08/05/2026
“အနှစ်တစ်ရာမှာ တခါရတဲ့ အခွင့်အရေး”
မအလခေါင်းဆောင်တဲ့ အစိုးရတုပေါ်ပေါက်လာပြီးတဲ့နောက် သတင်းတွေ တခုပြီးတခု ထွက်ပေါ်လာတယ်၊ ဒီနေရာမှာ သတင်းတွေလို့ပဲ သုံးပါတယ်၊ နဂိုကတည်းက သမိုင်းကို ထပ် ထပ်ကြော့နေတဲ့ မင်းအောင်လှိုင်တို့ အကွက်တွေ ခန့်မှန်းထားပြီးဖြစ်လို့ သတင်းထူးတွေလို့ မသုံးပါဘူး၊ ဒါတွေက သတင်းထူး မဟုတ်ပါဘူး၊ အစိုးရတုကို အစိုးရစစ်သဏ္ဍန် ဖြစ်လာစေဖို့ မဟာဒယား ကြိုးစားနေတဲ့ အကွက်တွေပါပဲ၊ ပြည်တွင်းမှာ သူ့ကိုယ်သူအတော်ဆုံးလို့ ယူဆတဲ့ အာဏာရှင်(တကယ်တော့ အာဏာရူးပါ) တယောက်အတွက် နိုင်ငံတကာမှာ အနိမ့်ဆုံး အာဆီယံမှာ လူရာဝင်ချင်စိတ်က အထွတ်အထိပ်ကိုရောက် လာတာပါပဲ။
အဲတော့ ပထမဆုံး သမ္မတကြီး ဦးဝင်းမြင့် ကိုလွှတ်ပေးတယ်၊ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ကို မူလအကျဥ်းထောင်ကနေ(အလွန်သဘောထားကြီးစွာနဲ့) နေအိမ်အကျဥ်းထောင်ကို ပြောင်းပေးတယ်၊ ဒီသတင်းကလဲ တရုတ်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး လာတဲ့အချိန်နဲ့ အချိန်ကိုက်ဖြစ်တယ်၊ တရုတ်ဘက်ကလဲ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ဟာ သူတို့ရဲ့ မိတ်ဆွေဟောင်းဖြစ်ကြောင်း သူမရဲ့ အခြေအနေကို အမြဲဂရုတစိုက်ရှိကြောင်း ထုတ်ပြောတယ်၊ ဒိနောက်မှာမှ ဝမ်ယိ က ဒေါ်အောင်းဆန်းစုကြည်နဲ့ တွေ့ခွင့် ရသွားကြောင်း သတင်းဌာန နှစ်ခုက တဆင့်ကြားသတင်း တင်လာတာဖြစ်တယ်၊ ဒါက တရုတ်ဘက်ကသာ ထုတ်ပြန်လာတယ်ဆိုရင်တော့ ယုံကြရမှာပေါ့၊ မအလ က သူ့ကျေးဇူးရှင် တရုတ်ကို တွေ့ခွင့်ပေးပါမယ် သတင်းတော့ မထုတ်ပါနဲ့လို့ ပြောတာကို အင်အားကြီး တရုတ်က လက်ခံမယ် ထင်သလား၊ မအလ ပြောတိုင်း လိုက်လုပ်မယ်လို့ ထင်ပါသလား၊ အဲတော့ ဘယ်သတင်းမဆို ချင့်ယုံကြဖို့ လိုပါတယ်။ ဝမ်းယိကို ဒေါ်စုအတွက် အကောင်းဆုံးဖြစ်အောင် စဥ်းစားလုပ်ဆောင် ပေးနေပါတယ်လို့ ပြောတဲ့အတွက် နိုင်ငံတော် အတိုင်ပင်ခံ ပုဂ္ဂိုလ်ဟာ သက်ရှိထင်ရှား ရှိနေတယ်လို့တော့ ထင်စရာရှိတယ်၊ ဒါပေမယ့် မအလတို့လူသိုက်ဟာ တောရွာဇနပုဒ်က လူမိုက်လောက်ပဲ စဥ်းစားကြသူတွေ၊ မလုပ်ရဲတာမရှိ ဆိုသူတွေဖြစ်လို့ ဘာကိုမှ တထစ်ချယုံလို့ မရပါဘူး။
အလွန်သေချာတဲ့ ကိစ္စတွေတော့ ရှိပါတယ်၊ အဲဒါတွေက မအလတို့ဘက်က အစိုးရတုဖွဲ့ အရပ်ဝတ် ဝတ်လိုက်တာကလွဲလို့ စစ်ရေး နိုင်ငံရေး ဘာမှမပြောင်းလဲဘူး ဆိုတာပါပဲ၊ သူတို့ရဲ့ ရက်တရာစီမံကိန်း အစစ်အမှန်က ဒီရက်တွေအတွင်း ဆုံးရှုံးထားတဲ့ နယ်တွေပြန်ရဖို့ စစ်ရေးကို အားသွန်ဖို့ဖြစ်တယ်၊ တဘက်မှာ အာဆီယံနဲ့ အဆင်ပြေဖို့ အမေရိကန်အစိုးရနဲ့ပါ (မတန်မရာလုပ်လေ့ရှိတဲ့အတိုင်း) လော်ဘီထပ်ငှားပြီး ချဥ်းကပ်ဖို့ စတာတွေပဲ ဖြစ်ပါတယ်၊ နောက်ထပ်ကြားပေါက် လိုရမယ်ရ လုပ်လာတာက အရှေ့တီမောနဲ့ အင်ဒိုနီးရှား တရားရုံးတွေက မအလကို ရိုဟင်ဂျာ လူမျိုးတုန်း သတ်ဖြတ်မှုနဲ့ အမှုဖွင့် တရားစွဲဖို့ လုပ်လာနေတဲ့ ကိစ္စတွေကို ဖြေလျော့ပေးဖို့ နိုင်ငံရေးအရ ချဥ်းကပ်သွားမယ်ဆိုပဲ၊ ဒါကတော့ တရုတ်ဘက်က အကြံပေးသွားတာလဲ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်၊ ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့ သူ့အကြံပေးတွေဖြစ်တဲ့ ကိုကိုလှိုင်တို့ ရင်ရင်နွယ်တို့လို လူမိုက်အားပေး တွေဆီက ဒီလိုအကြံဥာဏ် မျိုးထွက်လာစရာ မရှိလို့ပါပဲ၊ သူတို့က တလျောက်လုံး ကုလသမဂ္ဂဆိုတာ ဂရုစိုက်စရာမလိုဘူး၊ ဒီလိုအမှုတွေဆိုတာ နှစ်ဆယ်ချီ ကြာတတ်လို့ အရေးမကြီးဘူး စသဖြင့် မအလကို အားတက်အောင် အကြံတွေ ပေးနေခဲ့လို့ပါပဲ။
အခုတော့ မိမိဘက်က ကိစ္စပြောကြရအောင်၊ ကိစ္စတွေပေါ်လာရင် များပြားတဲ့ အင်တာဗျူးတွေ တွေ့ရလေ့ရှိပါတယ်၊ လက်ရှိအခြေနေတွေနဲ့ ပတ်သက်လို့ SCEF ပေါ်လာတာဟာ နိုင်ငံရေးအရ ကောင်းမွန်တဲ့ ခြေလှမ်းဖြစ်ကြောင်း၊ ပြည်မ လက်နက်ကိုင်အင်အားတွေ ပေါ်လာခြင်းဟာ ၂၀၂၁နောက်ပိုင်း စစ်တပ်ကို အကြီးအကျယ် ခြိမ်းခြောက်နိုင်တဲ့ စာမျက်နှာသစ်ဖြစ်ကြောင်း၊ ဒီအင်အားတွေယုတ်လျော့သွားရင် ကျန်တိုင်းရင်းသား တော်လှန်ရေးတွေပါ ထိခိုက်နိုင်ကြောင်းနဲ့ အာဏာရှင်တွေရဲ့စရိုက်လက္ခဏာတွေအကြောင်း၊ ဗိုလ်နေဝင်းနဲ့ မအလကြား အများစုတူကြောင်း၊ မအလ လက်ထက်မှာ ထူးခြားတာက စစ်ရေးအရ ရှုံးနိမ့်မှု ကြီးမားခြင်းပဲဖြစ်ကြောင်း စသဖြင့်ပြောထားတဲ့ အင်တာဗျူးကတော့ စိတ် ဝင်စားစရာ ကောင်းပါတယ်၊ ဧရာဝတီက ကိုရဲနိုင် နဲ့ US ရောက် scholar သုတေသီတဦး ဗျူးထားတာပါ၊ နောက်ထပ် ဗျူးတခုမှာတော့ AA ရဲ့ ဒုတိယခေါင်းဆောင်က လက်ရှိရနေတဲ့ အခွင့်အရေးဟာ အနှစ်၁၀၀ မှာ တခါလောက်သာ ရနိုင်တဲ့ ဟာမျိုးဖြစ်ကြောင်း၊ အချိန်သိပ်ရှိမှာ မဟုတ်ပဲ သေချာ ကြိုးပမ်းကြဖို့ဆိုတဲ့ သဘောမျိုးပြောတာ တွေ့ရပါတယ်၊ ဟိုတလောကပဲ ဗိုလ်ချုပ်ဂွန်မော် ပြောတဲ့ထဲမှာ စစ်ကိုင်းကချင် အစပ်နယ်မြေတွေ သိမ်းထားနိုင်ရင် ကချင်ပြည်နယ်လွတ်မြောက်မှု လုံခြုံမယ်ဆိုတဲ့ အကြောင်း၊ ချင်းပြည်နယ် လွတ်မြောက်ဖို့ အရေးကြီးကြောင်း စတဲ့ မဟာဗျူဟာအမြင် တချို့အကြောင်း ပါဝင်ပါတယ်၊ AAခေါင်းဆောင် ပြောတာက ရခိုင်ပြည်နယ် လွတ်မြောက်ဖို့ အခြေခံပေါ်က ပြောတာလို့ ယူဆရပါတယ်၊ ဗိုလ်ချုပ်ဂွန်မော် ပြောတာလဲ ဒီသဘောပါပဲ။
အခု သတိပြု ကြရမယ့်အချက်က မြေပြန့်နဲ့ တောင်ပေါ် ပြည်နယ်တွေ လွတ်မြောက်ရေး အားလုံးဟာ တကွဲတပြား ကင်းကွာနေတာ မဟုတ်ပဲ နီးနီးကပ်ကပ် ဆက်စပ်နေတယ် ဆိုတာပါပဲ၊ ဒီအခြေအနေ ရောက်လာတာကလဲ အနီးကပ်ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်ခဲ့ကြလို့ပါပဲ၊ သေချာတာ တခုကတော့ နပတမှာ မအလနဲ့ စစ်ခေါင်းဆောင်တွေ ရှိနေသ၍ ဘယ်ပြည်နယ် ဘယ်ဒေသ တခုတလေမှ တသီးတခြား လွတ်ကင်းစွာ လွတ်မြောက်ဖို့ အင်မတန်ခက်မယ် ဆိုတာပါပဲ၊ လွတ်မြောက်သွားတဲ့ ဒေသတချို့ ရှိရင်တောင်မှ (အခုချင်းပြည်နယ်မှာ ကြုံနေရသလို) အတော်အတန် လူအင်အား ပြန်ရှိလာတဲ့ စစ်တပ်ရဲ့ မပြတ်နှောက်ယှက် တိုက်ခိုက်မှုတွေနဲ့ ရင်ဆိုင်ရမှာ ဖြစ်တယ်၊ အဲဒါက နပတမှာ မအလတို့ လူသိုက်ရှိနေသ၍ ဖြစ်နေမှာပါ၊ ပြည်နယ်တွေ ဒေသတွေမှာ နယ်မြေ အတော်များများ စိုးမိုးနိုင်ပြီဆိုရင် မူလ ကြွေးကြော်သံတွေအတိုင်း လမ်းများအားလုံး နေပြည်တော်သို့ ပဲဖြစ်ရမှာပါ၊ နပတဟာ အမြဲတန်း တော်လှန်ရေးတပ်တွေရဲ့ ခြိမ်းခြောက်မှုအောက်မှာ ရှိနေစေဖို့ လုပ်ကြရမှာပါ၊ အဲတော့ အဖွဲ့တွေထဲမှာ ဘုံရန်သူ တူညီနေတာရှိမယ်၊ ဘုံနိုင်ငံရေး လုပ်ငန်းစဥ်အထိ တူကြတာတွေ လည်းရှိမယ်၊ စုစည်းထားပြီး အင်အားတွေလည်းရှိမယ် ဆိုတဲ့အတွက်ကြောင့် အားလုံးစုပေါင်း ထုတ်နုတ်အင်အားတွေနဲ့ နပတမှာ စစ်အုပ်စု ကင်းစင်ရေးက ဦးစားပေး လုပ်ကြရမယ့်အရာ ဖြစ်နေတာပါ၊ အနှစ် ၁၀၀ မှာ တခါရတယ်ဆိုတဲ့ အခွင့်အရေးက မြေပြန့်တောင်ပေါ် လက်နက်ကိုင်အင်အားနဲ့ စစ်အုပ်စုကို အပြတ်ရှင်းခွင့်ရတဲ့ အခွင့်အရေးပါပဲ၊ ဘယ်သူခေါင်းဆောင်မယ် မဆောင်ဘူးဆိုတာတွေ၊ သာတယ် နာတယ်ဆိုတာတွေ တွက်နေရင် အနှေးနဲ့အမြန်ဆိုသလို အားလုံး စစ်ကျွန်ဘဝ ပြန်ရောက် သွားနိုင်တယ် ဆိုတာတော့ သတိချပ်ကြဖို့လိုကြောင်းပါ။ ။
လက်ရှိစစ်ရေးအခြေအနေကို ခြုံငုံသုံးသပ်နိုင်ဖို့ PDF Insight ကို ဖတ်ရှုပါ။