30/12/2025
Hành trình “Bếp Củi” và lời nhắn nhủ từ bồ đề tâm trong vô thường.
Sáng ngày 27 tháng 12 năm 2025, tại Km35 tuyến đường nối Quốc lộ 32 với tỉnh lộ 174, thuộc thôn Mù Thấp, xã Phình Hồ, tỉnh Lào Cai, một tai nạn giao thông đặc biệt nghiêm trọng đã xảy ra. Chiếc xe khách 29 chỗ chở đoàn thiện nguyện “Bếp Củi” từ Hà Nội lên điểm trường Tà Ghênh – Trường Mầm non Họa Mi, bất ngờ mất phanh khi đổ dốc dài, va chạm vào hộ lan khoảng 50 mét rồi lật ngửa.
Chỉ còn vài kilomet nữa là tới nơi các em nhỏ đang đợi trong giá rét vùng cao.
Tai nạn cướp đi sinh mạng của 9 người (bao gồm cả tài xế), 9 người khác bị thương nặng. Đoàn gồm 18 người – phần lớn là giáo viên và tình nguyện viên - xuất phát từ nửa đêm, mang theo quần áo ấm, đồ dùng học tập, lương thực để nấu những bữa ăn nóng và trao quà cho trẻ em nghèo. Một chuyến đi thuần thiện tâm, không cầu danh, không cầu lợi.
Ở tầng nhân quả vật chất, cơ quan chức năng xác định nguyên nhân trực tiếp là hệ thống phanh mất hiệu lực trên đoạn đèo dốc hiểm trở với nhiều khúc cua chữ S liên tiếp. Có thể do xe quá tải, bảo dưỡng chưa kỹ, hoặc tài xế chưa quen địa hình miền núi. Đó là phần nhân duyên hữu hình, khoa học có thể lý giải.
Nhưng nếu chỉ dừng lại ở đó thì chưa đủ để chạm tới chiều sâu của sự thật.
Theo giáo lý nhà Phật, không có sự kiện nào hoàn toàn ngẫu nhiên. Mọi hiện tượng đều là kết quả của cộng nghiệp – sự hội tụ của vô số nhân duyên riêng lẻ, kết tinh thành một “điểm trổ quả”. Trăm triệu hạt mưa rơi, không hạt nào rơi nhầm chỗ. Những con người thiện lành ấy cùng có mặt trên một chiếc xe, tại đúng khoảnh khắc ấy, không phải là sự sắp đặt của một đấng quyền năng, mà là sự vận hành lặng lẽ của nghiệp lực qua nhiều đời nhiều kiếp.
Nhân quả không phủ định khoa học, mà bổ sung cho khoa học một chiều sâu tâm linh. Làm việc thiện hôm nay không phải là tấm bùa hộ mệnh bảo đảm cho ngày mai không tai ương. Thiện nghiệp không có nhiệm vụ “chặn” quả xấu, mà có khả năng chuyển nặng thành nhẹ, chuyển khổ dữ thành khổ ngắn, chuyển đọa lạc thành an lành.
Chúng ta nhớ đến Ngài Mục Kiền Liên - vị đệ tử thần thông bậc nhất của Đức Phật. Dù đã chứng quả A-la-hán, giải thoát sinh tử, trước khi nhập Niết-bàn, Ngài vẫn phải chịu quả báo nặng từ nghiệp quá khứ: bị ngoại đạo đánh chết thảm khốc. Ngài có thể dùng thần thông để tránh né, nhưng Ngài không làm vậy.
Đức Phật dạy:
“Nghiệp đã tới, thì chữ thần cũng không cứu được.”
Nghiệp khi đã chín, không thể trốn. Chỉ có thể đón nhận bằng trí tuệ, để nghiệp trổ ra trong sự tỉnh thức, không oán hận, không khổ lụy kéo dài.
Những người ra đi trong chuyến thiện nguyện ấy cũng vậy. Dù đang gieo nhân lành, họ vẫn phải đối diện bốn nỗi khổ căn bản của chúng sinh: sinh - lão - bệnh - tử. Nhưng chính vì họ đang sống trong thiện tâm, rất có thể sự ra đi ấy là kết thúc của một chu kỳ nợ nần cũ, mở ra một đời sống mới an lành hơn. Phật pháp không nhìn cái chết như đoạn tuyệt, mà như một sự chuyển cảnh giới.
Nếu tai nạn này xảy ra với một đoàn du lịch thông thường, có lẽ nỗi đau chỉ dừng ở sự thương tiếc. Nhưng vì đây là đoàn thiện nguyện, sự mất mát ấy đánh động lương tri xã hội, khơi dậy suy tư về vô thường, về nhân quả, về lý do vì sao ta sống và ta hành thiện. Đôi khi, nghiệp lực chọn hoàn cảnh bi thương để đánh thức tâm người còn ở lại.
Những người sống sót, đặc biệt là anh trưởng nhóm “Bếp Củi”, dù mang thương tích nhưng vẫn giữ được sự tỉnh táo, không oán trách, không thối chí, chính là minh chứng cho sức mạnh của bồ đề tâm. Họ sẽ tiếp tục đi tiếp, bởi con đường thiện lành không thể dừng lại vì sợ hãi.
Và đây chính là lời nhắn nhủ sâu xa nhất từ biến cố này:
👉 Khi nghiệp đến, hãy học cách đón nhận, không hận thù.
👉 Khi khổ xảy ra, hãy nhìn nó bằng trí tuệ, không bằng sân hận.
👉 Khi mất mát ập xuống, hãy để tâm mềm lại, không cứng lại.
Oán trách không làm nghiệp tan đi, chỉ làm khổ chồng lên khổ. Hận thù không xóa được quả cũ, chỉ gieo thêm nhân mới. Chỉ có tỉnh thức, chấp nhận và tiếp tục sống thiện mới là con đường giải thoát thật sự.
Nếu trong nghịch cảnh mà tâm không lay động, không trách đời, không trách người, thì ngay trong sinh tử đã có mầm Niết-bàn. Làm thiện không để đòi hỏi bình an tức thì, mà để chuẩn bị cho mình một tâm thế vững vàng khi bất an xảy đến.
Xin cúi đầu chia buồn sâu sắc với gia quyến 9 nạn nhân đã khuất. Cầu nguyện cho 9 người bị thương sớm bình phục thân tâm. Nguyện cho tất cả hương linh trong hành trình “Bếp Củi” nương nhờ thiện nghiệp mà vãng sinh về cõi lành.
Trong dòng đời vô thường, mọi thứ đều đổi thay.
Chỉ có thiện tâm, trí tuệ và sự không oán hận là hành trang không mất trên con đường luân hồi.
