04/12/2025
Đằng sau con số 7%: Nhịp nén thanh khoản trước chu kỳ 2026
Mỗi khi lãi suất liên ngân hàng bật mạnh, thị trường tài chính lập tức có chuyện. Và sáng ngày 1/12, lãi suất qua đêm bất ngờ nhảy lên 7%. Đây không phải mức tăng theo mùa. Đây là dấu hiệu cho thấy hệ thống ngân hàng đang thật sự thiếu thanh khoản ngắn hạn.
Lãi qua đêm chiếm gần 90% toàn bộ giao dịch trên thị trường liên ngân hàng. Khi nó leo lên 7%, tức là các ngân hàng phải vay nóng của nhau với mức giá rất cao chỉ để đảm bảo dòng tiền mỗi ngày. Vậy vì sao lại thiếu tiền ngắn hạn, trong khi cả năm lãi suất thấp, tín dụng được nới, lạm phát vẫn dễ chịu?
Vấn đề nằm ở chỗ tín dụng tăng quá nhanh, còn huy động lại tăng quá chậm. 9 tháng đầu năm, tín dụng tăng hơn 13%, trong khi tiền gửi chỉ tăng 9,7%. Nhiều ngân hàng như ACB, MB, SHB, VPBank cho vay nhanh hơn rất nhiều so với tốc độ họ hút vốn. Đến cuối năm, doanh nghiệp giải ngân, vốn đầu tư rót mạnh, dự án chạy nước rút… tất cả tạo áp lực thanh khoản ngay lập tức. Hệ thống không thiếu tiền tổng thể – mà thiếu đúng thời điểm. Và khi thiếu, buộc phải vay nhau, đẩy lãi qua đêm lên cao.
Điểm đáng chú ý là phản ứng của Ngân hàng Nhà nước. Chỉ trong một ngày, NHNN chào thầu OMO tới 41.000 tỷ đồng, gấp 3 lần bình thường, và bơm ròng hơn 12.000 tỷ vào hệ thống. Nhưng quan trọng nhất không phải số tiền – mà là kỳ hạn. Thay vì 7–14 ngày như trước, OMO lần này được kéo lên 28 – 91 – thậm chí 105 ngày. Điều này cho thấy nhà điều hành muốn giữ thanh khoản ổn định trong nhiều tháng, tránh tình trạng “rút – bơm” giật cục. Khi ngân hàng có thể vay vốn từ NHNN với lãi suất cố định 4%, họ không còn phải chạy theo mức 7% ngoài thị trường nữa. Áp lực lãi suất nhờ đó được hạ nhiệt.
Nếu quan sát kỹ sẽ thấy bức tranh rất rõ: cuối năm tín dụng luôn tăng mạnh, trong khi huy động không đủ bù. Các khoản OMO cũ đáo hạn cùng lúc hút tiền ngược lại. Nhu cầu tiền mặt của nền kinh tế tăng cao. Và NHNN buộc phải can thiệp liên tục để hệ thống không thiếu “oxy”. Đây không phải khủng hoảng, mà là nhịp nén thanh khoản đặc trưng của giai đoạn cuối năm.
Điều quan trọng với bạn là: chuyện này ảnh hưởng thế nào đến túi tiền? Rất rõ.
Lãi suất tiết kiệm có thể nhích nhẹ để hút vốn.
Lãi suất cho vay khó giảm thêm.
Chứng khoán hưởng lợi từ dòng tiền bơm mạnh.
Bất động sản được hỗ trợ bởi tín dụng cuối năm.
Vàng chịu áp lực từ lãi VND tăng và USD ổn định hơn.
Ai hiểu thanh khoản sẽ nhìn được dòng tiền đang chuẩn bị dịch chuyển.
Cú bật lên 7% lần này không phải “sự cố”.
Nó là tín hiệu cho thấy hệ thống đang trong giai đoạn nén để bước sang chu kỳ bơm thanh khoản 2026.
Nhà điều hành đang tinh chỉnh công cụ.
Các ngân hàng đang cơ cấu lại bảng cân đối.
Và những người theo sát biến động này sẽ đi trước thị trường ít nhất một bước.
Nếu bạn thấy nội dung này hữu ích, hãy like, share và để lại bình luận để nhiều người cùng hiểu hơn về bức tranh thanh khoản.
