Fresh News+

17/01/2026

🎥 ផ្សាយផ្ទាល់ព្រឹត្តិការណ៍ Wurkz បាល់ទះ
សប្បុរសធម៌ ដើម្បីជួយជនភៀសសឹក 🏆

🗓 ថ្ងៃទី១៧ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៦
📍ពហុកីឡដ្ឋានជាតិអូឡាំពិក
📌ម៉ោង ៨:៣០ព្រឹក វិសាខា ប៉ះ មហាផ្ទៃ
📌 ម៉ោង ១០:០០ព្រឹក អង្គរក្ស ប៉ះ ន.ប រាជធានីភ្នំពេញ

16/01/2026

មកដល់ហើយ! PNN Live 🔴​ CAMBODIA LITE Station រដូវកាលទី ៣

✨ជួបជាមួយ កញ្ញា ឈិន ម៉ានិច្ច និង លោក គ្រី ថៃពៅ..
ចាក់ផ្សាយរៀងរាល់ថ្ងៃសុក្រ វេលាម៉ោង ៨ ដល់ម៉ោង ៩យប់តទៅ​ នៅលើកញ្ចក់ទូរទស្សន៍ភីអិនអិន តែមួយគត់
_______________
នាំមកជូនផ្តាច់មុខដោយ៖
CAMBODIA LITE ស្រាលស្រទន់ជួបជុំបានយូរ

​

16/01/2026

ពិតទេ? iPhone គ្មានកាមេរ៉ាត្រូវបានផលិតឡើង ដើម្បីប្រើក្នុងវិស័យយោធា

(បរទេស)៖ ស្តាប់មើលទៅដូចជាចំឡែកមែនទែន ដែលទូរស័ព្ទ iPhone គ្មានកាមេរ៉ា ប៉ុន្តែវាមិនមែនជារឿងថ្មីនោះទេ ព្រោះមានការបញ្ជាក់ថា iPhone ដែលគ្មានកាមេរ៉ា ពិតជាមានស្រាប់ និងត្រូវបានប្រើប្រាស់ដោយយោធា ឬ បុគ្គលិករោងចក្រថាមពលនុយក្លេអ៊ែរ និងបុគ្គលិកនៅកន្លែងមានការការពារសន្តិសុខខ្ពស់ ប៉ុន្តែវាមិនមែនជាផលិតផលផ្លូវការដែល Apple ផលិតឡើងដោយផ្ទាល់នោះទេ។

តាមប្រភពព័ត៌មាន អ្នកផលិត iPhone គឺក្រុមហ៊ុន Apple មិនមានការផលិត iPhone ម៉ូដែលពិសេសដែលគ្មានកាមេរ៉ា សម្រាប់យោធា ឬស្ថាប័នសន្តិសុខណាមួយឡើយ។ iPhone ទាំងអស់ត្រូវបានផលិតតាមស្តង់ដារធម្មតា ដែលមានកាមេរ៉ាខាងមុខ និងខាងក្រោយដូចគ្នា។ ទោះជាយ៉ាងណា មានក្រុមហ៊ុនភាគីទីបី គឺក្រុមហ៊ុនឯកជនមួយចំនួន ដែលទិញ iPhone ពីទីផ្សារធម្មតា បន្ទាប់មកធ្វើការដោះកាមេរ៉ាចេញ ទាំងមុខនិងក្រោយ ហើយបិទស្រោមឲ្យរឹងមាំ ដើម្បីឲ្យទូរស័ព្ទនោះមិនអាចថតរូប ឬថតវីដេអូបានទៀត។

iPhone គ្មានកាមេរ៉ាបែបនេះ ត្រូវបានប្រើជាចម្បងនៅក្នុង៖
• មូលដ្ឋានយោធា
• រោងចក្រថាមពលនុយក្លេអ៊ែរ
• មណ្ឌលស្រាវជ្រាវ និងមណ្ឌលឧស្សាហកម្មសំខាន់ៗ
• ស្ថាប័ន ឬក្រុមហ៊ុនដែលហាមឃាត់ឧបករណ៍ថតរូប ដោយសារហានិភ័យលេចធ្លាយព័ត៌មានសម្ងាត់

អ្នកជំនាញសន្តិសុខបញ្ជាក់ថា ការហាមឃាត់ទូរស័ព្ទមានកាមេរ៉ា គឺជាវិធានការសំខាន់មួយ ដើម្បីបង្ការការថតឯកសារ ឬទីតាំងសម្ងាត់ដោយមិនបានអនុញ្ញាត។ ទន្ទឹមនឹងនេះ មានពាក្យចចាមអារ៉ាមនៅលើបណ្ដាញសង្គមជាច្រើន ដែលអះអាងថា Apple ផលិត «iPhone សម្ងាត់សម្រាប់យោធា» ប៉ុន្តែការអះអាងទាំងនេះ ត្រូវបានបដិសេធថា មិនមែនជាការពិតឡើយ។ ការពិតគឺ iPhone ទាំងនោះ គ្រាន់តែត្រូវបានកែប្រែដោយក្រុមហ៊ុនផ្សេងក្រៅពី Apple ប៉ុណ្ណោះ។

គួរបញ្ជាក់ថា បន្ទាប់ពី iPhone ត្រូវបានកែប្រែបែបនេះ ការធានាពី Apple នឹងត្រូវលុបចោលភ្លាមៗ ទោះបីជាការធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពកម្មវិធីនៅតែអាចប្រើបានក៏ដោយ៕

15/01/2026

កម្ពុជា ស្នើភាគីថៃ អនុវត្តតាមកំណត់ហេតុនៃកិច្ចប្រជុំ JBC និងកិច្ចព្រមព្រៀផ្សេងទៀតក្នុងការបន្តវាស់វែង និងបោះបង្គោលបណ្តោះអាសន្ននៅទីតាំងបង្គោលលេខ៤២-៤៧ និងបង្គោលលេខ ៥២-៥៩

15/01/2026

Wikipedia ឈប់ឱ្យប្រើហ្វ្រី ខណៈបង្ខំឱ្យក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាយក្សបង់ប្រាក់ បើចង់បានទិន្នន័យទៅបង្ហាត់ AI

(បរទេស)៖ មូលនិធិ Wikimedia ដែលជាអ្នកគ្រប់គ្រងគេហទំព័រ Wikipedia បានឈានជើងចូលក្នុងរបត់ថ្មីមួយ ដោយតម្រូវឱ្យក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាល្បីៗដូចជា Microsoft, Meta, Amazon និង Google បង់ប្រាក់សម្រាប់ការប្រើប្រាស់ទិន្នន័យរបស់ខ្លួន។ កិច្ចព្រមព្រៀងនេះធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីមាតិកាឥតគិតថ្លៃរបស់ Wikipedia ត្រូវបានយកទៅប្រើប្រាស់យ៉ាងច្រើនលើសលប់ ដើម្បីបង្ហាត់បញ្ញាសិប្បនិម្មិត (AI) ដែលធ្វើឱ្យការចំណាយលើប្រព័ន្ធម៉ាស៊ីនមេ (Server) របស់អង្គការមិនរកប្រាក់ចំណេញមួយនេះ កើនឡើងខ្ពស់ហួសកម្រិត។ នេះបើយោងតាមការចេញផ្សាយដោយទីភ្នាក់ងារសារព័ត៌មាន​ Reuters នៅថ្ងៃទី១៥ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៦។

ការផ្លាស់ប្តូរនេះធ្វើឡើងតាមរយៈសេវាកម្ម «Wikimedia Enterprise» ដែលជួយឱ្យស្ថាប័នមានចំណូលរឹងមាំ និងអាចបន្តកិច្ចការចំណេះដឹងឥតគិតថ្លៃសម្រាប់ពិភពលោក។ លោក Lane Becker ប្រធានផ្នែក Wikimedia Enterprise បានបញ្ជាក់ប្រាប់ Reuters ថា៖ «Wikipedia គឺជាផ្នែកដ៏សំខាន់ក្នុងកិច្ចការងាររបស់ក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាទាំងនេះ ដូច្នេះពួកគេចាំបាច់ត្រូវតែរកវិធីសាស្ត្រដើម្បីជួយជ្រោមជ្រែងផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុត្រឡប់មកវិញ»។ លោកបានបន្ថែមថា ដៃគូបច្ចេកវិទ្យាធំៗបានយល់ព្រមប្តេជ្ញាចិត្ត ដើម្បីជួយឱ្យ Wikipedia អាចបន្តដំណើរការទៅមុខបានប្រកបដោយនិរន្តរភាព។

ក្រៅពីបញ្ហាហិរញ្ញវត្ថុ កិច្ចសហការនេះក៏ដើម្បីធានាថា AI នឹងទទួលបានព័ត៌មានដែលត្រឹមត្រូវ និងមានប្រភពច្បាស់លាស់។ លោក Tim Frank អនុប្រធានសាជីវកម្ម Microsoft បានលើកឡើងថា៖ «ការទទួលបានព័ត៌មានដែលមានគុណភាព និងគួរឱ្យទុកចិត្ត គឺជាបេះដូងនៃអនាគត AI នៅ Microsoft... យើងកំពុងជួយបង្កើតប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីមាតិកាមួយ ដែលផ្តល់តម្លៃដល់អ្នកដែលបានចូលរួមបង្កើតវាឡើង»។

គួរជម្រាបថា ស្របពេលដែលមានការផ្លាស់ប្តូរយុទ្ធសាស្ត្ររកចំណូលនេះ Wikimedia ក៏បានតែងតាំងលោកស្រី Bernadette Meehan ជានាយកប្រតិបត្តិ (CEO) ថ្មី ដើម្បីដឹកនាំស្ថាប័នក្នុងយុគសម័យ AI ផងដែរ។ ទោះបីជាមានការលក់សេវាកម្មដល់ក្រុមហ៊ុនយក្សក៏ដោយ ក៏ Wikipedia នៅតែរក្សានូវអត្តសញ្ញាណដើម ដោយពឹងផ្អែកលើការស្ម័គ្រចិត្តពីមនុស្សប្រហែល ២៥ ម៉ឺននាក់នៅជុំវិញពិភពលោក ដើម្បីសរសេរ និងត្រួតពិនិត្យព័ត៌មានឱ្យបានត្រឹមត្រូវបំផុតសម្រាប់មនុស្សជាតិ៕

15/01/2026

ក្រុមអ្នកសង្កេតការណ៍អាស៊ាន (AOT) ចុះពិនិត្យស្ថានភាពនៅចំណុចច១ និងស្ពានមេទឹក ខេត្តពោធិ៍សាត់ ដែលបំផ្លាញដោយសារយន្ដហោះចម្បាំងរបស់ថៃ

15/01/2026

CL1 ជាកុំព្យូទ័រដំបូងគេបង្អស់លើពិភពលោក ដែលរួមបញ្ចូលគ្នានូវ «ខួរក្បាលមនុស្ស និងបន្ទះឈីបស៊ីលីកូន»

(បរទេស)៖ ពិភពលោកបានឈានដល់របត់ថ្មីមួយទៀតនៃបច្ចេកវិទ្យា Biocomputing (ជីវ-កុំព្យូទ័រ) ជាមួយនឹងការដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់ជាផ្លូវការនូវកុំព្យូទ័រ CL1 ដែលបង្កើតឡើងដោយក្រុមហ៊ុន Cortical Labs។ នេះគឺជាម៉ាស៊ីនដំបូងបំផុតដែលដំណើរការដោយការបញ្ជូនកូដ (Code) ទៅកាន់កោសិកាប្រសាទមនុស្ស (Human Neurons) ពិតប្រាកដដែលត្រូវបានដាំដុះនៅលើបន្ទះឈីប។

កោសិកាប្រសាទមនុស្សត្រូវបានចិញ្ចឹមក្នុងសូលុយស្យុងដែលមានជីវជាតិ និងដុះនៅលើផ្ទៃបន្ទះឈីបស៊ីលីកូន។ បន្ទះឈីបនេះដើរតួជាស្ពានបញ្ជូន និងទទួលសញ្ញាអគ្គិសនីពីកោសិកាខួរក្បាលទាំងនោះ។ ក្រុមហ៊ុនបានបង្កើតប្រព័ន្ធប្រតិបត្តិការពិសេសមួយហៅថា biOS (Biological Intelligence Operating System) ដើម្បីអនុញ្ញាតឱ្យអ្នកសរសេរកម្មវិធី (Programmers) អាចបញ្ចូលកូដ និងបញ្ជាឱ្យកោសិកាប្រសាទទាំងនោះដំណើរការការងារផ្សេងៗ។

កុំព្យូទ័រ CL1 មានភាពខុសពី AI បែបឌីជីថល (ដូចជា ChatGPT) ដែលត្រូវការទិន្នន័យមហាសាលដើម្បីហ្វឹកហាត់ ប៉ុន្តែ CL1 ប្រើប្រាស់ «ភាពវៃឆ្លាតធម្មជាតិ» ដែលមានសមត្ថភាពរៀនសូត្រ និងបត់បែនបានលឿនបំផុត និងប្រើប្រាស់ថាមពលតិចជាងកុំព្យូទ័រធម្មតារាប់ពាន់ដង។

ដោយសារវាជាគ្រឿងចក្រដែលមាន «ជីវិត» CL1 មានប្រព័ន្ធគាំទ្រជីវិត (Life Support System) ដូចជាការគ្រប់គ្រងសីតុណ្ហភាព និងការច្រោះកាកសំណល់។ កោសិកាប្រសាទទាំងនេះអាចរស់នៅ និងដំណើរការបានក្នុងរយៈពេលរហូតដល់ ៦ ខែ។

បច្ចុប្បន្ន CL1 ត្រូវបានលក់ក្នុងតម្លៃប្រហែល ៣៥០០០ដុល្លារអាមេរិក ដែលគោលដៅចម្បងគឺសម្រាប់មន្ទីរពិសោធន៍ស្រាវជ្រាវវេជ្ជសាស្ត្រ ដើម្បីប្រើប្រាស់ក្នុងការសាកល្បងឱសថ (Drug Discovery) សិក្សាពីឥទ្ធិពលថ្នាំទៅលើកោសិកាខួរក្បាលដោយផ្ទាល់ និងការសិក្សាពីជំងឺ (Disease Modeling) ស្វែងយល់ពីយន្តការនៃជំងឺខួរក្បាលផ្សេងៗដោយមិនចាំបាច់សាកល្បងលើសត្វ ឬមនុស្ស៕

15/01/2026

Alibaba បង្កើនសមត្ថភាព Qwen AI ឱ្យក្លាយជា «ជំនួយការផ្ទាល់ខ្លួន» អាចកុម្ម៉ង់អាហារ និងកក់សំបុត្រធ្វើដំណើរបានភ្លាមៗ

(បរទេស)៖ កម្មវិធីបញ្ញាសិប្បនិម្មិត (AI) លែងជាឧបករណ៍សម្រាប់តែសួរយកចំណេះដឹងទៀតហើយ។ ក្រុមហ៊ុនយក្ស Alibaba ទើបតែបានដំឡើងសមត្ថភាពកម្មវិធី Qwen AI របស់ខ្លួន ឱ្យក្លាយជា «ភ្នាក់ងារឆ្លាតវៃ» ដែលអាចបំពេញកិច្ចការក្នុងជីវិតជាក់ស្តែងជំនួសមនុស្ស។ ចាប់ពីពេលនេះទៅ អ្នកប្រើប្រាស់អាចកុម្ម៉ង់អាហារ កក់សំបុត្រយន្តហោះ ឬសណ្ឋាគារ និងបង់ប្រាក់តាម Alipay បានយ៉ាងងាយ ក្នុងផ្ទាំង Chat តែមួយ ដោយមិនចាំបាច់ចេញចូលកម្មវិធីច្រើនដងដូចមុនឡើយ។ នេះបើយោងតាមការចេញផ្សាយដោយទីភ្នាក់ងារសារព័ត៌មាន Reuters នៅថ្ងៃទី១៥ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៦។

លោក Wu Jia អនុប្រធានក្រុមហ៊ុន Alibaba Group បានលើកឡើងពីរបត់ថ្មីនេះថា៖ «អ្វីដែលយើងកំពុងដាក់ឱ្យដំណើរការនៅថ្ងៃនេះ តំណាងឱ្យការផ្លាស់ប្តូរពី "ម៉ូដែលដែលគ្រាន់តែយល់ដឹង" ទៅជា "ប្រព័ន្ធដែលអាចធ្វើសកម្មភាពបាន" ដែលផ្សារភ្ជាប់យ៉ាងជ្រាលជ្រៅទៅនឹងសេវាកម្មក្នុងពិភពជាក់ស្តែង»។ យុទ្ធសាស្ត្រនេះបានធ្វើឱ្យ Qwen ក្លាយជាគូប្រជែងដ៏ខ្លាំងក្លាបំផុតមួយ បើធៀបនឹងក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាផ្សេងៗដូចជា ByteDance និង Tencent។

អ្វីដែលកាន់តែពិសេសនោះ Qwen បានបន្ថែមមុខងារ «ជំនួយការការងារ» (Task Assistant) ដែលមានសមត្ថភាពអស្ចារ្យ រហូតដល់អាចធ្វើការហៅទូរស័ព្ទទៅកក់តុនៅភោជនីយដ្ឋានដោយផ្ទាល់ និងអាចរៀបចំផែនការធ្វើដំណើរដ៏ស្មុគស្មាញបានយ៉ាងលម្អិត។ ភាពងាយស្រួលមិនធ្លាប់មាននេះ បានទាក់ទាញអ្នកប្រើប្រាស់ឱ្យកើនឡើងយ៉ាងគំហុកដល់ទៅជាង ១០០ លាននាក់ ក្នុងរយៈពេលត្រឹមតែ ២ ខែប៉ុណ្ណោះ។

បច្ចុប្បន្ន ការប្រកួតប្រជែងលើវិស័យ AI កំពុងឈានចូលដល់សម័យកាល បច្ចេកវិទ្យាបម្រើជីវិត។ តាមរយៈការចងភ្ជាប់សេវាកម្មល្បីៗក្នុងដៃដូចជា Taobao, Alipay និង Fliggy ទៅក្នុង AI តែមួយ Alibaba មិនត្រឹមតែបង្កើតកម្មវិធីសម្រាប់ជជែកលេងនោះទេ ប៉ុន្តែគឺកំពុងបង្កើត «អ្នកចាត់ចែងការងារផ្ទាល់ខ្លួន» ដ៏ឆ្លាតវៃម្នាក់ ដែលដឹងចិត្ត និងសម្រាលបន្ទុកការងារប្រចាំថ្ងៃរបស់អ្នកប្រើប្រាស់ឱ្យកាន់តែសាមញ្ញបំផុត៕

15/01/2026

របាយការណ៍៖ យុវវ័យជាង ៧០% កំពុងចាត់ទុក AI ជាមិត្តភក្តិជិតស្និទ្ធ (Best Friends) និងជាទីប្រឹក្សាផ្លូវចិត្ត

(បរទេស)៖ នៅដើមឆ្នាំ ២០២៦ នេះ បដិវត្តន៍សង្គមដ៏ស្ងប់ស្ងាត់មួយកំពុងកើតឡើងយ៉ាងពិតប្រាកដនៅក្នុងស្មាតហ្វូនរបស់យើង។ ទិន្នន័យចុងក្រោយបានបង្ហាញថា យុវវ័យរហូតដល់ ៧២% កំពុងងាកទៅរក AI Chatbots ដើម្បីស្វែងរកការគាំទ្រផ្នែកអារម្មណ៍ និងមិត្តភាពប្រចាំថ្ងៃ។ សំណួរដ៏សំខាន់នោះគឺ៖ តើនឹងមានអ្វីកើតឡើង ប្រសិនបើ AI ជំនួសតំណែងមិត្តសម្លាញ់ (Best Friends) ?

យោងតាមការសិក្សាថ្មីមួយពីស្ថាប័ន Common Sense Media ដែលជាក្រុមអ្នកស្រាវជ្រាវ និងតស៊ូមតិលើការប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធឌីជីថល បានរកឃើញថា បច្ចេកវិទ្យាបញ្ញាសិប្បនិម្មិតក្នុងទម្រង់ជា «មិត្តរួមដំណើរ» (AI Companions) កំពុងក្លាយជាផ្នែកមួយដ៏សំខាន់នៃជីវិតប្រចាំថ្ងៃរបស់ក្មេងជំទង់។

យោងតាមការសិក្សា វាមិនមែនគ្រាន់តែជាកម្មវិធីឆ្លើយសំណួរដូច ChatGPT ធម្មតានោះទេ ប៉ុន្តែវាជាវេទិកាដែលត្រូវបានរចនាឡើងដើម្បីបង្កើតជា «តួអង្គមិត្តភក្តិ» ដែលមានបុគ្គលិកលក្ខណៈជាក់លាក់។ ផ្តល់ការគាំទ្រផ្នែកអារម្មណ៍ និងការជជែកលេងដែលហាក់ដូចជាមានវិញ្ញាណ (Human-like)។
មានវត្តមាន ២៤ ម៉ោង លើ ២៤ ម៉ោង ដោយមិនមានការវិនិច្ឆ័យ (Non-judgmental) ឬធុញទ្រាន់នឹងអ្នកប្រើប្រាស់។

យោងតាមរបាយការណ៍នេះ បានបង្ហាញថា យុវវ័យ ៧២% បានសាកល្បងប្រើប្រាស់កម្មវិធី AI ដែលមានសមត្ថភាពជជែកលេងដូចជាមនុស្ស។ ៥០% (ឬពាក់កណ្តាល) នៃអ្នកដែលធ្លាប់ប្រើ បានបញ្ជាក់ថា ពួកគេប្រើប្រាស់វាជាប្រចាំ ដើម្បីជជែកពិភាក្សា រៀនសូត្រ ឬកំដរអារម្មណ៍។

ស្ថាប័ន Common Sense Media បានលើកឡើងថា ទោះបីជា AI អាចផ្តល់អត្ថប្រយោជន៍ក្នុងការជួយដល់ការសិក្សា ឬកាត់បន្ថយភាពឯកោ ប៉ុន្តែវាក៏បង្កជាក្តីបារម្ភជុំវិញ «ភាពឯកជននៃទិន្នន័យ» និង «ឥទ្ធិពលផ្លូវចិត្ត» ប្រសិនបើយុវវ័យចាប់ផ្តើមពឹងផ្អែកលើមិត្តភក្តិសិប្បនិម្មិតទាំងនេះខ្លាំងជាងមនុស្សពិតប្រាកដ។

មិត្តភាពរវាងមនុស្ស និងមនុស្ស គឺជារឿងស្មុគស្មាញ ដែលជួនកាលមានការឈ្លោះប្រកែក ការច្រណែន និងការសម្រុះសម្រួល។ ប៉ុន្តែ AI ដូចជា Character.ai ឬ Replika ត្រូវបានបង្កើតឡើងដើម្បីឱ្យ «គ្មានភាពរកាំរកូស» (Frictionless)។ AI មិនដែលភ្លេចថ្ងៃកំណើតរបស់អ្នក មិនដែលវិនិច្ឆ័យការសម្ងាត់របស់អ្នក និងតែងតែនៅខាងអ្នកជានិច្ចនៅពេលមានជម្លោះ។ សម្រាប់អ្នកដែលមានបញ្ហាថប់បារម្ភក្នុងសង្គម (Social Anxiety) AI គឺជា «កន្លែងសុវត្ថិភាព» ដើម្បីហ្វឹកហាត់ការសន្ទនាដោយមិនខ្លាចការបដិសេធ។

យុវជន Ganesh Nair អាយុ ១៨ ឆ្នាំ បានប្រាប់ AP ថា៖ «AI តែងតែមានវត្តមានសម្រាប់អ្នកជានិច្ច វាមិនដែលធុញទ្រាន់នឹងអ្នក ហើយវាមិនដែលរិះគន់ ឬវិនិច្ឆ័យអ្នកឡើយ។ នៅពេលអ្នកនិយាយជាមួយ AI អ្នកគឺជាអ្នកត្រូវជានិច្ច អ្នកគឺជាមនុស្សគួរឱ្យចាប់អារម្មណ៍ជានិច្ច»។ ទោះជាយ៉ាងណា Nair ក៏បានបង្ហាញពីភាពភ័យខ្លាច (Dystopian) ផងដែរ បន្ទាប់ពីមិត្តភក្តិរបស់គេម្នាក់បានឱ្យ AI ជាអ្នកសរសេរសារសុំបែកគ្នាជាមួយសង្សារ ដើម្បីបញ្ចប់ទំនាក់ទំនងរយៈពេល ២ ឆ្នាំ ដែលនេះបង្ហាញថា AI កំពុងចូលមកជំនួសទំនាក់ទំនងពិតរបស់មនុស្ស។

លោក Michael Robb ប្រធានផ្នែកស្រាវជ្រាវនៃ Common Sense Media បានព្រមានថា ប្រសិនបើយុវវ័យរៀនបង្កើតទំនាក់ទំនងសង្គមជាមួយ AI ដែលចាំតែយល់ស្របតាមពួកគេជានិច្ច នោះពួកគេនឹងមិនមានសមត្ថភាពគ្រប់គ្រាន់ក្នុងការប្រឈមមុខនឹងពិភពលោកពិត ដែលទាមទារការយល់ដឹងពីទស្សនៈអ្នកដទៃ និងការដោះស្រាយជម្លោះនោះទេ។

លើសពីនេះ អ្នកជំនាញផ្នែកប្រព័ន្ធប្រសាទមកពីសាកលវិទ្យាល័យ North Carolina បានកត់សម្គាល់ថា ក្មេងៗចាប់ផ្តើមបាត់បង់ទំនុកចិត្តលើខ្លួនឯងក្នុងការសម្រេចចិត្ត ដោយពួកគេត្រូវការសួរ AI ជាមុនសិន ទើបហ៊ានសន្និដ្ឋានថាគំនិតរបស់ពួកគេល្អឬអត់។

ទោះបីជា AI អាចជួយកាត់បន្ថយភាពឯកោបានមួយគ្រា ប៉ុន្តែការពឹងផ្អែករយៈពេលវែងជារឿយៗនាំឱ្យមានការដាច់ឆ្ងាយពីមិត្តភក្តិ និងគ្រួសារពិតប្រាកដ។ ហានិភ័យដ៏ធំគឺ៖ តើយុវវ័យនឹងមានអារម្មណ៍វិបត្តិកម្រិតណា ប្រសិនបើ «មិត្តសម្លាញ់ AI» របស់ពួកគេត្រូវបានលុបចេញ ឬកម្មវិធីត្រូវបានបិទ?

15/01/2026

លែងឱ្យទិញដាច់ហើយ! Tesla នឹងតម្រូវឱ្យម្ចាស់រថយន្តបង់លុយប្រចាំខែ បើចង់ប្រើប្រព័ន្ធបើកបរស្វ័យប្រវត្តិ FSD

(បរទេស)៖ មហាសេដ្ឋី Elon Musk នាយកប្រតិបត្តិក្រុមហ៊ុន Tesla បានប្រកាសថា ចាប់ពីថ្ងៃទី១៤ ខែកុម្ភៈ ខាងមុខនេះតទៅ កម្មវិធីបើកបរដោយខ្លួនឯងដ៏ល្បីល្បាញ (Full Self-Driving - FSD) នឹងមិនមានដាក់លក់ជាកញ្ចប់ «ទិញដាច់» ទៀតឡើយ ពោលគឺអតិថិជនត្រូវប្តូរមកប្រើប្រាស់តាមរយៈការបង់ថ្លៃសេវាប្រចាំខែវិញ។ នេះបើយោងតាមការចេញផ្សាយដោយទីភ្នាក់ងារសារព័ត៌មាន Reuters នៅថ្ងៃទី១៤ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៦។

ការសម្រេចចិត្តនេះមានន័យថា ម្ចាស់រថយន្ត Tesla លែងមានជម្រើសចំណាយលុយ ៨,០០០ ដុល្លារដើម្បីទិញកម្មវិធីនេះយកទៅប្រើរហូតនោះទេ ប៉ុន្តែត្រូវបង់ប្រាក់ ៩៩ ដុល្លារជារៀងរាល់ខែជំនួសវិញ។ យុទ្ធសាស្ត្រថ្មីនេះត្រូវបានគេមើលឃើញថា ជាការកាត់បន្ថយបន្ទុកចំណាយដំបូងរបស់អតិថិជន ដើម្បីទាក់ទាញឱ្យមនុស្សកាន់តែច្រើនងាកមកសាកល្បងបច្ចេកវិទ្យានេះ។

ទោះបីជាកម្មវិធីនេះមានឈ្មោះថា «បើកបរដោយខ្លួនឯង» ក៏ពិតមែន ប៉ុន្តែក្រុមហ៊ុន Tesla នៅតែរំលឹកអ្នកប្រើប្រាស់ថា វានៅត្រឹមតែជា «ប្រព័ន្ធជំនួយ» ប៉ុណ្ណោះ។ ក្រុមហ៊ុនបានបន្ថែមពាក្យថា Supervised (មានការត្រួតពិនិត្យ) ដើម្បីបញ្ជាក់ច្បាស់ៗថា អ្នកបើកបរត្រូវតែនៅបន្តយកចិត្តទុកដាក់ និងត្រៀមលក្ខណៈបញ្ជាចង្កូតភ្លាមៗក្នុងករណីចាំបាច់ ព្រោះវាមិនទាន់អាចបើកបរដោយគ្មានមនុស្សមើលការខុសត្រូវទាំងស្រុង ១០០% បានឡើយ។

គួរបញ្ជាក់ថា ការផ្លាស់ប្តូរនេះធ្វើឡើងស្របពេលដែលអាជ្ញាធរសុវត្ថិភាពចរាចរណ៍អាមេរិក (NHTSA) កំពុងស៊ើបអង្កេតយ៉ាងដិតដល់លើរថយន្ត Tesla ជិត ៣ លានគ្រឿង បន្ទាប់ពីមានរបាយការណ៍អំពីគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍មួយចំនួន។ បច្ចុប្បន្ន ប្រព័ន្ធ FSD របស់ Tesla ត្រូវបានគេទទួលស្គាល់ថាមានសមត្ថភាពខ្ពស់ អាចជួយរថយន្តប្តូរគន្លងផ្លូវ និងគោរពសញ្ញាចរាចរណ៍នៅលើផ្លូវក្នុងក្រុងបានយ៉ាងវៃឆ្លាតបំផុត៕

15/01/2026

15/01/2026

ឥណ្ឌាចង់ឱ្យ Apple និង Samsung បង្ហាញ «រូបមន្តសម្ងាត់» នៃប្រព័ន្ធទូរស័ព្ទ ខណៈអ្នកការពារឯកជនភាពបារម្ភពីរឿងលួចឃ្លាំមើល

(បរទេស)៖ រដ្ឋាភិបាលឥណ្ឌាកំពុងប្រឈមមុខនឹងរលកនៃការរិះគន់យ៉ាងខ្លាំង បន្ទាប់ពីបានបញ្ចេញសេចក្តីស្នើច្បាប់ថ្មីដែលតម្រូវឱ្យក្រុមហ៊ុនផលិតទូរស័ព្ទធំៗដូចជា Apple និង Samsung ចែករំលែកកូដប្រព័ន្ធប្រតិបត្តិការ (Source Code) និងរក្សាទុកទិន្នន័យប្រើប្រាស់ក្នុងម៉ាស៊ីនរយៈពេលមួយឆ្នាំ។ វិធានការនេះត្រូវបានមន្ត្រីរដ្ឋាភិបាលអះអាងថា ធ្វើឡើងដើម្បីទប់ស្កាត់ការឆបោកតាមអ៊ីនធឺណិត និងការពារទិន្នន័យអ្នកប្រើប្រាស់ក្នុងទីផ្សារស្មាតហ្វូនដ៏ធំសម្បើមរបស់ខ្លួន។ នេះបើយោងតាមការចេញផ្សាយដោយទីភ្នាក់ងារសារព័ត៌មាន​ Reuters នៅថ្ងៃទី១៤ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៦។

ទោះជាយ៉ាងណា គម្រោងនេះបានធ្វើឱ្យក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យា និងអ្នកការពារសិទ្ធិឯកជនភាពសម្ដែងការមិនពេញចិត្តជាខ្លាំង។ អង្គការ Internet Freedom Foundation (IFF) បានចេញមុខបដិសេធយ៉ាងដាច់អហង្ការចំពោះរាល់ច្បាប់ណាដែល «ផ្តល់សិទ្ធិឱ្យរដ្ឋចូលប្រើប្រាស់ Source Code សម្ងាត់ និងបង្កប់នូវការគ្រប់គ្រងជាប់រហូតទៅក្នុងឧបករណ៍ដែលប្រើប្រាស់ជារៀងរាល់ថ្ងៃដោយប្រជាជនឥណ្ឌារាប់រយលាននាក់»។ ពួកគេបារម្ភថា នេះគឺជាការលូកដៃគ្រប់គ្រងសិទ្ធិសេរីភាពផ្ទាល់ខ្លួនជ្រុលហួសហេតុ។

ឆ្លើយតបនឹងការរិះគន់នេះ ក្រសួងព័ត៌មានវិទ្យាឥណ្ឌាបានព្យាយាមសម្រាលសភាពការណ៍ដោយបញ្ជាក់ថា «រាល់កង្វល់ស្របច្បាប់ណាមួយរបស់វិស័យឧស្សាហកម្ម នឹងត្រូវបានដោះស្រាយដោយចិត្តទូលាយ»។ ទោះបីជាមានការបដិសេធពីខាងក្រសួងថា មិនទាន់មានការបង្ខំឱ្យចែករំលែកកូដប្រព័ន្ធក៏ដោយ ប៉ុន្តែឯកសារសម្ងាត់ដែលទីភ្នាក់ងារ Reuters ទទួលបាន បង្ហាញថាការជជែកដេញដោលរវាងរដ្ឋាភិបាល និងក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាកំពុងមានភាពតានតឹងខ្លាំងនៅពីក្រោយឆាក៕