Ertan Sinan Şahin

Ertan Sinan Şahin Ertan Sinan Şahin ile online fizik eğitimi

03/10/2026

Bu videoda karmaşık bir sarkacın kaotik hareketini inceliyoruz. Karşımızdaki problem, üç cisim problemine benziyor.

Sistemin davranışı kaotik, yani nasıl başlatıldığına hassas biçimde bağlı. Sarkacın bir sonraki hareketini öngörmek için sistemin verilerini çok gelişkin bir bilgisayara girmemiz gerekiyor. Yine de en gelişkin bilgisayarlarla bile yapabileceğimiz tahminin bir sınırı var.

İşin ilginç yanı, arka planda yalnızca Newton fiziği çalışıyor ama sistem yine de kaotik. Hava tahminlerinde olduğu gibi belirli bir süreye kadar oldukça tutarlı sonuçlar alabiliyoruz. Süre uzadıkça hata payları büyüyüp gidiyor.

Kaotik olması sistemin mistik ya da büyülü olduğu anlamına gelmiyor. Daha fazlasını merak ediyorsan kaos teorisini araştırmaktan başka çaren yok.

27/09/2026

Herkesin "bu ders benlik değil" dediği bir dersi vardır. Kimya, fizik, biyoloji ya da matematik fark etmez: O derste küçük ama somut bir ilerleme elde edebilirsin. Motivasyonunu buraya koy.

Zor geleni ertelemek bilinçaltını rahatsız eder ve uyku kalitene kadar yansır. Onun yerine üzerine git. Yavaş git, sakin git, her gün bir şey öğren. Kaliteli öğrendiğin her şey birikir; sınava da yansır, hayatına da.

26/09/2026

James Webb Uzay Teleskobu, Dünya ile Ay arasındaki mesafenin yaklaşık 4 katı uzaklıkta, oldukça ilginç bir yörüngede dolanıyor. Güneş'e Dünya'dan daha uzak olmasına rağmen Güneş'in etrafındaki turunu yine tam bir yılda tamamlıyor.

Normalde Kepler yasalarına göre merkezdeki kütleden uzak cisimlerin dolanma periyotları daha uzundur. Peki teleskop bunu nasıl başarıyor? Lagrangian 2 (L2) noktası etrafında, küçük ateşlemelerle tutulan bu yörüngede Güneş'in ve Dünya'nın çekimi aynı yönde etki ediyor. Güneş, Dünya ve teleskop: yani bir 3 cisim problemi. Ve 3 cisim problemi her zaman kararsız yörüngeler demek değil.

20/09/2026

Bir saatte bütün bir üniteyi bitirmek zorunda değilsiniz. Hatta çok büyük bir şey öğrenmeniz bile gerekmiyor. Önemli olan, çalıştığınız sürede bir şeyi gerçekten ve kaliteli bir şekilde öğrenebilmek.

Çünkü zaman içinde öğrendiğiniz bu küçük ama sağlam parçalar birikerek sizi sadece sınavda başarılı bir öğrenci haline getirmiyor. Bir konuyu ele aldığında önce anlayan, içselleştiren ve ardından uygulayabilen bir insana dönüştürüyor.

Bu özellik sınavdan sonra da sizinle kalıyor. Meslek hayatında insanların size güvenebilmesi, sorumluluk paylaşabilmesi ve “Bu işi halleder” diyebilmesi de aslında aynı alışkanlığın bir sonucu.

19/09/2026

Kapağı yapışan kavanozu açamadığımızda iki kişi olarak farklı yerlerden tutup çevirmek neden işe yarıyor?

Aslında mesele sadece daha fazla kuvvet uygulamak değil. Alt tarafı sabitlediğimizde, iki kişinin uyguladığı tork kapağın dönmesini sağlayacak şekilde birbirine eklenebiliyor. Alt kısmı serbest bıraktığımızda ise uyguladığımız kuvvetlerin bir kısmı kavanozun tamamını döndürmeye çalışıyor.

Yani bazen kavanozu açmak için daha güçlü olmak değil, torku doğru yere ve doğru yönde uygulamak gerekiyor.

13/09/2026

Ders çalışırken ilerlemeyi kitap bitirmek, konu tamamlamak veya testlere tik atmak üzerinden değerlendirmek kolay ama yanıltıcıdır. Asıl soru, çalıştığınız konuyu gerçekten öğrenip öğrenmediğinizdir. Bitirdiğiniz konunun önemli noktalarını anlatabiliyor, farklı sorularını çözebiliyor ve o konuyla ilgili kendi problemlerinizi kurabiliyorsanız gerçek bir kazanımdan söz edebiliriz. Aksi halde tamamlanan sayfalar sınav sonucuna dönüşmeyebilir.

12/09/2026

Işık hızına yakın bir hızla hareket etseydik etrafımızda alevler oluşur mu, kıvılcımlar çıkar mı, saatimiz durur mu ya da enerjiye dönüştüğümüzü hisseder miydik?

Aslında cevap çok daha basit: Hiçbir şey olmazdı.

Çünkü hız mutlak bir şey değil, bir gözlemciye göre tanımlanır. Kendimize göre her zaman durgunuz; başka bir gözlemciye göre ise çok büyük bir hızla hareket ediyor olabiliriz. Dünya da uzaydaki farklı cisimlere göre inanılmaz hızlarla hareket ediyor ama bunu günlük hayatımızda hissetmiyoruz.

Hareket ederken hissettiğimiz sarsıntı, gürültü ve benzeri etkiler hızın kendisinden değil, sürtünme gibi fiziksel etkileşimlerden kaynaklanıyor.

Yani “Işık hızına yakın hareket etseydim ne olurdu?” diye merak ediyorsanız, aslında etrafınıza bakmanız yeterli. Şu anda olan şey buna düşündüğünüzden çok daha yakın.

06/09/2026

Bir soruda doğru şıkkı bulmak, o soruyu gerçekten çözdüğünüz anlamına gelmeyebilir. Deneme yanılma yoluyla yapılan işlemler sonunda cevaba ulaşmak, neden o yöntemin işe yaradığını bildiğiniz anlamına gelmez. Özellikle tesadüfen bulunan doğru cevapları doğru kabul edip geçmek, öğrenmede ciddi boşluklar oluşturabilir. Önemli olan sadece cevaba ulaşmak değil, hangi yöntemi neden kullandığınızı açıklayabilecek kadar soruyu anlamaktır.

05/09/2026

Güneş'in üzerine su dökerek onu söndürmek mümkün değil. Çünkü Güneş'in enerjisi, yüzeyindeki bir yanmadan değil, merkezinde gerçekleşen termonükleer reaksiyonlardan geliyor. Peki suyun miktarını inanılmaz derecede artırırsak ne olur? Güneş kadar su eklemek, yıldızın kütlesini ve çekirdeğindeki basıncı artırarak nükleer reaksiyonları hızlandırabilir. Sonuçta Güneş'i söndürmek yerine daha büyük ve daha güçlü bir yıldız elde ederdik.

30/08/2026

Bir sorunun çözümünü görmekle o soruyu gerçekten öğrenmek aynı şey değil. İyi bir usta çırağına sadece ne yapacağını söylemek yerine, onun anlayıp kendi başına yapabileceği seviyeye gelmesini ister. Sınav hazırlığında da amaç bir çözümü ezberlemek değil, gerektiğinde o çözümü yeniden ortaya çıkarabilecek seviyeye ulaşmak. Bazen tek bir soruya uzun süre ayırmak, hızlıca onlarca soru çözmekten çok daha değerlidir.

Address

Kazım Özalp Mahallesi Hafta Sokak No: 20/1
Ankara
06610

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when Ertan Sinan Şahin posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Shortcuts

Share