From My Desk

06/07/2026

ඔයාල දන්නවද මේ මල මොකක්ද කියලා?

මේ තමයි කඩුපුල් මල්. කඩුපුල් මල් පිපෙන්නේ රෑට. මේ මල් වලට English වලින් කියන්නේ "Queen of the Night" කියලා. ඒක නිකන් රෑ කුමාරිය වගේ අදහසක්. කඩුපුල් මල් හරිම සුවඳයි. කඩුපුල් මලක් රෑට පිපෙනව කියන්නේ ඒ පලාතම මල් සුවඳයි. මේකේ විද්‍යාත්මක නාමය "Epiphyllum oxypetalum". හොයල බලපු විදියට මේක අයිති වෙන්නේ cactus පවුලේ ශාකයක් විදියට.

06/07/2026

05/07/2026

මේ ලඟකදි ඉදන් facebook එකේ හොඳ content හොයාගන්න බැරි තරම්. Facebook Monetization දීපු නිසා හැමෝම මොනවාහරි Facebook දාලා සල්ලි හොයන්න බලනව. ඒ අතරේ මට හම්බුනා හරි අපූරු page එකක්. ඒකේ නම "The Zeylanist". හරිම ලස්සනට අපේ පරිසරය, ගහකොල ගැන කියල දෙනවා. බලන්නත් ආස විදියට ලස්සනට ඉදිරිපත් කරනව. තරුණ කොල්ලෙක් කරන්නේ. ඔයාලත් The Zeylanist පේජ් එක පැත්තේ ගිහින් බලන්න.

17/06/2026

✍️ Thank you everyone ❤️

16/06/2026

අපේ මිනිස්සුන්ට පරිසරයේ වටිනාකම කවද තේරුම් යාවිද? 😢
මේව දකිද්දි පේනව අපි හැමදාම දියුණු වෙමින් පවතින රටක් ම තමයි 😢

11/06/2026

Cm tool එක ගන්න followers මදි නම් page එකේ නම comment කරගෙන යන්න. Follow back කරල උදව්වක් දෙන්නම්

10/06/2026

🚨 කිසිදු බෙහෙතක් නැතිව අරුම පුදුම විදිහට HIV පරාජය කළ කාන්තාව! 🧬✨

වසර 30කට වැඩි කාලයක් කිසිදු ඖෂධයක් නොමැතිව HIV වෛරසය තම සිරුර තුළම යටපත් කරගෙන සිටි ලොරීන් විලන්බර්ග් (Loreen Willenberg) ගැන මේ දිනවල ලෝකයේම අවධානය යොමුවී තිබෙනවා. 1992 වසරේදී HIV ආසාදිතයෙකු බවට හඳුනාගත් ඇය, 2026 අප්‍රේල් මාසයේදී පිළිකා රෝගයක් හේතුවෙන් මියගියත්, ඇය ලෝකයට ඉතිරි කර ගිය වෛද්‍ය විද්‍යාත්මක බලාපොරොත්තුව අතිවිශාලයි.

මොවුන්ව හඳුන්වන්නේ "Elite Controllers" (ප්‍රභූ පාලකයන්) නමින්! 🛡️

ලෝකයේ සමස්ත HIV ආසාදිතයන්ගෙන් 0.5%ක් වැනි ඉතා සුළු පිරිසකට කිසිදු ඖෂධයක් හෝ බාහිර මැදිහත්වීමක් නොමැතිව ස්වභාවිකවම වෛරසය මර්දනය කර ගැනීමේ අපූරු හැකියාව පවතිනවා.

2022 වසරේදී ලොරීන්ට සිව්වන අදියරේ (Stage four) පිළිකාවක් වැළඳී ඇති අතර, ඊට ප්‍රතිකාර කිරීමේදී ඇගේ ප්‍රතිශක්තිකරණ පද්ධතිය දුර්වල කළත් සිරුරේ සැඟවී තිබූ HIV වෛරසය නැවත සක්‍රීය වී නැහැ.

ඇගේ සිරුරේ සෛල බිලියන ගණනක් පරීක්ෂා කිරීමෙන් පසු වෛද්‍ය ෂු යූ (Xu Yu) ප්‍රකාශ කළේ ලොරීන්ගේ සිරුරෙන් HIV වෛරසය සම්පූර්ණයෙන්ම පාහේ තුරන් වී ඇති බවයි.

මේ හාස්කම සිදුවන්නේ කොහොමද? 🔬

ජාන කාන්තාර (Gene deserts): මෙම විශේෂ පුද්ගලයින්ගේ සිරුරේ ඇති ප්‍රතිශක්තිකරණ සෛල මගින් HIV වෛරසය ඔවුන්ගේ DNA වල කිසිදු ක්‍රියාකාරීත්වයක් නොමැති අක්‍රීය කලාප (Gene deserts) වෙත තල්ලු කර දමනු ලබනවා.

මේ නිසා වෛරසයට ගුණනය වීමට අවශ්‍ය ජානමය ක්‍රියාවලිය කරගත නොහැකි වී, සිරුර තුළම සිරගත වෙනවා.

සුපිරි සෛල (Natural killer cells): විශේෂිත CD8+ T සෛල සහ වෛරස් විනාශ කරන ස්වභාවික ඝාතක සෛල මෙම ක්‍රියාවලියේදී සුවිශේෂී කාර්යභාරයක් ඉටු කරන බව පර්යේෂකයන් සොයාගෙන තිබෙනවා.

කාන්තාවන්ට විශේෂයි! 👩‍🔬

පර්යේෂණවලට අනුව මෙම ස්වභාවික හැකියාව ඇති "Elite controllers" බවට පත්වීමේ සම්භාවිතාව පිරිමින්ට වඩා කාන්තාවන්ට දෙගුණයක සිට පස් ගුණයක් දක්වා වැඩියි.

ලොරීන්ගේ මෙම සුවිශේෂී ශරීර ක්‍රියාකාරීත්වය අධ්‍යයනය කිරීම හරහා අනාගතයේදී ලොව පුරා සිටින මිලියන 40.8ක් වන HIV ආසාදිතයින් සඳහා ස්ථිර සුවයක් ගෙනදෙන ප්‍රතිකාරයක් (Cure) සොයාගැනීමට හැකිවනු ඇතැයි විද්‍යාඥයින් දැඩි බලාපොරොත්තුවෙන් පසුවෙනවා.

වෛද්‍ය විද්‍යාවේ මේ අපූරු සොයාගැනීම ගැන ඔයාලගේ අදහසත් පහළින් Comment කරගෙන යන්න! 👇💬

✍️ From my desk

08/06/2026

🤖💉 කෘතිම බුද්ධිය (AI) මඟින් ලොව පළමු වරට නිර්මාණය කළ සුපිරි එන්නත මෙන්න!🌍🚀

වෛද්‍ය විද්‍යාවේ සහ තාක්ෂණයේ දැවැන්තම විප්ලවයක් සනිටුහන් කරමින්, ඉදිරියේදී පැමිණිය හැකි ඕනෑම වසංගතයකින් මුළු ලෝකයම ආරක්ෂා කළ හැකි "සම්පූර්ණයෙන්ම නවතම" වර්ගයේ එන්නතක් කෘතිම බුද්ධිය (AI) භාවිතයෙන් නිර්මාණය කිරීමට බ්‍රිතාන්‍යයේ කේම්බ්‍රිජ් විශ්වවිද්‍යාලයේ (University of Cambridge) පර්යේෂකයන් සමත්ව තිබෙනවා.

මෙය AI තාක්ෂණය මඟින් එන්නතක ප්‍රධාන සංරචකයක් (Antigen) සම්පූර්ණයෙන්ම සැලසුම් කර, එය මිනිසුන් යොදාගෙන අත්හදා බැලූ ලොව පළමු අවස්ථාවයි.

මොකක්ද මේකේ තියෙන විශේෂත්වය? 🤔

සාමාන්‍යයෙන් වෛරස් නිතරම තමන්ගේ ස්වභාවය වෙනස් කරනවා (Mutate වෙනවා). ඒ නිසයි අපිට කොවිඩ් සහ උණ වැළැක්වීමේ එන්නත් නිතරම යාවත්කාලීන කරන්න සිද්ධ වෙන්නේ. "අපි හැමතිස්සෙම ඉන්නේ වෛරස්වලට වඩා පියවරක් පිටුපසින්. ඒත් මේ තාක්ෂණයෙන් අපිට වෛරස්වලට වඩා පියවරක් ඉදිරියෙන් ඉන්න පුළුවන්" කියලා පර්යේෂකයන් පවසනවා.

මෙය ක්‍රියා කරන්නේ කොහොමද?🧬

දත්ත විශ්ලේෂණය

පර්යේෂකයන් විසින් සතුන්ගෙන් මිනිසුන්ට බෝ විය හැකි විවිධ කොරෝනා වෛරස් කාණ්ඩවල ජානමය කේත (Genetic codes) AI පද්ධතියට ලබා දී තිබෙනවා.

සුපිරි ප්‍රතිදේහජනකය (Super-Antigen)

මෙම දත්ත විශ්ලේෂණය කළ AI මඟින්, වෛරසය කෙතරම් විකෘති වුවත්, ශරීරයේ ප්‍රතිශක්තිකරණ පද්ධතියට එය හඳුනාගෙන සටන් කළ හැකි ආකාරයේ "සුපිරි ප්‍රතිදේහජනකයක්" නිර්මාණය කර තිබෙනවා.

සර්වකාලීන ආරක්ෂාව

මේ හරහා දැනට පවතින කොවිඩ් ප්‍රභේද පමණක් නොව, අනාගතයේදී සතුන්ගෙන් මිනිසුන්ට පැමිණිය හැකි ඕනෑම නව කොරෝනා වෛරසයකින් ආරක්ෂා වීමේ හැකියාව ලැබෙනවා.

දැනට පවතින තත්ත්වය කුමක්ද?🧪

මෙම එන්නතේ ආරක්ෂිතභාවය පරීක්ෂා කිරීම සඳහා පුද්ගලයන් 39 දෙනෙකු යොදාගෙන සිදුකළ මුල් අදියරේ පරීක්ෂණ සාර්ථක වී තිබෙනවා. ඊළඟ අදියරේදී පුද්ගලයන් 200ක් යොදාගෙන පරීක්ෂණ සිදුකිරීමට නියමිතයි.

මීළඟ ඉලක්කය?🎯

මේ වන විටත් කේම්බ්‍රිජ් කණ්ඩායම විසින් සතුන් ආශ්‍රයෙන්

1. සෑම වසරකම වෙනස් කිරීමට අනවශ්‍ය "විශ්වීය සෘතුමය උණ එන්නතක් (Universal Flu Vaccine)"
2. කුරුළු උණ මිනිස් වසංගතයක් වීම වැළැක්වීම සඳහා "H5N1 එන්නතක්"
3. මාරාන්තික "එබෝලා (Ebola)" වෛරස් කාණ්ඩ සඳහා එන්නතක් නිර්මාණය කිරීමට AI තාක්ෂණය යොදාගනිමින් සිටිනවා.

වෛද්‍ය විශේෂඥයන් පවසන්නේ කෘතිම බුද්ධිය (AI) ඉදිරියේදී එන්නත් නිෂ්පාදන ක්ෂේත්‍රය සම්පූර්ණයෙන්ම වෙනස් කරමින්, මිනිස් ජීවිත මිලියන ගණනක් වේගයෙන් බේරා ගැනීමට උපකාරී වන දැවැන්ත පෙරළියක් (Game changer) කරනු ඇති බවයි.

තාක්ෂණය සහ වෛද්‍ය විද්‍යාවේ මේ සුසංයෝගය ගැන ඔයාලා මොකද හිතන්නේ? Comment එකක් දාගෙන යන්න! 💬👇

✍️ From my desk

06/06/2026

🚨 ශ්‍රී ලාංකිකයින්ගේ ආදරය දිනූ "මර්ලින්" කතාමාලාවේ 'උතර් රජු' සමුගනී! 👑

ප්‍රකට බ්‍රිතාන්‍ය ජාතික රංගන ශිල්පී ඇන්තනී හෙඩ් (Anthony Head) සිය ජීවන ගමනෙන් සමුගෙන තිබෙනවා. අභාවප්‍රාප්ත වන විට ඔහුගේ වයස අවුරුදු 72ක්.

නියුමෝනියා රෝගී තත්ත්වයක් හේතුවෙන් ඇතිවූ සංකූලතා මත ඔහු මෙලෙස අභාවප්‍රාප්ත වූ බවයි ඔහුගේ පවුලේ සාමාජිකයින් නිවේදනය කර ඇත්තේ.

ශ්‍රී ලාංකික ප්‍රේක්ෂකයින් අතර ඔහු වඩාත් ජනප්‍රිය වුණේ ලොව පුරා අතිශය ජනප්‍රිය වූ "මර්ලින්" (Merlin) ටෙලි කතාමාලාවේ උතර් පෙන්ඩ්‍රැගන් රජු (King Uther Pendragon) ගේ දැඩි මෙන්ම ගාම්භීර චරිතය හරහායි. ඊට අමතරව Buffy the Vampire Slayer, Ted Lasso සහ Little Britain වැනි ජාත්‍යන්තරව ජනප්‍රිය වූ නිර්මාණ රැසකට ඔහු සිය අග්‍රගණ්‍ය රංගන දායකත්වය ලබා දී තිබෙනවා.

මර්ලින් කතාමාලාව හරහා අපේ මතකයේ නොමැකෙන සටහනක් තැබූ මේ විශිෂ්ට රංගන ශිල්පියාට නිවන් සුව ප්‍රාර්ථනා කරමු! ✨

✍️ From my desk

05/06/2026

🇱🇰🏆 සිංහ ධජය ලෝකය ඉදිරියේ ඉහළින්ම ලෙළදෙයි! 🦁🔥

ශ්‍රී ලංකාවේ සුපිරි හෙල්ල විසි කිරීමේ ක්‍රීඩක, ජාතික වාර්තා ලාභී රුමේෂ් තරංග ඊයේ (බ්‍රහස්පතින්දා) රෝමයේ පැවැත්වුණු කීර්තිමත් "Wanda Diamond League" (Golden Gala Pietro Mennea) තරඟාවලියේදී මුළු ලෝකයම මවිත කරමින් රන් පදක්කම දිනා ගැනීමට සමත් වුණා! 🥇🌍

ඔහු එහිදී වාර්තා කළේ සාමාන්‍ය ජයග්‍රහණයක් නෙවෙයි, සමස්ත ශ්‍රී ලංකාවටම ජාත්‍යන්තරය ඉදිරියේ හිස කෙළින් තබාගෙන ආඩම්බර විය හැකි සුවිශේෂී වාර්තා කිහිපයක් ඔහු පිහිටුවනවා.

✨ රුමේෂ් තරංග තැබූ අතිවිශිෂ්ට ලෝක වාර්තා

ලෝකයේ වසරේ හොඳම දක්ෂතාව (World Leading)

ඔහු විසින් මෙහිදී විසි කළ **මීටර් 92.62 ක** දුර, මේ වන විට මුළු ලෝකයේම වසරේ හොඳම සහ ඉහළම දක්ෂතාව ලෙස සටහන් වෙනවා! 🎯

ආසියාවේ දෙවැනි හොඳම ක්‍රීඩකයා

මෙම දක්ෂතාවත් සමඟ රුමේෂ් ඉතිහාසයේ ආසියානු කලාපයෙන් බිහිවූ "දෙවැනි හොඳම හෙල්ල විසි කිරීමේ ක්‍රීඩකයා" බවට පත්වුණා! ⭐

ලෝක ඉතිහාසයේ 8 වැනි තැන

සමස්ත ලෝක ඉතිහාසයේම හොඳම හෙල්ල විසි කිරීමේ ක්‍රීඩකයන්ගේ ලැයිස්තුවේ 8 වැනි ස්ථානය දක්වා ඉදිරියට පැමිණීමට රුමේෂ්ට හැකි වී තිබෙනවා.

කිසිදු පහසුකමක් නැතිව, දහසකුත් බාධක මැද ලංකාවේ නම ලෝකයේම ඉහළින්ම තැබූ අපේ මේ දිරිය පුත්‍රයාට අපේ හද පිරි උපහාරය! 🇱🇰❤️

අපේ රටට මෙවැනි ආඩම්බරයක් ගෙනා රුමේෂ් තරංගට සුබ පතන්න ඔයාලත් Comment එකක් දාන්න, මේ පුවත හැමෝටම බලන්න Share කරන්න! 👇✨

🦾