji shpëlan një pjesë të vajrave esencialë, sidomos polenin dhe shtresën sipërfaqësore ku ndodhen aromat dhe substancat aktive. Nëpërmjet larjes do të rritet lagështira brenda lules, pasi vetë lulja e kamomilit është sfungjerore dhe mban ujë dhe gjatë tharjes mund të ndodhë fermentim mikroskopik ose krijini i një myku të padukshëm. Po kështu përdorimi i sodës së bukës gjatë larjes së luleve, do të ndryshojë pH e tyre, kur dihet se shumë substanca aktive bimore janë të qëndrueshme vetëm në mjedis natyral. Por
alkaliniteti i sodës mund të ndikojë në strukturën kimike të vajrave dhe flavonoideve dhe kështu do të ulet cilësia farmakologjike e lules. Kamomili i larë me ujë dhe sodë mund të duket i pastër vizualisht, por në fakt ai ka më pak aromë, ngjyrë dhe efekt qetësues. Prandaj në fitoterapi dhe në përpunimin profesional të bimëve mjekësore, gjithnjë duhet të kihet parasysh e të bëhet kujdes që bimët mjekësore aromatike zakonisht nuk duhet të lahen para tharjes, por të mblidhen në zona të pastra, të seleksionohen me dorë dhe të thahen shpejt në hije e me ajrosje natyrale.
Një nga shenjat e kamomilit cilësor është që pas tharjes ai ruan aromën e fortë dhe ngjyrën e verdhë në të artë në qendrën e lules, veti e cila do të dobësohet, nëse ai do të lahet me ujë.
