07/05/2025
๐ฃ๐๐๐๐๐๐๐๐ข ๐ข ๐ฃ๐๐๐ฃ๐๐ฃ๐๐ง๐จ๐๐ข๐ฌ? ๐๐๐๐๐๐ ๐๐. ๐
๐๐๐๐๐ ๐๐ ๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐ ๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐
Tampok ngayon sa Balayan ang isang makasaysayang laban: ang unang pagkakataon na magiging babae na Mayor sa Bayan.
Ngunit higit pa sa kasarian ng kandidato, ang tunay na labanan sa 2025 elections ay ang pagpili ng mga Balayeรฑo sa pagitan ng pagpapatuloy sa nakagisnang dinastiya o ng pagbabago sa pamamagitan ng bagong mukha.
Sa gitna ng hamon sa pananalapi, kawalan ng transparency, at pangangailangan ng progreso, ang desisyon ng bayan ay magiging hudyat ng kanilang kinabukasan.
๐๐ป๐ด ๐ฃ๐ฎ๐บ๐ถ๐น๐๐ฎ๐ป๐ด ๐๐ฟ๐ผ๐ป๐ฑ๐ฎ: ๐ฃ๐ฎ๐ด๐ฝ๐ฎ๐ฝ๐ฎ๐๐๐น๐ผ๐ ๐๐ฎ ๐๐ถ๐๐ป๐ฎ ๐ป๐ด ๐๐ฟ๐ถ๐๐ถ๐
Si Leslee Ellao-Fronda, asawa ng kasalukuyang alkalde na si JR Fronda, ang simbolo ng pagpapatuloy o status quo.
Itinutulak ng kanyang mga tagasuporta ang kanyang pagiging "lehitimong taga-Balayan" โ ipinanganak at lumaki sa Brgy. Langgangan at laging nakalakip sa tabi ng asawa sa kabila ng mga kontrobersiya, kabilang ang akusasyon ng panggagahasa sa isang menor de edad noong 2016 na kalaunan ay nadismiss.
Subalit ayon sa mga kritiko, sa kabila ng pagmamalaki sa kanyang "pagka-tunay na Balayeรฑo," kulang ang kanyang plataporma.
Limitado ang kanyang mensahe sa pagpapakilalang magiging "Ina ng Balayan," at ipagpapatuloy ang nasimulan. Masyadong pinanindigan ang pagiging INA dahil tila puro motherhood statement lamang ito na walang kongkretong plano para sa pag-unlad o paglutas sa malaking utang ng bayan.
Ano nga ba ang halaga ng pagiging "taga-Balayan" kung ang pamamahala ay mananatiling bulag sa P618 milyong utang ng munisipyo (ayon sa COA 2023), na halos doble ng taunang kita na P445 milyon lamang?
Ang tanong ng mga kritiko: Sapat na ba ang pagiging "ina" upang ayusin ang bulok na ekonomiya at mabagal na serbisyo?
๐๐ข ๐๐ข๐ฌ๐ ๐๐ซ๐ฆ๐ข๐ญ๐: ๐๐๐ ๐จ๐ง๐ ๐๐ฎ๐ค๐ก๐, ๐๐๐ ๐จ๐ง๐ ๐๐๐ -๐๐ฌ๐?
Sa kabilang panig, si Lisa Ermita, na ayon sa kanyang taga-suporta ay ang mukha ng pag-asa para sa mga nagnanais ng pagbabago.
Suportado ito ng Balliance โ isang grupo ng mga Barangay Chairman na kritikal sa administrasyong Fronda โ naniniwala silang siya ang kayang magbangon ng Balayan gamit ang kanyang koneksyon at kaalaman sa pamamahala.
Ayon sa kanila, bagamat hindi "lumaki sa-Balayan" ay nasa dugo, dala niya ang karanasan bilang right hand ng dating Executive Secretary Eduardo Ermita.
Anila, naglatag ito ng kongkretong platapormang L.I.S.A.: Livelihood at Trabaho, Infrastructure, Transparent Governance, at Social Services.
Subalit ayon sa kanyang mga kritiko, kailangan ang Mayor ay laging nasa Balayan. Ipinupukol sa kanya ang kanyang hindi pamamalagi sa Balayan, at sa pagkatalo noong 2022 laban sa bayaw na si Eric Buhain.
Ngunit sa harap ng krisis, mas mahalaga kaya ang kinalakihang lugar kaysa plataporma?
๐๐ป๐ด ๐ง๐ผ๐๐ผ๐ผ๐ป๐ด ๐๐ฎ๐ฏ๐ฎ๐ป: ๐ฃ๐ฒ๐ญ๐ด ๐ ๐ถ๐น๐๐ผ๐ป๐ด ๐จ๐๐ฎ๐ป๐ด ๐ป๐ฎ ๐ฑ๐ฎ๐ฝ๐ฎ๐ ๐๐ฎ๐๐ฎ๐ฟ๐ฎ๐ป
Anuman ang maging resulta, ang susunod na alkalde ay haharap sa isang malaking problema: ang ๐ฃ๐ฒ๐ญ๐ด ๐ ๐ถ๐น๐๐ผ๐ป๐ด ๐จ๐๐ฎ๐ป๐ด na iiwan ng mga Fronda
Kung si Fronda ang manalo, mauuwi kaya ito sa mas malalang krisis dahil sa kawalan ng malinaw na plano?
Kung si Ermita naman, makakayanan kaya niyang magtipid at humanap ng paraan para makabangon ang bayan?
Higit pa rito, ang eleksiyong ito ay pagsubok sa demokrasya ng Balayan: ๐๐๐๐๐๐๐จ๐๐ฃ๐ ๐ ๐๐ฎ๐ ๐๐ฃ๐ ๐ข๐๐ ๐ฉ๐๐ค ๐จ๐ ๐ฅ๐ค๐๐๐ง ๐ฃ๐ ๐๐๐ฃ๐๐จ๐ฉ๐๐ฎ๐, ๐ค ๐ข๐๐๐ฅ๐๐ฅ๐๐ฉ๐ช๐ก๐ค๐ฎ ๐จ๐ ๐ฅ๐๐๐ฅ๐๐ ๐๐ฉ ๐จ๐ ๐ข๐๐ ๐๐จ๐ฎ๐ช๐ฃ๐ ๐๐๐ฃ๐๐๐๐ง๐๐ฅ ๐ฃ๐ ๐๐๐ฎ๐๐ฃ?
๐๐ ๐๐ ๐ ๐๐๐ฅ๐๐ฒ๐รฑ๐จ ๐๐ง๐ ๐๐ฎ๐ฅ๐ข๐ง๐ ๐๐๐ฅ๐ข๐ญ๐
Sa huli, ang pagpili sa pagitan nina Fronda at Ermita ay pagpapasya kung nais ng Balayan ang dinastiyang pamilyar o ang pagtaya sa pikit-matang pagbabago.
Hindi sapat ang pagboto batay sa apelyido o slogan.
Kailangang tanungin: ๐๐๐ฃ๐ค ๐๐ฃ๐ ๐ข๐๐ฎ ๐ ๐๐ ๐๐ฎ๐๐๐๐ฃ๐ ๐ฉ๐ช๐๐ช๐ฃ๐๐ฃ ๐๐ฃ๐ ๐ช๐ฉ๐๐ฃ๐, ๐ข๐๐๐๐๐๐๐ฎ ๐ฃ๐ ๐ฉ๐ง๐๐๐๐๐ค, ๐๐ฉ ๐๐จ๐ช๐ก๐ค๐ฃ๐ ๐๐ฃ๐ ๐ฉ๐ง๐๐ฃ๐จ๐ฅ๐๐ง๐๐ฃ๐๐ฎ ๐จ๐ ๐ข๐ช๐ฃ๐๐จ๐๐ฅ๐ฎ๐ค?
Sa unang pagkakataon, babae ang mamumuno sa Balayan. Ngunit ang tunay na tagumpay ay hindi lamang kasarian kundi ang kakayahang ipakitang karapat-dapat ang isang lider โ babae man o lalaki โ sa paggabay sa bayan tungo sa liwanag.
๐๐ง๐ ๐๐๐ฅ๐๐ฒ๐๐ง ๐๐ฒ ๐ง๐๐ฌ๐ ๐ฌ๐๐ง๐ ๐๐ง๐๐๐๐ง. ๐๐๐ฉ๐๐ญ ๐ฆ๐๐ ๐ข๐ง๐ ๐ฆ๐๐ญ๐๐ฅ๐ข๐ง๐จ, ๐ก๐ข๐ง๐๐ข ๐๐ฆ๐จ๐ฌ๐ฒ๐จ๐ง๐๐ฅ, ๐๐ง๐ ๐ฉ๐๐ ๐ฉ๐ข๐ฅ๐ข.
-kci
Editorial/ Opinion
2025
***Pilot Editorial.
