07/01/2026
મધ્યપ્રદેશના વ્યસ્ત રેલવે સ્ટેશનો પર સંધ્યા મારાવી આજે અસાધારણ માતૃત્વ, હિંમત અને સંઘર્ષનું પ્રતિક બની ગઈ છે. કુંડમ ગામની રહેવાસી સંધ્યાનું જીવન વર્ષ 2016માં પતિ ભોળારામના અવસાન બાદ સંપૂર્ણપણે બદલાઈ ગયું. ભોળારામ પરિવારના એકમાત્ર કમાઉ સભ્ય હતા. તેમના અવસાન પછી ત્રણ નાના બાળકો — સાહિલ, હર્ષિત અને પાયલ — તેમજ વૃદ્ધ સાસુની જવાબદારી સંધ્યા પર આવી પડી.
આ ભારે જવાબદારીને પહોંચી વળવા માટે સંધ્યાએ પુરુષપ્રધાન વ્યવસાયમાં પગ મૂકવાનો અસાધારણ નિર્ણય લીધો. રોજે રોજ સંધ્યા પોતાના ગામથી આશરે 45 કિમીનું અંતર કાપીને કટની જંકશન અથવા જબલપુર રેલવે સ્ટેશન પહોંચે છે. ત્યાં તે રેલવે પોર્ટર, એટલે કે ‘કુલિ’ તરીકે કામ કરે છે. લાલ યુનિફોર્મ અને બેજ નંબર 36 સાથે તે મુસાફરોના ભારે બેગ અને ટ્રંક્સ ઉઠાવે છે.
સંધ્યાનું કામ શારીરિક રીતે અત્યંત કઠિન છે, છતાં તે શાંતિ, ગૌરવ અને અડગ આત્મવિશ્વાસ સાથે પોતાની ફરજ નિભાવે છે. લાંબી મુસાફરી અને દિવસભરના ભારે પરિશ્રમ બાદ પણ તે સાંજે ઘરે પરત ફરી એક માતા અને સંભાળનાર તરીકે પોતાની જવાબદારીઓ નિષ્ઠાપૂર્વક નિભાવે છે.
સંધ્યા મારાવીની કહાની એ સાબિત કરે છે કે વ્યક્તિ વ્યક્તિગત દુઃખ અને સંઘર્ષ વચ્ચે પણ અખૂટ મહેનત, હિંમત અને દ્રઢ નિશ્ચયથી પોતાના પરિવાર માટે ઉજ્જવળ ભવિષ્ય ઘડી શકે છે.
