07/24/2026
එදා ගමේ කොනක තිබුණු ඒ පුංචි, කටුමැටි ගෙදරින් ඇහුණේ මහා හද කම්පා කරවන විලාපයක්. ගඩොල් පෝරණුවක දවසේ කුලියට වැඩ කරමින් දරුවන් තුන්දෙනෙකුයි බිරිඳයි ජීවත් කරවපු ජිනදාස, හදිසියේ ඇතිවූ හෘදයාබාධයකින් මියගොස් තිබුණා. ජිනදාසගේ බිරිඳ සහ අවුරුදු දහයක පුංචි පුතා 'කවිඳු' ඇතුළු දරුවන් පාරට වැටුණා. ඒ වෙද්දී ඔවුන්ගේ ගෙදර හාල් ඇටයක්වත් තිබුණේ නැහැ. තාත්තාගේ මිනිය රෝහලේ ඉඳන් ගෙදර ගේන්නවත්, මිනී පෙට්ටියක් ගන්නවත් ඔවුන් අතේ සතපහක් තිබුණේ නැහැ. මේ අසරණකම දරාගන්න බැරිව මුළු පවුලම බිම පෙරළි පෙරළි හැඬුවා.
මේ වෙලාවේ එතැනට ආවේ ගමේ හිටපු කාරුණික තරුණයෙක් වුණු අසංක. මේ දර්ශනය දැකපු අසංකගේ ඇස්වලටත් කඳුළු ආවා. ඔහු දෙපාරක් හිතුවේ නැහැ, වහාම පෙරමුණ ගත්තා. අසංක තමන්ගේ බැංකු ගිණුමේ තිබුණු ඉතුරුම් මුදල් ඔක්කොම අරගෙන, මළගෙදර මූලික වැඩකටයුතු සහ මිනී පෙට්ටියේ ගාස්තුව ගෙවා දැමුවා.
ඉන්පසු ඔහු ගමේ අයගෙන් ආධාර එකතු කිරීමේ ව්යාපෘතියක් ඉතාමත් ක්රමානුකූලව සංවිධානය කළා. මේ ලැබෙන හැම රුපියලක්ම සහ මළගෙදර බැනර් සඳහා යන වියදම් ඉතාමත් නිවැරදිව පවත්වාගෙන යන්න, අසංක ක්රමානුකූල මූල්ය ගිණුම් සටහනක් (financial accounting ledger statement) නිර්මාණය කළා. ඒ අරමුදලට ලැබුණු මුදල් සහ බැනර් ඇතුළු අනෙකුත් වියදම් සියල්ල අකුරටම ඒ පෙළගැස්මේ ඔහු සටහන් කළා. කිසිම අඩුවක් නැතිව, ඒ අසරණ තාත්තාගේ අවසන් කටයුතු ගෞරවාන්විතව සිදු කරන්න අසංක මුළු බරම කරට ගත්තා. පුංචි කවිඳු කඳුළු පිරිච්ච ඇස්වලින් බලාගෙන හිටියේ, තමන්ගේ තාත්තා වෙනුවෙන් දහදිය හෙළන අසංක අයියා දිහා දෙවියෙක් දිහා බලනවා වගේ.
වසර 20කට පසු...
කාලය ගෙවී ගොස් අසංක දැන් මැදිවයසේ පසුවන දරු පවුලක් සිටින පියෙක්. ඔවුන්ගේ ජීවිතය සාමාන්ය විදිහට ගෙවීගෙන යද්දී, එක්තරා අවාසනාවන්ත රාත්රියක විදුලි කාන්දුවක් නිසා අසංකගේ නිවස සම්පූර්ණයෙන්ම ගිනිගෙන විනාශ වුණා. ජීවිත බේරාගත්තත්, වසර ගණනාවක් දුක් මහන්සි වී ගොඩනගාගත් සියල්ල අළු ගොඩක් බවට පත් වුණා. ගිනිගත් නිවස ඉදිරිපිට, අසංක තමන්ගේ බිරිඳ සහ දරුවන් තුරුළු කරගෙන මහ පාරේ ඉකිගසමින් හඬා වැටුණා.
පහුවදා උදෑසන, මේ අළු ගොඩ බවට පත්වුණු නිවස ඉදිරිපිටට නවීන පන්නයේ සුඛෝපභෝගී ජීප් රථයක් ඇවිත් නැවතුණා. ඉන් බැස ආවේ කඩවසම්, තරුණ මහත්මයෙක්. ඔහු කෙළින්ම ආවේ අඬමින් හිටපු අසංක ළඟට.
"අසංක අයියේ... මාව මතකද?" ඔහු ඇහුවා.
අසංක කඳුළු අතරින් ඒ තරුණයා දිහා බැලුවත්, ඔහුට එකපාරටම අඳුනාගන්න හැකි වුණේ නැහැ.
"අයියේ... මීට අවුරුදු විස්සකට කලින්, මගේ තාත්තා මැරුණු දවසේ මිනී පෙට්ටියක් ගන්නවත් අපිට සල්ලි නැතුව අඬ අඬා ඉද්දී, අයියාගේ සල්ලි දීලා ඒ මළගෙදර කළා මතකද? ගමේ අයගෙන් සල්ලි එකතු කරලා, බැනර් ගහලා, ලස්සනට පොතක ගණන් හදලා මගේ තාත්තාට ගෞරවනීය සමුගැනීමක් දුන්නේ අයියා. එදා අර අඬ අඬා හිටපු පුංචි කවිඳු තමයි මම. අද මම ප්රසිද්ධ ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පියෙක් (Architect)."
කවිඳු අසංකව තදින් වැළඳගත්තා. "අයියේ, එදා අපේ ලෝකෙම කඩාවැටිලා හිටපු වෙලාවේ අයියා අපි වෙනුවෙන් හිටියා. අද අයියාගේ ගෙදර ගිනිගත්තට බයවෙන්න එපා. මම මාසයක් ඇතුළත අයියාට මේ තිබුණටත් වඩා ලස්සන, ලොකු ගෙයක් මගේ වියදමින්ම හදලා දෙනවා. මේක මගේ තාත්තා වෙනුවෙන් මම අයියාට ගෙවන ණය..."
අසංකගේ දෙනෙතින් ගැලුවේ දුක් කඳුළු නෙවෙයි, පුදුමයට පත්වුණු සතුටු කඳුළුයි. එදා අන්ත අසරණ පවුලක් වෙනුවෙන් කිසිම ලාභ ප්රයෝජනයක් නොබලා තමන්ගේ මුදල් සහ ශ්රමය වැය කරලා කළ ඒ උතුම් මනුස්සකම, අද මුළු ජීවිතයම අළු වෙලා ගිය මොහොතක මහා මන්දිරයක් වෙලා ඔහු ඉදිරියේ ඉදිවෙන්නට පටන්ගෙන තිබුණා.
