17/04/2026
Tôi mất gần 3 năm để nhận ra: vấn đề không nằm ở nhân viên, mà nằm ở cách người lãnh đạo vận hành hệ thống
Có một thời gian dài, tôi luôn nghĩ rằng vấn đề lớn nhất của doanh nghiệp mình nằm ở đội ngũ.
Công việc thường xuyên chậm tiến độ.
Giao việc rồi vẫn phải nhắc.
Nhắc rồi vẫn có những phần làm chưa đúng.
Có việc hoàn thành nhưng thiếu cập nhật, thiếu báo cáo, thiếu người đứng ra theo đến cùng.
Mỗi khi phát sinh sự cố, ai cũng có lý do riêng. Nghe thì đều hợp lý, nhưng nhìn lại thì vẫn không có ai thực sự chịu trách nhiệm trọn vẹn cho kết quả cuối cùng.
Và như rất nhiều người làm quản lý khác, tôi từng phản ứng theo cách quen thuộc: sốt ruột hơn, kiểm tra kỹ hơn, nhắc nhiều hơn, theo sát hơn.
Tôi cho rằng chỉ cần mình quyết liệt hơn thì mọi thứ sẽ tốt lên.
Nhưng không.
Tôi càng siết, mình càng mệt.
Tôi càng theo sát, đội ngũ càng bị động.
Tôi càng cố xử lý từng lỗi nhỏ, bộ máy càng bộc lộ thêm nhiều điểm nghẽn lớn hơn.
Cho đến một ngày, tôi buộc mình phải dừng lại để nhìn sâu hơn vào vấn đề.
Tôi bắt đầu đi lại từ đầu: xem từng đầu việc, rà từng chặng phối hợp, đọc lại từng email, từng tin nhắn, đối chiếu từng lần giao việc, từng lần trễ hẹn, từng lần phát sinh sai sót. Tôi lắng nghe nhiều hơn những gì đội ngũ chia sẻ. Tôi không chỉ nhìn vào kết quả bị chậm, mà bắt đầu nhìn vào cách công việc đang được vận hành.
Và đó là lúc tôi nhận ra một sự thật rất đáng suy nghĩ:
Đội ngũ của tôi không tệ như tôi từng nghĩ. Chỉ là họ đang phải làm việc trong một hệ thống chưa đủ rõ ràng để có thể phát huy tốt nhất năng lực của mình.
Doanh nghiệp của tôi đã đi qua giai đoạn nhỏ lẻ. Quy mô mở rộng hơn, con người nhiều hơn, đầu việc phức tạp hơn, các bộ phận bắt đầu phụ thuộc vào nhau nhiều hơn. Nhưng cách vận hành thì vẫn gần như cũ.
Công việc được giao qua nhiều kênh khác nhau.
Thông tin nằm rải rác ở nhiều nơi.
Tiến độ được theo dõi theo kiểu chắp vá.
Báo cáo không đồng bộ.
Phối hợp giữa các phòng ban thiếu một luồng xuyên suốt.
Và quan trọng nhất: trách nhiệm không được gắn thật rõ cho từng người, từng việc, từng mốc.
Khi hệ thống vận hành còn rời rạc, sự mơ hồ là điều tất yếu.
Nhân viên không biết chính xác đâu là ưu tiên quan trọng nhất.
Quản lý không nhìn thấy ngay điểm nghẽn nằm ở đâu.
Các bộ phận làm việc cạnh nhau nhưng không thực sự đi cùng nhau.
Mỗi phòng ban giống như một “ốc đảo” riêng, đều nỗ lực theo cách của mình, nhưng lại khó kết nối thành một guồng máy thống nhất.
Lúc ấy tôi mới hiểu rằng:
Lãnh đạo không chỉ là giao việc cho đúng người. Lãnh đạo còn là tạo ra một môi trường đủ rõ ràng, đủ kỷ luật và đủ kết nối để con người có thể làm tốt công việc của mình.
Trước đây, tôi thường nhìn vào lỗi của nhân sự.
Sau này, tôi học cách nhìn vào lỗi của hệ thống trước.
Bởi vì khi một người liên tục làm sai, có thể đó là vấn đề của cá nhân.
Nhưng khi nhiều người cùng chậm, cùng rối, cùng thiếu chủ động và cùng phối hợp kém, thì đó thường không còn là câu chuyện của từng con người riêng lẻ nữa. Đó là tín hiệu cho thấy cách vận hành đang có vấn đề.
Và từ khoảnh khắc thay đổi góc nhìn đó, tôi cũng bắt đầu thay đổi cách làm lãnh đạo của mình.
Tôi không còn cố gắng trở thành người kiểm tra mọi thứ.
Tôi không còn muốn bộ máy phải chạy nhờ vào việc mình nhắc liên tục.
Tôi không còn xem việc “nắm hết mọi thứ trong đầu” là năng lực của một người quản lý giỏi.
Thay vào đó, tôi bắt đầu tập trung vào những điều quan trọng hơn:
Làm sao để mỗi công việc đều có người chịu trách nhiệm rõ ràng.
Làm sao để mỗi thành viên hiểu mình đang làm gì, vì sao việc đó quan trọng và nó liên kết thế nào với phần việc của người khác.
Làm sao để các bộ phận không chỉ hoàn thành phần việc của riêng mình, mà còn phối hợp nhịp nhàng trong một mục tiêu chung.
Làm sao để tiến độ, vướng mắc, kết quả đều được nhìn thấy minh bạch, thay vì phụ thuộc vào trí nhớ, cảm giác hay những bản báo cáo gửi đến khi mọi chuyện đã quá muộn.
Tôi nhận ra rằng khi hệ thống rõ ràng hơn, con người cũng thay đổi.
Khi trách nhiệm rõ, nhân viên chủ động hơn.
Khi quy trình liền mạch, phối hợp tốt hơn.
Khi thông tin minh bạch, quản lý đỡ mệt hơn.
Khi mọi người cùng nhìn về một mục tiêu chung, đội ngũ vận hành với tinh thần đồng hành thay vì đối phó.
Và điều quan trọng nhất là: người lãnh đạo lúc ấy mới thực sự có thời gian để làm đúng vai trò của mình.
Không còn bị cuốn vào việc chữa cháy suốt ngày.
Không còn phải thức khuya để đọc lại hàng loạt tin nhắn dang dở.
Không còn tiêu hao năng lượng chỉ để đi nhắc việc hay truy tìm lỗi sai.
Thay vì bị chôn trong vận hành vụn vặt, người lãnh đạo có thể quay lại với những việc đúng ra mình phải làm: định hướng, xây đội ngũ, phát triển con người, giữ văn hóa, nâng chuẩn làm việc và mở ra tầm nhìn dài hạn cho tổ chức.
Đó là lúc tôi hiểu sâu sắc hơn một điều:
Muốn doanh nghiệp phát triển bền vững, người lãnh đạo không thể chỉ giỏi xử lý công việc. Người lãnh đạo phải giỏi xây con người và giỏi xây hệ thống để con người có thể cùng nhau phát triển.
Một đội ngũ mạnh không tự nhiên mà có.
Một tổ chức vận hành tốt không hình thành chỉ từ sự chăm chỉ.
Một môi trường làm việc tích cực cũng không đến từ vài câu động viên ngắn hạn.
Tất cả bắt đầu từ tư duy lãnh đạo.
Từ cách người đứng đầu nhìn nhận vấn đề.
Từ việc họ đổ lỗi cho con người hay quay về sửa cách vận hành.
Từ việc họ chọn kiểm soát mọi thứ bằng áp lực, hay dẫn dắt đội ngũ bằng nguyên tắc, sự rõ ràng và khả năng phát triển người khác.
Tôi đã mất gần 3 năm để nhận ra bài học đó.
Và nếu hôm nay bạn cũng đang ở trong trạng thái càng mở rộng càng rối, càng giao việc càng mệt, càng cố kiểm soát càng thấy đội ngũ phụ thuộc, thì có lẽ điều bạn cần không phải chỉ là thêm người, cũng không phải là nhắc việc quyết liệt hơn.
Điều bạn cần có thể là một bước lùi đủ sâu để nhìn lại vai trò thật sự của người lãnh đạo.
Bởi sau cùng, thành công của một tổ chức không chỉ đến từ nỗ lực của từng cá nhân, mà được quyết định bởi khả năng của người lãnh đạo trong việc tạo ra môi trường để mọi người cùng thành công, xây dựng đội ngũ vững mạnh và dẫn dắt bằng những nguyên tắc đúng đắn. Đó cũng chính là giá trị cốt lõi mà bộ sách lãnh đạo John C. Maxwell mang lại cho bất kỳ ai đang muốn phát triển bản thân, đội nhóm và doanh nghiệp một cách bền vững.
Nếu bạn muốn đi xa hơn trên hành trình lãnh đạo, đừng chỉ học cách quản lý công việc. Hãy bắt đầu từ việc nâng cấp tư duy lãnh đạo của chính mình. Bộ sách John C. Maxwell sẽ là một điểm khởi đầu xứng đáng.
Bạn nào cần thì tham khảo ở đây nhé ạ: https://store.alphabooks.vn/lanh-dao-john-maxwell
Hoặc https://s.shopee.vn/5q4IejF7XF
