Tajurbe by Harman Sandhu.

18/09/2026

ਸਵੀਕਾਰਤਾ.....
ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਫੌਜ ਦੇ ਜਰਨਲ ਨੇ, ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਮਿਸ਼ਨ ਲਈ ਕੁਝ ਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ l ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮਿਸ਼ਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਐਨ ਵਿਪਰੀਤ ਹਲਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ l ਜਿਸ ਨੂੰ ਜੋ ਖਾਣ ਚ' ਪਸੰਦ ਸੀ, ਓਹਦੇ ਤੋਂ ਬਿਲਕੁੱਲ ਉਲਟ ਸਵਾਦ ਪਰੋਸਿਆ ਜਾਂਦਾ l ਵੱਡੇ ਅਫਸਰਾਂ ਤੋਂ ਨਿੱਕੇ ਛੋਟੇ ਦਰਜੇ ਦੇ ਕੰਮ ਕਰਾਏ ਜਾਂਦੇ l ਜਿਸਨੂੰ ਸੰਗੀਤ ਪਸੰਦ ਉਹਨੂੰ ਕਿਤਾਬਾਂ ਫੜਾ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ l ਜੋ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦਾ ਸ਼ੌਕੀਨ ਉਹਨੂੰ ਨਾਚ ਗਾਣਾ ਵਖਾਇਆ ਜਾਂਦਾ l ਜੋ ਦਰੱਖਤਾਂ ਹੇਠ ਬੈਠ ਕੁਦਰਤ ਨਾਲ ਬੈਠਣ ਦਾ ਸ਼ੌਕੀਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ concrete ਦੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾ ਵਿੱਚੋਂ ਨਾ ਬਾਹਰ ਜਾਣ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ l
ਮਹੀਨਿਆਂ ਬੱਧੀ ਆਪਣੀ ਸੋਚ, ਪਸੰਦ ਤੇ ਉਮੀਦ ਤੋਂ ਉਲਟ ਕੰਮ ਕਰ ਕੇ-ਜੀਓੰ ਕੇ, ਬਹੁਤੇ ਅਫ਼ਸਰ ਅੱਕ ਗਏ l ਕੋਈ ਨਿਰਾਸ਼ ਰਹਿਣ ਲੱਗਾ, ਕੋਈ ਸਰੀਰਕ ਪੱਖੋਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਕੋਈ ਬੱਸ ਬੁੱਝੇ ਮਨ ਨਾਲ ਤਨਖਾਹ ਕਰ ਕੇ ਵੱਗਿਆ ਆਵੇ l
ਪਰ ਕੁਝ ਅਫ਼ਸਰ ਜੋ ਬੱਸ ਮੰਨ ਕਰੜਾ ਕਰ ਕੇ ਤੁਰੇ ਆਏ l ਜੋ ਮਿਲਿਆ ਸੋ ਖਾ ਲਿਆ, ਜੋ ਕਿਸੇ ਆਖਿਆ ਕਰ ਲਿਆ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਜਾਣਦੇ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਵੱਡੇ ਰੁੱਤਬਿਆਂ ਲਈ ਜਰੂਰੀ ਹੈ l ਉਹ ਸਮਝ ਗਏ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਅਸਲ ਮਿਸ਼ਨ ਨਈਂ, ਮਿਸ਼ਨ ਕੁਝ ਹੋਰ ਹੈ l
ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਵਿਪਰੀਤ ਹਲਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਰਹੇ ਕਿ " ਆਖਿਰ ਕਿੰਨ੍ਹੇ ਕੁ ਦਿਨ? ਅੰਤ ਅਸੀਂ ਓਹੀ ਰੁਤਬੇ ਮਾਣਾਗੇ ਜਿਸ ਲਈ ਬਣੇ ਹਾਂ, ਜੋ ਸੋਚੇ ਨੇ ਤੇ ਜਿਸ ਦੇ ਅਸੀਂ ਕਾਬਿਲ ਹਾਂ l
ਬੱਸ ਉਹ ਮੁੱਠੀ ਭਰ ਹੀ ਸੀ ਜੋ ਵੱਡੇ ਮਿਸ਼ਨ ਲਈ ਚੁਣ ਲਏ ਗਏ l
ਕਹਿੰਦੇ "ਉਹ, ਫੌਜ ਦੁਨੀਆਂ ਸੀ, ਜਰਨਲ ਕੁਦਰਤ ਸੀ, ਸਿਪਾਹੀ ਅਸੀਂ ਤੇ ਮਿਸ਼ਨ ਦਾ ਨਾਮ ਸੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ" l
ਮਾੜੇ ਸਿਪਾਹੀ ਨੂੰ ਜਰਨਲ ਦਾ ਪਰੋਸਿਆ ਕਦੇ ਖਾਣਾ ਪਸੰਦ ਨਈਂ ਆਉਂਦਾ, ਕਦੇ ਨਾਲ ਦਾ ਸਿਪਾਹੀ, ਕਦੇ ਕੰਮ, ਕਦੇ ਕਮਰਾ ਅਤੇ ਮਿਲਦਾ ਮੁੱਲ l ਬੱਸ ਤਾਂ ਹੀ ਉਹ "ਉੜਤੇ ਮਨ" ਦਾ ਮਾਰਿਆ ਜਾ ਆਪ ਮਿਸ਼ਨ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਫ਼ੇਰ ਜਰਨਲ ਛਾਂਟੀ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ l
ਵੱਡੇ ਮਿਸ਼ਨਾ ਦੇ ਸਿਪਾਹੀ ਥੋੜ੍ਹੇ ਹੀ ਹੁੰਦੇ ਨੇ l ਕਹਿਣ ਤੋਂ ਭਾਵ ਇਹ ਨਈਂ ਕਿ ਆਪਣੀ ਪਸੰਦ ਤੇ ਮਰਜੀ ਛੱਡ ਦੇਓ ਮਤਲਬ ਸਿਰਫ਼ ਇਹਨਾਂ ਹੈ ਕਿ ਕਈ ਵਾਰ ਕੁਦਰਤ ਜੋ ਪਰੋਸ ਰਹੀ ਹੋਵੇ ਉਹਨੂੰ ਵੱਡੇ ਜਿਗਰੇ ਨਾਲ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ l ਹਲਾਤਾਂ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਜਿਓਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ l ਜੋ ਸਵੀਕਾਰ ਲਵੇ, ਉਹ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਪਲੇਟ ਚ' ਪਰੋਸੇ ਨੂੰ ਬਦਲ ਲੈਂਦਾ ਹੈ l ਇਹ temporary acceptance, ਪਰਮਾਨੈਂਟ ਨਤੀਜੇ ਬਦਲਣ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਰੱਖਦੀ ਹੈl

18/09/2026

ji

16/09/2026

16/09/2026

ਕੰਮ ਤੇ ਕਮਾਈ
ਕੰਮ ਤੇ ਕਮਾਈ ਇੱਕ ਐਸਾ ਉਲਝਿਆ ਹੋਇਆ concept ਬਣਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਦਿਨੋਂ ਦਿਨ ਜਿਸ ਦਾ ਹੱਲ ਲੱਭਣਾ ਕਈਆਂ ਲਈ ਬੜਾ ਔਖਾ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਐ l ਅੱਜ ਹਰ ਉਹ ਇਨਸਾਨ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨ ਹੈ ਜੋ ਕੰਮ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਪੈਸੇ ਦੀ ਆਮਦ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ ਵੇਖਦਾ ਹੈ l ਬਹੁਤ ਲੋਕ ਨੇ ਜੋ ਕਮਾਈ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਨੇ ਪਰ ਕੰਮ ਨਈਂ l ਹਰ ਕੰਮ ਨੂੰ ਹੱਥ ਪਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਦਿਮਾਗ਼ ਚ' ਪੈਸੇ ਦੀ picture ਬਣਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਜੇ ਉਸ ਕੰਮ ਤੋਂ ਉਹਨਾਂ ਹੱਥ ਪੈਸਾ ਆਉਂਦਾ ਨਈਂ ਦਿੱਸਦਾ ਤਾਂ ਬੱਸ ਫ਼ੇਰ ਕੰਮ ਕੈਂਸਲ l
ਵੈਸੇ ਤਾਂ ਹਰ ਕੰਮ ਤੋਂ ਕੋਈ ਨਾ ਕੋਈ ਕਮਾਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਕਿਸੇ ਚੋਂ ਸਕੂਨ, ਕਿਸੇ ਚੋਂ ਸਿਹਤ, ਕਿਸੇ ਚੋਂ ਮਾਨਸਿਕ ਠਹਿਰਾ, ਕਿਸੇ ਚੋਂ' ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਚੋਂ ਬੱਚਤ l ਪਰ ਇਹ ਚੀਜ਼ਾਂ ਬੜਿਆ ਨੂੰ ਡੈਡ ਐਸਟ ਲੱਗਦੇ ਹਨ l
ਕੰਮ, ਕਮਾਈ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਸ਼ਰਤ ਹੈ ਪਰ ਕਈਆਂ ਨੇ ਉਲਟਾ ਫੜ ਲਿਆ ਹੈ ਇਸ ਗੱਲ ਨੂੰ l ਉਹ ਕਮਾਈ (ਪੈਸੇ) ਨੂੰ ਕੰਮ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪੌੜੀ ਮੰਨੀ ਬੈਠੇ ਨੇ l ਕਲ੍ਹ ਖ਼ਬਰ ਵੇਖੀ ਇੱਕ ਲੜਕੇ ਨੇ ਇਕੱਲਿਆਂ ਹੀ ਗੰਦੀ ਨਦੀ ਨੂੰ ਸਾਫ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ l ਸਾਫ ਹੋਈ ਨਦੀ ਤੇ ਸਭ ਦਾ ਧਿਆਨ ਗਿਆ l ਹੁਣ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵੀ ਓਹਦੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਨੇ ਤੇ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਵੀ ਉਹਨੂੰ ਹਰ ਮੱਦਦ ਦਾ ਵਾਦਾ ਕੀਤਾ ਹੈ l
ਨੋਰਥ-ਈਸਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਔਰਤ ਘਰੋਂ ਕੱਢੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਹੱਥੀਂ ਆਪਣੀ ਝੋਪੜੀ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ l ਬੜੀ ਥਾਂ ਹਰ ਪੈਰ ਮਾਰਦੀ ਹੈ ਕਮਾਈ ਦੇ ਪਰ ਕੋਈ ਕੰਮ ਨਈਂ ਮਿਲਦਾ l ਅਖੀਰ ਆਪਣੀ ਝੋਪੜੀ ਦੇ ਦਰਖੱਤ ਅੱਗੇ ਫ਼ਰੀ ਚ' ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਦੇ ਹੱਡ ਗੋਡੇ ਘੁੱਟਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ l ਕਿਉਂਕਿ ਜੇ ਕੰਮ ਨਾ ਕਰਦੀ ਤਾਂ ਸ਼ਾਇਦ tension ਵਿੱਚ ਕਮਲੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ l ਅੱਜਕਲ੍ਹ ਓਹਦੇ ਕੋਲ ਲਾਈਨਾਂ ਲੱਗਦੀਆਂ ਨੇ, ਉਹ ਦੱਸ ਰੁਪਏ ਦੀ ਫ਼ੀਸ ਤੇ ਵੀ ਆਪਣੇ ਲਈ ਸੋਹਣਾ ਪੈਸਾ ਕੰਮਾ ਰਹੀ ਹੈ l ਨਾਲ ਇੱਕ ਦੋ ਹੋਰਾਂ ਦਾ ਵੀ ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ ਓਹਦੇ ਸਿਰ ਤੇ l
ਹਰ ਕੰਮ ਚੋਂ ਕਮਾਈ ਹੁੰਦੀ ਐ, ਪਰ ਕਈ ਵਾਰ ਸਿਰਫ਼ ਪੈਸਾ ਲੇਟ ਬਣਦਾ ਹੈ l ਕੰਮ ਤੋਂ ਕਾਰੋਬਾਰ ਬਣਦੇ ਨੇ ਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਤੋਂ ਪੈਸਾ l ਰਹੀ ਗੱਲ ਕਮਾਈ ਦੀ ਉਹ ਤਾਂ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੇ ਖ਼ਿਆਲ ਤੋਂ ਹੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਬੱਸ ਦਿੱਸਦੀ ਨਈਂ l ਅਸੀਂ ਪ੍ਰਤੱਖ ਕਮਾਈਆਂ ਦੇ ਆਦੀ ਹਾਂ, ਅਦਿੱਖ ਕਮਾਈ ਚੰਗੀ ਨਈਂ ਲੱਗਦੀ l ਪ੍ਰਤੱਖ ਕਮਾਈਆਂ ਕਦੇ ਵੀ ਧੋਖਾ ਦੇ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਖੀਰ ਬੰਦੇ ਨੂੰ ਤਾਰਦੀ ਨਿਰਾਕਾਰ ਕਮਾਈ ਹੈl

14/09/2026

ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਹੱਥ ਹੈ ਬੱਸ ਉਹਨੂੰ ਚੱਜ ਨਾਲ ਕਰੋ....
ਅਸੀਂ ਜਦੋਂ ਨਵੇਂ ਨਵੇਂ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਤੇ ਗਏ ਸਭ ਕੁਝ ਬੜਾ ਔਖਾ ਲੱਗੇ l ਕੁਝ ਹੋਵੇ ਨਾ ਕੁਝ ਸਮਝ ਨਾ ਆਵੇ l ਪਰ ਸਾਡੇ trainers ਨੇ ਕਹਿਣਾ ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਵੱਸ ਚ' ਹੈ ਨਾ ਬੱਸ ਉਹ ਕਰੀ ਜਾਓ ਬਾਕੀ ਸਭ ਇੱਕ ਦਿਨ ਆਪੇ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ l ਸਾਡੇ ਹੱਥ ਓਦੋਂ ਸੀ ਸਿਰਫ਼ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਲਈ ਟਾਈਮ ਤੇ ਆਉਣਾ, ਸਭ ਕਲਾਸਾਂ ਲਾਉਣੀਆਂ. ਸਮਝ ਲੱਗੇ ਭਾਵੇਂ ਨਾ ਬੱਸ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚ ਬੈਠਣਾ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਚੰਗਾ maintain ਕਰ, professional ਲੁਕ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣਾ l ਕਦੇ ਕਦੇ ਬੜੀ ਖਿੱਝ ਵੀ ਚੜਨੀ ਕਿ ਦੱਸ ਮਿੰਟ ਪਹਿਲਾਂ ਆ ਕੇ ਬੈਠਣ ਨਾਲ technical subjects ਕਿਵੇਂ ਆ ਜਾਣਗੇ l
ਸਿਖਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਕਹਿਣਾ " ਜੋ ਬਣ ਪੜਤਾ ਹੈ, ਵੋ ਤੋਂ ਕਰੋ ਬਾਕੀ ਭੀ ਹੋ ਜਾਏਗਾ... Just keep accomplished what you can as of now.. Rest time will take care.ਮੇਰੇ ਅੰਦਰ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਇੱਕ ਮਾਨਤਾ ਦਾ ਬੰਧਨ ਰਹਿਣਾ. ਐ ਕਿਵੇਂ ਹੋਜੂ?
ਕਈ ਵਾਰ ਸਾਨੂੰ ਵੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਲਝਣ ਤਾਂ ਕੁਝ ਹੋਰ ਹੈ ਜੋ ਕਰਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਉਹ ਕੁਝ ਹੋਰ ਹੈ.. ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਲੈਣ ਦੇਣ ਹੀ ਹੈਨੀ l ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਲੈਣ ਦੇਣ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਕਦੇ ਸ਼ਰੀਰਕ ਤੌਰ ਤੇ, ਕਦੇ ਮਾਨਸਿਕ, ਕਦੇ ਜਜ਼ਬਾਤੀ ਅਤੇ ਕਦੇ ਮਨੋ- ਵਿਗਿਆਨਕ l ਆਉਣ ਵਾਲੇ result ਵਕ਼ਤ ਨਾਲ ਆਉਣਗੇ, ਸਮੇਂ ਨਾਲ ਸਭ ਕੰਮ ਹੋਣਗੇ ਜੋ ਅੱਜ ਉਲਝਿਆ ਹੈ ਉਹ ਕਲ੍ਹ ਸੁਲਝ ਜਾਵੇਗਾ l ਪਰ ਜਰੂਰੀ ਹੈ ਜੋ ਸਾਹਮਣੇ ਹੈ, ਹੱਥ ਚ' ਹੈ, ਵੱਸ ਚ' ਉਹ ਕਰਨਾ l ਤਾਂ ਜਦੋਂ ਕਲ੍ਹ ਨੂੰ ਅੱਜ ਵਾਲੀ ਰੁਕਾਵਟ ਦਾ ਹੱਲ ਨਿਕਲੇ ਤਾਂ ਕੋਈ ਨਵੀਂ ਉਲਝਣ ਨਾ ਪੈ ਜਾਵੇ l ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਕਿੰਨੀ ਵੀ ਉਲਝੀ ਜਾਂ ਰੁੱਕੀ ਹੈ.. ਕੁਝ ਵੀ ਨਈਂ ਹੋ ਰਿਹਾ ਤਾਂ atleast ਜੋ ਹੱਥ ਨਾਲ ਬਿਨਾਂ ਪੈਸੇਯੋ, ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਸਹਾਰੇ ਤੋਂ ਉਹ ਸਕਦਾ ਹੈ ਉਹ ਕਰਦੇ ਰਹੋ l
ਓਵੇਂ ਹੀ ਹੋਇਆ, ਵਕ਼ਤ ਨਾਲ ਸਾਨੂੰ ਵੀ ਸਭ ਸਮਝ ਆ ਗਿਆ l ਟ੍ਰੇਨਿੰਗਸ ਪਾਸ ਹੋ ਗਈਆਂ l ਪਰ ਉਸ ਵਕ਼ਤ ਦੇ discipline ਨੇ ਤੇ ਹੋਰ ਨਿੱਕੇ ਨਿੱਕੇ ਕੰਮਾਂ ਨੇ ਸਾਨੂੰ ਆਹਰੇ ਲਾਈ ਰੱਖਿਆ ਤਾਂ ਕਿ ਜੋ ਵਕ਼ਤ ਨਾਲ ਹੋਣਾ ਹੈ ਓਹਦੇ ਬਾਰੇ ਸੋਚ ਸੋਚ ਅਸੀਂ ਕਮਲੇ ਨਾ ਹੋ ਜਾਈਏ l ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ physically ਤੇ mentally ਗਵਾ ਨਾ ਬੈਠੀਏ l

13/09/2026

ਕਦੇ ਵੀ ਸੱਚ ਨਈਂ ਬਦਲਦਾ...

12/09/2026

ਹਰ ਰਿਸ਼ਤੇ ਨੂੰ ਓਹਦਾ ਬਣਦਾ credit ਦੇਣਾ ਸਿੱਖੀਏ...
ਅਸੀਂ ਸੱਚ ਤੋਂ ਦੂਰ ਨਈਂ ਹਾਂ ਬਲਕਿ ਸੱਚ ਦੇ ਐਨ ਸਾਹਮਣੇ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਉਹਨੂੰ ਝੁਠਲਾਉਣ ਤੇ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਹਾਂ l ਜਾਣ ਪਹਿਚਾਣ ਚੋਂ ਇੱਕ ਆਂਟੀ ਕਾਫ਼ੀ ਬਿਮਾਰ ਰਹੇ l ਦੋ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਰੁਲਦੇ ਰਹੇ l ਜਿੰਨੀ ਸੰਭਾਲ ਧੀ ਨੇ ਕੀਤੀ ਓਹਨੀ ਹੀ ਨੂੰਹ ਨੇ ਕੀਤੀ l ਜਿੰਨੀ ਵਾਰ ਪਤਾ ਲੈਣ ਆਂਟੀ ਦੀਆਂ ਭਰਜਾਈਆਂ ਆਈਆਂ ਸ਼ਾਇਦ ਉਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਰਾਣੀਆਂ- ਜੇਠਾਣੀਆਂ ਆਈਆਂ l ਪਰ ਹੁਣ ਠੀਕ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਵਿੱਚ ਧੀ ਦੀ ਖੇਚਲ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਹੈ, ਪੇਕਿਆਂ ਦੇ ਫ਼ਿਕਰ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਹੈ ਤੇ ਨੂੰਹ ਅਤੇ ਸਹੁਰੇ ਯਾਦ ਨਈਂ l
ਇਹ ਫ਼ਿਤਰਤ ਨੀਚ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ ਸੱਚ ਨੂੰ ਲੱਤ ਮਾਰਨ ਦੇ ਬਰੋਬਰ ਹੈl
ਕਿਵੇਂ ਕਿਸੇ ਦਾ ਪੱਧਰ ਇਹਨਾਂ ਨੀਵਾਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰਤੱਖ ਸੱਚ ਨੂੰ ਮੰਨਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਬੰਦਾ ਝੂਠ ਦੇ ਕਿਲ੍ਹੇ ਉਸਾਰੀ ਜਾਵੇ l ਏਸ ਸਭ ਵਿੱਚ ਬੰਦਾ ਕਿਸ ਨੂੰ ਮੂਰਖ਼ ਬਣਾ ਰਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ? ਸ਼ਾਇਦ ਉਸ ਬੀਬੀ ਨੂੰ ਨਈਂ ਪਤਾ ਕਿ ਜਦੋਂ ਉਹ ਓਕ੍ਸੀਜਣ ਸਪੋਰਟ ਤੇ ਬੇਸੁੱਧ ਪਈ ਸੀ ਓਦੋਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਕਿੰਨ੍ਹਾ ਨੂੰ ਓਹਦੇ ਪਿੱਛੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਰੁੱਲਦੇ ਵੇਖਿਆ ਹੈ l ਉਹਨੂੰ ਨਈਂ ਪਤਾ ਓਹਦੇ ਬੰਦ ਤੇ ਖੁੱਲੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਫਾਸਲੇ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸੱਚਾਈ ਕੀ ਹੈ l
ਰਿਸ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਖਿੱਚ ਤੇ ਖੇਚਲ ਦਾ ਸੱਚ ਅਡੋ- ਅੱਡ ਹੁੰਦਾ ਹੈ l ਕਿਤੇ ਕਿਸੇ ਦੀ ਖਿੱਚ ਵੱਡੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਕਿਤੇ ਕਿਸੇ ਦੀ ਖੇਚਲ l ਹਰ ਟਾਈਮ ਖਿੱਚ ਨੂੰ ਵਡਿਆ ਕੇ ਖੇਚਲ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰ- ਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਨਾ ਅੱਤ ਦੇ ਮਾੜੇ ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ l ਇਹ ਉਹ ਮਾੜਾ ਕਰਮ ਹੈ ਜੋ ਬੰਦਾ ਕਰ ਤਾਂ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਕੁਦਰਤ ਵੀ ਡਾਹਡੀ ਹੈ... ਉਹ ਵੀ ਖੇਚਲ ਦਾ ਮੁੱਲ ਪਵਾ ਕੇ ਛੱਡਦੀ ਹੈ l ਏਸ ਤੋਂ ਚੰਗਾ ਇਹ ਨਈਂ, ਕਿ ਅਸੀਂ ਥੋੜੀ ਜਿਹੀ ਸੋਚ ਵੱਡੀ ਕਰ ਕੇ ਹਰ ਬੰਦੇ ਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਨੂੰ ਓਹਦੀ ਖੇਚਲ ਬਣਦਾ credit ਦੇਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੀਏ l ਵਰਤਨੇ ਸਹੁਰੇ ਤੇ ਵਡਿਉਣੇ ਪੇਕੇ ਜਾਂ ਕਹਿਲੋ ਖਾਣਾ ਢੱਗੇ ਦਾ ਕਮਾਇਆ ਤੇ ਸਲਾਹੀ ਘੋੜਾ ਜਾਣਾ, ਇਹ ਕੰਮ ਬੰਦੇ ਨੂੰ ਅਕਲੋਂ ਹੌਲਾ ਸਾਬਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਹੋਰ ਐਸੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਚੋਂ' ਹਾਸਿਲ ਕੁਝ ਨਈਂ ਹੁੰਦਾ l ਤੇ ਅਖੀਰ ਬੰਦਾ ਆਪਣਾ ਆਪ ਹੌਲਾ ਪਾ ਕੇ ਫ਼ੇਰ ਪੁਰਾਣੀ value ਨੂੰ ਤਰਸਦਾ ਹੈ ਤੇ ਉਹ ਗੱਲ ਫ਼ੇਰ ਬਣਦੀ ਨਈਂ l

12/09/2026

ਕੁਝ ਨੁਕਸਾਨ ਚੰਗੇ ਹੁੰਦੇ ਆ

11/09/2026

ਗ਼ਲਤੀ ਨੂੰ ਗੁਨਾਹ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕ....
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕਿਸੇ ਬੰਦੇ ਦਾ ਲੈਵਲ ਤੇ ਮੱਤ ਛੋਟੀ ਹੋਵੇਗੀ, ਓਹਨੀ ਓਹਦੀ ਗੱਲ ਨੂੰ ਚੱਕਣ ਦੀ, ਵਧਾਉਣ ਦੀ, ਲਗਾ ਮਾਤਰਾ ਲਾਉਣ ਦੀ tendency ਵੱਧ ਹੋਵੇਗੀ l ਇਹ ਫ਼ਿਤਰਤ ਦਾ ਅਮੀਰੀ-ਗਰੀਬੀ ਜਾਂ ਪੈਸੇ ਨਾਲ ਲੈਣ ਦੇਣ ਨਈਂ ਹੁੰਦਾ l
ਗ਼ਲਤੀ ਨੂੰ ਗੁਨਾਹ ਬਣਾਕੇ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਆਮ ਨਈਂ ਹੁੰਦੇ l ਇਹ ਸਨਕੀ, ਸਵਾਰਥੀ ਜਾਂ ਫ਼ੇਰ ਸਵਾਦ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਹੁੰਦੇ ਨੇ l ਮਨੋ- ਵਿਗਿਆਨ ਇਹਨੂੰ ਬਿਮਾਰੀ ਮੰਨਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸਾਡੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਛਿੱਤਰਾਂ ਦੀ ਘਾਟ l ਨਿੱਕੇ ਹੁੰਦੇ ਸੁਣਦੇ ਸੀ ਜਿੰਨੀ ਗੱਲ ਹੈ ਓਹਨੀ ਕਰੋ... ਫ਼ੇਰ ਵੇਖਦੇ ਵੇਖਦੇ ਨਾਟਕਾ, ਗਾਣਿਆ, ਖਬਰਾਂ ਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡਿਆ ਕਰ ਕੇ, ਹੁਣ ਲੱਗਭਗ ਹਰ ਤੀਜੇ ਬੰਦੇ ਨੂੰ ਗੱਲ ਰਬੜ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖਿੱਚਣ ਦੀ ਆਦਤ ਪੈ ਗਈ ਐ l ਦੁਨੀਆਂ ਅਗਾਂਹ ਵੱਲ ਤੇ ਅਸੀਂ ਪਿੱਛਾਹ
ਵੱਲ l ਅੱਜ ਤੱਕ ਬਹੁਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਨਈਂ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਕਿਹੜੀ ਗੱਲ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਸਰੋਕਾਰ ਰੱਖਣਾ ਬਣਦਾ ਹੈ ਤੇ ਕਿਹੜੀ ਨਾਲ ਨਈਂ l
ਨਿੱਕੀ ਨਿੱਕੀ ਗੱਲ ਤੇ ਵੱਡੇ ਫਸਾਦ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਮੂਰਖਾਂ ਦੇ ਸਰਤਾਜ ਗਿਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਪ੍ਰਗਤੀਸ਼ੀਲ ਸਮਾਜਾਂ ਵਿੱਚ l ਇਹ ਹਾਲ ਹੈ! ਕਈਆਂ ਦਾ, ਜੋ ਗੱਲ ਹੱਸ ਕੇ ਟਾਲੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਅਣਸੁਣੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਉਹਨੂੰ ਵੀ ਰੱਸੀ ਪਾ ਕੇ ਥਾਂ ਥਾਂ ਨਾਲ ਲਈ ਫਿਰਦੇ ਨੇ ਤੇ ਓਦੋਂ ਤੱਕ ਨਈਂ ਛੱਡਦੇ,ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਓਹੀ ਰੱਸੀ ਕੋਈ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਗਲ਼ ਨਾ ਪਾ ਲਵੇ l
ਹਰ ਗੱਲ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਮੌਤ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਨਈਂ ਹੁੰਦੀ, ਹਰ ਗੱਲ ਮਰਨ ਮਰਾਉਣ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਵੀ ਨਈਂ, ਹਰ ਗੱਲ ਜਿੱਤ-ਹਾਰ, ਸਹੀ- ਗ਼ਲਤ ਵੀ ਨਈਂ ਹੁੰਦੀ... ਗੱਲ ਸਿਰਫ਼ ਗੱਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ lਉਹਨੂੰ ਗ਼ਲਤੀ ਬਨਾਉਣਾ, ਗ਼ਲਤੀ ਨੂੰ ਗੁਨਾਹ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਦੇ ਵੀ ਚੰਗਾ ਤੇ ਸੁਲਝਿਆ ਬੰਦਾ ਨਈਂ ਕਰਦਾ l ਇਹ ਹੋਛੇ ਲੋਕ ਕਰਦੇ ਨੇ, ਆਪਣੇ ਹੌਲੇਪਨ ਨੂੰ ਢੱਕਣ ਲਈ l ਇਸ ਕਰ ਕੇ ਜਾਂ ਤਾਂ ਇਹਨਾਂ ਗਲ਼ ਰੱਸੀ ਪਾਉਣੀ ਸਿੱਖੋ ਨਈਂ ਤਾਂ avoid ਕਰਨਾ l
ਆਪਣੇ ਸਕੂਨ, dignity ਤੇ ਸੇਫਟੀ ਦੇ custodian ਤੁਸੀ ਖੁੱਦ ਹੋ ਅਤੇ ਏਹੋ ਜਿਹੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਜੋਰਾ ਨਾਲ ਵੱਧ ਰਹੀ ਹੈ l ਸੋ ਧਿਆਨ ਰੱਖੋ... ਦੂਰ ਰਹੋ ਉਹਨਾਂ ਤੋਂ,ਜੋ ਖਬਰਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਵਾਂਗੂ ਹਰ ਨਿੱਕੀ ਮੋਟੀ ਗੱਲ ਤੇ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ਸਨਸਨੀਖੇਜ ਤੇ ਘਾਤਕ ਬਣਾਉਣ ਤੇ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ l

09/09/2026

ਗੁੱਸਾ.....
ਸਾਨੂੰ ਇੱਕ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸਵਾਲ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਤੁਸੀ ਰੋਡ ਤੇ ਬਿਲਕੁੱਲ ਸਹੀ ਜਾ ਰਹੇ ਹੋਵੋ ਤੇ ਤੁਹਾਡੀ ਗੱਡੀ ਨਾਲ, ਕੋਈ ਗੱਡੀ ਰਗੜ ਦੇਵੇ ਤਾਂ ਤੁਹਾਡਾ ਕੀ reaction ਹੋਵੇਗਾ ( ਗੱਡੀ ਨੂੰ ਝਰੀਟਾਂ ਨੇ ਹੋਰ ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਨਈਂ) l ਕਿਸੇ ਨੇ ਆਖਿਆ ਮੈਂ ਉਹਨੂੰ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਫੜਾ ਦੇਵਾਂਗਾ, ਕੋਈ ਆਖੇ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਕੁਝ ਕਰਨਾ ਨਈਂ ਮੈਂ ਤਾਂ ਆਪ ਹੀ ਸਰਵਿਸ ਕਰਦੂ ਓਹਦੀ, ਇੱਕ ਨੇ ਕਿਹਾ ਮੈਂ ਓਹਦੇ ਤੋਂ ਨੁਕਸਾਨ ਦੇ ਪੈਸੇ ਲੈ ਕੇ ਛੱਡ ਦੇਵਾਂਗਾ l 15-20 ਮਿੰਟ ਦੀ discussion ਤੋਂ ਬਾਅਦ instructor ਨੇ ਸਵਾਲ ਵਿੱਚ twist ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਗੱਲ ਬਾਤ ਦੌਰਾਨ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗੇ ਕਿ ਠੋਕਣ ਵਾਲੇ ਦੇ ਘਰ ਕੋਈ ਕਹਿਰ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ stress ਵਿੱਚ ਓਹਦੇ ਤੋਂ ਗੱਡੀ ਲੱਗ ਗਈ ਫ਼ੇਰ ਤੁਸੀ ਕੀ ਕਰੋਂਗੇ? ਸਭ ਚੁੱਪ l ਹੁਣ ਜਵਾਬ ਬਦਲ ਗਏ ਸੀ l ਹੁਣ ਗੁੱਸਾ ਨਈਂ, ਤਰਸ ਤੇ empathy ਵਾਲੇ ਜਵਾਬ ਹੋ ਗਏ l
ਦੂਜੀ ਉਦਾਹਰਣ, ਤੁਹਾਡੇ ਪੈਰ ਤੇ ਕਿਸੇ ਨੇ ਪੈਰ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ਤੁਸੀ ਅੱਗ ਬਬੁਲ੍ਹਾ ਹੋ ਕੇ ਪੈ ਗਏ ਅਗਲੇ ਨੂੰ, ਉਹਨੇ ਹਲੀਮੀ ਨਾਲ ਗ਼ਲਤੀ ਮੰਨੀ, ਤੁਹਾਡਾ ਪੈਰ ਘੁਟਿਆ ਤੇ ਮਾਫ਼ੀ ਮੰਗੀ l ਤੁਸੀ ਨਾਲ ਦੀ ਨਾਲ ਓਹਦਾ ਹੱਥ ਫੜ ਕੇ ਕਿਹਾ, ਕੋਈ ਨਈਂ ਕੋਈ ਨਈਂ, ਕੁਝ ਨਈਂ ਹੋਇਆ l ਤੁਹਾਡਾ ਦਰਦ ਵੀ ਕਿਧਰੇ ਗਿਆ ਤੇ ਗੁੱਸਾ ਵੀ l
ਇਨਸਾਨੀ ਗੁੱਸਾ ਕੰਡੀਸ਼ਨਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ l ਇੱਕ situation ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗੱਲ ਗ਼ਲਤ ਲੱਗਦੀ ਹੈ ਤੇ ਓਹੀ ਗੱਲ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਹਲਾਤ ਵਿੱਚ ਗ਼ਲਤ ਨਈਂ ਰਹਿੰਦੀ ਤੇ ਓਸੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਸਾਡਾ ਗੁੱਸਾ ਜਾਂ reaction ਬਦਲਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ l ਬੜੀ ਵਾਰ, ਬੰਦਾ ਦੂਜੇ ਦਾ ਪੱਖ ਜਾਣੇ ਬਿਨਾਂ overreact ਕਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ... ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਪਛਤਾਵਾ ਤੇ ਸ਼ਰਮਿੰਦਗੀ ਰਹਿ ਜਾਂਦੀ ਹੈ l