11/05/2026
Asırlardır şehre hayat veren su kaynağı: Belkaya
Belkaya köyü, eski adıyla “Karye-i Kürt”, Uşak merkezinin kuzeyinde Elma Dağı eteklerinde yer alan çok katmanlı tarihî bir yerleşimdir. Osmanlı tahrir defterlerinde XVI. yüzyıldan itibaren adı geçen köy; sipahi çiftlikleri, müsellem ve piyade teşkilatı ile askerî ve ekonomik açıdan önemli bir kırsal merkez olarak görünmektedir. Köyde bulunan Şeyh Mezid Zaviyesi, Germiyan’dan Osmanlı’ya uzanan tasavvuf ve vakıf geleneğinin önemli bir parçasıdır ve XIX. yüzyıla kadar faaliyetini sürdürmüştür.
Belkaya’nın tarihindeki en önemli unsur sudur. 1419 tarihli Germiyan kayıtlarında Elma Dağı kaynaklarından çıkan suyun horasan harçlı bentler ve su yolları ile Uşak’a taşındığı belirtilmektedir. Evliya Çelebi de bu suyun “9 Sele Deresi” üzerinden ağaç oluklarla şehre ulaştırıldığını anlatır. Bugün dahi Belkaya suyu Uşak’ın en kaliteli içme sularından biri olarak bilinmektedir. Cumhuriyet döneminde kurulan ve açılışını Turgut Özal’ın yaptığı Belkaya su tesisi de bu geleneğin modern devamıdır.
Köydeki nefes taşı efsanesi, mezarlık kültürü ve şifalı su inancı; Belkaya’nın halk hafızasındaki kutsal alan kimliğini göstermektedir. Ayrıca Elma Dağı çevresinde tespit edilen Roma dönemi buluntuları, bölgedeki yerleşim ve su kültürünün antik çağlara kadar uzandığını ortaya koymaktadır. 2025 yılında Belkaya Yerleşimi’nin 1. Derece Arkeolojik Sit Alanı ilan edilmesiyle birlikte köyün tarihî ve kültürel önemi resmî olarak da kabul edilmiştir.