08/11/2025
🕉️ कथा: जनक र अष्टावक्र — “साँचो ज्ञान के हो?”
राजा जनक (सीताको पिता) केवल धर्मशील राजा मात्र होइन, महान दार्शनिक पनि थिए।
उनी सधैं सोध्थे —
“साँचो आत्मज्ञान कसरी पाइन्छ?”धेरै ज्ञानीहरू दरबारमा आए तर जनक सन्तुष्ट भएनन्।
एकदिन टाढाबाट एक युवा ऋषि अष्टावक्र उनको दरबारमा आए।
उनी शारीरिक रूपमा विकृत (आठ ठाउँबाट टेढा–मेढा) थिए, त्यसैले नाम थियो अष्टावक्र।
दरबारका पण्डितहरूले उनको रूप देखेर हाँसे। अष्टावक्र शान्त स्वरमा भने —
“राजन्, यहाँ शरीर हेर्नेहरू छन्, आत्मा होइन।” जनक प्रभावित भए र सोधे: “हे ऋषि, आत्मज्ञान के हो?”
अष्टावक्रले भने —“राजन्, शरीर अस्थायी हो, मन परिवर्तनशील छ।
तर जसले यी सबैलाई देखिरहेको छ — त्यो ‘तिमी’ हो।त्यस ‘स्वयं’लाई जान्नु नै मोक्ष हो।”
जनक तुरुन्त मौन भए। त्यो क्षणमा उनले आत्म–साक्षात्कार गरे —
र दरबारमा मौन फैलियो।
