https://www.facebook.com/107420048246149/

Komyu, The CSU Communicator, 1st floor Student Center, Cagayan State University, Caritan Sur, Tuguegarao City (2026)

Q: What is the address?

The CSU Communicator, 1st Floor Student Center, Cagayan State University, Caritan Sur

21/09/2026

| For a star to be born, a gaseous nebula must first collapse.

There is something almost tender about the idea that somewhere in the vastness of the universe, light begins in darkness. Before a star becomes something we can look up to, it must first gather itself inward, surrendering to a gravity that asks it to become smaller before it can become something more. Its beginning is not a spectacle. There is no sudden brilliance, no sky announcing that something beautiful is on its way. Only a slow gathering of what was once scattered, until somewhere in that darkness, enough warmth begins to collect for a light to take shape.
Perhaps becoming is like that.

There are seasons in life that feel less like growth and more like falling inward. The seasons when the things once held with certainty begin to loosen, when the future becomes blurry, when there is nothing to show for all the time spent trying to put oneself back together. From the outside, it may look like nothing is happening. But not all movement is visible, and not all progress knows how to announce itself.

Some healing happens silently. It happens in the small rearrangements of the heart, in the gradual making peace with what cannot be changed, and in learning to sit with uncertainty without letting it convince us that we are lost. There are things that must happen in the dark because they are not yet ready for the light.

That is what makes the waiting bearable. The possibility that a still season is not an empty one. That the days that seem to be taking us nowhere may be gathering us somewhere. That what feels like a collapse may only be life pulling the scattered pieces closer, preparing them for a form we cannot see yet.

A star does not know it is becoming a star while it is collapsing. Neither do we always recognize our own becoming while we are in the middle of it.

Sometimes, all we can do is trust the stillness, stay through the darkness, and let whatever is meant to ignite within us gather its warmth.

The light will come when it is ready.

-
Words by Peterson Camayang
Art by Yen Asuncion

18/09/2026

| The Geometry of a Rainy Afternoon

It is a strange sort of relief when the sky finally gives up and lets go. As the world outside blurs into gray, it brings a silent reminder that I am, at last, free from having to be part of it.

While the droplets race to hit the ground, I find myself consumed by a quiet peace of solitude. I watch the rain trace intersecting lines down the window; it is a beautiful geometry, but its sharp angles shatter against the windowpane. Inside, the frost cannot reach me. Instead, I just sink deeper into the weight of my favorite blanket, sheltered within my own perimeter.

For the first time in a while, nobody needs anything from me. There are no hands to shake, no expectations to meet. I don't have to be strong, or restless, or brave.

Outside, the geometry of the downpour is rigid and cold, but in here, I am entirely safe. This serene solitude forms a quiet boundary that lets me finally drop my guard and just breathe.

-
Words by Nherie Dela Cruz
Art by Kian Cabrera

13/09/2026

| When is it okay not to be okay?

A question that raises multiple possible answers, arguments, and points, yet its subjectiveness makes it unanswerable in a definite sense.

But one thing is for sure: not being okay lies on a personal level, and we are the masters of when it is the right time to shift.

There are times when life feels less like living and more like surviving. It is as if the heart is a seed buried in unnourished soil, deep underneath the ground. As the darkness envelops... thick, hard walls begin to form, silencing every voice that wants to break free.

But just like any seed, that shouldn’t be the final act.

Seeds are known to possess a special type of dormancy—suspending life through harsh conditions until the right time comes for it to start germinating.

And that’s how we should treat life when we are at our lowest.

We deem ourselves as seeds taking its time to find the right conditions until it germinates. But what we fail to realize is that the very thing that’s keeping us all dull and depressed is the same thing that’s shaping us into stronger individuals.

The seed coat that protects us from breaking, restricting us from the urge to escape immaturely. It serves as a reminder that it is okay to pause when things are unbearable; that taking your time, despite having to live slowly, means more than building a facade just so you could catch up with other people’s paces.

The soil that blocks every ray of light does not necessarily bring darkness. It gives us the solace and tranquility that we need in order to reflect on what has happened. It makes us experience the ephemeral peace that our minds have restricted us from having. Darkness, in this sense, is comfort, embracing us in our vulnerable times.

The water—tears—does not only mirror how much we’ve wept but is also a quiet indication of how strong we’ve been, bottling everything together until we’re ready to break free.

The connections that we slowly allow—like earthworms plowing the soil—prepare us for the drastic changes of the world that have been waiting for us all along.

And until the moment is right—when the sun shines better than a normal day, the rain feels more like comfort than a tear continuously falling from the unknown, and the ambience clears like the cloudless sky—these walls will soften and break on its own.

And there and then, a new life sprouts as if being reborn into a much stronger version of the self, finally ready to conquer what life has to offer.

-
Words by Zion Kaezer Corpuz
Art by KC Naidas

13/09/2026

From "Ate" to "Atty."

by N-jay Corla

11/09/2026

| Light from Dead Stars

Astronomers say we have a habit of falling in love with the past. Perhaps it is because the universe itself teaches us how to do so.

They say when we look at the stars, we are not necessarily seeing them as they are. We are witnessing an antiquity—their ancient light crossing the abyss of space, carrying with it a portrait of what once was.

Some of the stars that still brighten our skies may have already burned through the final moments of their existence. Some may have collapsed into silence. Some may no longer exist in the form we once admired.

And yet, their light still persists.

It crosses impossible distances. It survives the darkness between worlds. It reaches our eyes years, centuries, or perhaps millennia after the star itself has ceased to be what it was.

We call it starlight.

But perhaps it is more accurate to call it memory made visible— the afterglow of something that has already ended.

Perhaps the heart works the same way.

There was once a future I believed was quietly making its way toward us. It was never extraordinary—only possible.

And somehow, that was enough for hope to mistake itself for certainty.

You never gave me reasons to believe. You only gave me kindness. You never promised. You never offered anything beyond friendship. You never knew my heart had already begun mourning an ending before there was ever a beginning.

That was never your burden to carry.

Nor was it ever your responsibility to feel the same.

It was my heart that borrowed the rest from the stars. I gathered scattered fragments of light and connected them until they resembled a map—one that seemed to lead somewhere.

Somewhere we had never been.

Somewhere we would never arrive.

By the time I realized we would remain only friends, the future I had imagined had already become a dead star—already gone.

A future that could never exist, a future where I had already lost your starlight, where I had already lost you.

Yet, I have not forgotten about you.

Not as the person I lost, because I never truly had you. Not as the love that got away, because you were never mine to keep.

But because that future had never existed outside the observatory of my own heart. And you remind me that a heart is capable of creating an entire constellation from a single possibility.

Still, its light keeps arriving.

They illuminate a life that never happened with the quiet brilliance of a star that no longer burns.

People often think longing is the refusal to move on. I have come to believe it is something gentler than that.

It is standing beneath a sky still brightened by light that began its journey from a future that died before it could ever be lived. It is knowing the star has vanished while still allowing yourself to marvel at the beauty of the light that remains.

We were only friends, and perhaps we were always meant to be.

But somewhere between what was and what could have been, my heart created its own constellation; it is holding on to the possibility of you— of us.

The star has long since gone dark. I know that now. I have accepted it.

Somewhere, beyond the reach of our hands, a star has already died.

Yet every now and then, its light still finds me.

And for one quiet moment, I remember how beautiful an impossible future looked before I learned it had never been there at all.

Because I know, some stars do not remain in the sky forever.

But their light still reaches us.

A faint glow crossing the distance between what was imagined and what was lived. A reminder that even things that never existed can still become part of us. That even a future we never reached can still leave behind something beautiful.

Perhaps that is why I still look back.

Not because I am waiting for the star to return.

Not because I believe the light means it is still burning.

But because, for a moment, it illuminated a sky I thought I would one day call home.

Tonight, I sit beneath that same sky.

Beside me was you.

Your name is engraved upon a stone. I do not touch it.

I simply sit there, looking upward, watching the stars that continue shining despite the possibility that some of them have already disappeared— died.

Maybe, the star I was talking about was never above me.

It was beside me. It was you. A light that once existed in my world. A light that never knew how much of the universe it had created inside me.

And that is what remains of everything we almost and never had—

not the star itself,

but the light you left behind.

a light that continued reaching me long after it was already gone— a radiance still crossing the distance between us, still finding its way to me from where you could no longer be;

a light that came from you—

my dead star.

-
Words by MJ Hilario
Art by Jamerel Cagatao

07/09/2026

INTRAMURAL STORY | PURPLE HEARTS

JED'S POV | Part IV

“Congratulations, bes!”
“Congrats din, Lorelei! ”

Itinaas ko ang gintong medalya at kinagat ko ito habang nakatingin sa camera. Ganoon din ang ginawa ni Lorelei na ngayon ay nakaangkla ang mga kamay sa braso ko. Kasalukuyang ginaganap ang awarding. Maingay, magulo, nakakahilo ang init dito sa himnasyo. Ramdam ang pananabik at galak sa bawat kalahok at kolehiyong nananalo

“Hala! Ang cute niyong dalawa! Kayo ba, huh?” komento ni Dave bago ibalik ang camera ni Lorelei.

“Ano ba! H-hindi n-no!”
“Bakit nauutal, lorelei?”

Natawa ako habang inaasar ni Dave si Lorelei. Inakbayan ko ang best friend ko at sinabayan ang trip ni Dave.

“Lapit na, pre!”
“Ayun, oh!”
“Hoyyyy PDA!”

Kahit ang mga tao sa paligid ay sinabayan ang pang-aasar sa amin. Parang kamatis na tuloy sa p**a ang pisngi ni Lorelei.

“A-ano ka ba! Huwag mo nga akong ginaganyan. Baka akala mo makakalimutan ko yung ginawa mo kahapon.”

Napakunot ang noo ko nang marinig ang bulong ni Lorelei. Tinanggal niya ang pagkakaakbay ko sa kaniya at naglakad papalayo. Nagtataka ko naman siyang sinundan

“Anong nangyari kahapon?”
“Noong nag-date kayo ng Liam na ’yon.”
“Date? Kailan kami nagdate? Tsaka nahihibang ka na ba? Bakit kami magde-date nun?”

Napahinto siya at humarap sa akin, ang mga mata’y bahagyang malungkot.

“Akala mo ba hindi ko nakita? Habang naglilibot ako para maghanap ng gagawing subject, nakita ko kayong dalawa na masayang naglilibot sa mga booth.”
“Wala lang yun. Hinila lang ako ni Liam.”
“Sumama ka naman. Kaya mo siyang ipagtulakan katulad ng ginagawa mo sa iba, pero bakit hirap ka?”

Hindi ako nakapagsalita. Gusto kong ipagpilitang wala lang iyon. Totoo naman, hinila lang ako ng taong ’yon at hindi lang ako nakapalag agad. Hindi nga ba?

“Kung hindi mo pa ramdam, gusto kita, Jed. Gustong-gusto.”

Nanlaki ang mga mata ko habang nakatitig sa best friend kong halos paiyak na. Totoo bang nagko-confess siya sa akin ngayon? Hindi pa ako nakasagot ay tumakbo na siya papalayo at natabunan na ng ibang mga estudyante. Kasalukuyan nang ina-announce ang overall winner, kaya dikit-dikit na ang mga estudyante.

Gusto ako ni Lori. Kung ganun ba, siya ang secret admirer ko? Si Lorelei ba si L? Total sabi niya nakita niya kami ni Liam. Baka nakita niyang hinawakan ko yung chessboard keychain.

“Aray!” Napailag ako nang matapakan ako. Halos siksikan na sa gitna dahil sa pananabik nilang marinig ang overall champion. Dikit kasi ang laban ng apat na kolehiyo.

Hindi pa ako nakakalayo ay may humawak sa braso ko at inilayo ako sa nagkakagulong mga tao. Tinanggal ko ang kamay niya at…

“Liam?”
“Bakit kasi hindi ka pa umalis doon? Nasaktan ka tuloy.”
“Pakialam mo ba?”

Sinamaan ko lang siya ng tingin, pero nanatiling kalmado ang mga mata niya. Tila ba tinatantiya ako. Sa malayo ay rinig ang boses ng host.

“And the 1st runner up is…”

“May pakialam ako.”

Naguguluhan ako sa inaasal niya. Noong unang araw niya pa ako ginugulo. Hindi ko maintindihan

“Puwede ba! Magkaaway tayo! Kung ginugulo–”
“Hindi kita ginugulo. Kung wala akong pakialam, bakit kita bibigyan ng tubig o bulakbak? Bakit ko bibilhin yung keychain na halata namang gusto mo?”

Sa ikalawang pagkakataon sa araw na ito ay nanlaki ang mga mata ko. Huwag mong sabihin na siya si L? Yung secret admirer ko?

Napabuntong-hininga siya at unti-unti ay humakbang papalapit sa akin. Umatras naman ako. Ayaw ko siyang lumapit. Hindi ko alam, pero pakiramdam ko ay manganganib ako ‘pag hinayaan ko siya.

Subalit hindi pa ako nakakalayo ay naitulak ako papalapit sa kaniya. Hinawakan niya ako sa balikat habang ang isang kamay niya’y nasa ulo. Para na siyang nakayakap sa akin.

“Puwede ba! Bitawan mo ako!” Sinubukan kong magpumiglas, pero nanatiling madiin ang hawak niya.

“AND THE OVERALL CHAMPION FOR THIS YEAR’S INTRAMURALS IS…”

Nilapit niya ang bibig niya sa aking tainga at binulong ang mga katagang sana hindi ko na lang narinig

“Hindi ko na kayang pigilan ang nararamdaman ko, Jed. Talo talaga ako, talong-talo sa’yo.”

“...THE ROYAL PURPLE!”

-
Words by Zyra Agustin
Art by Jamerel Cagatao

07/09/2026

| Alistu laman mappasa yo algaw, vulan, dahun.

Baka bukas makalawa, magtatapos na ako—litana ko habang palakad-lakad sa pasilyo ng aming gusali habang dama ang malamig na ihip ng hangin at tanaw ang mala-gintong sikat ng araw.

Sa tuwing pinagmamasdan ko ang malaking pop**asyon ng mga estudyante, napapatanong na lang ako sa sarili kung paano ang takbo ng buhay nila.

Sa paanong paraan nila ginagawang kapana-panabik ang bawat sandali? Bagkus, kung ako ang tatanungin, sisiguraduhin kong hindi pangkaraniwang kuwento ang ibabahagi ko sa kabanatang ito.

Kaya bakit hindi natin sulitin ang bawat sandali?

Makihalubilo sa iba.
Tumuklas ng mga bagay-bagay bilang libangan.
Sumubok ng bago.

Malaya tayong gawing kapana-panabik ang bawat araw na darating—magiging alaalang masarap balik-balikan.

Dapat darating tayo sa puntong mas maraming “ginawa ko yun?” na mga pagkakataon kaysa sa mga “sana…”.

Kaya hanna peba kukukwam mu?

Gawin mo ang dapat gawin dahil hindi panghabambuhay na estudyante ka.

Dahil…

Alistu laman mappasa yo algaw, vulan, dahun.

-
Words by Nicole Quequegan
Photo by Jaja Villa

04/09/2026

INTRAMURALS STORY | PURPLE HEARTS

Jed’s POV | Part 3

“Good luck, Lorelei! Kaya mo ‘yan!”

Ilang beses kong tinapik-tapik ang balikat ni Lorelei habang nakaakbay ako sa kaniya. Ngayon kasi ang kompetisyon niya sa photo contest. Gusto ko ring manalo siya tulad ko. ‘Yun ang isa sa mga friendship goals naming dalawa.

“Thank you, bes!” Masiglang sabi niya sa akin. Nakasabit sa leeg niya ang kaniyang DSLR Camera. Ang cute ng ngiti niya. Para syang chibi.

Hindi ko napigilan ang sarili ko at nilapat ang dalawang kamay sa mga pisngi niya at inipit iyon. Naramdaman kong natigilan si Lorelei. Nilapit ko ang mukha ko sa kaniya at lalong tinitigan ang mga mata niya. Sa totoo lang, maganda namang itong best friend ko. Hindi ko alam kung bakit hanggang ngayon ay wala pa rin siyang boyfriend.

“A-anong g-ginagawa m-mo?” Hindi mapakali ang mga mata niya. Hindi siya makatitig sa akin. Hindi muna ako sumagot at tinitigan pa siya nang taimtim. Sa totoo lang, nasa kaniya ang mga tipo ko sa babae. May personality, matalino, maganda, at higit sa lahat mabait

“Ang dami mo pa lang blackheads, ‘no?” Natatawa kong sabi. Agad niya namang tinanggal ang mga kamay ko sa mukha niya at ilang beses akong sinapak sa balikat. Pero hindi matanggal ang p**ang tinta sa pisngi niya.

“Alam mo? Siraulo ka!”
“Nagtataka lang naman ako, Lorelei, ba’t single ka pa? Ang tanda mo na kaya.”
“Paki mo? Hindi ko nga pinakialaman love life mo!”

Natatawa na lang ako sa banat niya. “Sige, ‘pag ako nagka-gf, hindi na kita masyadong makakasama. Ayoko namang magselos sa’yo yung partner ko if ever.”

Muli siyang natigilan at napaiwas ng tingin. Tila ba’y may nasabi akong hindi niya nagustuhan. “Tsk. Alam mo namang contest ko ngayon, ta’s ganyan yung mga sinasabi mo.”

Kumunot ang noo ko. Hindi ko siya maintindihan. Ano namang koneksyon ng pagkakaroon ko ng girlfriend sa contest niya?

“Wala! Manhid!” Sigaw niya, tsaka nagmamadaling lumayo sa akin. Naiwan naman akong nagtataka sa kinikilos niya. Ha? Ako manhid? Wala naman akong ginagawa, ah!

“Bakit kasi ang manhid mo, Mr. Evander?” Napalingon ako sa likod nang marinig ko ang pamilyar na baritonong boses. Nakasuot siya ng kulay asul na polo at black trousers. Wala siyang suot na eyeglasses. Maayos din ang kaniyang buhok. Para siyang pupunta sa isang date.

Nagdikit ang mga kilay ko. “Tsk, usyoso. Saan ba ang tungo natin? Ang pogi natin ngayon, ah? May date?” natatawang sabi ko kay Liam. Gusto ko siyang asarin. Hanggang ngayon ay tuwang-tuwa pa rin ako sa pagkapanalo ko kahapon. Gustong-gusto kong ipamukha sa kaniya na siya ang talunan at ako ang winner sa aming dalawa.

“Hmm? You think pogi ako?” sumilay ang maliit na ngisi sa labi niya

Mas lalo namang nagkalubong ang mga kilay ko. Hindi niya ba narinig yung pang-aasar ko? “Tol, ‘wag kang assuming. Mas pogi pa rin ako sa’yo. Chess winner pa,” halata ang yabang sa boses ko pero wala akong pakialam kung ma-offend siya. Masakit ang katotohanan, ika nga nila.

Hindi na siya sumagot. Tumingin lang siya sa mga booth na nakahilera sa parking sa harap ng gym.

“Gusto mo bang sumama sa akin at tumingin-tingin sa mga booth?”
“Bakit naman ako sasama sa’yo? Kaya kong maglibot mag-isa.”
“Oh come on! Bitter ka pa rin ba that you lost last year?”
“Hindi ‘no! Bakit ako magiging bitter eh ako naman nanalo ngayon. Baka ikaw?”
“Hindi pala eh. So, bakit ayaw mong sumama? Naiilang ka sa akin?”
“Ba’t ako maiilang sa’yo? Sino ka ba?”
“Yun naman pala, eh. Let’s go.”

Kung nakakamatay lang ang tingin, baka nakabulagta na si Liam sa harap ko. Hindi ko alam pero ang presensya niya pa lang ay halos umusok na ako sa galit. Pakiramdam ko ay ang yabang-yabang niyia. Mas lalo ngayon na hawak niya ang kamay ko at hinihila papunta sa mga booths. Kanina ko pa binabawi ang kamay ko pero hindi niya binibitawan. Nakakahiya. Baka sabihin ng mga nakakakita eh may something kami. Bakit kasi kailangan pa akong hawakan!?

“Puwede bang bitawan mo na ako?” salubong ang kilay na sabi ko. Binitawan niya naman ako pero nanatili siya sa tabi ko. Hindi ko siya pinansin. Naglakad lang ako at tumingin-tingin sa paligid. Pero kahit hindi ko siya pinapansin ay nakasunod lang siya sa likod ko.

Ilang oras din kaming magkasama na naglilibot kung saan-saan at nanonood ng mga sports. Napatigil lang ako nang may nakita akong keychain sa isa sa mga booth dito. Isa yung wooden chessboard. Lumapit pa ako roon sa booth, si Liam ay nakasunod pa rin sa likod.

“Magkano itong keychain?”
“100 pesos po, sir. Wth carving na po kasi yan.”
“Gusto mo?” Rinig ko ang boses ni Liam sa tabi ko. Sinulyapan ko siya at muling binalik sa nagbebenta ang tingin

Gusto ko sana pero nagtitipid ako. Masyado nang malaki ang gastos ko this intrams. Tsk. Sayang naman.

“Hindi,” saad ko at nagpasalamat na lang sa nagtitinda. Naramdaman ko naman na nanatili doon si Liam sa booth at hindi na sumunod sa akin. Tsk. Baka may gusto rin siyang bilhin. O baka gusto niya yung tindera. Bahala siya sa buhay niya. Malaki na siya.

Ilang minuto bago ko siya muling maramdaman.

“Hindi mo ako hinintay.”
Napahinto ako sa sinabi niya.”Bakit naman kita hihintayin?”
Nailang ako nang hindi siya nagsalit at tumitig lang sa akin. Nakakalilang. Nakakapanibago. Lalo na't hindi ko maintindihan kung bakit parang ang init ng pisngi ko.

“Diyan ka na nga.”

Muli ay tumakbo ako papalayo sa kaniya. Hindi ko kaya ang presensya niya. Ilang oras din ang lumipas nang matapos ang contest ni Lorelei. Sinigurado ko na nakabili muna ako ng tubig bago ko siya puntahan. Sigurado akong pagod iyon. Nang nakita ko siya ay lupaypay ang kaniyang mga balikat at nakabusangot.

“Bakit malungkot ang Lorelei ko?” tanong ko habang nilalapat ko sa pisngi niya yung tubig. Napatalon naman siya sa lamig at muli na naman akong sinapak sa balikat.

“Wala! Pagod lang. Kinakabahan din. Baka pangit yung pictures ko.” Ipinakita niya sa akin ang mga kuha niya at hindi ko mapigilang mamangha.

“Huwag kang kabahan, Lorelei. Maganda yung mga kuha mo,” saad ko at muli siyang inakbayan. “Parang ikaw lang.”

Nagkatinginan kaming dalawa. Masyado akong malapit sa kanya para mapansin na nagba-blush na naman siya.

"Jed! Jed!” Naagaw ang atensyon ko sa sigaw ni Dave, isa sa mga friend ko. “May nagpapaabot sa’yo. Hindi ko kilala. Baka secret admirer mo.” May inabot siya sa akin at agad ding umalis. Hindi ko pa natatanong kung anong hitsura.

Isa yong keychain. Wooden chessboard at sa likod ay may nakalagay.

“My Jed.”
-L

-
Words by Zyra Agustin
Art by Jamerel Cagatao

02/09/2026

INTRAMURALS STORY | PURPLE HEARTS

JED'S POV | Part 2

Today is the day. My most-awaited competition. Ang araw na ilang linggo kong pinaghandaan.

Maaga akong dumating sa venue para ayusin ang mga bagay na dapat ayusin at i-set ang mind ko sa competition. Round robin ang elimination, kaya bawat laro may katumbas na pagkakataon para makalapit sa championship. Isa-isa kong inayos ang mga chess pieces sa harap ko habang pinagmamasdan ang mga estudyanteng unti-unting nagpupuno ng venue. Hindi ko alam kung bakit, pero sa dami ng bagay na puwede kong isipin ngayong araw, iisa lang ang pumapasok sa isip ko. Si Liam. Gusto ko na siyang makalaban.

-fast forward-

Ilang board ang sabay-sabay na naglalaro sa buong silid, pero habang lumilipas ang mga round, parang lumiit ang paligid ko.

Isa.
Dalawa.
Tatlo.
Panalo.
Panalo.
Tabla.
Panalo.
Hanggang sa huling round. Nakaligtas ako.

At nang tumingin ako sa kabilang dulo ng room, nakita ko rin si Liam na nakasandal sa upuan niya, nakatingin sa board habang tinatanggal ang salamin niya. Parehas kaming naka-survive sa elims hanggang sa huling round. As expected, kami na ang maglalaban.

Makalipas ang ilang minuto, tinawag na ang championship round. Twice to beat kaming dalawa. Umupo ako sa harap ng chessboard at magsimulang maghanda nang may pamilyar na boses mula sa likuran.

“Jed”
Napalingon ako at nakita ko si Lorelei na hingal na hingal at hawak ang camera niya.

“Hala sorry late ako. Panoorin lang kita saglit.”
“Akala ko contest na ninyo?”
“Ay wis, bukas pa talaga.”

Umupo na ako dahil magsisimula na ang laro. Lumapit si Liam. Hinila ang upuan at umupo. Si Lorelei, nasa gilid, nanonood.

Tumunog na ang chess clock. Nagsimula na ang laban.

Tahimik ang mga unang minuto.

Pawn. Knight. Bishop. Castle.

Mabilis ang palitan ng galaw, pero mas mabilis ang paglipas ng oras. Paminsan-minsan, naririnig ko ang shutter ng camera ni Lorelei sa likod.

Click. Click. Click.

Hindi ko siya pinapansin, pero alam kong nakatingin siya.

Nagsimula nang maging seryoso ang laro. Si Liam, napakakalmado. Ako rin, naka-focus na sa laro.

Pero…

Pero sa bawat pag-angat ko ng tingin, nahuhuli ko siyang nakatingin sa akin bago niya ibalik ang mata niya sa board.

Una, iniisip kong baka nag-iisip siya ng next move.

Pangalawa, baka coincidence.

Pangatlo, hindi na ako sigurado—

“Your move.” malamig na saad niya.
“Alam ko.”
“Sure?”
“Liam…” naiinis kong sambit.

Tumawa siya nang mahina. “Okay. Pero bagay sa’yo kapag nai-stress ka.”

Tumingin ako sa kanya.

“Ano?”
“Wala.”

Binalik niya ang tingin niya sa board. Pero nakangiti pa rin.

Hindi ko alam kung alin ang mas nakakainis. Iyong pang-aasar niya o iyong katotohanang hindi ko maalis sa isip ko ang paraan ng pagtitig niya sa akin.
‎
‎Habang tumatagal ang laban, lalong umiinit ang board. Mas mabilis ang mga galaw. Mas kaunti ang oras. Mas tahimik ang paligid. Tanging tunog ng chess pieces at ticking ng clock ang naririnig ko. Hanggang sa isang pagkakataon, nagtagpo na naman ang mga mata namin ni Liam. Hindi siya umiwas. Ako rin. Isa. Dalawa. Tatlong segundo. Hanggang sa marinig ko si Lorelei. “Jed.” Napalingon ako sa kanya. Nakatingin siya sa amin, bahagyang nakakunot ang noo. “Ano?” tanong ko. “Wala.” Ngunit hindi na siya muling tumingin sa camera niya.
‎
‎“Check,” sabi ni Liam.
‎
‎Bumalik ang tingin ko sa board. Muntik na. Mabilis kong inilipat ang king ko.

“Nice,” sabi niya.
“Focus ka.”
“I am.”

Ngumisi siya.

“Maybe you're distracting me.”

Natigilan ako. Maging si Lorelei ay tila napahinto sa pagkuha ng litrato. Tumingin ako sa kanya, pero nakatingin na siya kay Liam. Pagkatapos ay sa akin. Para bang may gusto siyang sabihin pero piniling manahimik.

Lumipas ang mga minuto. Unti-unting bumibilis ang tibok ng puso ko kasabay ng pagbaba ng oras sa chess clock. Hindi ko na alam kung dahil ba sa init ng laro o sa kakaibang tension sa pagitan namin. Hanggang sa makita ko ang pagkakataong hinihintay ko. Isang galaw. Isang pagkakamali. Isang bukas na linya.
‎
‎“Check.”
‎
‎Nag-isip siya.
‎
‎“Check.”
‎
‎Mas mabilis na ang oras.
‎
‎At pagkatapos ng ilang segundo, inilapag ko ang huling piyesa.
‎
‎“Checkmate.”

Tahimik si Liam habang nakatingin sa board. Pagkatapos ay napangiti siya at iniabot niya ang kamay niya.

“Congrats.”

Kinamayan ko siya.

“Thanks.”

Hindi niya agad binitiwan ang kamay ko. Saglit lang, pero sapat para mapansin ko. At sapat din para mapansin ni Lorelei. Nang tuluyan niya akong binitawan, ngumiti siya. “Second round.” Tumango ako. “Second round.”

Muli kaming umupo sa harap ng board. Pero sa pagkakataong iyon, mas kalmado na ako. Hindi ko na hinayaang guluhin ako ng mga tingin niya o ng presensya ni Lorelei sa likod. Chess lang. Board. Pieces. Clock. Hanggang sa matapos ang huling laro sa isang galaw na pamilyar na sa akin.
‎
‎“Checkmate.”
‎
‎Dalawang beses. ‎Nanalo ako.‎Nabawi ko ang championship na inagaw ni Liam sa akin noong nakaraang taon.
‎
‎Nag-ingay ang buong venue. May mga pumalakpak, may sumigaw, may tumapik sa balikat ko. Pero sa gitna ng lahat ng iyon, ang unang hinanap ng mata ko ay si Lorelei. Nakatayo siya sa gilid, hawak ang camera, at nakangiti sa akin.

“Congrats, champion,” sabi niya nang makalapit. Akmang hahawakan niya ang kamay ko nang bigla ko siyang niyakap. Si Lorelei ang lagi kong kasamang mag-ensayo. Matiyaga niya akong hinihintay at laging nakaantabay sa mga kailangan ko. Isa siya sa pinag-aalayan ko nitong pagkapanalo ko

Sumulyap siya sa likuran ko. Si Liam, na ngayon ay nag-aayos ng gamit niya.
‎
‎“Talo na naman si Liam,” sabi niya.‎
‎“Oo.”‎
‎“Happy ka?”‎
‎“Syempre.”
‎“Talaga?”
‎
‎Napakunot-noo ako.

“Bakit?”
“Wala.”
“Lorelei.”
“Wala nga.”

Naglakad siya palayo. “Sadali! HIntayin mo ako, Lorelei!”

Pumunta ako sa puwesto ng bag ko at nagulat nang may nakita akong bulaklak sa taas. Kanino galing ‘to? Sa stem ay may nakadikit ulit na sticky note.

“Congrats, Jed! I knew you’ll win.”
-L

Hindi ko yun pinansin at hinabol ko si Lorelei na mukhang hinihintay pala ako sa labas. Subalit salubong pa rin ang kilay niya. “Hoy, bakit ka naiinis?”
‎
‎“Hindi ako naiinis.” Nagpatuloy siya sa pagkakakad
‎
‎“Selos?”
‎
‎Bigla siyang huminto.
‎
‎Dahan-dahan siyang lumingon sa akin. “Sa chess?”
‎
‎Napangiti ako. “Hindi ko sinabi kung saan.”
‎
‎Saglit siyang natahimik bago umiwas ng tingin. “Ang yabang mo.”
‎
‎Napatawa ako. ‎Pero bago pa kami tuluyang makalayo, napalingon ako sa pintuan. ‎Nandoon si Liam. ‎Nakatayo lang siya, nakatingin sa akin.

Nang magtagpo ulit ang mga mata namin, ngumiti siya.
‎
‎At sa pagkakataong iyon, hindi ko na alam kung alin ang mas mahirap intindihin: ang laro na katatapos lang namin, o ang mga tingin at ngiti niyang tila may gustong sabihin

Iniwas ko ang tingin at dumiretso sa paglalakad

‎-
Words by Clarence Gawat
Art by Jamerel Cagat

01/09/2026

INTRAMURALS STORY | PURPLE HEARTS
‎
‎JED'S POV | Part 1

‎Kung may isang bagay akong natutuhan sa Intramurals, iyon ay ang katotohanang mas maingay ang sigawan ng mga estudyante kaysa sa sarili kong isip.
‎
‎"Let's GO ROYAL PURPLE! LET'S GOO!"
‎
‎Napalingon ako kay Lorelei na halos mapunit na ang lalamunan sa kasisigaw.
‎
‎“Hoy, sa photography contest ka. Hindi cheerleading.”‎
‎“Bakit? Bawal ba mag-cheer kapag photographer?” sagot niya, sabay taas ng kamay. “Multifunctional.”
‎
‎Napailing ako habang natatawa.
‎
‎Ganito na talaga kami. ‎Elementary pa lang, magkasama na kami. Sa projects, field trips, graduation, hanggang sa college kung saan pareho na kaming nagkukunwaring alam namin ang ginagawa namin sa buhay.

Si Lorelei laging may camera. Passion na raw niya kasi ang photography simula pa noong high school. Kaya ngayon hanggang college, ipinagpapatuloy pa rin niya.

Ako naman, laging may chessboard. Yun lang kasi alam kong sports. Ang enjoy lang kasi di masyadong nakakapagod. Kaso nga lang nakababaliw.

Magkaiba kami ng mundo, pero somehow, pareho kaming marunong manatili at makuntento sa mga bagay na ginagawa namin.

“Uy” biglang sabi niya.
“Hm?”
“Yung kalaban mo.”

Sinundan ko ang tinitigan niya. At doon ko na siya nakita. Nakatayo sa kabilang bahagi ng covered court kasama ang team niya. Naka-red na polo shirt. Team Blazing Red kasi ang college nila. Nakasuot sa kaniya ang ID lace ng university, and as always, naka-specs.

Bukas pa ang competition namin pero sa balikat niya, nakasabit na ang chess bag. Hindi ata siya mahilig magbitbit ng chessboard.

Siya si Liam. Isa sa mga kalaban ko sa chess. Kalaban ko na siya since first year. Akala ko magba-back-to-back champion na ako last year. Ang kaso, tinalo niya ako. Ngayon, kalaban ko ulit siya. Nagbabakasakaling makuha ko muli ang titulo sa kanya.

Napabuntong-hininga ako.

‎“Ah okay. Siya pala.”
“Bakit? Kinakabahan ka?”
“Hindi”
“Weh?”
“Hindi nga”
“eh bakit parang biglang natahimik ka?”

Hindi na ako nakasagot.‎ ‎Dahil sakto namang tumingin si Liam sa direksyon namin. ‎Nagtagpo ang mga mata namin. ‎Isa. Dalawa. Tatlong segundo. At imbes na umiwas, ngumiti siya. Maliit lang. Halos hindi mapapansin. Pero sapat para mapataas ang kilay ni Lorelei.

‎“Oho.”‎
‎“Anong oho?”‎
‎“Wala.”‎
‎“Lorelei.”‎
‎“Wala nga.”
‎
‎Binalik ko ang tingin ko sa court, kunwari walang nangyari.

Makalipas ang ilang oras ng pakikinig at pagsisigaw sa loob ng gym, lumabas kami ni Lorelei dahil sa sobrang init sa loob na sinabayan pa ng ingay.

“Dalawa nga pong siomai rice.”

Akmang iaabot ni Lorelei ang bayad niya nang hinawakan ko ang kamay niya. “Ako na ang magbabayad.”

Umiwas naman siya ng tingin. Pero hindi nakaiwas sa akin ang pagblush niya. Cute haha.

Maya-maya, habang kumakain kami ng turon sa canteen ay biglang lumaki ang mga mata ni Lorelei na para bang nakakita ng halimaw sa likod ko.

“Bakit?”
“Tol, si Liam,” sabay nguso.

Napatingin ako. At muli, nagkatitigan kami. Pero, this time, itinaas niya ang kanyang mga kilay. Nakatitig lang ako sa kanya. Unti-unti, palapit siya nang palapit. Akala ko lalampasan niya kami. Pero nagulat ako nang tumigil siya sa tapat namin.

“Ready ka na?” saad niya.
“Ako pa? Handa na akong talunin ka.” Tinaasan ko siya ng kilay.

Napanguso siya at ngiti-ngiti akong tiningnan. Lalong nagkasalubong ang mga kilay ko. Anong nginingiti-ngiti ito?

“Can’t wait, Mr. Evander.”

“Halika na, Lorelei.” Hindi ko na siya sinagot at akmang lalampas na nang bigla siyang gumilid para harangan ako. Muntik ko tuloy mabunggo ang dibdib niya. Aaminin kong kung height lang ang pag-uusapan, lamang siya.

May hinugot siya sa kanyang bag. Inabot niya sa akin ang chess clock.

Napakunot naman ako.

“Para saan ’to?” tanong ko.
“Bukas. Pinapahawak ni Coach. Wala raw siya bukas nang umaga. Bigay mo raw sa faci.”
“Ah okay.”

Ngumiti lang siya at ipinagpatuloy ang paglalakad.

“How true na ako ang magbibigay nito sa facilitator?” saad ko.

“I-bag mo na lang. Tara na.” malamig na sagot ni Lorelei.

Hindi na ako nakaimik pa at sinabayan ko siya paalis. Ilang oras din bago matapos ang opening program. Pagkatapos noon ay naghiwalay kami ni Lorelei para mag-ensayo sa kaniya-kaniya naming kompetisyon,

“Ikaw po ba si Jed ng Royal Purple Chess?”

Napahinto ako nang may humarang sa akin. Isang babae. “Yes, why?”

“Ah, may nagpapaabot lang po nito.”

May inabot siya sa aking coke at tubig. Hindi ko pa siya natatanong kung kanino galing nang tumakbo siya paalis. Subalit sa Coke ay may sticky note.

“Don’t forget to drink. :)”
- L

-

Written by Clarence Gawat
Art by Jamerel Cagatao

Komyu

21/09/2026

18/09/2026

13/09/2026

13/09/2026

11/09/2026

07/09/2026

07/09/2026

04/09/2026

02/09/2026

01/09/2026

Address

Website

Alerts

Contact The Business

Shortcuts

Share

Category

Listing takedown request