24/08/2026
Muling naiKABIT o naiDUGTONG ng mga doktor sa Bicol Medical Center ang NAPUTOL na KAMAY ng isa sa ating mga pulis na inatake noong nakaraang linggo ng isang lalaking may hawak na itak.
Una, ay hindi natin napagtanto kung gaano ito ka komplikado sa medical field. Akala lang natin na kapag sinabing "muling ikabit," ay parang, naibalik ang kamay, naikonekta ang lahat, tapos yun na, tapos na.
Pero hindi. Ang isang ganap na naputol na kamay ay nangangahulugang lahat ay naputol. Buto, kalamnan, litid, nerves, arterya at mga ugat.
Sa madaling salita, naputol lahat ng koneksyon sa pagitan ng braso at kamay. Kaya para maibalik ang kamay, hindi sapat na idikit lang ulit ang mga buto at balat.
Kailangan talagang ikonekta muli ng mga mag oopera ang napakaliit na mga daluyan ng dugo upang ang dugo ay muling dumaloy sa kamay at dumaloy pabalik.
At kapag sinabi maliit, ang ibig sabihin ay microsurgery. Literal na nag-oopera ang mga doktor sa ilalim ng magnification o lente at tinatahi ang mga daluyan ng dugo na maaaring ilang milimetro lamang ang lapad gamit ang napakaliit na pang tahi.
Isipin mong tinatahi mo ang dalawang maliliit na daluyan ng dugo na nagpapanatili sa kamay ng isang tao na buhay. Pagkatapos, kailangan nilang ayusin ang mga litid para sana ay makagalaw muli ang mga daliri.
Ayusin ang mga nerves para sana ay bumalik ang pandama at kontrol ng kalamnan. Pagkatapos, patatagin ang mga buto, pagkatapos ay ayusin ang malambot na tisyu.
At gawin ang lahat ng ito habang nakikipagkarera sa oras, dahil kapag naputol na ang kamay, hindi na ito tumatanggap ng oxygenated na dugo.
Tila, ang Bicol Medical Center ay talagang may mga espesyalistang kailangan para sa ganitong bagay.
May mga doktor silang dalubhasa sa hand at microvascular surgery, kasama ang mga kakayahan sa orthopedic at reconstructive surgery.
Mahalaga iyon dahil hindi ito isang bagay na parang, "May surgeon naman sa ospital. Kaya na iyan." Hindi.
Kailangan mo ng mga taong partikular na sinanay para magtrabaho sa maliliit na nerbiyos at daluyan ng dugo at muling buuin ang isang malubhang napinsalang kamay.
At kahit na magtagumpay ang operasyon, hindi mo masasabing, "Okay na! Galaw-galaw na mga daliri!" Ang unang malaking tagumpay ay, buhay pa rin ang kamay.
Ibig sabihin, ang dugo ay umiikot at ang muling itinanim na tisyu ay nabubuhay. Pagkatapos nito ay ang mahabang bahagi. Paggaling, rehabilitasyon, pisikal at occupational therapy, paghihintay na muling bumuti ang mga nerbiyos, pag-aaral na igalaw muli ang kamay.
At maaaring abutin ng ilang buwan o kahit na mga taon bago malaman ng mga doktor kung gaano kalaki ang babalik na paggana at sensasyon.
Ang matagumpay na pagkabit muli ng isang naputol na kamay sa Bicol Medical Center ay tila nakakagulat na simple. Ngunit ang talagang nasa likod nito ay isang napakakumplikadong operasyon ng microsurgical na kinasasangkutan ng isang lubos na dalubhasang medical team.
At nararapat itong pahalagahan. Dahil napakaraming nakakatakot na kwento ang naririnig natin tungkol sa mga pampublikong ospital sa Pilipinas na kung minsan ay nakakalimutan natin na may mga Pilipinong doktor sa mga ospital ng gobyerno na tahimik na gumagawa ng world-class at napakahirap na medisina.
Isa ito sa mga pagkakataong iyon. Salamat, mga doktor ng gobyerno, mga ospital ng gobyerno, at salamat sa ating pulisya, AFP, at mga puwersang panseguridad na literal na nagbuwis ng buhay upang mapanatili tayong ligtas.
Saludo po! πππ΅π
