31/07/2026
✍🏻Dr. Dafina Krasniqi – Dermatologe
Aknet, një problem i zakonshëm i lëkurës: Shkaqet, faktorët ndikues dhe mënyrat e trajtimit
Aknet janë ndër problemet më të shpeshta dermatologjike, të cilat prekin një numër të madh të njerëzve, veçanërisht gjatë periudhës së adoleshencës, por edhe në moshat e tjera.
Ndryshimet hormonale, stresi, mënyra e ushqyerjes, faktorët gjenetikë dhe përdorimi i produkteve jo të përshtatshme kozmetike mund të ndikojnë në shfaqjen dhe përkeqësimin e akneve.
Dermatologia,shpjegon shkaqet kryesore të akneve, ndikimin e hormoneve, ushqimit dhe kozmetikës, si dhe mënyrat më të mira për trajtim dhe parandalim.
Çfarë roli ka shtresa yndyrore e lëkurës në mbrojtjen nga faktorët e jashtëm?
Dr. Dafina Krasniqi:
Në lëkurën tonë ekziston një shtresë mbrojtëse yndyre e cila shërben si barrierë ndaj faktorëve të jashtëm. Disa persona, për shkak të faktorëve gjenetikë, kanë prodhim më të madh të yndyrës në lëkurë.
Në cilat pjesë të trupit shfaqet më shpesh yndyra e tepërt?
Dr. Krasniqi:
Yndyra e tepërt vërehet më së shumti në fytyrë, shpinë dhe pjesën e sipërme të gjoksit. Sekretimi i tepërt i yndyrës mund të shkaktojë bllokimin e poreve. Fillimisht shfaqen komedonet, të njohura si pika të zeza ose pika të bardha, dhe më pas mund të zhvillohen aknet.
Pse aknet janë më të shpeshta gjatë pubertetit?
Dr. Krasniqi:
Aknet janë shumë të zakonshme gjatë pubertetit dhe lidhen kryesisht me ndryshimet hormonale që ndodhin në këtë periudhë të jetës. Rritja e aktivitetit hormonal ndikon në gjëndrat dhjamore dhe rrit prodhimin e yndyrës në lëkurë.
A prekin aknet vetëm adoleshentët?
Dr. Krasniqi:
Jo. Edhe pse adoleshentët preken më shpesh, aknet mund të shfaqen edhe tek të rriturit. Shkaqet nuk janë gjithmonë të dukshme dhe shpesh lidhen me procese që ndodhin brenda organizmit.
Yndyra e tepërt në lëkurë, bllokimi i poreve, bakteret dhe inflamacioni krijojnë një proces zinxhir që çon në formimin e akneve, të cilat në disa raste mund të jenë kronike.
Si ndikojnë çrregullimet hormonale në krijimin e akneve?
Dr. Krasniqi:
Çrregullimet hormonale, stresi, kequshqyerja, duhani dhe cikli menstrual tek gratë mund të ndikojnë në shfaqjen e akneve.
Tek gratë, problemet hormonale apo çrregullimet me vezoret mund të shfaqen fillimisht përmes problemeve me lëkurën. Në këto raste rekomandohet kontrolli tek dermatologu dhe gjinekologu.
A mund të shkaktojnë akne produktet kozmetike të papërshtatshme?
Dr. Krasniqi:
Po. Produktet kozmetike jo të përshtatshme mund të bllokojnë poret dhe të shkaktojnë përkeqësim të akneve.
Duhet pasur kujdes me produktet që ruhen në kushte jo të përshtatshme, veçanërisht ato të ekspozuara në diell ose jashtë afatit të përdorimit. Kursimi në blerjen e produkteve të pasigurta mund të sjellë probleme më të mëdha dhe shpenzime më të larta për trajtim.
A ndikon ushqimi në shfaqjen ose përkeqësimin e akneve?
Dr. Krasniqi:
Po. Ushqimet me indeks të lartë glicemik, sheqernat, karbohidratet e rafinuara, qumështi i lopës dhe produktet e tij, ushqimet e skuqura dhe ato të procesuara mund të ndikojnë në rritjen e inflamacionit dhe prodhimin e yndyrës në lëkurë.
Gjithashtu, mungesa e vitaminave dhe mineraleve, konsumimi i tepërt i ëmbëlsirave dhe pijeve të gazuara mund të ndikojnë negativisht në shëndetin e lëkurës.
Si mund të parandalohen aknet?
Dr. Krasniqi:
Një ushqyerje e shëndetshme, konsumimi i mjaftueshëm i ujit dhe kujdesi i përditshëm për lëkurën janë shumë të rëndësishme.
Duhet të përdoren produkte të përshtatshme për tipin e lëkurës, sidomos për fytyrat me yndyrë, në mënyrë që të ruhet balanca e lëkurës.
Cili është roli i trajtimeve dermatologjike?
Dr. Krasniqi:
Trajtimi duhet të përcaktohet gjithmonë nga dermatologu, pasi çdo lëkurë ka nevoja të ndryshme.
Duhet të shmangen produktet që përmbajnë vajra të rëndë ose vajra esencialë që mund të bllokojnë poret. Gjithashtu përdorimi i kremit mbrojtës ndaj diellit është shumë i rëndësishëm për të parandaluar shtimin e njollave pas akneve.
Pse janë të rëndësishme analizat para fillimit të trajtimit?
Dr. Krasniqi:
Para fillimit të mjekimit duhet të kemi një pasqyrë të gjendjes së pacientit dhe, kur është e nevojshme, të kryhen analiza laboratorike.
Antibiotikët mund të përdoren në trajtimin e akneve, qoftë në formë lokale apo nga goja, por gjithmonë sipas rekomandimit dhe kontrollit të dermatologut.
Këshilla e dermatologes:
Mos i trajtoni aknet vetëm si një problem estetik. Ato mund të jenë shenjë e faktorëve të ndryshëm që kërkojnë vlerësim profesional. Konsultimi me dermatologun ndihmon në zgjedhjen e trajtimit të duhur dhe ruajtjen e shëndetit të lëkurës.
