Sparsh Book Shop

26/01/2026

"इंग्रज लोकांनी जेव्हा या देशात आपले पाऊल ठेवले तेव्हा कोठे या प्रांतातील अस्पृश्य लोकांस डोके वर काढण्याची संधी मिळाली. या संधीचा फायदा घेऊन त्यांनी आपल्या अंगी किती शौर्य आहे, किती तेज आहे व त्याची बुद्धिमत्ता किती वरच्या दर्जाची आहे हे सिद्ध करून दिले. याचा पुरावा जर पाहिजे असेल तर जुनी आर्मीलिस्टांची बाडे चाळून पाहिली म्हणजे बस्स होईल."

"या प्रांतातील अस्पृश्य वर्गात किती सुभेदार झाले, किती जमादार झाले, किती हवालदार झाले, नॉर्मल स्कूलसारख्या शाळातून पास होऊन किती हेडमास्तरांच्या हुद्यावर चढले, एजुटन्ट क्लार्क व क्वार्टर मास्टर क्लार्क सारख्या जबाबदारीच्या नोकऱ्या चालवून दाखविल्या यांचा तपशील जर देऊ गेलो तर हे भाषण मर्यादेच्या बाहेर वाढेल. इतके सांगितले तरी पुरे आहे की, एकेकाळी जो अस्पृश्य वर्ग सेवक म्हणून नांदत होता तोच वर्ग पलटणीतील नोकरीपुढे अधिकारसंपन्न होऊन दुसऱ्या वर्गावर सत्ता गाजविणारा झाला होता."

"या पलटणीतील नोकरीमुळे हिंदू समाजाच्या रचनेत एक क्रांती झाली होती, असे म्हणण्यास काहीच हरकत नाही. ज्या महार, चांभार लोकांना गावात मराठे वगैरे लोक शिवून घेत नसत व ज्यांनी जोहार किंवा रामराम केला नाही तर मराठे लोक आपला अपमान झाला असे समजत तेच मराठे शिपाई महार व चांभार सुभेदारास लवून सलामी देत असत. 'क्यूं बे' म्हणून जर त्यांनी म्हटले तर डोळे वर करून बघण्याची त्यांची ताकद होत नसे. एवढा अधिकार अस्पृश्य जातीतील लोकांस या देशात कोणत याही प्रांतात व यापूर्वी केव्हाही प्राप्त झाला नव्हता असे म्हणता येईल. या प्रांतातील अस्पृश्य लोकांनी आपला दर्जा वाढविला होता इतकेच नव्हे तर त्यांची शिक्षणातही विलक्षण प्रगती झाली होती...."

–डॉ.बाबासाहेब आंबेडकर

06/01/2026

1) माझी आत्मकथा-

“मी वर्गीकृत लोकांत जन्मलो. त्या लोकांची प्रगती घडवून आणण्यासाठी आपले आयुष्य खर्च करावयाचे, याबद्दलची प्रतिज्ञा मी लहानपणीच केलेली आहे. या प्रतिज्ञेपासून च्युत करणारी अनेक आमिषे मला माझ्या आयुष्यात आली व गेली.फक्त स्वतःचेच चांगले करण्याचे मी लहानपणात ठरविले असते तर मला हव्या त्या प्रतिष्ठित पदावर विराजमान होता आले असते आणि काँग्रेसमध्ये मी शिरलो असतो तर तिच्यातील अत्यंत श्रेष्ठ पदाचा मी उपभोग केला असता. परंतु वर्गीकृत लोकांच्या उन्नतिप्रीत्यर्थ माझे सर्व आयुष्य वाहण्याचे ठरविले आहे आणि हे ध्येय डोळ्यापुढे ठेवून मी एका तत्त्वाचा अवलंब करीत आलो आहे. ते तत्त्व हे की, जे कार्य सफल करण्याचा एखाद्याला भरपूर उत्साह वाटतो व ते कार्य पार पाडणे हेच ज्याच्या मनाला एकसारखे लागून राहिलेले आहे, त्याने ते कार्य पार पाडण्यासाठी आकुंचित विचारसरणीचा व कृतीचा अवलंब केला तर ते श्लाघ्य होईल. वर्गीकृत लोकांच्या हिताहिताचा प्रश्न सरकारने फार दिवस त्रिशंकूप्रमाणे लोंबकळत ठेवलेला आहे. हे पाहन माझ्या मनाला किती वेदना झाल्या असतील याची तुम्हाला (वरील हकिकतीवरून) कल्पना येईल."

-डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर

2) भीम घडला असा..

प्रज्ञासूर्यानं शिक्षणवंचितांना वाघिणीच दूध पाजलं. युगानुयुगे माणूसकीला पारखा झालेला अस्पृश्य समाज खडबडून जागा झाला. डरकाळी फोडू लागला. कलावंताच्या प्रतिभेला पालव्या फुटल्या तनामनात नवचैतन्याच्या प्रखर ज्योती पेटल्या.
हे सर्व प्रतिपादन करण्याचं कारण म्हणजे पल्लवी प्रकाश पाईकराव ही नवआत्मतेजानं प्रफुल्लित झालेली नवोदित लेखिका 'भीम घडला असा' या बालकादंबरीसह आंबेडकरी साहित्य प्रांतात पदार्पण करीत आहे. मी प्रारंभीच तिचं अभिनंदन करतो.
त्या उत्तुंग व्यक्तिमत्त्वाचा बालपण ते विश्वातील अत्यूच्य पदव्या प्राप्त करण्यासाठी उपसलेल्या कष्टाचा प्रवास पल्लवीनं या छोट्याशा बालकादंबरीत अत्यंत कुशलतेनं रेखाटला आहे.
याचं मला अप्रूप म्हणून पल्लवीचं अभिनंदन. ही बालकादंबरी सर्वांना आवडेल याची खात्री. पल्लवीच्या प्रतिभेतून अजून नव सृजन होवो ह्याच सम्यक शुभेच्छा !

–रविचन्द्र हडसनकर

3) डॉ.बाबासाहेब आंबेडकर जीवन चरित्र-

जगात ज्या प्रकारच्या श्रेष्ठ धैर्याने व अतुल शौर्याने अपयशावर मात करून मानव लोककल्याणाच्या व देशहिताच्या सत्कार्यात विजयी होऊन ‘महामानव’ सिद्ध होतो त्या प्रकारच्या श्रेष्ठ धैर्याने व अतुल शौर्याने अपयशावरही मात करून डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर लोककल्याणाच्या व देशहिताच्या सत्कार्यात विजयी होऊन ‘महामानव’ सिद्ध झाले आहेत. डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर हे ‘महामानव’ सदैव स्वोद्धाराची व सत्कार्य करीत राहाण्याची उदात्त व आनंददायक प्रेरणा आजही देत राहतात.

संच घरपोच मागवण्यासाठी संपर्क- 099758 00917

31/12/2025

28/12/2025

तेरा ते तेवीस ही दहा वर्ष म्हणजे
मुलींच्या आयुष्यातला सुंदर पण तितकाच अवघड काळ. या वयात त्यांच्या शरीरात बदल होतात; मनातही प्रश्नांचं काहूर माजतं. वागण्यात बंडखोरी येऊ लागते. स्वतःच्या इच्छा आणि आई-वडिलांनी घातलेली बंधनं यांचा तोल राखणं ताणदायक बनतं.

मुलींची होणारी ही घुसमट पिढ्यामागून पिढ्या कुणी समजूनच घेत नाही. पण कुणी त्यांच्या विचारविश्वात डोकावलं तर काय दिसतं?

तारुण्याच्या उंबरठ्यावरील मुलींच्या भावविश्वाचं डोळे उघडणारं भेदक दर्शन.

28/12/2025

सायबर पालकत्व भाग-१

मुलांच्या मोबाईलचे करायचे काय ?

आपण डिजिटल पालकत्वाच्या काळात जगतो आहोत. आपल्या समोरची आव्हाने अधिक जटील आणि गुंतागुंतीची आहेत. अशावेळी आपण स्वतःला सक्षम बनवणं आवश्यक आहे. आपल्या समाजात मुलांचा स्क्रीनशी पहिला परिचय अगदी तान्हेपणीचं होतो. या वयात मूल जगाला स्पर्श, आवाज आणि नजरेतून अनुभवत असतं. पालकांची सोय म्हणून मुलांच्या हातात स्क्रीन जाते पण त्यांचा परिणाम मुलांच्या मेंदूवर, डोळ्यांवर, झोपेवर आणि भावनांवर होऊ शकतो. खरंतर याच वयात मुलाला खेळ, निसर्ग, लोकांशी संवाद यांचा अनुभव देणं जास्त महत्त्वाचं आहे.
सायबर पालकत्व हा पर्याय नाही, तर आजच्या काळाची गरज आहे. सायबर पालकत्वाचा विचार मूल जन्माला घालण्याच्या आधीपासून केला गेला पाहिजे. म्हणूनच, हे पुस्तक लिहिताना केवळ मार्गदर्शन करणं हा हेतू नाहीये तर, सायबर पालकत्वाचा प्रवास करताना कधी मदत करणं, कधी आरसा दाखवणं, कधी हात घट्ट पकडून पुढे जायला मदत करण्याचा प्रयत्न आहे. म्हणूनच मुलांचं पालकत्व करणाऱ्या समाजातील प्रत्येकासाठी हे पुस्तक उपयोगी आहे.

सायबर पालकत्व भाग-२

डिजिटल जीवनाचे ‘अनफिल्टर्ड’ सत्य

'काही करायला नाही म्हणून मोबाईल घेऊन बसतो.'
'मला कुठलं मोटिव्हेशनचं नाही. म्हणून मोबाईलवर रील्स बघत असते.'
मुलीला नव्याने मोबाईल दिला, आता तिचं वागणं फारच बदललं आहे, हे सांगणारी आई आणि स्वतःचे अनुभव सांगणारी मुलंमुली अशा अनेक उदाहरणांविषयी शिवाय ऑनलाईन जगात काय चालतं याविषयी साद्यंत माहिती देणारं पुस्तक म्हणजे सायबर पालकत्व.
आपण डिजिटल पालकत्वाच्या काळात जगतो आहोत. आपल्या समोरची आव्हाने अधिक जटील आणि गुंतागुंतीची आहेत. अशावेळी आपण स्वतःला सक्षम बनवणं आवश्यक आहे. आताच्या काळात मोबाईल, इंटरनेट यांच्या वापराशिवाय राहणं शक्य नाही आणि तसं राहूही नये. म्हणूनच सायबर पालकत्व हा पर्याय नाही, तर आजच्या काळाची गरज आहे. सायबर पालकत्वाचा विचार मूल जन्माला घालण्याच्या आधीपासून केला गेला पाहिजे. म्हणूनच, हे पुस्तक लिहिताना केवळ मार्गदर्शन करणं हा हेतू नाहीये तर, सायबर पालकत्वाचा प्रवास करताना कधी मदत करणं, कधी आरसा दाखवणं, कधी हात घट्ट पकडून पुढे जायला मदत करण्याचा प्रयत्न आहे. म्हणूनच मुलांचं पालकत्व करणाऱ्या समाजातील प्रत्येकासाठी हे पुस्तक उपयोगी आहे.

14/12/2025

पाकिस्तान अर्थात भारताची फाळणी.

-डॉ. बी. आर. आंबेडकर
अनुवाद : भीमराव राऊत
पृष्ठसंख्या : 552 + 4 पाने कलर नकाशे
बांधणी : पेपरबॅक

-------------

त्यागमूर्ती माता रमाई यांना अर्पण केलेला हा ऐतिहासिक ग्रंथ.

डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांचे ‘पाकिस्तान अर्थात भारताची फाळणी’ हे पुस्तक फाळणीच्या राजकारणाचे, मुस्लिम प्रश्नाचे, काँग्रेसच्या भूमिकेचे आणि हिंदू–मुस्लीम संबंधांच्या ताणतणावांचे केवळ विश्लेषण नाही—तर त्या काळातील राष्ट्राच्या जखमांना भिडणारा प्रामाणिक आणि धाडसी आवाज आहे. 1947 ची फाळणी होण्याआधीच तिची कारणे, परिणाम आणि येऊ घातलेला राजकीय विस्फोट डॉ. आंबेडकरांनी ज्या अचूकतेने ओळखला होता, ते त्यांच्या अद्वितीय बुद्धिमत्तेचे आणि देशावरील अपार प्रेमाचे द्योतक आहे. भावनांच्या आंधळ्या लाटेत न वाहता, त्यांनी कठोर सत्याला सामोरे जाऊन देशाच्या भविष्याचा नकाशा स्पष्ट केला. भारत–पाकिस्तान प्रश्न का निर्माण झाला? त्यामागील ऐतिहासिक, सामाजिक, धार्मिक व मानसिक घडामोडी कशा आकाराला आल्या? आणि राष्ट्राच्या एकतेच्या लढाईत नेत्यांनी कोणत्या चुका केल्या?—या सर्व प्रश्नांची निर्भीड उत्तरे या ग्रंथात सापडतात. सत्याची कडू चव असूनही ते वाचकाला विचार करायला भाग पाडते, आणि म्हणूनच हा ग्रंथ आजही तितकाच जिवंत, तितकाच आवश्यक आहे. भारताच्या फाळणीचे मर्म समजून घ्यायचे असेल, तर या पुस्तकापासून दूर जाणे अशक्य आहे.

14/12/2025

डॉ. आंबेडकरांच्या सहवासात.

– डॉ. सविता भीमराव आंबेडकर

विवाहानंतरच्या काळातील हिंदू कोड बिल, 1952 व 1954 च्या निवडणुकांतील पराभव, राजकीय चळवळीतील अंतर्गत वाद, सहकाऱ्यांचे कटू अनुभव आणि अस्पृश्यांवरील सततचे अत्याचार यामुळे डॉ. आंबेडकरांच्या मनावर एकापाठोपाठ आघातz होत होते. त्याच
वेळी शरीर दुर्धर आजारांनी ग्रस्त असतानाही बाबासाहेबांचे रात्रंदिवस वाचन–लेखन सुरू असायचे. धर्मांतर आणि धम्मप्रसारासाठी डॉ. आंबेडकरांना डॉ. सविता यांची मोलाची साथ होती, हे अनेक प्रसंगांतून स्पष्ट होते. परंतु बाबासाहेबांच्या मृत्यूनंतर त्यांच्या वाट्याला अपमान आणि अवहेलना कशी आली, याचेही वेदनादायक कथन या पुस्तकात आहे.

– लोकसत्ता-(11 एप्रिल 2015)

पृष्ठसंख्या-496 + 64 पाने कलर फोटो,
हार्डबॉण्ड बांधणी.

31/10/2025

धर्मग्रंथांच्या आधारावर उभ्या झालेल्या वर्णव्यवस्था आणि जातीव्यवस्थेने भारतात अतिशय उग्ररूप धारण केलेले होते. याचवेळी भारतामध्ये परकीय सत्तांचे आगमन झाले. परकीय सत्तांनी जात व थर्माच्या आधारावर विस्कळीत असलेल्या भारतीय समाजाला आपल्या गुलामीत टाकले. आपलं साम्राज्य कायम ठेवण्याकरिता त्यांनी येथे आपली स्वतंत्र प्रशासन व्यवस्था उभी केली. या प्रशासन व्यवस्थेमध्ये त्यांना कर्मचारी वर्गाची गरज भासू लागली आणि म्हणून त्यांनी भारतीयांना इंग्रजी शिक्षण दिले. इंग्रजी शिक्षण घेतलेल्या तरुणांनी पाश्चिमात्य साहित्याचे वाचन केले आणि स्वतःच्या व्यक्तिमत्त्वाला आकार दिला. डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनी इथल्या धर्मग्रंथांच्या आधारावर उभ्या झालेल्या समाजव्यवस्थेवर सखोल चिंतन केले, अभ्यास केला आणि अभ्यासाअंती ते निष्कर्षावर पोहोचले की, येथील समाज व्यवस्था जोपर्यंत बदलविल्या जात नाही तोपर्यंत येथील स्वातंत्र्याला अर्थ नाही. आणि म्हणून त्यांनी मानव मुक्तीचा लढा उभा केला. या मानव मुक्तीच्या लढ्यामधून नवीन समाज व्यवस्था उभी केली. संविधानाच्या माध्यमातून आधुनिक भारताची उभारणी केली. या आधुनिक भारताच्या उभारणीमध्ये येथील शेतकरी, शेतमजूर, कारखान्यामधील मजूर, गोरगरीब, कष्टकरी, मागासवर्गीय व स्त्रियाना न्याय देण्याच्या अनुषंगाने त्यांनी विविधांगी कार्य केले, शेतकऱ्यांकरिता जलसंधारणाची व्यवस्था उभी केली, धरणे बांधलीत. येथील पैशाचा विनियोग व्यवस्थित व्हावा याकरिता रिझर्व बँकेची स्थापना करण्यास पुढाकार घेतला. भारताच्या सर्वच क्षेत्रात प्रचंड योगदान दिलेल्या डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनाच खऱ्या अर्थाने भारताचे राष्ट्रनिर्माते म्हणता येईल.

31/10/2025

१) फकिरा-
अण्णा भाऊ साठे यांच्या 'फकिरा' या कादंबरीला मराठी साहित्यात मानाचे पान लाभले आहे. मराठी कादंबरीच्या वाटचालीतील एक महत्त्वाचा टप्पा म्हणजे अण्णाभाऊंची 'फकिरा' ही कादंबरी! अण्णाभाऊ जे लिहितात ते त्यांनी भोगलेले असते. ज्यांच्याविषयी ते लिहितात ती सारी त्यांची माणसे असतात. फकिरा, राधा, विष्णुपंत इत्यादी सर्व व्यक्ती अण्णाभाऊंच्या साक्षात परिवारातल्या आहेत. तळागाळातील उपेक्षित, वंचित माणसं आणि त्यांची सुखदुःखं चित्रित करण्यात अण्णाभाऊ रंगून गेलेले. त्यांच्या कथा-कादंबऱ्यांतून जगण्यासाठी लढणाऱ्यांच्या शौर्यगाथा वाचायला मिळतात. ही माणसं अन्यायाविरुद्ध लढतात, सतत झुंजतात आणि प्रसंगी प्राणार्पणही करतात. त्यांची मानवी मूल्यांवरील श्रद्धा ढळत नाही. इंग्रजी सत्तेला आव्हान देणारा फकिरा आणि त्याची शौर्यगाथा सांगताना अण्णाभाऊंसारखा लोकशाहीर या उपेक्षित माणसाची तेजस्वी प्रतिमा सादर करतात. कलादृष्ट्या श्रेष्ठ ठरलेल्या या कादंबरीला महाराष्ट्र शासनाने पुरस्कार देऊन तर गौरविलेच पण फकिराचे भारतीय भाषांबरोबर रशियन, झेक, पोलिश, जर्मन या भाषांतही अनुवाद झाले आहेत. फकिरासारख्या झुंजार माणसाची कथा डॉ. आंबेडकर यांच्या झुंजार लेखणीला अण्णाभाऊंनी अर्पण केली यात केवढे औचित्य आहे!

२) माझा भाऊ अण्णाभाऊ-
हिटलरने जेव्हा रशियावर चढाई केली त्यावेळी अण्णा वाटेगावीच होते. या लढाईच्या बातम्या ते मुंबईहून येणाऱ्या लोकांना विचारत असत. या लढाईकडे साऱ्या जगाचे लक्ष लागले होते. त्यावेळी सातारा जिल्हा बंडाच्या दणक्याने हादरत होता. शेवटी अण्णांना गावी रहाणे कठीण झाले. ते बेचाळीस सालच्या जून महिन्यात मुंबईला गेले. ते नायगावला कोहीनूर मिलमध्ये काम करू लागले. त्यावेळी नुकतीच लढाई हातघाईवर येत होती. तिला लाल रंग चढत होता. अण्णा मुंबईत आले. वर्तमानपत्रातून सोव्हिएत रशियांच्या पराक्रमाबद्दल वाचून त्यांना स्फूर्ति मिळाली. शिवाय त्यांच्या काही मित्रांनी त्यांना सूचना केली, 'अहो शाहीर, जर तुम्हाला लिहायचे असेल तर रशिया जर्मनवर गंमत म्हणून तरी लिहा' याचवेळी अण्णांनी रटालिनचा पोवाडा लिहिण्यास सुरुवात केली व दोन महिन्यात पोवाडा लिहून तयार केला.

संपर्क - स्पर्श बुक शॉप - 099758 00917

30/10/2025

1) मूर्ख म्हाताऱ्याने डोंगर हलवले..

प्रत्येक कलावंताला स्वतःचे एक वर्गचरित्र असते. मीही ह्याला अपवाद असू शकत नाही. ज्याला व्यवस्थेने तीन हजार वर्षे ज्ञानास, उत्पन्नास, संपत्तीस, मानव प्रतिष्ठेस वंचित केले अशा सर्वहारा दलित वर्गाचा मी एक कवी. विसाव्या शतकातल्या निम्न बदलामुळे मीही कवितेपर्यंत येऊन पोचलो. पोचणारच होतो. जसं गुलामगिरीकडून सरंजामीकडे, सरंजामीकडून भांडवलशाहीकडे, भांडवलशाहीकडून शास्त्रीय समाजवादाकडे आणि पुढे असेच सुखी समृद्ध राजसंस्थाविहीन रस्त्याकडे. जन्म-विकास-बदल या सूत्रातून संभवणाऱ्या सातत्याच्या वाटचालीकडे, सर्वंकष मुक्तीकडे, सर्जनाकडे.
..मी माझ्या कवितेला वर्गीय हत्यार मानतो. आणि माझी कविता जेव्हा हत्याराची भूमिका घेते तेव्हा माझ्यासमोर माझे शत्रू आणि मित्र अशी वर्गवारी करण्याची निकड निर्माण होते. ज्या लोकांना मी जनता मानतो आणि ज्या लोकांच्या कष्टातून आजचा भारत उभा आहे ते लोक माझे अढळ श्रद्धास्थान बनतात. मग माझी कविता खेड्यापाड्यांतील वैराण दारिद्र्याचा, अज्ञानाचा, दुःखाचा वेध घेते. तिरस्कार करते, त्यांच्या मुळावर घाव घालते. हे होत असताना माझ्या कवितेला पिळदार कलात्मक घाट येतो. माझी कविता वर्गशत्रूशी हाडवैराचा खेळ करते..

2) गोलपीठा

तळागाळातील सामाजिक व्यथा , जातीयवाद आणि त्यातून निर्माण होणारा साहित्यिक विद्रोह नामदेव ढसाळांनी मुख्य प्रवाहाच्या समाजा पर्यंत पोहचवण्यासाठी केलेला संघर्ष इथे त्यांच्या प्रत्येक कवितेत आपल्याला अनुभवायला मिळतो , हा कविता संग्रह म्हणजे प्रस्थापित समाजासाठी एक चपराक आहे.

3) तुझे बोट धरून चाललो आहे मी

"तुझे बोट धरून चाललो आहे मी" हे कवी नामदेव ढसाळ यांच्या एका प्रसिद्ध कवितेचे शीर्षक आहे, ज्यामध्ये त्यांनी डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्याबद्दल कृतज्ञता व्यक्त केली आहे. या कवितेमध्ये, कवी आंबेडकरांनी दिलेल्या प्रेरणा आणि बळामुळेच जातीय व्यवस्था आणि विषमतेच्या विरोधात लढण्याची ताकद मिळाली असे वर्णन करतात.

संचाची एकत्रित किंमत : 450 रुपये
संचाची सवलतीत किंमत : 429 रुपये (घरपोच)
टपाल : मोफत

संपर्क : Sparsh Book Shop - 099758 00917