Stadsarchief Amsterdam

Stadsarchief Amsterdam Openbaar archief met wisselende exposities, lezingen en evenementen over de stadsgeschiedenis.
(259)

Met 40 kilometer archieven, een historisch- topografische collectie met miljoenen kaarten, tekeningen, en prenten, een bibliotheek en omvangrijke geluids-, film- en fotoarchieven.

💄 Van Parijs naar de WarmoesstraatHet eerste travestiecafé van Amsterdam, Madame Arthur, opende in 1961, geïnspireerd op...
24/08/2026

💄 Van Parijs naar de Warmoesstraat

Het eerste travestiecafé van Amsterdam, Madame Arthur, opende in 1961, geïnspireerd op een Parijs cabaret uit Pigalle. Fotograaf Cor Jaring legde in 1967 vast wat zich achter de schermen afspeelde: artiesten die zich klaarmaken tussen de spiegels, sieraden en kostuums.

Deze geschiedenis, van clubs en cabaret tot activisme en Pride, zie je terug in onze tentoonstelling Drag in Amsterdam. De tentoonstelling is verlengd tot en met 1 november en is gratis te bezoeken.

Foto: Cor Jaring, 1967, Collectie Stadsarchief Amsterdam

*Travestie is een ouder woord voor wat we nu meestal drag noemen, onderdeel van de geschiedenis die we hier vertellen.

🎺 Freedom in SoundOp 8 oktober speelt Graziella Hunsel Rivero met haar ensemble bij Griffioen, tijdens Black Achievement...
18/08/2026

🎺 Freedom in Sound

Op 8 oktober speelt Graziella Hunsel Rivero met haar ensemble bij Griffioen, tijdens Black Achievement Month. Een avond waarin muziek, geschiedenis en ontmoeting samenkomen rond het thema Turning Excellence Into Change.

Verwacht live jazz, dans en gesprek, met trompettist Michael Varekamp én een Q&A met historicus van het Stadsarchief Mark Ponte over de jazzgeschiedenis van Amsterdam.

🗓 Do 8 oktober, 19.30 uur
📍 Theater VU Griffioen

Tickets via: tinyurl.com/graziella-griffioen-tickets

⚽ Ooit was Amsterdam de hoofdstad van het wereldvoetbal.Aan de Paleisstraat, op een steenworp van de Dam, zat tussen 192...
12/08/2026

⚽ Ooit was Amsterdam de hoofdstad van het wereldvoetbal.

Aan de Paleisstraat, op een steenworp van de Dam, zat tussen 1928 en 1934 het hoofdkantoor van de FIFA. De Amsterdamse bankier Carl Hirschman leidde de bond en redde hem na 1918 van de ondergang. Bij het 25-jarig jubileum kreeg hij een bronzen kunstwerk en geld voor nieuw meubilair, en was hij "ten zeerste ontroerd".

Maar toen zijn bankimperium in 1931 instortte, viel de FIFA bijna met hem mee. In 1934 vertrok de bond naar Zürich. Van een kantoortje bij de Dam tot de niet onomstreden miljardenorganisatie van nu.

Foto: Jaarvergadering Nederlands Olympisch Comité, oktober 1930. Hr. Hirschman is de tweede van rechts. Van links naar rechts zijn verder Jhr. Quarles van Ufford, Kapitein van Rossum, Baron Schimmelpenninck v.d. Oije en geheel rechts Hr. Wallen te zien. Bekijk deze foto in onze Beeldbank (link in bio).

🎩 Jazz & Tapdance - The Golden AgeOp zondag 23 augustus duik je in de gouden jaren van jazz en tapdance, samen met tapda...
10/08/2026

🎩 Jazz & Tapdance - The Golden Age

Op zondag 23 augustus duik je in de gouden jaren van jazz en tapdance, samen met tapdanseres Marieke Hetjes. Verhalen, uniek beeldmateriaal en de legendes van weleer op het scherm, van Bill Robinson en The Nicholas Brothers tot Fred Astaire en Eleanor Powell.

Daarna is het jouw b***t: stap zelf de vloer op in de tapworkshop, voor alle leeftijden en niveaus. We sluiten af met een Tap After Party 🎶🎺

🗓 Zondag 23 augustus, 15.00 tot 18.00 uur
📍 ZOJazz Stage, Concertzaal
🎟 Beperkte plekken, vol = vol

Boek je tickets via ZOJazz Stage

🔔 Op deze dag in 1914 luidde de beursklok en hield Amsterdam de adem in.Op 31 juli 1914 daverde om half vier de zware kl...
06/08/2026

🔔 Op deze dag in 1914 luidde de beursklok en hield Amsterdam de adem in.

Op 31 juli 1914 daverde om half vier de zware klok van de Beurs over de stad. Binnen een oogwenk stond het Damrak zwart van de mensen, samengedromd rond de aanplakbiljetten: alle miliciens onder de wapenen.

Nederland bleef buiten de oorlog, maar niet buiten schot. Zo'n 200.000 mannen bleven vier jaar gemobiliseerd, de stad hamsterde en vertrouwde zelfs het papiergeld niet meer. Voedsel ging op de bon, tot de honger in 1917 uitmondde in het Aardappeloproer.

Neutraal, maar zeker niet onberoerd. Het gewone leven stond vier jaar op zijn kop.

📖 Op deze dag in 1944 ontdekten Duitse en Nederlandse agenten de onderduikers in het Achterhuis.Op 4 augustus 1944 werde...
04/08/2026

📖 Op deze dag in 1944 ontdekten Duitse en Nederlandse agenten de onderduikers in het Achterhuis.

Op 4 augustus 1944 werden Anne Frank, haar familie en de vier andere onderduikers van het Achterhuis aan de Prinsengracht 263 gearresteerd, na ruim twee jaar in de schuilplaats. Anne was vijftien.

Haar dagboek bleef achter in het Achterhuis. Miep Gies bewaarde het, en het groeide uit tot een van de meest gelezen boeken ter wereld. De stem van een Amsterdams meisje dat de oorlog niet overleefde, maar wiens woorden dat wel deden.

Vandaag staan we stil bij dit moment in de geschiedenis van onze stad.

🏳️‍🌈 Op deze dag in 2013 wapperde de regenboogvlag aan de Westertoren. ⠀Als de Canal Parade door de grachten trekt, hang...
01/08/2026

🏳️‍🌈 Op deze dag in 2013 wapperde de regenboogvlag aan de Westertoren.

Als de Canal Parade door de grachten trekt, hangt aan de oudste torens van de stad het jongste symbool: de regenboogvlag, metershoog langs eeuwenoude bakstenen. Amsterdam en de vlag hebben een lange geschiedenis samen. Aan de voet van deze toren, op de Westermarkt, ligt sinds 1987 het Homomonument: het eerste monument ter wereld dat herinnert aan iedereen die vervolgd werd om wie ze liefhadden, en een eerbetoon aan wie durfde te zijn wie ze zijn.

Sinds de eerste Canal Parade in 1996 is de stad elk jaar één dag lang een podium op het water. Dit jaar, met in Amsterdam, kijkt de hele wereld mee. 🌍

📷 De Westertoren met regenboogvlag. Bert Gerlagh, 2013. Collectie Stadsarchief Amsterdam.

🏇 Op deze dag in 1928 keek de hele wereld naar Amsterdam.Op 28 juli 1928 opende prins Hendrik in het Olympisch Stadion d...
28/07/2026

🏇 Op deze dag in 1928 keek de hele wereld naar Amsterdam.

Op 28 juli 1928 opende prins Hendrik in het Olympisch Stadion de negende Olympische Spelen. Koningin Wilhelmina liet verstek gaan: zij was niet geraadpleegd over de datum.

Op de foto zweeft luitenant Charles Pahud de Mortanges met zijn paard Marcroix over de hindernis, op weg naar olympisch goud. Het duo won in Amsterdam zowel individueel als met het team, en zou vier jaar later in Los Angeles opnieuw goud pakken.

Amsterdam schreef die zomer ook geschiedenis: voor het eerst brandde er een olympisch vuur, boven op de Marathontoren. Sindsdien hoort dat vuur bij elke Spelen. 🔥

Foto: Algemeen Fotobureau Amsterdam, 1928, Collectie Stadsarchief Amsterdam

🖋️ Op deze dag in 1656 sprak Amsterdam een banvloek uit over zijn beroemdste denker.Op 27 juli 1656 verbande het bestuur...
27/07/2026

🖋️ Op deze dag in 1656 sprak Amsterdam een banvloek uit over zijn beroemdste denker.

Op 27 juli 1656 verbande het bestuur van de Portugees-joodse gemeente de 23-jarige Baruch Spinoza wegens "afschuwelijke ketterijen". Niemand mocht nog met hem spreken en niemand mocht iets lezen dat hij schreef.

De tekst van de ban staat opgetekend in het Escamoth, het register van de joodse gemeente, dat bij ons in het Stadsarchief wordt bewaard.. Spinoza groeide uit tot een van de invloedrijkste filosofen ter wereld. De ban is nooit opgeheven.

🎺 Een huisgenoot als muze: zo ontstond dit schilderij.⠀Nola Hatterman schildert Jazz in 1934, midden in de jaren waarin ...
23/07/2026

🎺 Een huisgenoot als muze: zo ontstond dit schilderij.

Nola Hatterman schildert Jazz in 1934, midden in de jaren waarin de jazz door Amsterdam golft. Een jaar eerder speelt in Tuschinski de band The Chocolate Kiddies, met daarin de Afro-Amerikaanse trompettist Johnny Dunn. Niet lang daarna vindt Dunn woonruimte bij Hatterman in de Falckstraat, zo blijkt uit de woningkaart van de gemeente. Kijk goed naar de trompet op het doek: die heeft een plopper als demper, precies de techniek waarmee Dunn naam maakte.

Het schilderij Jazz, de filmopnames van The Chocolate Kiddies en Hattermans portret van trompettist Lou Drenthe: je ziet ze allemaal in onze tentoonstelling Jazz-jaren, samen met veel meer verhalen uit de bruisende Amsterdamse jazzscene van de jaren dertig.

📍 Jazz-jaren. Mensen, migratie en muziek in Amsterdam, 1930-1939
🎟️ Tickets via amsterdam.nl/stadsarchief/agenda/jazz-jaren

🖼️ Nola Hatterman, Jazz, 1934. Collectie Museum Arnhem

Adres

Vijzelstraat 32
Amsterdam
1017HL

Openingstijden

Dinsdag 10:00 - 17:00
Woensdag 10:00 - 17:00
Donderdag 10:00 - 17:00
Vrijdag 10:00 - 17:00
Zaterdag 12:00 - 17:00
Zondag 12:00 - 17:00

Telefoon

+31202511511

Meldingen

Wees de eerste die het weet en laat ons u een e-mail sturen wanneer Stadsarchief Amsterdam nieuws en promoties plaatst. Uw e-mailadres wordt niet voor andere doeleinden gebruikt en u kunt zich op elk gewenst moment afmelden.

Snelkoppelingen

Uitgelicht

Delen