Medicine student

02/06/2021

👌Varicella Zoster

ជំងឺរើម អាចបណ្តាលឲ្យស្លាប់ឬទេ?

ជំងឺរើមជាជំងឺបណ្តាលមកអំពីវីរុសឈ្មោះ វ៉ារីសេឡា ហ្សូស្ទ័រ (Varicella Zoster Virus) ដែលបង្ហាញសញ្ញាលើស្បែកជាពងទឹក មានតូចមានធំផ្តុំគ្នាជាកញ្ចុំឬជាផ្តាំងៗ។

ពេលឆ្លងវីរុស វ៉ារីសេឡា ហ្សូស្ទ័រ (Varicella Zoster Virus) ដំបូងវាបង្កជាជំងឺអុតស្វាយ ក្រោយពេលជាសះពីជំងឺអុតស្វាយវីរុសនេះមិនងាប់ទេ វានៅសង្ងំក្នុងប្រព័ន្ធទឹករងៃ នៅពេលណាមួយសុខភាពរបស់យើងចុះខ្សោយ (ប្រព័ន្ធភាពស៊ាំ) វីរុសនេះនឹងរើឡើងបង្កជាជំងឺរើម។

ក) រោគសញ្ញា៖
នៅរយៈពេល ៤ ទៅ ៥ ថ្ងៃ មុនពេលលេចចេញជំងឺនេះ អ្នកជំងឺមានអាការៈរាងអស់កំលាំង ក្តៅខ្លួនស្ទិញៗ ស្រគៀរក្រហាយៗនៅលើស្បែកដែលវាប្រុងនឹងលេចចេញ។ បន្ទាប់មកទើបវាចេញជាពងទឹកមានតូចមានធំផ្តុំគ្នាជាកញ្ចុំឬជាផ្តាំងៗ។ វាអាចចេញគ្រប់ទីកន្លែង នៅលើទ្រូង លើមុខ នៅដៃ។ល។ ប៉ុន្តែវាចេញតែម្ខាង មិនដែលចេញទាំងសងខាងឬព័ទ្ធជុំទេ។ ក្រោយចេញសញ្ញាលើស្បែកពី ៧ ទៅ ១០ថ្ងៃ ពងទឹកទាំងនោះក៍សះជាអស់ បន្សល់តែស្នាមសំលាកលើស្បែក និងការឈឺចាប់ក្រហាយលើស្បែកកន្លែងចេញ។ រោគសញ្ញាឈឺចាប់និងក្រហាយលើស្បែកនេះអាចតិចឬខ្លាំង អ្នកខ្លះឆាប់បាត់ អ្នកខ្លះយូរអាចដល់ឆ្នាំ ទៅតាមសុខភាពបុគ្គលផ្សេងៗគ្នា។

ខ) វិធីព្យាបាល៖
អ្នកជំងឺត្រូវជួបពិគ្រោះជាមួយគ្រូពេទ្យឯកទេសដើម្បីធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យឲ្យបានត្រឹមត្រូវ។ ត្រូវប្រើឱសថប្រភេទ Acyclovir លាប និងលេបរយៈពេល ៧ ទៅ ១០ថ្ងៃ។

សូមជម្រាបបងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋឲ្យបានជ្រាបថា ជំងឺរើមអាចព្យាបាលជាដាច់មិនបណ្តាលអោយមានគ្រោះថ្នាក់ឡើយ។ លើកលែងករណីពិសេស(កម្រជួប) ជំងឺរើមកើតលើអ្នកជំងឺមានសុខភាពទ្រុតទ្រោមខ្លាំងត្រូវសំរាកព្យាបាលក្នុងមន្ទីរពេទ្យ។

គ) វិធីការពារ៖
វិធីមួយចំនួនដែលយើងអាចជៀសផុតពីជំងឺរើមៈ
- ចំពោះអ្នកមិនទាន់កើតអុតស្វាយត្រូវចាក់ថ្នាំការពារជំងឺអុតស្វាយ។
- ចំពោះអ្នកកើតអុតស្វាយរួចហើយត្រូវចាក់ថ្នាំការពារជំងឺរើម។

ឃ) ប្រការត្រូវយល់ដឹង ចំពោះអ្នកជំងឺរើម៖
- ត្រូវងូតទឹកសំអាតខ្លួនប្រាណនឹងសាប៊ូជាប្រចាំ។
- ត្រូវបរិភោគអាហារបំប៉នសុខភាព មិនតមអាហារអ្វីទាំងអស់។
- មិនត្រូវស្តោះផ្លុំ ឬយកភ្លើងមកដុតលើស្បែកអ្នកជំងឺរើមទេ។

02/06/2021

20/12/2019

20/07/2019

👏👏👏

21/06/2019

#ប្រុសស្អាតប្រចាំសាលាពេទ្យIU 💗 #ស្រស់ស្អាតមិនចាញ់តារាហើយរៀនក៍ពូកែៗទៀត #ស៊ែរអោយប្រុសស្អាតIUមួយផង😍

28/05/2019

ជំងឺគ្រុនឈាមលើមនុស្សពេញវ័យ!

ជំងឺគ្រុនឈាមជាទូទៅតែងតែកើតមាននៅលើកុមារ តែបច្ចុប្បន្ននេះនៅកម្ពុជាក៏មានករណីខ្លះ ជំងឺនេះកើតមាននៅលើមនុស្សពេញវ័យដូចគ្នា។
យើងសង្កេតឃើញថា ជំងឺនេះច្រើនកើតឡើងនៅរដូវវស្សា ដោយហេតុថារដូវភ្លៀងជាអំណោយផលដល់ការកកើតពពួកមូសខ្លា ដែលជាភ្នាក់ងារចម្លងរោគ។

I) រោគសញ្ញា៖
- ក្តៅខ្លួនខ្លាំង
- ឈឺក្បាល
- ឈឺសន្លាក់ដៃជើង និងសាច់ដុំ
- ក្អួតចង្អោរ
- ស្នាមអុចក្រហមលើស្បែក

II) ការវិវត្តន៍នៃជំងឺ និងផលវិបាក៖
១. ជាទូទៅរយៈពេលពី ៣ ទៅ ៤ថ្ងៃបន្ទាប់ពីមានរោគសញ្ញាដំបូង អ្នកជំងឺអាចស្តែងចេញនៅរោគសញ្ញាផ្សេងៗដូចជា៖
- ការហូរឈាមនៅក្នុងភ្នែក(Hémorragie Conjonctivale)
- ហូរឈាមតាមច្រមុះ
- ស្នាមជាំនៅលើស្បែក
ជំងឺនេះនឹងជាទៅវិញនៅចន្លោះ ១០ ទៅ ១៤ ថ្ងៃ ឬអាចយូរជាងនេះ។

២. ជំងឺគ្រុនឈាមមួយចំនួនអាចវិវត្តន៍ទៅរកសភាពធ្ងន់ធ្ងរ ដែលបណ្តាលមកពីការហូរឈាមតាមសរីរាង្គនានា (ប្រព័ន្ធរំលាយអាហារ ស្បែក និងក្នុងខួរក្បាល) ហើយដែលអាចបង្កអោយមានគ្រោះថ្នាក់ដល់អាយុជីវិត។

III) ការកំណត់រោគវិនិច្ឆ័យ៖
ការកំណត់រោគវិនិច្ឆ័យត្រូវបានធ្វើឡើងដោយៈ
១. ការកំណត់រកពពួក Antigen NS1 នៅក្នុងឈាមអ្នកជំងឺ តែពពួក Antigen នេះនឹងបាត់ទៅវិញនៅថ្ងៃទី ៤ ឬទី៥ បន្ទាប់ពីការចេញរោគសញ្ញា។
២. ការកំណត់រកពពួក Antibody (IgM, IgG) ដែលនៅក្នុងឈាមអ្នកជំងឺ ហើយការកំណត់ពពួក Antibody នេះគឺអាចអោយយើងដឹងពីស្ថានភាពជំងឺដែលទើបនឹងកើត ឬកើតមកមួយរយៈពេលហើយ
៣. ការរាប់មេរោគ គ្រុនឈាមតាមរយៈ PCR (Polymerase chain reaction) គឺអាចកំណត់ដោយសុក្រឹត្យអំពីវត្តមានរបស់មេរោគគ្រុនឈាមដែលមាននៅក្នុងខ្លួនយើង តែតេស្តប្រភេទនេះនឹងត្រូវប្រើប្រាស់តែសំរាប់ការសិក្សាប៉ុណ្ណោះ។

IV) ការព្យាបាល៖
មកទល់ពេលបច្ចុប្បន្ននេះ នៅលើសកលលោកមិនទាន់មានការព្យាបាលអោយចំ ចំពោះជំងឺគ្រុនឈាមនេះនៅឡើយទេ។ ការព្យាបាល គឺត្រូវបានធ្វើឡើងដើម្បីកាត់បន្ថយ និងទប់ស្កាត់ជំងឺនេះ កុំអោយវិវត្តន៍ទៅរកសភាពធ្ងន់ធ្ងរ ដែលអាចប៉ះពាល់ដល់អាយុជីវិត។

ចំពោះវ៉ាក់សាំងប្រឆាំងនឹងជំងឺគ្រុនឈាម ត្រូវបានអនុញ្ញាតអោយប្រើប្រាស់កាលពីពេលថ្មីៗនេះ ដោយអង្គការសុខភាពពិភពលោក តែទោះជាយ៉ាងណា ការចរាចរណ៍នៃប្រភេទវ៉ាក់សាំងនេះនៅមានកម្រិតទាបនៅឡើយ។

V) វិធីបង្ការ៖
យើងអាចការពារពីការឆ្លងជំងឺនេះដោយៈ
- លុបបំបាត់ជម្រកមូស
- ការពារពីមូស(ខ្លា)ខាំ (ពេលព្រឹក និងពេលព្រលប់):
+ គេងក្នុងមុង (ទាំងថ្ងៃ ទាំងយប់)
+ ស្លៀកសំលៀកបំពាក់ជិតៗ (មានពណ៌ចាំង)
+ ចៀសវាងនៅក្នុងទីងងឺត
+ ប្រើផលិតផលការពារមូស (លាបលើស្បែក)៕

28/05/2019

ហើមជើងអំឡុងពេលមានផ្ទៃពោះ ជាសញ្ញាអាសន្នរឺទេ?

១) មូលហេតុដែលបណ្តាលអោយហើមអំឡុងពេលមានផ្ទៃពោះរួមមាន:
- លើសជាតិទឹកបណ្តាលមកពីបម្រែបម្រួលអរម៉ូនអំឡុងពេលមានផ្ទៃពោះ (ជាបាតុភូតធម្មតាដែលកើតមានអំឡុងមានផ្ទៃពោះ)។
- ការសង្កត់ទៅលើសរសៃឈាមធំៗរបស់អាងត្រគៀក (pelvic veins) ដោយទម្ងន់កាន់តែធ្ងន់របស់ស្បូន ដែលធ្វើអោយលំហូរឈាមពីចុងជើងត្រលប់មកបេះដូង យឺតជាងធម្មតានិងចាល់ឈាមបង្កជាការហើមជើង។ ដោយហេតុផលនេះ ការហើមភាគច្រើនកើតមាននៅអំឡុងពេលត្រីមាសទី៣នៃផ្ទៃពោះ ចំពោះស្ត្រីដែលមានទឹកភ្លោះច្រើន ឬពរពោះកូនភ្លោះ (ជាបាតុភូតធម្មតាដែលកើតមានអំឡុងមានផ្ទៃពោះ)។
- កង្វះជាតិអាល់ប៊ុយមីន (Albumin) ដែលអាចបណ្តាលមកពីបាត់ជាតិសាច់តាមទឹកនោម (ជំងឺទឹកនោមប្រៃ)។
- ជំងឺខ្សោយតម្រងនោម ឬ ខ្សោយបេះដូង ។ល។

២) សញ្ញាអាសន្ននៃការហើមជើងអំឡុងមានផ្ទៃពោះដែលត្រូវយកចិត្តទុកដាក់រួមមាន៖
នៅពេលដែលស្ត្រីមានផ្ទៃពោះមានហើមជើងបូករួមនឹងសញ្ញាមួយចំនួនដូចជា:
- លើសសម្ពាធឈាម
- ហត់ដង្ហក់
- ទឹកនោមតិច
- ជើងឡើងក្រហមហើយឈឺ -ល។

៣) វិធីព្យាបាល៖
ក. បើជាការហើមមានសញ្ញាអាសន្ន គួរប្រញាប់រួសរាន់មកជួបពិគ្រោះជាមួយគ្រូពេទ្យជំនាញដើម្បីវិភាគរកមូលហេតុអោយបានគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ និងដើម្បីទទួលដំបូន្មាន ឬការព្យាបាលដ៏ត្រឹមត្រូវ។

ខ. បើគ្រូពេទ្យរកឃើញថាជាការហើមដោយមូលហេតុធម្មតានៃការមានគភ៌ នោះស្ត្រីយើងគួរអនុវត្តទំលាប់មួយចំនួនដូចខាងក្រោម:
- គេងផ្អៀងមកខាងឆ្វេងដៃ ដើម្បីកាត់បន្ថយការសង្កត់របស់ស្បូនទៅលើសរសៃឈាមធំៗ។
- ដាក់ជើងរបស់អ្នកឲ្យបានខ្ពស់ គ្រប់ពេលដែលអាចធ្វើបានដូចជា នៅពេលធ្វើការ រឺពេលគេង រឺតម្រង់ជើងឲ្យបានញឹកញាប់ពេលអង្គុយលេង។
- ជៀសវាងការអង្គុយគងអន្ទាក់ខ្លាយូរ។
- ឧស្សាហ៍ផ្លាស់ប្តូរឥរិយាបទ រឺដើរហាត់ប្រាណដើម្បីជួយចលនាឈាមហូរបានល្អ។
- ចូរកុំបាក់ទឹកចិត្ត ព្រោះវាអាចបាត់ទៅវិញក្រោយពេលសម្រាលបុត្ររួច។

27/05/2019