15/09/2022
OFFICIAL STATEMENT ON THE ISSUES HURLED AGAINST THE TRIBAL LEADERS OF THE MUNICIPALITY OF NEW BATAAN
Ang hiniusang tribo nga Mandaya-Mansaka sa lungsod sa New Bataan maoy usa sa kanunay nga nag-una sa tanang matang ug aspeto sa hisgutanang pangkalambuan o pag implementar sa RA 8371 diin maoy nag-inusara nga balaod nga ge-gagahin aron sa pag protekta sa katungod sa tribo sa nasud.
Tungod niini, gikasubo pag ayo sa liderato sa tribo nga dunay mga nagakahitabo karun nga mga pagpandaot sa Radio hilabi na sa Infinite FM 91.9 aron pag guba sa integridad ug dignidad sa mga lideres nga atong gihatagan ug pagsalig sa pag dumala sulod sa yutang kabilin ug sa katawhang Mandaya-Mansaka.
Gipaabot sa liderato sa tribo ngadto sa katawhan nga sukad nahimugso ang hisgutanan sa tribo sa atong lungsod, wala kita makatagamtam ug ingon aron nga klase sa pag pandaot tungod kay wala kita musugot nga mahaloan sa mga langyaw nga mga tao ang atong kaugalingong pagdumala nga pinakisad sa Republic Act 8371,ug tungod kay duna tay pag respeto sa matag-usa nga migamat gikan sa sagrado nga kotombre sa tribo. Ikaduha, hugot ta nga mibarog nga walay kalabutan ang si bisan kinsa nga mga langyaw nga maghisgut kabahin sa mga hisgutanan nga iya lang sa tribo. Kay ang kwarta nga gikan sa Ancestral Domain, iya kini sa tribo ug walay lain nga pwede nga mu question gawas sa tribo.
Aron pag hatag ug klaro nga tubag sa mga isyo nga gilabay sa maong sibianan ngadto sa atong mga lideres, buot sa atong opisina nga maghatag ug mga pasiuna nga mga tubag aron kita tanan masayod nga ang mga isyo ug pandaot, wala kini kamatooran ug andam ang opisina sa tribo sa pag presenta sa mga ebedensya aron pamatud-an nga ang tanan bakak ug walay igong kapasikaran.
MGA ISYO UG TUBAG
1. ISYO SA MINAHAN SA CAMANLANGAN KABAHIN SA MINAHAN
Ang isyo mahitungod sa kono matod pa nila nga dunay gidawat ang mga lideres sa tribo hilabi na ni IPMR Arnel Sugnoan ug Ricardo Banag nga nagkantidad ug 2.5 Million pesos. Agig tubag niini. Amo iga sukip niini nga statement ang Affidavit nga magpamatuod nga ang maong isyo walay kamatuoran ug malisyoso aron lamang maguba ang dignidad sa atong mga lideres hilabi na sa IPMRs nga natuki dinhi,
2. ISYO KABAHIN SA APLIKASYON NI ALICIA TUMBALI SA BRGY. CAMANLANGAN:
Ang Applicaton ni Ms. Alicia Tumbali nagpadayon nga gina proseso pinaagi sa NCIP Administrative Order No. 3, kon Guidelines on the Conduct of FPIC. Dunay isyo nga gipagwas nga kono, si IPMR Arnel Sugnoan ug IPMR Ricardo Banag, nakadawat ug 1 Million apan kini wala gihapoy kamatuoran kay kasamtangan karun, dunay mga lakang nga kini pahimuan ug Affidavit aron mag execute sila ug andam ang hingtungdan nga makig atubang sa maong investor aron iyang pamatud-an ang maong alegasyon.
3. ISYO SA CALAMUCAN NGA KALSADA PADULONG SA MANURIGAO:
Buot ipadayag sa liderato sa New Bataan ang status karun sa maong kalsada, wala pa kini maka agi sa FPIC ug dunay pending nga violation ang DPWH ngadto sa tribo sa dili pag subay sa FPIC nga maoy rekwesito aron ang project nga musulod sa Ancestral Domain, mamahimong legal ug nahibaloan sa tribo. Bisan pa niini, duna na usab isyo nga kono, si IPMR Arnel Sugnoan, nakadawat ug 2 Million nga kwarta isip bayad sa Just Compensation nga alang sa mga apektabo sa maong Project.
Ang tubag, wala kini kamatuoran tungod kay:
a. Ang bayad nga just compensation, dili direkta nga ihatag kay bisan kinsa tungod kay duna kini balaod unsaon pag avail sa maong compensation nga mao kining ginatawag nga Road Right of Way (RROW) nga nailalum sa Joint Administrative Order No. 43 sa NCIP ug DPWH. Dili mubayad ang DPWH ug kantidad nga wala mahaum sa COA Regulations sanglit tanang transaction sa Gobyerno, mapailaum pa gihapun sa Commission on Audit. Walay ahensya sa gobyerno nga muhatag ug kantidad nga questionable ug illegal ug wala musubay sa insakto nga patakaran.
b. Dili makahimo sa pagtubag o pag bayad ang DPWH kung wala kini maagi sa FPIC kung duna man ugaling mga balayrunon o Compensation. Gani kasamtangan karun dunay pending nga mga reklamo ngadto sa DPWH aron masulbad ang mga problema nga gidala tungod sa dili pag agi sa legal nga proseso aron mapahimutang ang maong proyekto.
c. Kasamtangan karun gina susi kung kinsa ang tawo ug responsible nga nag pakatag niini aron ila kining pamatud-an inubanan sa saktong ebedensya.
Ang opisina magpatigayon ug usa ka Press Conference or Pre-Recorded statements agig tubag sa tanang isyo karung mga musunod nga mga adlaw pinaagi sa atong Opisyal nga Pahayagan Online nga mao ang Banuwan News Tribal Publication. Kini isip paghatag ug dugang kasayuran kabahin sa mga issue ug tubag aron kita makahibalo sa kamatuoran.
Busa naga awhag ang mga lideres sa Mandaya-Mansaka o kang bisan kinsa diin kini maka abot. Sa dili pag dawat dayon sa mga isyo nga walay kapasikaran ug tumong lamang nga madaot ang atong mga lideres aron maguba ang atong panaghiusa ug mawala kita sa direksyon diin kita, ge desenyo sa atong labawng makagagahum hilabi na diha sa padayon ng pagbarog ug pag lig-on alang sa kalambuan sa atong tribo.
Daghang Salamat!
OFFICE OF THE MANDAYA-MANSAKA TRIBAL EXECUTIVE COUNCIL OF ELDERS
NEW BATAAN