16/04/2026
พิธีถวายน้ำสรงพระราชทาน "หลวงพ่อพระลับ" พระคู่บ้านคู่เมืองขอนแก่น
เมื่อวันที่ ๑๖ เมษายน ๒๕๖๙ ณ พระอุโบสถวัดธาตุ พระอารามหลวง อำเภอเมือง จังหวัดขอนแก่น พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมพระราชทานน้ำสรง เพื่อถวายเป็นพุทธบูชาแด่ พระศรีสัตนาคนหุต (หลวงพ่อพระลับ) พระพุทธรูปศักดิ์สิทธิ์คู่บ้านคู่เมืองขอนแก่น เนื่องในโอกาสงานประเพณี "ฮดสรงบุญเดือนห้า สรงน้ำสมมา วันทาพระลับ" ประจำปี ๒๕๖๙ ในการนี้ นายขจรเกียรติ รักพาณิชย์มณี ผู้ว่าราชการจังหวัดขอนแก่น เป็นประธานในพิธีอัญเชิญน้ำสรงพระราชทานและประกอบพิธีถวายน้ำสรง โดยมีหัวหน้าส่วนราชการ ข้าราชการ และพุทธศาสนิกชนชาวขอนแก่นเข้าร่วมพิธีอย่างพร้อมเพรียง เพื่อความเป็นสิริมงคลในวาระขึ้นปีใหม่ไทยและร่วมสืบสานประเพณีอันดีงามที่มีมาอย่างยาวนานกว่า ๕๐๑ ปี
หลวงพ่อพระลับ ไม่เพียงแต่เป็นพระพุทธรูปโบราณ แต่ยังเป็นศูนย์รวมจิตใจและสัญลักษณ์แห่งความศรัทธาของชาวขอนแก่น โดยมีประวัติความเป็นมาที่น่าสนใจ ทั้งพุทธลักษณะและต้นกำเนิด โดยมีศิลปะ เป็นพระพุทธรูปปางมารวิชัย วัสดุทองสัมฤทธิ์ ขัดเงา ศิลปะล้านช้างที่งดงามและสมบูรณ์ ส่วนนามอันศักดิ์สิทธิ์ มีพระนามเต็มว่า "พระศรีสัตนาคนหุต" ซึ่งมีความหมายเกี่ยวโยงกับอาณาจักรล้านช้าง (เมืองเวียงจันทน์เดิมมีชื่อว่า ศรีสัตนาคนหุต)
ปัจจุบันมีอายุยาวนานถึง ๕๐๑ ปี (สร้างขึ้นประมาณ พ.ศ. ๒๐๖๘) ตามตำนานเล่าว่า หลวงพ่อพระลับถูกสร้างขึ้นโดยเจ้าผู้ครองนครเวียงจันทน์ และได้อัญเชิญมาประดิษฐานที่เมืองขอนแก่นเมื่อครั้งสถาปนาเมืองขอนแก่นโดย พระนครศรีบริรักษ์ (เพียเมืองแพน) เจ้าเมืองขอนแก่นคนแรก
ในสมัยก่อนเนื่องจากสถานการณ์ทางการเมืองและการสงครามที่ไม่สงบ เจ้าเมืองขอนแก่นจึงต้องอัญเชิญพระพุทธรูปองค์นี้ไปประดิษฐานไว้ในที่ "ลับ" หรือที่ปลอดภัย ไม่เปิดเผยให้คนทั่วไปทราบ เพื่อป้องกันการโจรกรรมหรือความเสียหาย จนกระทั่งบ้านเมืองสงบสุขจึงได้อัญเชิญมาประดิษฐานอย่างเป็นทางการที่วัดธาตุ พระอารามหลวง ชาวบ้านจึงเรียกขานกันติดปากว่า "หลวงพ่อพระลับ"
หลวงพ่อพระลับถือเป็น ๑ ในพระพุทธรูปสำคัญของจังหวัดขอนแก่น ชาวขอนแก่นเชื่อว่าการได้กราบไหว้หลวงพ่อพระลับจะช่วยให้พ้นจากภัยอันตราย บันดาลความร่มเย็นเป็นสุข และประสบความสำเร็จในหน้าที่การงาน ในช่วงสงกรานต์ (บุญเดือนห้า) จะมีพิธี "ฮดสรง" หรือการอาบน้ำถวาย ซึ่งถือเป็นพิธีกรรมใหญ่ที่แสดงถึงความกตัญญูและการขอขมาต่อสิ่งศักดิ์สิทธิ์ เพื่อขอพรให้ฝนฟ้าตกต้องตามฤดูกาล
