Outlook1

14/08/2026

«در پس آینه»
کتاب خاطرات سید آقا حسین سانچارکی؛ روزنامه‌نگار سابقه‌دار و معین نشراتی وزارت اطلاعات و فرهنگ حکومت پیشین افغانستان چاپ و منتشر شد.
سانچارکی قلم ظریفی در خاطره‌نویسی دارد. واژه‌ها در قلم وی به سراغ نکات باریک و ذره‌بینی رویدادها می‌رود. نبشته‌های قبلی سانچارکی از چنین ویژگی‌هایی برخوردار بوده است. امیدوارم این کتاب وی که شامل خاطرات سانچارکی در پی سقوط اول حکومت و آمدن گروه طا-لبان، مهاجرت وی به هالند و هم‌چنین وقایع دوره جمهوریت است نیز از این ویژگی‌های نوشتاری سانچارکی برخوردار باشد ...

«در پس آینه»؛ خاطرات سانچارکی از دورهٔ جمهوریت
سید آقا حسین سانچارکی؛ روزنامه‌نگار سابقه‌دار و معین پیشین وزارت اطلاعات و فرهنگ افغانستان، از انتشار کتاب خاطرات خود با عنوان «در پسِ آینه» خبر داده؛ اثری که به گفتهٔ نویسنده، روایت تجربه‌های شخصی او از سال‌های آوارگی پس از سقوط نخست حکومت و سپس دو دههٔ دورهٔ جمهوریت افغانستان است.... .. او در پاسخ به این پرسش که هدف اصلی‌اش از نگارش کتاب چه بوده، به روزنامه راه مدنیت گفت: «من فقط تجربهٔ زیستهٔ خودم را نوشته‌ام. از لابه‌لای این نوشته یا روایت، خواننده می‌تواند ببیند چه نقاط مثبت یا منفی در کار سیاست و سیاستگران افغانستان وجود داشته است. تلاش من این بود که در روایت خود صادق و امین باشم.»
سانچارکی هدف دیگر خود از انتشار این خاطرات را ارایهٔ «روایت دست اول» از برخی رخدادهای مهم دو دههٔ جمهوریت عنوان کرده است. او می‌گوید در این اثر در پی نزدیک شدن پاسخی به این پرسش هم بوده که چرا نظام جمهوری افغانستان در نهایت به سوی فروپاشی پیش رفت...

🔸ادامه در بخش کامنت‌ها👇

12/08/2026

نامش را نمی‌دانم کیست که این آهنگ محلی هزارگی را می‌خواند، اما واقعا صدای دلنشینی دارد و زنگ دمبوره‌اش هم آدم را با خود می‌برد. به نظر من او هنرمند خوبی است و در این اجرا حتا از هنرمندان محلی هزارگی دیگر چون صفدر توکلی و سید انور آزاد هم دلنشین‌تر خوانده است. گوش فرا بدهید، دمبوره را بشنوید و از این نغمه‌ ناب و محلی لذت ببرید! 🎶❤️
#دمبوره #هزارگی #هنر #آهنگ #موسیقی

11/08/2026

آریانفر در نوشته‌ای با اشاره به گسترش فضای مجازی و افزایش آنچه جعل و تحریف رویدادهای تاریخی می‌داند، بر نیاز به بازنگری و بازنویسی تاریخ افغانستان تاکید کرده است. پیشنهاد او ایجاد انجمنی از پژوهشگران و متخصصان است تا تاریخ کشور بر پایهٔ اسناد، مدارک و روش‌های علمی دوباره بررسی شود.

پیشنهاد بازنگری تاریخ افغانستان؛ چه کسی روایت معتبر را تعیین می‌کند؟
گزارش تحلیلی | راه مدنیت
پیشنهاد ایجاد «انجمن بازنگری و بازنویسی تاریخ سرزمین ما» از سوی عزیز آریانفر؛ پژوهشگر و نویسندهٔ اهل افغانستان، بحث تاریخ‌نگاری در کشور را دوباره مطرح کرده است؛ بحثی که یک سوی آن به ضرورت بررسی تاریخ بر بنیاد اسناد و روش‌های علمی برمی‌گردد و سوی دیگر آن به دشواری اعتماد به روایت‌هایی که در طول دهه‌ها با سیاست و منازعات هویتی گره خورده‌اند.

آریانفر در نوشته‌ای با اشاره به گسترش فضای مجازی و افزایش آنچه جعل و تحریف رویدادهای تاریخی می‌داند، بر نیاز به بازنگری و بازنویسی تاریخ افغانستان تاکید کرده است. پیشنهاد او ایجاد انجمنی از پژوهشگران و متخصصان است تا تاریخ کشور بر پایهٔ اسناد، مدارک و روش‌های علمی دوباره بررسی شود.

اما واکنش‌ها به این پیشنهاد نشان می‌دهد که مساله تنها پیدا کردن اسناد تازه و تصحیح روایت‌های پیشین نیست. پرسش دشوارتر این است که چگونه می‌توان میان روایت‌های متعارض تاریخی، معیاری پذیرفتنی برای سنجش اعتبار ایجاد کرد؟
🔸ادامه گزارش در بخش کامنت ها👇

11/08/2026

مهره ساغری؛ فعال حقوق بشر:
مبارزه علیه آپارتاید جنسیتی در افغانستان توقف‌ناپذیر خواهد بود
این فعال حقوق بشر و حقوق دگرباشان جنسی (LGBTIQ+)، در پیامی به مناسبت نزدیک‌شدن به پنجمین سالگرد حاکمیت طا-لبان بر افغانستان می‌گوید که مبارزه زنان، دختران و افراد LGBTIQ+ علیه «آپارتاید جنسی و جنسیتی» هم‌چنان ادامه دارد و توقف‌ناپذیر خواهد بود ...

10/08/2026

آنچه در این پنج سال اتفاق افتاده، فقط تغییر یک ساختار سیاسی یا محدودشدن چند حق مدنی نبوده است. در این مدت، الگویی از حکمرانی شکل گرفته که حذف سیستماتیک زنان را به ابزاری برای تثبیت قدرت تبدیل کرده است؛ الگویی که در آن، زن نه‌تنها از حق آموزش و کار؛ بل از حضور در فضای عمومی، مشارکت در تصمیم‌گیری، تولید دانش و فرهنگ و نقش‌آفرینی در ساختن آینده کشور کنار گذاشته می‌شود...

07/08/2026

سومن شفا: من هم امروز می‌توانستم یکی از آن دختران باشم
#گفتگو
«سرنوشت من و دختران افغانستان را استعداد از هم جدا نکرد؛ شانس جدا کرد»
اشاره: شاید هیچ جمله‌ای بهتر از این، سومن شفا را معرفی نکند. چند روز پس از آن‌که پایان‌نامه کارشناسی ارشد او با موضوع نقش زیست‌بوم‌های نوآوری اروپا در گذار سبز اتحادیه اروپا، مقام نخست جایزه سازمان Wirtschaftsjunioren Deutschland بزرگ‌ترین شبکهٔ مدیران و کارآفرینان جوان آلمان را کسب کرد، او به جای سخن گفتن از این دستاورد، از دختران افغانستان نوشت؛ از میلیون‌ها دختری که سال‌هاست از حق آموزش محروم‌اند. او این جایزه را نه پایان یک مسیر؛ بل یادآور مسوولیتی دانست که در قبال آنان احساس می‌کند.
سومن شفا در آلمان بزرگ شده، اما افغانستان را با زبان فارسی دری، شعر، موسیقی و روایت‌های پدر و مادرش شناخته است. او در آلمان و فرانسه اقتصاد و سیاست خوانده، درباره نوآوری و توسعه پژوهش کرده و امروز، در کنار مسیر علمی خود، می‌کوشد تصویری فراتر از جنگ و بحران از افغانستان به جهان معرفی کند. با این همه، وقتی از آینده سخن می‌گوید، بیش از هر چیز نگران استعدادهایی است که در افغانستان، به دلیل محرومیت از آموزش، فرصت شکوفایی نمی‌یابند.
در این گفت‌وگو، او از کودکی میان دو فرهنگ، از تردیدها و امیدهایش، از نقش خانواده در ساختن مسیر زندگی‌اش و از مسوولیتی سخن می‌گوید که موفقیت بر دوش او گذاشته است؛ مسوولیتی که به باور او، از این حقیقت سرچشمه می‌گیرد که ...
این گفت‌وگو را به خوانندگان راه مدنیت تقدیم می‌کنیم:
🔸لینک گفتگو در بخش کامنت‌ها👇

31/07/2026

سکوت شما در برابر آنچه بر زنان و دختران افغانستان می‌گذرد تنها سکوت نیست بل تداوم یک جنایت مضاعف در برابر زنان است ...

30/07/2026

جنبش‌های اعتراضی زنان:
از مقاومت مردمی در بدخشان و ولایت‌ها حمایت می‌کنیم
جنبش‌های اعتراضی زنان افغانستان با نشر اعلامیه‌ای مشترک، ضمن برشمردن بحران‌های عمیق سیاسی، اقتصادی و اجتماعی در پنج سال گذشته، حمایت قاطع خود را از ایستادگی و مقاومت مردمی در بدخشان و سایر ولایت‌ها اعلام کردند.
این جنبش‌ها تاکید کرده‌اند که پس از بسته‌شدن تمامی راه‌های مسالمت‌آمیز دادخواهی، مقاومت در برابر استبداد به یک خواست مشروع تبدیل شده است.

حمایت از جریان‌های مقاومت در بدخشان
در این اعلامیه، از ایستادگی جوانان آزادی‌خواه در ولایت بدخشان تحت عناوین جبهه آزادی، سپاهی میهن و جبهه مقاومت ملی یاد شده و از مبارزات آنان در کوهستان‌های پامیر قدردانی شده است. نمایندگان جنبش‌های زنان تصریح کرده‌اند که این مبارزان برخاسته از متن جامعه‌اند و در کنار سایر اعتراضات مردمی در سراسر کشور، برای احیای عدالت، کرامت انسانی و آزادی تلاش می‌کنند.

هشدار درباره نقض گسترده حقوق بشر و سیاست‌های تبعیض‌آمیز
اعلامیه مذکور با اشاره به تداوم محرومیت‌های سیستماتیک زنان، از جمله آپارتاید جنسیتی، ممنوعیت آموزش و کار به مواردی چون بازداشت‌های خودسرانه، ازدواج‌های اجباری دختران زیر سن و خشونت‌های فزاینده پرداخته است.
هم‌چنین نسبت به تشدید سیاست‌های تبعیض‌آمیز اخیر؛ از جمله فشار بر مذهب شیعه برای تغییر باورها، غصب زمین‌های بومیان و حذف سیستماتیک زبان فارسی و تنوع‌های هویتی هشدار داده شده است.

مطالبات مشخص از جامعه جهانی
جنبش‌های اعتراضی زنان در پایان از سازمان ملل متحد و نهادهای بین‌المللی حقوق بشر خواسته‌اند تا با بررسی مستقل و مستندسازی موارد نقض حقوق بشر، کوچ اجباری و سرکوب‌ها در بدخشان و دیگر مناطق، زمینه پاسخگویی عاملان این رویدادها را فراهم کنند و مبارزات مشروع مردم افغانستان را به رسمیت بشناسند.
منیژه کابلی

30/07/2026

فراخوان مشارکت
روایت‌های زنان افغانستان؛
پنج سال محرومیت، ایستادگی و امید
پانزدهم آگوست 2021، پنجمین سالگرد یکی از تلخ‌ترین نقطه‌عطف‌های تاریخ معاصر افغانستان است؛ پنج سالی که زندگی میلیون‌ها زن و دختر افغانستان را دگرگون کرد. با وجود همه محرومیت‌ها و محدودیت‌ها، زنان این سرزمین هم‌چنان روایت‌های ناگفته، امیدهای زنده و آرزوهای خاموش‌نشدنی خود را حفظ کرده‌اند.
روزنامه «راه مدنیت» به مناسبت این سالگرد، مجموعه‌ای از ویدیوهای کوتاه با عنوان «روایت‌های زنان افغانستان؛ پنج سال محرومیت، ایستادگی و امید» منتشر می‌کند و از زنان افغانستان دعوت می‌کند روایت خود را با دیگران به اشتراک بگذارند.
اگر مایل به همکاری هستید، لطفا در قالب یک ویدیوی حداکثر یک تا دو دقیقه‌ای به پرسش‌های زیر پاسخ دهید:

- اگر فقط فرصتی داشته باشید تا با جهان سخن بگویید، چه خواهید گفت؟
- در پنج سال گذشته چه چیزی را از دست داده‌اید و چه امیدی را هم‌چنان حفظ کرده‌اید؟
- اگر دختران نسل آینده افغانستان این ویدیو را ببینند، دوست دارید چه پیامی برای آنان بگذارید؟
- اگر بخواهید جمله‌تان را این‌گونه کامل کنید، چه خواهید گفت؟ «من هنوز به افغانستانی باور دارم که...»

این مجموعه تلاشی است برای ثبت روایت‌های زنان افغانستان؛ روایت‌هایی که فراتر از آمار و خبر، بخشی از حافظه تاریخی این روزگار و پیامی برای نسل‌های آینده خواهند بود.
منتظر شنیدن صدای شما هستیم.
ارسال ویدیو از طریق واتساپ:
+49 1556 1086330