Czasopis

Беларускі грамадска-культурны часопіс / Białoruskie pismo społec Gdzie kupić?

• Białystok:
1. Centrum Kultury Prawosławnej, ul. św. Mikołaja 5.
2. Mikołaja 3.
3.

Sklepik Bractwa Młodzieży Prawosławnej, ul. św. Kioski „Ruch” i punkty sprzedaży firmy „Ruch” w sklepach:
— ul. Kolejowa 9 (nr 1058),
— ul. Mazowiecka 39 (nr1850),
— ul. Sienkiewicza 5 (nr 1032),
— ul. Boh. Monte Cassino, obok Dworca PKS (nr 1001),
— ul. Suraska 2 (nr 1003),
— ul. Lipowa (nr 1497),
— ul. Bema (nr 3018). Aby „Cz” stale kupować w dowolnie wybranym kiosku, wystarczy takie zapotrzebowanie zgłosić sprzedawcy.

4. Kioski i punkty sprzedaży prasy firmy Kolporter S.A.:
— na Dworcu PKP,
— na Dworcu PKS,
— ul. Rzymowskiego 22,
— ul. Pułaskiego 61,
— Zagumienna 7,
— ul. Sienkiewicza 82 (przy Urzędzie Pracy),
— Rynek Kościuszki,
— Waszyngtona 18,
— Upalna 80,
— Dojlidy Fabryczne 6,
— Szpital PSK,
— Warszawska 72/8 (LOTTO),
— sklep PMB (ul. Piastowska 25),
— sklep Markpol (ul. Berlinga),
— Hotel Cristal (kiosk),
— sklep Deo Żak (Zwierzyniecka),
— sklep przy ul. Upalnej 82.

5. Hipermarkety:
— Auchan, ul. Produkcyjna 84 (punkt sprzedaży prasy),
— Makro, Al. Jana Pawła II 92 (kioski).

5. Księgarnie:
— „Akcent”, ul. Rynek Kościuszki 17,
— MPiK, ul. Rynek Kościuszki 6.

• Województwo Podlaskie:
1. Kioski i punkty sprzedaży „Ruchu” i „Kolportera” oraz w sklepach m.in:

b) w Bielsku Podlaskim:
— ul. Białowieska 107 (sklep),
— ul. Kaznowskiego 24 (sklep),
— Plac Ratuszowy 15 (kiosk),
— ul. Mickiewicza (kiosk nr 6020),
— Dworzec PKS (kiosk nr 1038). c) w Hajnówce:
— ul. Lipowa 57 (sklep),
— ul. Lipowa 1 (sklep),
— ul. Lipowa 164 (sklep),
— ul. Dworcowa 2 (kiosk),
— ul. 3 Maja (kiosk nr 0012),
— ul. Lipowa (kiosk nr 6026). d) w Sokółce:
— kiosk przy ul. Kolejowej,
— sklep Beta (ul. Grodzieńska 9). e) w Czeremsze:
— ul. 1 Maja 80. f) w Kleszczelach:
— Plac Parkowy 32.

• Warszawa:
— Główna Księgarnia Naukowa im. Bolesława Prusa, ul. Krakowskie Przedmieście 7,
— Centrum Prasy i Książki Narodów Słowiańskich, ul. J. Gagarina 15.

• Wybrzeże:
— Dworzec Główny PKP w Gdańsku, kiosk,
— Dworzec Główny PKP w Sopocie, kiosk,
— Gdańsk, ul. Piwnej 19 (salon prasowy),
— Gdańsk, ul. Trubadurów 6 (salon prasowy)

09/09/2026

[У свеце]

Dwa medale białoruskich sportsmenek w barwach reprezentacji Polski na mistrzostwach Europy w lekkiej atletyce

ЗАПІСЫ ЧАСУ (VII-VIII/2026)

🔘 2 lipca na przejściu granicznym Krasnyj Kamień w obwodzie briańskim w Rosji doszło do uderzenia przez dron w białoruski autobus, którym podróżowało 14 (według innych źródeł 19) osób. Nikt nie zginął, ranne zostały dwie osoby. Nie podano informacji, do kogo należał dron. To drugi, po niedawnym czerwcowym, tego rodzaju przypadek niebezpiecznego incydentu, w którym ucierpiał białoruski cywilny autobus.

🔘 W przypadającą 4 lipca 250-rocznicę utworzenia Stanów Zjednoczonych Ameryki Aleksander Łukaszenka przesłał na ręce prezydenta Donalda Trumpa list gratulacyjny, w którym komplementował amerykańskiego przywódcę i jego państwo. Białoruski dyktator wyraził „gotowość do normalizacji białorusko-amerykańskich stosunków”, podkreślając wkład Trumpa dla zapewnienia światowego pokoju. Dzień wcześniej amerykański prezydent złożył „narodowi Białorusi gratulacje z okazji obchodów Dnia Republiki, przypadającego 3 lipca”. Jest to data upamiętniająca wyzwolenie Mińska spod okupacji niemieckiej w 1944 r.

🔘 31 lipca Łotwa zamknęła granicę z Białorusią. Jest to odpowiedź na zwiększenie przez Białoruś naporu nielegalnych migrantów na Łotwę. Od początku 2026 r. łotewscy pogranicznicy zapobiegli już 8992 próbom nielegalnego przekroczenia granicy. 30 lipca minister spraw zagranicznych Jānis Dombrava zaapelował do Łotyszy o rezygnację z wyjazdów do Białorusi i powrót do domu, jeżeli znajdują się w tym państwie.

[dalszą część tekstu przeczytasz na naszej stronie www, link w pierwszym komentarzu 👇 oraz papierowym wydaniu]

08/09/2026

[У Беларусі]

Strona internetowa Polskiej Agencji Prasowej na białoruskiej liście organizacji „ekstremistycznych”

ЗАПІСЫ ЧАСУ (VII-VIII/2026)

🔘 30 czerwca odbyła się licytacja mieszkania dziennikarza i obrońcy praw człowieka Uładzimira Chilmanowicza, skazanego zaocznie w 2024 r. przez Sąd Obwodowy w Grodnie na 5 lat kolonii karnej o zaostrzonym rygorze oraz grzywnę w wysokości 40 tys. rubli białoruskich (ok. 50 tys. zł). Nowy właściciel nabył mieszkanie za 136 584 ruble. Już wcześniej władze sprzedały cały sprzęt AGD rodziny, a także letni dom obrońcy praw człowieka w rejonie mostowskim.

🔘 2 lipca, w przededniu Dnia Niepodległości Republiki Białorusi Aleksander Łukaszenka ułaskawił 32 osoby, z których 28 to więźniowie polityczni. Jak podały w komunikacie władze, decyzję podjęto, „kierując się zasadą humanitaryzmu wobec skazanych i ich rodzin”.

🔘 Noc Kupały niemile widziane przez władze białoruskiego reżimu? To tradycyjne białoruskie święto zostało w kilku co najmniej miejscach odwołane bez podawania przyczyn. Stało się tak m.in. w okolicach Mińska i Witebska.

🔘 W lipcu, na polecenie Aleksandra Łukaszenki, rozpoczęto szczególne ściganie „nieuczciwych” i „niedbałych” pracowników rolnictwa, przez których tracą państwowe gospodarstwa rolne, a więc i budżet państwa. Poza karami dyscyplinarnymi osoby takie były przekazywane Ministerstwu Obrony, a następnie kierowane na trwające do 2 do 3 miesięcy „szkolenia wychowawczo-wojskowe”.

🔘 Zaszczitnik.bieł to pierwszy białoruski portal, który otwarcie wzywa obywateli kraju do podpisywania kontraktów z rosyjskim Ministerstwem Obrony i wyjazdu na wojnę przeciwko Ukrainie obiecując za to miliony rosyjskich rubli. Utworzono go w kontrolowanej przez białoruskiego regulatora domenie narodowej. To pierwszy przypadek, gdy werbownicy obywateli Białorusi zarejestrowali swoją stronę w jej narodowych domenach .бел oraz .by. Wcześniej takie witryny działały wyłącznie w rosyjskich strefach domenowych.

[dalszą część tekstu przeczytasz na naszej stronie www, link w pierwszym komentarzu 👇 oraz papierowym wydaniu]

04/09/2026

[У Польшчы]

Zmarł Ignacy Karpowicz, jeden z najważniejszych współczesnych polskich pisarzy, który miał podlaską tożsamość białoruską

ЗАПІСЫ ЧАСУ (VII-VIII/2026)

🔘 Białorusini w Polsce podjęli inicjatywę powołania uniwersytetu na uchodźstwie. Białoruski Uniwersytet Badawczy im. Ostafieja Wołowicza to zarejestrowane w Polsce stowarzyszenie i inicjatywa akademicka, której celem jest utworzenie uczelni wyższej działającej w Polsce na europejskim poziomie. Uniwersytet miałby prowadzić badania z zakresu białorutenistyki i innych dziedzin związanych z Białorusią, przede wszystkim w języku białoruskim, a także po angielsku. Inicjatywę poparli m.in. nobliści Swiatłana Aleksijewicz i Aleś Bialacki, a także były ambasador Szwecji w Białorusi Stefan Eriksson, redaktor naczelny Gazety Wyborczej Adam Michnik, przewodnicząca Rady Białoruskiej Republiki Ludowej na uchodźstwie Iwonka Surwiłła.

🔘 10 lipca w Warszawie została pobita białoruska wicemistrzyni olimpijska w pływaniu, obecnie mieszkające w Polsce działaczka opozycji, Alaksandra Hierasimienia. Policja zatrzymała sprawcę czynu – jest nim 35-letni Marcin N., któremu grozi kara do trzech lat pozbawienia wolności. Białoruska mistrzyni wyjechała z Białorusi do Polski uciekając przed prześladowaniami po protestach w 2020 r.

🔘 11 lipca we Wrocławiu białoruska społeczność świętowała 80. rocznicę urodzin mieszkającego w tym mieście Uładzimira Niaklajewa, wybitnego białoruskiego poety, pisarza i działacza społecznego (w 2010 r. kandydował na prezydenta Białorusi). Uroczystość odbyła się we wrocławskim Ossolineum, gdzie zaprezentowano pieśni do wierszy poety, odbyły się także prezentacje jego najnowszych książek.

🔘 20 lipca w wieku 54 lat zmarła Swiatłana Kurs, znana pod literackim pseudonimem Ewa Wieżnawiec, jedna z najbardziej cenionych współczesnych białoruskich pisarek. Zamieszkała od lat w Polsce, jako pierwsza kobieta została uhonorowana Literacką Nagrodą im. Jerzego Giedroycia, otrzymała także Nagrodę Wolnego Słowa.

🔘 5 sierpnia w Muzeum Wolnej Białorusi w Warszawie otwarto wystawę „2020; Havoryć Minsk”, poświęconą szóstej rocznicy białoruskich protestów. Na sali utworzono m.in. aleję biało-czerwono-białych flag, pod którymi protestowali ludzie z różnych dzielnic Mińska. Na ścianach zawisły zdjęcia z graffiti, całości dopełniła zaś instalacja wideo z materiałów dokumentalisty Maksima Szweda, realizatora wideo Daniły Gonczarowa i muzyka Aleksandra Bogdanowa.

[dalszą część tekstu przeczytasz na naszej stronie www, link w pierwszym komentarzu 👇 oraz papierowym wydaniu]

03/09/2026

[На Падляшшы]

Wybitny Białorusin z Podlasia uhonorowany w rodzinnej miejscowości. Nowa pełnomocnik wojewody ds. mniejszości

ЗАПІСЫ ЧАСУ (VII-VIII/2026)

🔘 25 czerwca w Muzeum i Ośrodku Kultury Białoruskiej w Hajnówce odbyło się podsumowanie ósmej edycji konkursu plastycznego „Я нарадзіўся тут – Tu się urodziłem”, połączone z wernisażem nagrodzonych prac. W tym roku zgłosiło się blisko 300 uczestników w wieku od 3 do 76 lat w większości z województwa podlaskiego, ale też z Mazowsza i Łódzkiego. Nagrody przyznano w pięciu kategoriach. Wystawę nagrodzonych i wyróżnionych prac można oglądać w Muzeum przez cały rok.

🔘 27 czerwca odbyła się uroczystość nadania imienia Mikołaja Hajduka skwerowi w Kobylance – miejscowości koło Michałowa, w której się urodził. W ten sposób uhonorowano wybitnego białoruskiego pisarza, dziennikarza i tłumacza, a także nauczyciela, folklorystę i krajoznawcę, który przez całe życie działał na rzecz zachowania i popularyzacji dziedzictwa kulturowego oraz języka białoruskiej mniejszości narodowej w Polsce (współpracował aktywnie z „Czasopisem”). Nadanie imienia skwerowi w Kobylance to efekt oddolnej inicjatywy mieszkańców oraz Pracowni Filmu, Dźwięku i Fotografii „Niezbudka” w Michałowie, której wniosek jednogłośnie poparła rada miejska Michałowa.

🔘 Jak co roku świętowano na Podlasiu białoruskie Kupalle. Największa impreza odbyła się 4 lipca w Białowieży, gdzie wydarzenie zorganizowali wspólnie Białoruskiego Towarzystwo Społeczno-Kulturalne i Białowieski Ośrodek Kultury. Podobne imprezy odbyły się też w innych miejscach, m.in. w Załukach w gminie Gródek.

🔘 Nakładem Fundacji „Kamunikat” ukazało się białoruskie tłumaczenie znanej książki autorstwa Anety Prymaki-Oniszk „Kamienie musiały polecieć. Wymazywana przeszłość Podlasia” („Kamiani musili paliacieć. Zaciortaja minuszczyna Padlaszsza”). Książkę z języka polskiego na białoruski przetłumaczyła Natalia Rusiecka.

🔘 10 lipca w Kaniukach (gm. Zabłudów) odbył się pokaz spektaklu „Bieżeńcy 1915”, który powstał na podstawie książki Anety Prymaki-Oniszk „Bieżeństwo 1915. Zapomniani uchodźcy”, zrealizowany przez zespół BY Teatr wraz z Centrum Kultury Białoruskiej w Białymstoku. Podczas wydarzenia odbyła się również prapremiera filmu dokumentalnego „Naumiuk. Sztuka życia” w reżyserii i ze zdjęciami Romana Wasiluka, wyprodukowanego przez CKB w Białymstoku. Przedsięwzięcie zorganizowali CKB w Białymstoku i BY Teatr, we współpracy z Miejskim Ośrodkiem Animacji Kultury w Zabłudowie przy wsparciu społeczności Kaniuk.

🔘 W dniach 16-19 lipca w Gródku odbył się Festiwal Tutaka. Przez cztery dni w słynnym uroczysku „Boryk” odbywały się koncerty, spotkania, dyskusje, warsztaty i inne formy aktywności artystycznej, edukacyjnej i politycznej, w których uczestniczyły znane osoby. Wśród nich znaleźli się najważniejsi przedstawiciele białoruskiej niezależnej polityki, w tym Swiatłana Cichanoŭska, Paweł Łatuszka, Paweł Siewiaryniec, a także polscy politycy, m.in. Grzegorz Schetyna, były wicepremier, obecnie przewodniczący Komisji Spraw Zagranicznych Senatu RP, wojewoda podlaski Jacek Brzozowski, wiceprezydent Białegostoku Rafał Rudnicki. Na scenie koncertowali: Rima, BN, Razbitaje Serca Pacana, Bizzare Objects, Dzieciuki, Vinsent, Czornabrowa, Anastasija Rydleŭskaja. Organizatorem festiwalu jest Fundacja Tutaka.

[dalszą część tekstu przeczytasz na naszej stronie www, link w pierwszym komentarzu 👇 oraz papierowym wydaniu]

01/09/2026

Лета

Фрагмент рамана Уладзіміра Арлова

Галоўны герой гэтага твору – гісторык-архівіст Стэфан, які зарабляе на жыццё складаннем радаводаў для заможных кліентаў. У ягонае размеранае жыццё ўрываецца каханне да загадкавай Леты.

Леце Юстыновіч

1

Цяперашні Стэфанаў кліент, айчынны гарэлачны магнат, стала атабарыўся на Крыце і, хадзілі чуткі, жыў у палацыку з элементамі лабірынту, што адразу прымушала ўспомніць Мінатаўра. Для поўнага шчасця суседу антычнае пачвары не ставала як мага больш разгалінаванага радаводу. Мяркуючы па выплачаным перад Калядамі авансе, Стэфана чакаў больш чым прыстойны ганарар.

Яны з замоўцам сустрэліся ў зацішным грузінскім рэстаране. Падобны да штангіста-цяжкавагавіка магнат натхнёна даваў рады вялізнаму сакаўному хачапуры па-мегрэльску, падліваў у келіхі мукузані і нецярпліва нагадваў афіцыянту пра хінкалі. Збіваючыся з вы на ты, ён захоплена апавядаў пра аднаго з продкаў па мужчынскай лініі, або, як казалі даўней, па мячы.

Продак, славуты на ўсё ваяводства неймавернымі спрытам і дужасцю шляхціч, любіў праехацца на двух конях, стоячы правай нагою на адным, а леваю – на другім. Ён забіваў ілбом каваныя цвікі, каб лёгка выцягваць іх зубамі. Стаяў на правай руцэ, выпіваючы з левай добрую чарку гарэліцы і прыкусваючы яе салёным гурком. Ён перанырваў шырокую рэчку і абавязкова выходзіў на бераг са шчупаком ці ментузом. І, безумоўна, ніхто не мог дараўнаць ягонай нястомнасці ў любошчах. Гэта пацвярджалася ці не самым слынным вычынам продка: аднойчы той нібыта перанёс на прычынным месцы праз усю карчму ніштаватае вядзерца з півам. Можа, кухаль? – паспрабаваў удакладніць Стэфан. Вядзерца, адрэзаў замоўца і ўпіўся зубамі ў пякучую хінкаль.

Калі ўсё пойдзе ладам, замоўца дэклараваў запрасіць Стэфана да сябе на Крыт. Можна і з музай, рагатнуў кліент. І неабавязкова, каб яе звалі Кліо.

[астатнюю частку тэксту вы можаце прачытаць на нашым сайце: спасылка ў першым каментары 👇 і ў папяровым выданні]

Уладзімір Арлоў

30/08/2026

[Recenzja]

Wierszalin 2.0. Magnetyczny mit Podlasia

Dlaczego Podlasie jest tak fascynujące i pociągające? Dlaczego przyjeżdżają tu chętnie i tak licznie turyści z całego świata? Nie ma tu przecież wielkich jezior, gór, oszałamiających zamków i innych zabytków. Jest za to niepowtarzalna atmosfera. Na pograniczu świata realnego i nierealnego. Za to kochamy Podlasie, za to kochamy Wierszalin, za to cenimy tych, którzy to opisują – pisze Mariusz Maszkiewicz.

Jerzy Chmielewski wydał niedawno arcyciekawą książkę Wierszalin 2.0. Historia, którą należało napisać od nowa. Czytanie pracy znanego dziennikarza i działacza mniejszości białoruskiej na Podlasiu stanowi prawdziwą ucztę i przynosi wiele niespodzianek.

Legenda o Wierszalinie, przeniesiona do współczesnej polskiej kultury przez prof. Włodzimierza Pawluczuka w latach 70., a później przez wybitnych reżyserów teatralnych Tadeusza Słobodzianka i Piotra Tomaszuka, oparta jest na wielu mitach. Chmielewski z dziennikarską pasją mocuje się z nimi. Oprowadza nas po dawnej osadzie Wierszalin, stworzonej przez Eliasza Klimowicza. Klimowicz – jak się dowiadujemy z książki – był prostym rolnikiem z okolic Krynek. Dzięki charyzmie i pracowitości, a także licznym nadprzyrodzonym zbiegom okoliczności stał się na początku XX wieku – wbrew swoim intencjom – legendarnym Prorokiem Ilją. Do wybudowanej przez niego na pustym polu cerkwi przybywali tłumnie prawosławni pielgrzymi.

Chmielewski odkrywa nowe nieznane fakty i okoliczności powstania legendy. Osobiste zaangażowanie redaktora naczelnego miesięcznika „Czasopis” wynika z faktu, że jego bliscy i dalsi krewni byli świadkami zdarzeń, które rozgrywały się w pierwszych dekadach ubiegłego wieku. Zamiarem Jerzego Chmielewskiego jest naświetlenie historii tak, aby znaleźć się jak najbliżej prawdy. Tu jednak zaczyna się pewien problem. Autorowi trochę zabrakło dystansu do podlaskiego mitu i niepotrzebnie angażuje swój dziennikarski talent w emocjonalne filipiki. Usiłując obalić stereotypy narosłe wokół podlaskich, niepiśmiennych chłopów – uczniów Eliasza Klimowicza i wyznawców Ilii Proroka – zapędza się w obszary, które jak się wydaje, nie do końca rozumie. Zarówno wierzenia religijne, jak i natura przesądów, obrzędów, a w konsekwencji mitów i legend dotykają delikatnej materii utkanej z ludzkich marzeń i wyobrażeń. A z tym się bardzo trudno polemizuje.

[dalszą część tekstu przeczytasz na naszej stronie www, link w pierwszym komentarzu 👇 oraz papierowym wydaniu]

Mariusz Maszkiewicz

Przedruk z magazynu „Wszystko Co Najważniejsze” (https://wszystkoconajwazniejsze.pl, 17.04.2026)

Mariusz Maszkiewicz – polski socjolog, dyplomata, publicysta, działacz społeczny i gospodarczy. Ambasador RP w Białorusi (1998–2002) i Gruzji (2016–2024).

22/08/2026

[Sprzeciw]

Stop kurnikom!

W naszym wyludnionym przygranicznym regionie, choć niemal pozbawionym już swego historycznego kolorytu – z wymierającą niestety tutejszą mową białoruską i zanikającą tradycyjną architekturą – mamy jeszcze niczym niezagrożone zdawałoby się bogactwo przyrodnicze i malownicze krajobrazy. Ale i ono w wielu miejscach może nie przetrwać, bo od kilkunastu lat naciera tu wzbierająca fala inwazji przemysłowej hodowli drobiu, gigaferm trzody chlewnej fabryk metanolu (biogazowni) i farm wiatrowych. Takie inwestycje realizowane są na terenach rolniczych, choć z zielonym rolnictwem nie mają wiele wspólnego.

Szczególnie zauważalne jest zwłaszcza parcie inwestorów na wielkoprzemysłowe kurniki z kilkusettysięczną przeważnie obsadą sztuk drobiu. Do Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w Białymstoku rocznie wpływa średnio dwadzieścia wniosków, dotyczących uzgodnienia warunków realizacji takich inwestycji i rzadko kiedy opiniowane są negatywnie.

W tej dekadzie przedsiębiorcy zainicjowali procedurę, chcąc wybudować przemysłowe kurniki między innymi w Parcewie i Miękiszach w gminie Bielsk Podlaski, w pobliżu wsi Rogacze niedaleko Świętej Góry Grabarki, w Czeremsze-Wsi, Waliłach w gminie Gródek, niedaleko wsi Leonowicze w pobliżu zalewu Siemianówka w gminie Michałowo oraz koło Kruszynian, Nowego Dworu i Sidry w powiecie sokólskim.

Wszędzie takie plany napotkały zdecydowany sprzeciw mieszkańców. Przede wszystkim z powodu zagrożenia smrodem, hałasem transportu, zanieczyszczenia wód i gleby. Zawsze pojawiał się też bezsprzeczny argument, iż taka inwestycja wystraszy potencjalnych nabywców pobliskich działek i siedlisk, spowoduje spadek ich wartości i cen nieruchomości w okolicy.

W niektórych przypadkach udało się takie plany zablokować. Szerokim echem medialnym odbił się zwłaszcza spór w Kruszynianach. Na działkach nad rzeką Nietupą z widokiem na meczet, cerkiew i lasy, kilkaset metrów od wsi, inwestor zamierzał wybudować przemysłowy obiekt na sto tysięcy kurczaków. Mieszkańcy, przede wszystkim Tatarzy, podnieśli bunt. Konflikt trwał kilka lat. W tym czasie burmistrz Krynek Jolanta Gudalewska, nie znajdując prawnych przeciwwskazań, trzykrotnie podpisywała decyzję na korzyść inwestora. W sprawie na koniec interweniował Rzecznik Praw Obywatelskich, którym był wówczas Adam Bodnar. Jako jedną z przesłanek przeciwko budowie kurników podniósł ich niekorzystne oddziaływanie na zachowanie historycznie ukształtowanej wielokulturowości tych terenów. Taka inwestycja wizerunkowo zaszkodziłaby bowiem dziedzictwu tutejszych różnorodnych wyznaniowo i narodowo mieszkańców. Uderzyłoby to też w turystykę. Protestujący wskazywali, że do maleńkich Kruszynian ściągają ludzie z Polski i ze świata. „Jeśli pojawią się kurniki, kto będzie chciał przyjeżdżać do cuchnącego miejsca?” – retorycznie pytał ich przedstawiciel Bronisław Talkowski.

[dalszą część tekstu przeczytasz na naszej stronie www, link w pierwszym komentarzu 👇 oraz papierowym wydaniu]

Jerzy Chmielewski

20/08/2026

[Płacz zvanoŭ]

31. Chto zabiŭ Reniu z biełaruskaho choru? (1)

U 1954 r. żenszczyny ŭ Haradku zasnawali śpiawaczuju hrupu. Prydumali heto dźwie siostry – Nina Muszynskaja z Hramadzkaj Rady Naradowaj i bibljatakarka Żenia Sawickaja. Byŭ heto czas, kali ŭsiudy pa wajnie paczali żwawa stroić Narodnuju Polsku. U Haradku, kudy balszynstwo życialej pierajechało z niedalokich biednych biełaruskich wiosak, nowaja właść mieła asobienno wielku paddzierżku. Rupliwyja dziejaczki razam z kalażankami 8 marca na „akademju” z akazji Miżnarodnaho Dnia Żenszczyn pryhatowili żartoŭnuju scenku i zaśpiawali pieśieńki zhodno z tadysznim ducham – pa polsku, pa biełarusku i pa rusku. Ich wystup usim wielmi spadabaŭso.

Taki byŭ paczatak słaŭnaho „Razśpiewanaho Haradka”. Jon doŭho ni mieŭ swajho nazwańnia. Ludzi prosto kazali – „biełaruski chor”. Na paczatku naliczwaŭ jon siamnaccać żenszczyn.

Chor z Haradka chutko stał słaŭnym. 23 marca 1954 r. na rajonnych eliminacjach konkursu ruskaj pieśni ŭ Biełastoku zaniaŭ pierszaje miesca. Haradockija żenszczyny paczali sztoraz czaściej wystupać na ŭsialakich światach i akademiach. Da choru dałuczalisa nowyja śpiawaczki. U druhim roku dziejnaści było ich uże dwaccać cztery. Usie prawasłaŭnyja, ale adna – Renia Hutnik – była kataliczkaj. Żyła jana na Fabrycznaj hulicy i każdy dzień pojezdam jeździła da raboty da Biełastoku. Tam u szpitali była miedsiastroju. Należała da ZMP, u 1954 r. mieła dziewiatnaccać let. Była jaszcze niezamużniaj.

Kali dakładno pryjszła da choru, nie wiadomo. Napeŭno śpiawała ŭ im na akademii napieradadni Dnia Żenszczyn 7 marca 1955 r. u Teatry Dramatycznym u Biełastoku. Wielmi prażywała, jak usie haradockija śpiawaczki, wystup na Festywali Maładzioży i Studentaŭ na paczatku sierpnia 1955 r. Byli tam ansambli z usiaho świetu – Argentyny, Grecji, Hiermanii, Sławaczczyny…

[astatniuju czastku tekstu wy możacie praczytać na naszym sajcie: spasyłka ŭ pierszym kamientary 👇 i ŭ papiarowym wydanni]

(dalej budzia)
Jurak Chmialeŭski

18/08/2026

[Эпісталярый]

„Імкнуўся да гэтага са шчырым сэрцам…”

Адзін з класікаў беларускай літаратуры Уладзімір Дубоўка (1900-1976) яшчэ па-сапраўднаму не ацэнены ў Беларусі. Яшчэ час Уладзіміра Дубоўкі на Беларусь не прыйшоў, як і ўся яго паэтычная, перакладчыцкая і эпісталярная творчасць.

Лёс паэта быў нялёгкім, а можа нават трагічным. У 1930-м годзе яго рэпрэсіравалі і ён 27 гадоў быў зняволены. А пасля рэабілітацыі ў 1957 годзе паэт на Бацькаўшчыну ўжо не вярнуўся, а жыў у Маскве. Тым не менш, у 1962 годзе за зборнік вершаў „Палеская рапсодыя” ён атрымаў Дзяржаўную прэмію Беларусі імя Янкі Купалы.

[астатнюю частку тэксту вы можаце прачытаць на нашым сайце: спасылка ў першым каментары 👇 і ў папяровым выданні]

Сяргей Чыгрын

15/08/2026

[Гадавіна]

Аптымістычная Алаіза

Яна ўмела быць сапраўдным лідарам.

Яркая, імпульсіўная, артыстычная, сапраўдны лідар у маладым беларускім нацыянальным руху пачатку 20-га стагоддзя – Алаіза Пашкевіч яднала вакол сябе пісьменнікаў, артыстаў, настаўнікаў, вучоных і рэвалюцыянераў.

Сама яна умела сумяшчаць самыя розныя прафесіі.

Паспела пабыць актрысай і арганізатаркай настаўніцкіх курсаў, масажысткай і публіцысткай, аўтаркай антыўрадавых пракламацый і адной са стваральніц беларускай дзіцячай літаратуры, паэткай і медсястрой. І гэта яшчэ далёка няпоўны спіс яе заняткаў і прафесій.

У ліпені ў Алаізы Пашкевіч юбілей – 150 гадоў са дня нараджэння.

Яе жыццё, лёс, тое, што яна рабіла ў час нашага нацыянальнага станаўлення надзвычай важна і актуальна для сённяшніх беларусаў.

Можна сказаць, што такіх дзеячаў, як Алаіза Пашкевіч нам сёння вельмі не хапае.

[астатнюю частку тэксту вы можаце прачытаць на нашым сайце: спасылка ў першым каментары 👇 і ў папяровым выданні]

Васіль Дранько-Майсюк

Adres

Ulica L. Zamenhofa 27 (redakcja)
Białystok
15-453

Strona Internetowa

http://czasopis.pl/

Ostrzeżenia

Bądź na bieżąco i daj nam wysłać e-mail, gdy Czasopis umieści wiadomości i promocje. Twój adres e-mail nie zostanie wykorzystany do żadnego innego celu i możesz zrezygnować z subskrypcji w dowolnym momencie.

Skontaktuj Się Z Firmę

Wyślij wiadomość do Czasopis:

Chcesz aby twoja firma była na górze listy Firma Medialna w Białystok?