06/15/2026
Maanta Dowladda Ingiriisku waxay mamnuucday isticmaalka baraha bulshada ee carruurta ka yar 16 sano.
Ra’iisul wasaaraha Ingiriiska oo arrinkan ka hadlayey wuxuu yiri, “ waxaan rabnaa caruur faraxsan oo bedqabta”.
Dhibaatooyinka isticmaalka baraha bulshada ee ay caruurtu la kulmaan waxaa ka mid ah:
1. Mid maskaxeed: xanaaq, niyadjab, dareemis hoosayn maadaama uu naftiisa barbardhigayo dad ay u kala kacsan tahay oo uu daawado.
2. Qabatin/addiction: balwad ayey caruurta u noqotaa isticmaalka shaashadda gaar ahaan muuqaalada gaagaaban ama reelska. Ma uu rabayo in uu banaanka aado oo wax kale ku ciyaaro.
3. Hurdoxumo: habeenkii ayuu ku dhafraa, hadii uu seexdana wixii uu daawaday ayaa ka dhex guuxaya oo hurdo nadiif ah ma helayo.
4. Halista dadka uusan aqoon: waxay isla hadlayaan dad aysan is aqoon oo waxay yihiin aan la garanayn taasoo keeni karta in ay marin habaabiyaan sida inay daroogo baraan ama shabakad xun dhex geliyaan.
5. Wuxuu arkayaa muuqaallo xun xun sida dil, shilal, war nacayb ah, muuqaallo anshax xumo ah iwm.
6. Ciyaalka shaashada aadka u isticmaala kuma fiicna waxbarashada mana rabaan wax adagba iyo casharo diyaarin.
7. Caafimaaddarro jireed: araga indhaha ayaa daciifa, luqunta ayaa daasha, cayilkuna waa u fudud yahay maadaama aysan qabanayn shaqo jireed.
8. Xiriir xumo bulsheed: ciyaalkaasi ma doonayaan xiriirka waji-ka-wajiga ah ee waxay rabaan in ay qol isku soo xiraan oo shashadooda la kaliyoobaan. Hadii da’ aad u yar ay kula qabsadaan shaashada, iyadu waxay keentaa in aysan hadalkaba baran.
9. Filasho aan run ahayn: caruurtu waxyaalaha ay baraha bulshada ka daawadaan ayey ka filayaan nolosha runta ah taasoo aan macquul ahayn, arinkani wuxuu ku keenaa farxad la’aan iyo in ay qawadaan noloshooda caadiga ah. Waxay is oranayaan “dadkoo dhan nolol qurux badan ayey haystaan aniga maxaa iga qaldan”.
Aakhirka waxaa soo baxaya ilmo kharaabsan oo aan nolosha waxba ka goyn karin. Waa sababta uu ra’iisul wasuuruhu u leeyahay “waxaan rabnaa ilmo faraxsan oo bedqaba”.
Inagu caruurta waa isaga aamusinaa taleefoonka lakin mustaqblkooda uma fiicna hadii aad caruur dhashayna xil dheeri ah baa ku saaran.
