20/09/2026
1975 yılında Kıbrıs Barış Harekâtı’nın ardından Türkiye ile ABD arasındaki ilişkiler, Washington yönetiminin uyguladığı silah ambargosu nedeniyle ciddi bir krize sürüklendi. Dönemin Başbakanı Süleyman Demirel başkanlığındaki hükümet, ABD’ye karşı dikkat çeken bir adım attı.
25 Temmuz 1975’te Türkiye, ABD ile 1969 yılında imzalanan Savunma İşbirliği Anlaşması’nı yürürlükten kaldırdı. Bunun ardından Türkiye’deki ABD askeri üs ve tesisleri kontrol altına alındı. 26 Temmuz 1975 tarihli kararla da Amerikan üslerinin denetiminin Türk Silahlı Kuvvetlerine verilmesi yönünde adım atıldı.
Bu karar, Türkiye’nin ABD’nin silah ambargosuna verdiği en önemli siyasi ve askeri tepkilerden biri olarak tarihe geçti. Dönemin gelişmeleri, Türkiye-ABD ilişkilerinde yaşanan gerilimin yanı sıra Ankara’nın savunma politikalarında kendi imkanlarını geliştirme arayışlarını da hızlandırdı.
Demirel’in 1975’teki bu tutumu, yıllar sonra da Türk siyasi tarihinde ABD ile ilişkiler bağlamında hatırlanan önemli gelişmeler arasında yer aldı.
