24/08/2026
ඉන්දියානු ඉතිහාසයේ රන් අකුරින් ලියැවුණු මෞර්ය අධිරාජ්යයේ ආරම්භය සහ එහි ස්වර්ණමය යුගය නිරූපණය වන ප්රධානතම ටෙලිනාට්ය ද්විත්වය වන්නේ "චන්ද්ර නන්දනී" සහ "අදිරජ ධර්මාශෝක" ය. මතුපිටින් වෙනස් කතා පුවත් දෙකක් ලෙස පෙනුනද, මේ දෙකම එකම රාජවංශයක මුතුන්මිත්තන් සහ මුනුබුරන් අතර බැඳුණු ලේ නෑකම්වල දීර්ඝ කතාවකි.
1. චන්ද්රගුප්ත මෞර්ය සහ නන්දනී: ඉතිහාසය සහ මනඃකල්පිතය
චානක්යයන්ගේ අසමසම උපක්රම මත මගධයේ නන්ද වංශය බලයෙන් පහකර, මෞර්ය අධිරාජ්යය පිහිටුවූයේ චන්ද්රගුප්ත මෞර්ය රජු විසිනි.
• නෑකම: චන්ද්රගුප්ත යනු අශෝක අධිරාජයාගේ (සීයා) ය.
• නන්දනී චරිතයේ සත්ය අසත්යතාව:
"චන්ද්ර නන්දනී" නාට්යයේ ප්රධාන චරිතය වන නන්දනී යනු සම්පූර්ණයෙන්ම ටෙලිනාට්යය වෙනුවෙන් නිර්මාණය වූ මනඃකල්පිත චරිතයකි.(නමුත් නන්දනි සම්බන්ධයෙන් නිදන්ගත කතා කිහිපයක් ඇත)
ඉතිහාසයට අනුව චන්ද්රගුප්තගේ සැබෑ බිරිඳ සහ බින්දුසාරගේ මව වූයේ දුර්ධරා (Durdhara) දේවියයි. නමුත් ටෙලිනාට්යයේදී ප්රේක්ෂක ආකර්ෂණය සඳහා දුර්ධරාගේ චරිතයට අමතරව "නන්දනී" නමැති ප්රබල මනඃකල්පිත චරිතය නිර්මාණය කර, බින්දුසාරව හදාවඩා ගන්නා සුළු මව ලෙස ඇයව නිරූපණය කර ඇත.
2. බින්දුසාර රජු: පරම්පරා දෙක යා කළ සෙවණැල්ල
චන්ද්රගුප්තගෙන් පසු මගධයේ සිංහාසනාරූඪ වූයේ බින්දුසාර රජුයි. "චන්ද්ර නන්දනී" කතාවේ අවසාන භාගයේදී බින්දුසාරගේ තරුණ කාලය දැකගත හැකි අතර, "අදිරජ ධර්මාශෝක" කතාව ආරම්භ වන්නේ බින්දුසාර රජුගේ පාලන සමයෙනි.
• නෑකම: බින්දුසාර යනු චන්ද්රගුප්තගේ පුත්රයා වන අතර, අශෝක කුමරුගේ පියා ය.
• සම්බන්ධය: බින්දුසාර රජුට බිසෝවරුන් කිහිපදෙනෙකු සිටි අතර, ඒ අතුරින් ශුභද්රාංගී (ධර්මා) දේවියට දාව උපන් පුත්රයා වන්නේ අශෝකය.
3. චක්රවර්තී අශෝක: මුනුබුරා අධිරාජ්යයා වූ හැටි
සීයා වූ චන්ද්රගුප්ත මෞර්ය යකඩෙන් සහ ලේවලින් ගොඩනැඟූ මෞර්ය අධිරාජ්යය, මුළු මහත් භාරතයම එකම ඡත්රයක් යටතට ගෙන ආවේ අශෝක කුමරු ය.
• ලේ නෑකම: අශෝක යනු චන්ද්රගුප්තගේ මුනුබුරා ය.
• චරිත සමානකම්: චන්ද්රගුප්ත මෙන්ම අශෝකද මුල් කාලයේදී කුරිරු පාලකයෙකු සහ දක්ෂ යුධ ශූරයෙකු විය (චන්ඩාශෝක). නමුත් පසුව දෙදෙනාම විශාල මානසික පරිවර්තනයකට ලක් විය.
• චන්ද්රගුප්ත රජු ජෛන ආගම වැළඳගෙන රාජ්යය අතහැරියා සේම,
• අශෝක කුමරු කලිංග යුද්ධයෙන් පසු බුද්ධ ධර්මය වැළඳගෙන ධර්මාශෝක බවට පත් විය.
4. රාජවංශයේ නොමැකෙන චරිතය: චානක්ය
මේ කතා දෙකම එකට යා කරන ප්රධානතම පුරුක වන්නේ චානක්යගුරැය
• චන්ද්ර නන්දනී හි චන්ද්රගුප්තව සිංහාසනයේ තැබූ චානක්යයන්, අදිරජ ධර්මාශෝක හි බින්දුසාරගේද, පසුව අශෝක කුමරුගේද මඟපෙන්වන උපදේශකයා විය.
• මෞර්ය පරම්පරා දෙකක් ආරක්ෂා කරමින්, අශෝක යනු භාරතය පාලනය කිරීමට සුදුසුම නායකයා බව හඳුනාගත්තේ චානක්යයන්ය.
ඔබ අපගේ පේජ් එක තුලින් "චන්ද්ර නන්දනී" සහ "අදිරජ ධර්මාශෝක" නරඹන්නේ නම්, නාට්යමය වෙනස්කම් අතහැර බැලූ විට ඔබ නරඹන්නේ එකම ලේ නහරයකින් දිවෙන, භාරතීය ඉතිහාසයේ සදාතනික වූ මෞර්ය මහා වංශකතාවයි!