08/03/2026
မြန်မာနိုင်ငံကို တရုတ်က အပြီးသတ်သိမ်းပိုက်ဖို့ ကြိုးစားနေပြီ
မတ် ၈၊ ၂၀၂၆
မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း ကချင်လွတ်လပ်ရေးတပ်မတော် (KIA) အပါအဝင် တော်လှန်ရေးအဖွဲ့အစည်းများ ထိန်းချုပ်ထားသည့် နယ်မြေများသည် ကမ္ဘာ့အဆင့်မြင့် မြေရှားသတ္တု (Heavy Rare Earth) များ ထွက်ရှိရာ အရေးပါသော ဒေသများဖြစ်လာသော်လည်း ထိုသတ္တုလုပ်ငန်းများကို တရုတ်နိုင်ငံဘက်မှ အဓိက ထိန်းချုပ်ထားကြောင်း အမေရိကန်အခြေစိုက် Rare Earth Exchanges (REEx) အဖွဲ့၏ အစီရင်ခံစာတွင် ဖော်ပြထားသည်။
အစီရင်ခံစာအရ KIA ကဲ့သို့သော လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အစည်းများသည် မြန်မာနိုင်ငံမြောက်ပိုင်းရှိ မြေရှားသတ္တုတူးဖော်ရေး အရေးပါသည့် ဒေသအချို့ကို ထိန်းချုပ်ထားပြီး လျှပ်စစ်ကား (EV) မော်တာများနှင့် လေအားလျှပ်စစ်တာဘိုင်များတွင် မရှိမဖြစ်လိုအပ်သည့် Dysprosium နှင့် Terbium သတ္တုများကို တူးဖော်နေကြသည်ဟု သိရသည်။
ထိုသတ္တုတူးဖော်ရေးလုပ်ငန်းများကို အများအားဖြင့် တရုတ်လုပ်ငန်းရှင်များက ဆောင်ရွက်နေကြပြီး ထိုလုပ်ငန်းများမှ KIA နှင့် ဆက်စပ်အဖွဲ့များအနေဖြင့် တစ်နှစ်လျှင် အခွန်ငွေ အမေရိကန်ဒေါ်လာ သန်း ၂၀၀ ခန့် ရရှိနေကြောင်း ခန့်မှန်းထားသည်။
Rare Earth Exchanges အဖွဲ့၏ သုံးသပ်ချက်အရ မြန်မာနိုင်ငံသည် တရုတ်နိုင်ငံအတွက် မြေရှားသတ္တုကုန်ကြမ်း ရရှိရာ အကြီးဆုံး ပြည်ပအရင်းအမြစ်တစ်ခုဖြစ်လာပြီး ထိုသတ္တုများကို တရုတ်နိုင်ငံအတွင်း သန့်စင်ပြီးနောက် ကမ္ဘာ့ဈေးကွက်သို့ ပြန်လည်ပို့ဆောင်နေကြောင်း သိရသည်။
ထိုသို့သော ထောက်ပံ့မှုကွင်းဆက်ကြောင့် အနောက်နိုင်ငံများထုတ် လျှပ်စစ်ကားများအတွက် အသုံးပြုသည့် သံလိုက်ပစ္စည်းများတွင်ပင် တရုတ်နိုင်ငံ၏ သန့်စင်စနစ်မှတစ်ဆင့် သွယ်ဝိုက်စွာ အထောက်အပံ့ဖြစ်နေသည့် အခြေအနေတစ်ခု ဖြစ်ပေါ်နေကြောင်း အဆိုပါအဖွဲ့က ဖော်ပြထားသည်။
ပြင်သစ်အခြေစိုက် မဟာဗျူဟာလေ့လာရေးအဖွဲ့ IRIS ကလည်း မကြာသေးမီက ထုတ်ဝေခဲ့သော သုတေသနစာတမ်းတစ်ခုတွင် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းရှိ လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အစည်းများ အထူးသဖြင့် KIA သည် အရေးပါသော မြေရှားသတ္တုတူးဖော်ရေးဒေသများကို ထိန်းချုပ်ထားခြင်းကြောင့် ကမ္ဘာ့စွမ်းအင်ကူးပြောင်းမှုတွင် မဟာဗျူဟာမြောက် အခန်းကဏ္ဍတစ်ခု ရရှိလာကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။
REEx ၏ အဆင့်သတ်မှတ်ချက်အရ KIA နှင့် အခြားတော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ ထိန်းချုပ်ထားသည့် ဒေသများတွင် တွေ့ရှိရသည့် မြေရှားသတ္တုအရင်းအမြစ်များသည် ကမ္ဘာ့အဆင့် နံပါတ် (၁) အဆင့်ရှိ အရင်းအမြစ်များအဖြစ် သတ်မှတ်ထားကြောင်း သိရသည်။
ထို့အပြင် ၂၀၂၁ ခုနှစ် စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း ဖြစ်ပွားလာသည့် ပြည်တွင်းပဋိပက္ခများသည် သဘာဝသယံဇာတ ထိန်းချုပ်မှုပုံစံကို ပြောင်းလဲစေခဲ့ပြီး KIA အပါအဝင် အဖွဲ့အစည်းများက မြေရှားသတ္တုတူးဖော်ရေး ဒေသအချို့ကို ထိန်းချုပ်နိုင်လာကြောင်း သုတေသနများတွင် ဖော်ပြထားသည်။
သို့သော် တူးဖော်ရေးလုပ်ငန်းများနှင့် နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးလုပ်ငန်းများကို တရုတ်ပုဂ္ဂလိကကုမ္ပဏီများနှင့် ကုန်သွယ်ရေးလုပ်ငန်းများက အဓိက စီမံခန့်ခွဲနေကြကြောင်း သိရသည်။
သုတေသနများအရ မြန်မာနိုင်ငံသည် လျှပ်စစ်ကားများ၊ လေအားတာဘိုင်များနှင့် ကာကွယ်ရေးစနစ်များတွင် အသုံးပြုသည့် အပူဒဏ်ခံ သံလိုက်များအတွက် အရေးပါသည့် Dysprosium နှင့် Terbium သတ္တုများ၏ အဓိက ထောက်ပံ့သူနိုင်ငံတစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။
ထို့ကြောင့် မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြေရှားသတ္တုထောက်ပံ့မှုကွင်းဆက်သည် ကမ္ဘာ့စွမ်းအင်ကူးပြောင်းမှုအတွက် အရေးပါသည့်အပြင် နိုင်ငံရေးမတည်ငြိမ်မှု၊ ပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ စည်းမျဉ်းများ သို့မဟုတ် နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေးအနှောင့်အယှက်များ ဖြစ်ပေါ်လာပါက ကမ္ဘာ့ Dysprosium နှင့် Terbium ထောက်ပံ့မှုအပေါ် ချက်ချင်းသက်ရောက်နိုင်သည့် အန္တရာယ်များ ရှိနေကြောင်း သုံးသပ်ထားသည်။
ထို့ကြောင့် မြန်မာနိုင်ငံ၏ မြေရှားသတ္တုကဏ္ဍသည် ကမ္ဘာ့စွမ်းအင်စက်မှုလုပ်ငန်းနှင့် နိုင်ငံရေးအခြေအနေများအပေါ် သက်ရောက်မှုရှိနိုင်သည့် မဟာဗျူဟာမြောက် အရေးပါသည့် ကဏ္ဍတစ်ခုအဖြစ် ဆက်လက် သုံးသပ်ခံနေရကြောင်း သိရသည်။
