04/06/2026
KHUTBAH JUM'AT
TAUBAT NASUHA KANGGO PARA WONG INGKANG KATHAH DOSANIPUN
Khutbah Sepisan
اَلْحَمْدُ لِلّٰهِ الَّذِيْ أَرْسَلَ رَسُوْلَهُ بِالْهُدَى وَدِيْنِ الْحَـقِّ لِيُظْهِرَهُ عَلَى الدِّيْنِ كُلِّهِ وَلَوْ كَرِهَ الْمُشْرِكُوْنَ، أَشْهَدُ أَنْ لَا اِلٰهَ إِلاَّ اللّٰه وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا رَسُوْلُ اللّٰه، اَللّٰهُـمَّ صَلِّ عَلَى سَيِّدِنَا مُحَمَّدٍ وَعَلَى اٰلِهِ وَأَصْحَابِهِ أَجْمَعِيْنَ، أَمَّا بَعْدُ: عِبَادَ اللّٰه، أُوْصِيْنِيِ نَفْسِيْ وَإِيَّاكُمْ بِتَقْوَى اللّٰه، فَقَدْ فَازَ الْمُتَّقُوْنَ. وَقَالَ تَعَالَى يَا اَيُّهَا الَّذِيْنَ آمَنُوْا اتَّقُوْا اللّٰهَ حَقَّ تُقَاتِهِ وَلاَ تَمُوْتُنَّ إِلاَّ وَأَنْتُمْ مُسْلِمُوْنَ. صَدَقَ اللّٰهُ الْعَظِيمْ
Ma'asyiral Muslimin Jama'ah Jum'at Rahimakumullah...
Ing nginggil mimbar menika, kula sanes tiyang suci ingkang mboten nate gadhah dosa. Kula jumeneng wonten mriki sanes amargi rumiyin rumangsa langkung sae tinimbang panjenengan sedaya. Kula jumeneng wonten mriki minangka satunggaling kawula Allah ingkang ugi gadhah kathah kalepatan, kathah kakirangan, lan sanget mbutuhake pangapuntenipun Allah Subhanahu wa Ta'ala.
Pramila, khatib ngaturaken pangeling dhateng pribadi khatib piyambak lan dhateng panjenengan sedaya. Mangga kita sami ningkataken takwa dhateng Allah kanthi nindakaken sedaya dhawuh-Nipun lan nebihi sedaya larangan-Nipun. Awit takwa menika bekal ingkang paling sae kangge lampah dangu tumuju dhateng akhirat.
Jama'ah Jum'at Rahimakumullah...
Nalika dinten menika kita ngrembag babagan taubat, satemenipun kula saweg ngendika dhateng diri kula piyambak. Kula saweg nuthuk manah kula piyambak. Kula saweg ngelingaken diri kula piyambak bilih umur tansaya nyuda, dene dosa mbok bilih tansaya kathah.
Hadirin ingkang kinurmatan Allah...
Wonten dosa ingkang mbok bilih namung kita lan Allah ingkang nguningani. Wonten kalepatan ingkang dumugi sapunika taksih damel manah kita sesek menawi kelingan. Wonten luh ingkang tumetes wonten tengahing wengi amargi penyesalan ingkang sanget jero.
Nanging mangertosa, para sedherek. Sepinten agengipun dosa kita, rahmatipun Allah langkung ageng. Lan sepinten petenging masa kapengker kita, lawang pangapuntenipun Allah taksih kabikak.
Allah Ta'ala ngandika:
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا تُوبُوا إِلَى اللّٰهِ تَوْبَةً نَصُوحًا
Tegesipun: "He para tiyang ingkang sami iman, padha taubata marang Allah kanthi taubat ingkang saestu." (QS. At-Tahrim: 8)
Hadirin Rahimakumullah...
Taubat nasuha menika taubat ingkang medal saking manah ingkang saestu getun, lisan ingkang tansah nyuwun pangapunten, lan tekad ingkang kiyat kangge mboten malih ngambali dosa ingkang sami. Sanes namung ngucap "Astaghfirullah", nanging kedah wonten owah-owahan gesang tumuju margi ingkang dipun ridhai Allah.
Kathah tiyang ingkang rumiyin sesarengan kaliyan kita, sapunika sampun wonten ing alam kubur. Kathah tiyang ingkang taun kapengker taksih shalat sesarengan kaliyan kita, sapunika namung dados kenangan.
Piyambakipun ugi gadhah rencana. Piyambakipun ugi gadhah pangajeng-ajeng. Nanging pejah rawuh tanpa ngentosi siyap utawi mbotenipun.
Lajeng kados pundi kaliyan kita? Menapa kita yakin taksih saged manggihi Jum'at ingkang badhe rawuh?
Rasulullah ﷺ ngendika:
كُلُّ بَنِي آدَمَ خَطَّاءٌ وَخَيْرُ الْخَطَّائِينَ التَّوَّابُونَ
Tegesipun: "Saben anak Adam mesthi kathah kalepatanipun, lan ingkang paling sae saking para tiyang ingkang kalepatan menika inggih para tiyang ingkang remen taubat." (HR. Tirmidzi)
Mila sampun isin ngakeni dosa wonten ngarsanipun Allah. Sampun gengsi nangis nalika sujud. Lan sampun ngantos nundha taubat dumugi tekan ajal.
Amargi ingkang dipun tresnani Allah sanes manungsa ingkang mboten nate lepat, nanging manungsa ingkang sadar dhateng kalepatanipun lajeng wangsul dhateng Allah.
Ma'asyiral Muslimin Rahimakumullah...
Syaitan tansah ngupadi supados manungsa putus asa saking rahmatipun Allah. Syaitan mbisikaken: "Dosamu sampun kathah sanget." Syaitan ugi mbisikaken: "Allah mboten badhe ngapunteni panjenengan."
Nanging Allah piyambak ngandika:
قُلْ يَا عِبَادِيَ الَّذِينَ أَسْرَفُوا عَلَى أَنْفُسِهِمْ لَا تَقْنَطُوا مِنْ رَحْمَةِ اللّٰهِ ۚ إِنَّ اللّٰهَ يَغْفِرُ الذُّنُوبَ جَمِيعًا
Tegesipun: "Kandhaa, he para kawula-Ku ingkang nglangkungi wates tumrap dhirinipun piyambak, aja padha putus asa saking rahmatipun Allah. Satemenipun Allah ngapunteni dosa sedaya." (QS. Az-Zumar: 53)
Menika kabar kabingahan kangge para pendosa. Kangge tiyang ingkang kepengin wangsul. Kangge tiyang ingkang kepengin ndandosi diri. Lan kangge tiyang ingkang kepengin dipun pungkasi gesangipun kanthi husnul khatimah.
Rasulullah ﷺ ngendika:
إِنَّ اللّٰهَ يَبْسُطُ يَدَهُ بِاللَّيْلِ لِيَتُوبَ مُسِيءُ النَّهَارِ وَيَبْسُطُ يَدَهُ بِالنَّهَارِ لِيَتُوبَ مُسِيءُ اللَّيْلِ
Tegesipun: "Satemenipun Allah mbikak lawang taubat ing wayah wengi kangge tiyang ingkang dosa nalika awan, lan mbikak lawang taubat ing wayah awan kangge tiyang ingkang dosa nalika wengi." (HR. Muslim)
Mila mangga kita kondur saking masjid menika kanthi manah ingkang langkung sae, kanthi tekad enggal, lan semangat enggal kangge ndandosi shalat kita, ndandosi akhlak kita, lan ndandosi sesambetan kita kaliyan Allah lan sesami manungsa.
Ya Allah, mugi Panjenengan ngapunteni sedaya dosa kawula, dosa bapak ibu kawula, para guru kawula, kulawarga kawula, lan sedaya kaum muslimin. Tampanana taubat kawula sadèrèngipun pejah rawuh. Lembutna manah kawula sadèrèngipun dados atos. Tuntuna lampah kawula sadèrèngipun kesasar. Lan mugi Paduka maringi kawula pejah wonten ing kahanan iman lan husnul khatimah.
آمِيْنَ يَا رَبَّ الْعَالَمِيْنَ