Somali galbeed media

Somali galbeed media News

27/02/2026

📜 Sababaha Heshiiskii 1897 (Ingiriiska & Itoobiya)
Heshiiska 1897 wuxuu dhex maray Boqortooyada Ingiriiska iyo Itoobiya xilligii Menelik II. Ujeeddadiisu waxay ahayd in la dejiyo xuduud u dhexeysa dhulka Ingiriisku maamulayay (British Somaliland) iyo dhulka Itoobiya sheegatay (oo ay ku jirtay Ogaadeeniya).
1️⃣ Tartanka Gumaysiga (Scramble for Africa)
Qarnigii 19aad dhammaadkiisa, quwadaha Yurub waxay ku tartamayeen qaybsiga Afrika. Ingiriisku wuxuu rabay:
Inuu ilaashado danihiisa xeebaha Waqooyiga Soomaaliya.
Inuu si sharci ah u caddeeyo xuduudaha si looga hortago khilaafyo mustaqbalka.
2️⃣ Xoojinta Menelik II
Kadib guushii Itoobiya ka gaartay Talyaaniga 1896 (Dagaalkii Adwa), Menelik II wuxuu noqday hoggaamiye awood leh oo quwadaha Yurub aqoonsadeen.
Ingiriisku wuxuu arkay in la heshiiyo si xiriir wanaagsan loo ilaaliyo.
3️⃣ Danaha Istiraatiijiyadeed ee Ingiriiska
Ilaalinta marin-biyoodka Badda Cas iyo jidka Hindiya.
In Itoobiya noqoto “derbi” ka hortaga quwadaha kale (sida Faransiiska ama Talyaaniga) inay ku fidaan aaggaas.
4️⃣ Maamul Fududayn
Ingiriisku ma rabin inuu si toos ah u maamulo dhulka gudaha fog ee Soomaalida degto (sida Ogaadeeniya), sidaas darteed wuxuu doorbiday:
Inuu Itoobiya u aqoonsado maamul ahaan.
Isagu ku ekaado xeebaha iyo magaalooyinka muhiimka ah.
5️⃣ Aragti La’aan ku Saabsan Rabitaanka Dadka Deegaanka
Waqtigaas, quwadaha gumaysigu badanaa k**a talo gelin dadka deegaanka marka xuduudaha la dejinayo. Sidaas darteed:
Dhul ay Soomaali degto ayaa lagu daray Itoobiya.
Tani waxay abuurtay muran siyaasadeed oo socday qarnigii 20aad.

27/02/2026

🗺 Taariikh kooban: Ogaadeeniya (Soomaali Galbeed) & Haile Selassie
📍 Ogaadeeniya maxay tahay?
Ogaadeeniya (Soomaali Galbeed) waa dhul ku yaalla Bariga Itoobiya, maanta badankiisu wuxuu ka tirsan yahay Somali Region. Dadka deggan waa Soomaali, gaar ahaan beelaha Ogaadeen iyo kuwa kale ee Soomaaliyeed.
1️⃣ Kahor Xayle Salaase
Qarnigii 19aad dabayaaqadiisa, Boqortooyada Itoobiya ee uu hoggaaminayay Menelik II ayaa ku fidday dhulka Soomaalida.
1897 heshiis u dhexeeya Ingiriiska iyo Itoobiya ayaa dhulka Ogaadeeniya si rasmi ah ugu aqoonsaday Itoobiya, inkastoo ay Soomaali deggenayd.
2️⃣ Xilligii Haile Selassie (1930–1974)
🔹 Siyaasad iyo Maamul
Xayle Salaase wuxuu adkeeyay xukunka dhexe (centralization).
Waxaa la yareeyay madax-bannaanidii dhaqanka iyo maamulkii deegaanka.
Waxaa jiray dadaal lagu mideynayo dalka oo dhan hal aqoonsi (Amxaaro ku saleysan).
🔹 Dagaallo & Kacdoon
1960-meeyadii waxaa bilaabmay kacdoon hubeysan oo ka dhan ah xukuumadda Itoobiya.
1963 waxaa la aasaasay Western Somali Liberation Front si ay ula dagaallanto xukunka Itoobiya.
1964 dagaal gaaban ayaa dhex maray Itoobiya iyo Soomaaliya sababo la xiriira Ogaadeeniya.
🔹 Caburin
Dad badan oo deegaanka ah waxay sheegeen in la kulmeen cadaadis militari.
Waxaa jiray hawlgallo ciidan oo ka dhan ah jabhadaha.
3️⃣ Kadib Xayle Salaase
1974 waxaa afgambi ku riday taliskii milatariga ahaa ee Derg.
1977–1978 waxaa dhacay dagaalkii weynaa ee Ogaadeeniya (Itoobiya vs Soomaaliya).

30/04/2025

Taariikhda iska-caabbinta Soomaalida ee Ogaadeenya (Soomaali Galbeed ama Soomaali Galbeed) waxay ku qotontaa halgankii aayo-ka-tashigooda, sheegasho dhuleed, iyo iska caabin ka dhan ahaa gumeysiga dibadda. Hoos waxaa ku yaal dulmar guud oo ku saabsan dhacdooyinka iyo dhaqdhaqaaqyada taariikhiga ah ee muhiimka ah:

---

# # # **1. Dulmiga Kahor Gumeysiga iyo Gumeysiga**
- Gobolka Ogaadeeniya oo ay ugu horreeyaan qabaa'ilka Soomaaliyeed (Daarood, gaar ahaan beesha Ogaadeen), taariikh ahaan waa qayb ka mid ah dhaqanka iyo daaqsimeedka Soomaaliyeed.
- Dabayaaqadii qarnigii 19-aad, Imbaraadoorkii Itobiya Menelik II waxa uu ku fiday dhinaca koonfureed, isaga oo ku daray Ogadenya gudaha Itoobiya iyada oo loo marayo olole ciidan, inkasta oo ay ku nool yihiin Soomaali u badan.
– Xilligii “Scramble for Africa”, gumaystayaashii reer Yurub (Britain, Italy, iyo France) waxay u kala qaybiyeen dhulkii Soomaalida oo ay u kala qaybiyeen gumaysi gaar ah, oo kala qoqobay dadkii Soomaaliyeed. Heshiiskii Anglo-Itobiya ee 1897 ayaa qaybo ka mid ah Ogaadeenya u gacan galiyay Itoobiya, taas oo kicisay cadho Soomaaliyeed.

---

# # # **2. Dhaqdhaqaaqa Iska caabinta H**e**
- **Sayid Mohammed Abdullah Hassan (1900–1920):** Waxaa loo yaqiin "Mad Mullah", wuxuu hogaaminayay iska caabin Soomaali oo dhan ah oo ka dhan ah duullaankii Ingiriiska, Talyaaniga iyo Itoobiya. In kasta oo uu diiradda saarayay British Somaliland, baaqyadiisa midnimada ayaa dhiirigeliyay markii dambe iska caabinta Ogaadeenya.

---

# # # **3. Dagaalkii Labaad ee Adduunka kadib iyo Soomaalinimada**
WWII ka dib, waxaa sare u kacday qaranimada Soomaaliyeed, iyadoo u ololeynaysa in la mideeyo dhammaan dhulalka ay Soomaalidu degto, oo ay ku jiraan Ogaadeeniya (oo hoos yimaada Itoobiya), British Somaliland, Italian Somalia, French Djibouti, iyo Kenya's Northern Frontier District (NFD).
- **1948:** Itobiya waxay dib u xaqiijisey inay ka taliso Ogadeniya iyadoo UN-ku korjoogto ka yahay, inkasta oo ay Soomaalidu diidan

30/04/2025

The history of the Somali resistance in the Ogaden (Somali Galbeed or Western Somalia) is deeply rooted in the struggle for self-determination, territorial claims, and resistance against external rule. Below is an overview of key historical events and movements:

---

# # # **1. Pre-Colonial and Colonial Context**
- The Ogaden region, inhabited primarily by Somali clans (Darod, particularly the Ogaden sub-clan), was historically part of the Somali cultural and pastoral sphere.
- In the late 19th century, Ethiopian Emperor Menelik II expanded southward, incorporating Ogaden into Ethiopia through military campaigns, despite its Somali-majority population.
- During the "Scramble for Africa," European colonial powers (Britain, Italy, and France) divided Somali territories into separate colonies, fragmenting the Somali people. The 1897 Anglo-Ethiopian treaty ceded parts of Ogaden to Ethiopia, igniting Somali resentment.

---

# # # **2. Early Resistance Movements**
- **Sayyid Mohammed Abdullah Hassan (1900–1920):** Known as the "Mad Mullah," he led a pan-Somali resistance against British, Italian, and Ethiopian incursions. Though focused on British Somaliland, his calls for unity inspired later Ogaden resistance.

---

# # # **3. Post-World War II and Somali Nationalism**
- After WWII, Somali nationalism surged, advocating for the unification of all Somali-inhabited territories, including Ogaden (under Ethiopia), British Somaliland, Italian Somalia, French Djibouti, and Kenya's Northern Frontier District (NFD).
- **1948:** Ethiopia reaffirmed control over Ogaden under UN oversight, despite Somali opposition.
- **1960:** British Somaliland and Italian Somalia merged to form the independent Somali Republic. Somalia’s flag featured a five-pointed star symbolizing claims to Somali territories in Ethiopia, Kenya, and Djibouti.

---

# # # **4. The Ogaden War (1977–1978)**
- **Causes:** Somalia’s government under Siad Barre sought to annex Ogaden, supporting the **Western Somali Liber

10/02/2025

Address

1
Jijiga
009000

Website

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when Somali galbeed media posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Shortcuts

Share