23/08/2026
Calan Cusub oo Lagu Arkay Magaalada Marka
Wararka ka imaanaya Gobolka Shabeellaha Hoose ayaa sheegaya in calan cusub lagu taagay magaalada Marka, oo ah xarunta gobolka. Arrintan ayaa kusoo beegmeysa xilli gobolka uu ka jiro xaalad siyaasadeed iyo amni oo xasaasi ah, iyadoo ay socdaan dhaqdhaqaaqyo la xiriira maamulka, amniga iyo matalaadda bulshada deegaanka.
Muuqaallo lagu baahiyey baraha bulshada ayaa muujinaya dad shacab ah iyo kooxo hubeysan oo ku soo qulqulaya bartamaha magaalada Marka, iyadoo qaar ka mid ah dadka ay wataan calanka cusub. Muuqaalladaasi waxay abuureen hadal-heyn xooggan oo ku saabsan cidda ka dambeysa calanka iyo ujeeddada loo taagay.
Wararka la helayo ayaa sidoo kale sheegaya in calanka cusub lala xiriirinayo maamul goboleed cusub oo ay dad deegaanka qaarkood sheegeen inay dhisayaan. Warbixin dhowaan soo baxday ayaa tilmaamaysa in kooxo iyo hoggaamiyeyaal deegaanka ah ay bilaabeen abaabul ay ku doonayaan in la sameeyo maamul loogu magac daray “Koonfur Bari”, kaas oo ay sheegayaan inuu doonayo inuu matalo danaha bulshada iyo maamulka Gobolka Shabeellaha Hoose.
Dhaqdhaqaaqan ayaa xasaasi ka dhigaya xaaladda Gobolka Shabeellaha Hoose, maadaama gobolka uu yahay deegaan istiraatiiji ah oo isku xira Muqdisho iyo koonfurta Soomaaliya, isla markaana ay muddo ka jireen khilaafaadyo siyaasadeed, amni iyo kuwo bulsho. Magaalada Marka ayaa h**ey u martay colaado iyo isku dhacyo u dhexeeyay kooxo iyo beelo kala duwan, taas oo ka dhigaysa in dhacdo kasta oo cusub si gaar ah loo ilaaliyo.
Dhanka amniga, Gobolka Shabeellaha Hoose waxaa weli ka jira dhaqdhaqaaqyo ciidan iyo howlgallo ka dhan ah Al-Shabaab. AUSSOM ayaa h**ey u xaqiijisay in maamulka degmada Marka iyo mas'uuliyiinta gobolka ay la shaqeynayaan ciidamada amniga iyo ciidamada AUSSOM si loo xoojiyo amniga deegaanka.
Sida muuqata, calanka cusub iyo isu-soo-baxa dadka iyo kooxaha hubeysan ee lagu arkay muuqaalada baraha bulshada waxay noqon karaan calaamad muujinaysa dhaqdhaqaaq siyaasadeed oo cusub oo ka socda gobolka. Hase yeeshee, weli waxaa muhiim ah in si madax-bannaan loo xaqiijiyo magaca rasmiga ah ee maamulka, cidda hoggaamineysa, deegaanka uu sheeganayo inuu maamulo iyo haddii uu jiro heshiis ama aqoonsi rasmi ah oo ka yimid dowladda Federaalka ama dowlad-goboleedka Koonfur Galbeed.
Wararka noocan ah waxay u baahan yihiin taxaddar gaar ah, gaar ahaan marka ay ku saabsan yihiin maamul cusub, calan cusub iyo kooxo hubeysan, maadaama wararka aan la xaqiijin ay sababi karaan cabsi, xiisad iyo jahawareer bulshada dhexdeeda ah.
Waxaa sidaas darteed muhiim ah in dowladda Federaalka, maamulka Koonfur Galbeed iyo hoggaamiyeyaasha bulshada deegaanka ay si cad uga hadlaan xaaladda Marka, isla markaana shacabka loo sheego waxa dhabta ah ee ka socda magaalada iyo waxa uu yahay macnaha calanka cusub ee la arkay.
Xogta hadda la heli karo waxay xaqiijinaysaa jiritaanka abaabul siyaasadeed oo ku saabsan fikradda maamulka “Koonfur Bari”, balse ma helin ilo rasmi ah oo xaqiijinaya in maamul cusub si rasmi ah looga dhawaaqay magaalada Marka ama in calanka muuqaalada lagu arkayo uu yahay calanka rasmiga ah ee maamul la aqoonsan yahay.